I SA/Op 548/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 15 listopada 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w związku z wnioskiem strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 listopada 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Opolu Inspektorat w K. z dnia 9 maja 2012r., w którym organ oddalił zarzuty H.Z. (dalej skarżący) w przedmiocie prowadzonego postępowania egzekucyjnego i odmówił uchylenia czynności dokonanych w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W treści skargi skarżący zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia pełnomocnika. W związku z wydanym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 12 lutego 2013 r. przyznano skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskiem z dnia 28 marca 2013 r. (data wpływu do Sądu – 02.04.2013 r.), ustanowiony w sprawie pełnomocnik A.W. zwrócił się o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W motywach uzasadnienia wskazał, na trudną sytuację materialną skarżącego, udokumentowaną w postępowaniu związanym z przyznaniem skarżącemu prawa pomocy. Ponadto pełnomocnik podniósł, iż kontynuacja postępowania egzekucyjnego spowoduje trudne do odwrócenia skutki tj. znacznie uszczupli możliwości bytowe skarżącego, tym samym spowoduje powstanie po jego stronie długów. Zdaniem pełnomocnika osiąganie przez stronę stałych, choć niskich dochodów, przy uwzględnieniu wartości sporu wielokrotnie przewyższającej stan majątkowy skarżącego może uzasadnić ocenę, iż potencjalna egzekucja należności podatkowych mogłaby doprowadzić do następstw trudnych do odwrócenia. Jednocześnie wskazano, iż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu prowadzone jest aktualnie postępowanie w przedmiocie umorzenia zaległości składkowych H.Z. wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (sygn. akt: I SA/Op 489/12), a jego wynik będzie miał wpływ na postępowanie egzekucyjne objęte zaskarżonym postanowieniem. Zasadność wniosku w ocenie pełnomocnika znajduje odzwierciedlenie zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie. Przesłanki wstrzymania wykonania dotyczą bowiem zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy też w wyniku działań osób realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Przy czym nie jest wymagane, żeby w jakimś zakresie mniejszym lub większym, rzeczywiście wystąpiły lub przynajmniej już się ujawniały. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek na uwzględnienie nie zasługuje. W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 t.j.) – dalej jako [p.p.s.a.] po przekazaniu skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Przytoczony przepis zawiera regulację - stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady, iż ostateczna decyzja administracyjna podlega wykonaniu - dotyczącą tymczasowej ochrony interesów strony skarżącej w toku zawisłego postępowania sądowoadministracyjnego. Ta ochrona uzależniona jest jednak od istnienia, w konkretnej sprawie, wymienionych w powołanym przepisie przesłanek tj. wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto przepis ten nakłada na wnioskodawcę obowiązek wykazania okoliczności uprawdopodobniających zaistnienie wskazanych przesłanek, przy czym uprawdopodobnienie to nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Wnioskujący winien więc wskazać konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione, czyli, że na skutek wykonania decyzji grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku jej realizacji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Wnioskodawca musi zatem wykazać istnienie realnego niebezpieczeństwa, iż wykonanie zaskarżonego aktu przed zbadaniem jego prawidłowości przez Sąd, wywoła nieodwracalne pogorszenie jego sytuacji, którą trudno będzie naprawić nawet po ewentualnym wyeliminowaniu zaskarżonego aktu. Przechodząc do istoty rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że w omawianym przypadku, wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i takiego wykonania wymagają. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w drodze egzekucji do takiego stanu rzeczy, który okaże się zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy jednak zaskarżony akt administracyjny nadaje się do tak rozumianego wykonania i nie każdy takiego wykonania wymaga. Nie kwalifikują się do tak rozumianego wykonania te spośród nich, które dla sprowadzenia określonego w nich stanu prawnego lub faktycznego nie wymagają żadnych dodatkowych czynności uprawnionych podmiotów. W rzeczywistości zatem problem wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego dotyczy tylko aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, oraz aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (por. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, W-wa 2006, str. 186). Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, iż w rozpatrywanym przypadku przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej wydane w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego tj. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Opolu Inspektorat w K. oddalające zarzuty H.Z. w przedmiocie prowadzonego postępowania egzekucyjnego i odmawiające uchylenia czynności dokonanych w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Postanowienie o oddaleniu zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej niewątpliwie nie mieści się w katalogu aktów nadających się do wykonania. Bez znaczenia pozostaje, że jest ono elementem postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wykonania obowiązku związanego z opłaceniem składek na ubezpieczenia społeczne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Przedmiotem niniejszej skargi i wniosku o wstrzymanie wykonania jest bowiem postanowienie o oddaleniu zgłoszonych przez stronę zarzutów co do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zatem zaskarżone postanowienie nie nadaje się do wykonania, gdyż nie nakłada na stronę skarżącą żadnych obowiązków i nie wymaga od niej dokonania jakichkolwiek czynności. Jest to jedynie rozstrzygnięcie o tym, że zgłoszone zarzuty odnośnie do sposobu prowadzenia egzekucji są niezasadne. Co do zasady, tego rodzaju rozstrzygnięcia nie podlegają ochronie tymczasowej oraz nie nadają się do wykonania w rozumieniu wyżej przyjętym albowiem nie nakładają na skarżącego żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w drodze ewentualnej egzekucji i nie kreują żadnych uprawnień dla strony. Ewentualne wadliwości postanowienia o oddaleniu zarzutów, na które wskazuje skarżący, będą przedmiotem merytorycznej oceny zasadności skargi, ale nie uzasadniają wstrzymania wykonania postanowienia. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, należało orzec jak w sentencji postanowienia.