I SA/Op 602/10

PostanowienieWSA w Opolu2010-12-17

Skład orzekający: Krzysztof Błasiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na brak środków finansowych i prowadzone egzekucje?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że spółka wykazała wyjątkową sytuację finansową, w tym brak środków i majątku oraz prowadzone egzekucje, co obiektywnie uniemożliwia pokrycie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
A Spółka z o.o. w K. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z 24 sierpnia 2010 r., utrzymującą w mocy odmowę zwrotu podatku VAT za maj 2008 r. w kwocie 44.000 zł. Spółka zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, wykazując, że komornik zajął jej majątek i konta bankowe, co uniemożliwiło prowadzenie działalności gospodarczej oraz spowodowało brak środków na pokrycie kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu - Krzysztof Błasiak, po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Spółka z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z 24 sierpnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług maj 2008 r., postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych w całości. Przedmiotem skargi A Spółka z o.o. w K. jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z 24 sierpnia 2010 r. Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kędzierzynie-Koźlu z 18 stycznia 2010 r., na mocy której orzeczono odmowę zwrotu podatku od towarów i usług za maj 2008 r. w kwocie 44.000 zł. Powyższa kwota stanowi zarazem wartość przedmiotu sporu. W związku z tym strona skarżąca na etapie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zobowiązana jest - zgodnie z postanowieniami § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 221, 2193 ) – do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 1.320 zł. Na dalsze koszty jakie mogą zaistnieć w przedmiotowej sprawie składają się opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku – stosownie do zapisów § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. Nr 221, poz. 2192 ) - w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 660 zł ( § 3 rozporządzenia w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Strona skarżąca na urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ) - zwanej dalej ustawą, sporządzonym 12 listopada 2010r., zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Uzasadniając wniosek strona skarżąca podniosła, iż Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w K., egzekwując kwotę 120.816,08 zł na rzecz dwóch wierzycieli, zajął wszystkie konta bankowe oraz zabezpieczył jej cały majątek o wartości powyżej 1.000.000 zł i następnie go zlicytował. Jak twierdzi w dalszej części w wyniku tych działań Komornika Sądowego zaprzestano całkowicie prowadzenia działalności gospodarczej, a w innych sprawach, z uwagi na brak majątku, postępowania egzekucyjne są umarzane. Natomiast w części wniosku dotyczącej oświadczenia o majątku i dochodach strona skarżąca wykazała wysokość kapitału zakładowego w kwocie 60.000 zł, brak wartości środków trwałych, stratę za ostatni rok obrotowy w wysokości 319.715,91 zł oraz wartości ujemne na trzech kontach bankowych ( odpowiednio: - 435,28 zł,- 118.780,67 zł, - 48,91 zł ), przedkładając w tym względzie dowody w postaci kserokopii wyciągów bankowych. Ponadto strona skarżąca oświadczyła, że towar o wartości 269.000 zł jest zajęty przez Komornika Sądowego. Wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, poza kserokopiami wymienionych dokumentów bankowych, przedłożyła również kserokopie: zawiadomień o wszczęciu egzekucji, zajęciu wierzytelności, postanowień o umorzeniu postępowań egzekucyjnych oraz zawiadomienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego ( karty 56-69 ). Poza tym, wskutek wezwania z 24 listopada 2010 r., strona skarżąca przekazała kserokopie zeznania o wysokości osiągniętego dochodu ( poniesionej straty ) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych za 2009 r., deklaracji dla podatku od towarów i usług za trzy pierwsze kwartały 2010 r., bilansu , oświadczenia o wypowiedzeniu umowy, przesądowego wezwania do zapłaty, wezwania do zapłaty, ostatecznego wezwania do zapłaty oraz wypowiedzenia rachunku bankowego ponownego wezwania do zapłaty i dwóch zawiadomień o wszczęciu egzekucji ( k.76-95 ). Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył , co następuje: Stosownie do art. 245 ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 ustawy). Opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna (art. 212 § 1 ustawy). Zatem wniosek skarżącego dotyczący częściowego prawa pomocy należy rozpatrywać w kontekście przesłanki zawartej w art. 246 § 2, pkt 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Treść powołanego wyżej przepisu art. 246 § 2, pkt 2 ustawy wskazuje, iż prawo pomocy w tym zakresie stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych, przy jednoczesnym uwzględnieniu, z jednej strony wysokości obciążeń finansowych jakie strona jest zobowiązana ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowych. Jak bowiem zostało stwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r.( GZ 71/04, ONSA i WSA 2005, nr 1, poz. 8 ) ,, udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ". Informacje oraz dane zwarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w przedłożonych dodatkowo dokumentach wskazują na wyjątkową sytuację strony skarżącej w rozumieniu art. 246 § 2, pkt.2 ustawy. Z deklaracji podatkowych VAT-7K wynika bowiem, iż strona skarżąca w 2010 r. nie dokonała sprzedaży jak i zakupów towarów i usług, z czego należy wysnuć wniosek, że prowadzenie działalności gospodarczej w jej przypadku nie miało miejsca. Z kolei z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż strona skarżąca nie posiada żadnych zasobów pieniężnych jak i majątku. Natomiast przekazane kserokopie zawiadomień o wszczęciu postępowań egzekucyjnych wobec strony skarżącej i zawiadomieniu o zajęciu jej wierzytelności wskazują na prowadzenie wobec jej majątku egzekucji pieniężnej w znacznych rozmiarach. Zatem brak środków pieniężnych oraz majątku, prowadzona egzekucja pieniężna , a nade wszystko fakt zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej sprawia, że strona skarżąca nie posiada zasobów jak i możliwości pozyskania środków finansowych, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie wymaganych kosztów sądowych. W związku z powyższym, na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 w/w ustawy, orzeczono o przyznaniu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło