I SA/Op 557/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzena Łozowska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. H. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 17 maja 2024 r. nr 1601-IEW.4269.74.2024 w przedmiocie odmowy umorzenia w całości należności z mandatu karnego postanawia: odrzucić skargę. R. H. (dalej określany jako: "Skarżący", "Strona") skierował, za pośrednictwem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu (drogą elektroniczną) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję organu II instancji z dnia 17 maja 2024 r. wydaną w przedmiocie odmowy umorzenia w całości należności z mandatu karnego. Przedmiotowy dokument skargi przesłany przez ww. organ do sądowej skrzynki e-PUAP, nie został opatrzony właściwym podpisem elektronicznym, o czym świadczy weryfikacja dokonana za pomocą oprogramowania służącego do tego celu (k. 7 akt sądowych). Ponieważ skarga zawierała braki formalne, zarządzeniem Kierownika Sekcji Finansowej Wydziału I z 2 lipca 2024 r. wezwano Skarżącego za pośrednictwem poczty elektronicznej do usunięcia braków formalnych skargi przez podpisanie skargi kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym (zgodnie z art. 46 § 2a w zw. z § 2b p.p.s.a.), który jest możliwy do zweryfikowania przez Sąd, lub nadesłanie egzemplarza skargi własnoręcznie podpisanego. W wezwaniu wskazano skutki nieusunięcia braków formalnych skargi w postaci odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935). Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało doręczone Skarżącemu w dniu 6 lipca 2024 r., co wynika z urzędowego poświadczenia doręczenia - UPD, (k. – 27 akt sądowych). Termin do wykonania ww. czynności upływał zatem z dniem 13 lipca 2024 r. Skarżący do dnia wydania niniejszego postanowienia przez Sąd nie uzupełnił wskazanego w wezwaniu braku formalnego skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Badanie merytoryczne skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności pod względem formalnym. Dlatego też sąd zobligowany jest do zbadania, czy skarga nie zawiera braków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 1-6 oraz w art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zgodnie z treścią art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Podstawowe wymogi, jakim powinny odpowiadać pisma w postępowaniu sądowym zostały określone w art. 46 i art. 47 p.p.s.a. W tym miejscu Sąd przechodząc do analizy spełnienia wymogów formalnych skargi wniesionej w przedmiotowej sprawie, wskazuje, że jednym z wymogów formalnych pisma procesowego jest podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Nie budzi wątpliwości, że podpis pod pismem potwierdza, że pismo to pochodzi od osoby, która je podpisała i sankcjonuje wolę dokonania czynności w postępowaniu. Brak podpisu jest wadą formalną skargi w rozumieniu art. 57 § 1 in initio w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. W myśl art. 46 § 2a p.p.s.a., w przypadku, gdy pismo strony wnoszone jest w formie dokumentu elektronicznego, powinno zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, zaś zasady te dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego (§ 2b). Wejście w życie powyższego przepisu wzbudziło wątpliwości w zakresie tego, czy podpisanie formularza pisma ogólnego odnosi się do całości pisma i załączonych do niego plików, a zatem czy podpisanie podpisem elektronicznym formularza pisma ogólnego skutkuje podpisaniem także załączonej do tego pisma skargi. Jednakże Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów podjął 6 grudnia 2021 r. uchwałę o sygn. I FPS 2/21, w myśl której zgodnie z art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 12b § 1 i art. 46 § 2a i 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę ePUAP, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Przypomnieć należy, że podjęta uchwała ma ogólną moc wiążącą, wynikającą z art. 269 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. W konsekwencji, przepis ten nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć innej sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale powiększonego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. B. Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX 2021). Wobec powyższego należało uznać, że wniesiona skarga stanowiąca załącznik do pisma ogólnego (przewodniego) nie została opatrzona stosownym podpisem elektronicznym – w przeciwieństwie do samego pisma ogólnego. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Odnosząc się do faktu, że Skarżący nadał skargę do sądu w formie dokumentu elektronicznego za pomocą poczty elektronicznej wyjaśnić należy, że skarga powinna spełniać wymogi określone w p.p.s.a. co do tej formy skargi. Jak już wyżej akcentowano jednym z tych wymogów jest wniesienie skargi podpisanej przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, lub podpisem zaufanym. Brak takiego podpisu skutkuje wezwaniem do jego uzupełnienia. Dodatkowo wskazać należy, że co do zasady skarga może zostać wniesiona do sądu albo w formie papierowej albo w formie dokumentu elektronicznego. To skarżący decyduje w jakiej formie wniesie do sądu skargę. Jednakże, dokonując w momencie wnoszenia skargi wyboru formy jej wniesienia – forma ta pozostaje obowiązująca dla wniesionej skargi. Z przepisów p.p.s.a. wynikają konkretne i odrębne wymogi formalne skargi wnoszonej w formie papierowej i skargi wnoszonej w formie dokumentu elektronicznego. Co więcej, forma w jakiej została wniesiona skarga ma wpływ na sposób przekazania jej wraz z odpowiedzią na skargę i formę tejże odpowiedzi, szczegółowo uregulowane w rozporządzeniu Prezydenta RP z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (Dz.U. z 2019 r., poz. 1003). Dlatego też w wezwaniu z 2 lipca 2024 r. Kierownik Sekcji Finansowej Wydziału I precyzyjnie wskazał sposób uzupełnienia braków wniesionej skargi, zobowiązując do ich uzupełnienia przez podpisanie jej kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Nadto, w skierowanym do strony wezwaniu wskazano jako alternatywę możliwość nadesłania egzemplarza skargi w formie papierowej - własnoręcznie podpisanego. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący wywiódł skargę do sądu administracyjnego za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej, jednak prawidłowo podpisał jedynie pismo przewodnie, zaś załącznik do pisma ogólnego z 4 czerwca 2024 r., zawierający skargę w postaci odrębnego dokumentu elektronicznego, nie został przez Skarżącego oddzielnie elektronicznie podpisany. Załącznik do skargi stanowił bowiem skan/kopię podpisanego własnoręcznie przez Skarżącego dokumentu, który nie został jednocześnie przez niego prawidłowo podpisany elektronicznie. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, wysłane zostało na adres elektroniczny Skarżącego i zostało przez niego skutecznie odebrane w dniu 6 lipca 2024 r., co wynika z urzędowego potwierdzenia doręczenia, (k. – 27 akt sądowych). Termin do wykonania ww. czynności upływał zatem z dniem 13 lipca 2024 r. W wyznaczonym terminie braki formalne skargi nie zostały uzupełnione. Skarżący, pomimo skutecznie doręczonego wezwania Sądu, w którym poinformowano go o skutkach niewykonania przez niego wezwania w zakreślonym terminie, nie wykonał tego wezwania i nie przesłał do sądu skargi podpisanej kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym i tym samym braków formalnych niniejszej skargi nie uzupełnił. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi. Z przepisów tych wynika bowiem, że Sąd odrzuci skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Sąd odrzuca skargę postanowieniem.