I SA/Op 54/17
PostanowienieWSA w Opolu2017-02-27
Skład orzekający: Anna Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd może wstrzymać wykonanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku VAT na wniosek strony, gdy strona nie wykazała szczegółowo niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej jest możliwe tylko wtedy, gdy strona uprawdopodobni, że wykonanie decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, których nie da się naprawić przez późniejszy zwrot świadczenia lub przywrócenie stanu pierwotnego. W przypadku braku szczegółowego wykazania takich okoliczności i dokumentów potwierdzających, sąd odmówi wstrzymania wykonania decyzji.Stan faktyczny
M.S. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z 30 grudnia 2016 r. dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku VAT za 2010 rok. Wraz ze skargą wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie spowoduje niepowetowaną szkodę finansową i zagrozi płynności finansowej jej przedsiębiorstwa oraz miejscom pracy. Do wniosku dołączyła kopię decyzji stwierdzającej nadpłatę podatku dochodowego za ten sam rok.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 30 grudnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2010 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W skardze wniesionej pismem z dnia 18 stycznia 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 30 grudnia 2016 r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2010 r. pełnomocnik M.S. (dalej określanej jako podatniczka lub skarżąca) zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powołując jako podstawę prawną wniosku przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) – dalej określana jako "p.p.s.a.".
W uzasadnieniu pełnomocnik podał, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji stwarza dla skarżącej niebezpieczeństwo wyrządzenia niepowetowanej szkody w jej majątku ze względu na znaczną wysokość określonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług, której ewentualna egzekucja może doprowadzić do naruszenia płynności finansowej prowadzonego przez skarżącą przedsiębiorstwa, co z kolei może doprowadzić do pozbawienia dochodu nie tylko skarżącej, ale kilkudziesięciu innych osób, którym skarżąca zapewnia pracę. Do skargi pełnomocnik załączył kserokopię decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kluczborku z dnia 22 lipca 2016 r., którą stwierdzono nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. w kwocie 7.217,00 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 1 "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 tej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (z wyjątkiem i zastrzeżeniem niemającym w tej sprawie zastosowania). Zatem wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części stanowi odstępstwo od generalnej reguły wykonalności zaskarżonego aktu lub czynności i jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym między innymi w postanowieniu z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/2004 (dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak pozostałe przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia), opisane w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanki wstrzymania wykonania decyzji (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków) rozumiane są jako powstanie tego rodzaju szkody majątkowej lub niemajątkowej, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to takie skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 2015 r., II GZ 770/15).
Powyższe wskazuje, że to strona jest zobowiązana skonkretyzować we wniosku rodzaj grożącej jej szkody czy też nieodwracalnych skutków na skutek wykonania aktu. W przeciwnym razie sąd badający wniosek nie będzie mógł dokonać analizy, czy wnioskodawca rzeczywiście spełnia przesłanki zastosowania wobec niego tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Oznacza to, że obowiązek uprawdopodobnienia wystąpienia negatywnych następstw wykonania aktu lub czynności administracyjnej spoczywa na wnioskodawcy. Składając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien on zatem wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne (por. postanowienie NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06). Strona winna wyjaśnić, na czym konkretnie polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a to powinno znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Tym samym obowiązana jest dołączyć do wniosku stosowne dokumenty, które pozwoliłyby sądowi ocenić prawdopodobieństwo i rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z ewentualną egzekucją zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GZ 761/16). W orzecznictwie wskazuje się także, iż brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia NSA z dnia: 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 498/12; 10 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 106/11; 9 września 2011 r., sygn. akt II FSK 1501/11; 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11 i z 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07). Zatem podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla uwzględnienia wniosku.
Odnosząc powyższe do stanu tej sprawy należy wskazać, że skarżąca działająca przez ustanowionego pełnomocnika przytoczyła bardzo ogólnikowe okoliczności mające wskazywać, jej zdaniem, na spełnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Powołała się bowiem na przesłankę niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody w jej majątku, do czego miałoby dojść, w razie ewentualnej egzekucji, wskutek naruszenia płynności finansowej prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa oraz utraty pracy przez kilkadziesiąt zatrudnionych osób. Jednakże, co dla rozpoznania złożonego wniosku jest istotne, skarżąca nie tylko nie wykazała zgłoszonych we wniosku twierdzeń jakimikolwiek dokumentami, ale nawet nie przedstawiła żadnej szczegółowej argumentacji potwierdzającej podnoszone we wniosku okoliczności, dotyczących np. jej aktualnej sytuacji majątkowej, stanu rodzinnego, wysokości uzyskiwanych dochodów.
Wskazać w związku z tym należy, iż faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny, gdyż w przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. Przewidziana w art. 61 § 3 p.p.s.a. ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonej decyzji, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z jej wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Chodzi więc o szkodę wyrządzoną wykonaniem konkretnej decyzji, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego (wyegzekwowanego) świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Sąd podziela pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 7 stycznia 2014 r., sygn. akt II FZ 1350/13, że powstanie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej, podobnie jak fakt regulowania zobowiązań. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by je naprawiło.
Reasumując, ponieważ pełnomocnik skarżącej ani nie przedstawił szczegółowo konkretnych okoliczności faktycznych wskazujących na spełnienie przesłanek zawartych w art. 61 § 3 p.p.s.a., ani też nie dołączył do wniosku żadnych dokumentów potwierdzających ich spełnienie, to Sąd nie może dokonać oceny zasadności wniosku.
Z przedstawionych powyżej przyczyn na podstawie art. 61 § 3 i 5 wniosek należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło