I SA/Op 631/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 6 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" SE Oddział w Polsce na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 5 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005r. postanawia: zawiesić postępowanie Skarżąca "A" SE Oddział w Polsce zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 listopada 2012r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta Brzeg wydaną w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005r. w kwocie 50.068,90 zł. W motywach rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji podał, że w dniu 14 stycznia 2005r. "A" SE Oddział w Polsce złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2005r., który wyniósł 50.068,90 zł. Następnie w dniu 28 grudnia 2009 r. Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku wraz z korektą deklaracji podatku od nieruchomości za 2005 r., w której wykazała inną (mniejszą) niż w pierwotnej deklaracji powierzchnię gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz niższą wartość budowli, pozostawiając bez zmian powierzchnię budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podatek w skorygowanej wysokości wyniósł 28.348,40 zł. Wyjaśniając przyczynę korekty strona wskazała na niezasadne jej zdaniem opodatkowanie pasów drogowych i budowli dróg, a także słupów informacyjnych albowiem w 2005 r. pasy drogowe (fragmenty gruntu) wraz ze zlokalizowanymi na nich budowlami drogowymi (powierzchniami jezdnymi stanowiącymi sieć dróg wewnętrznych, służących poruszaniu się i postojowi pojazdów na stacji benzynowej), nie podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt 4 z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) – dalej jako: [u.p.o.l.], w jego w brzmieniu obowiązującym od 9.12.2003r. do 31.12.2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 t.j.) – dalej jako: [p.p.s.a.] sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sadowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Przepis ten reguluje podstawę fakultatywnego zawieszenia postępowania, o czym decydują względy celowościowe. Zagadnienie wstępne musi mieć wpływ na wynik danego postępowania. W rozpoznawanej sprawie kontroli sądowej została poddana decyzja określająca "A" SE Oddział w Polsce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005r., wydana w następstwie złożenia przez skarżącą w dniu 28 grudnia 2009 r. wniosku o stwierdzenie nadpłaty w tym podatku. Spowodowało to wszczęcie przez organ z urzędu postępowania wymiarowego, które zakończyło się wydaniem przez organ pierwszej instancji w dniu 29 marca 2012r. decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Organ odwoławczy w dniu 5 listopada 2012r. utrzymał tę decyzję w mocy. Zatem bezsprzecznie organy obu instancji orzekały po upływie pięcioletniego terminu przedawnienia, który upływał z dniem 31 grudnia 2010 r. (art. 70 § 1 O.p.), albowiem z poczynionych w sprawie ustaleń nie wynikały okoliczności skutkujące nierozpoczęciem, zawieszeniem bądź przerwą biegu przedawnienia (art. 70 § 2- § 8 O.p.). W sprawie bezspornym jest także i to, że skarżąca zapłaciła w całości zadeklarowaną kwotę podatku, zgodną przy tym z kwotą podatku określoną w decyzjach organów podatkowych, niemniej jednak wyższą niż wynikająca ze złożonej wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty korekty deklaracji za 2005 r. W związku z powyższym kluczową dla oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz wcześniejszej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji stała się kwestia uprawnienia organów podatkowych do wydania rozstrzygnięć merytorycznych w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w sytuacji, gdy doszło do zapłaty podatku w kwocie wynikającej z decyzji wymiarowej organów podatkowych, równej kwocie tego zobowiązania wykazanej w pierwotnej deklaracji, oraz, gdy wydanie decyzji wymiarowych nastąpiło już po upływie 5-letniego okresu przedawnienia określonego w art. 70 § 1 O.p. Sądowi z urzędu wiadomym jest, że pomimo podjęcia przez skład 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 3 grudnia 2012 r. uchwały w sprawie I FPS 1/12 iż w świetle art. 70 par. 1 i art. 208 par. 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r. po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 par. 1 pkt 1 O.p.), to teza zawarta w tej uchwale, jak też leżąca u jej podstaw argumentacja zostały zakwestionowane przez inny skład orzekający NSA. Mianowicie postanowieniem z dnia 19 czerwca 2013 r. w sprawie II FSK 513/13 zwrócono się o podjęcie uchwały przez poszerzony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiocie tożsamego zagadnienia prawnego, co objęte tezą zawartą w uchwale z dnia 3 grudnia 2012 r. I FPS 1/12 ("czy w świetle art. 70 par. 1 i art. 208 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1998 r. Ordynacja podatkowa, w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r., dopuszczalne jest w każdym czasie prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 par. 1 pkt 1 O.p.?"). W orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt: I FZ 221/08, wyrok WSA z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt: III SA/Wa 3321/08), przyjmuje się, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości jak również ekonomiki procesowej przy czym celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji. Należy nadto wskazać, że w sprawach sądowoadministracyjnych zjawiskiem wielce niepożądanym i utrudniającym praworządne działanie administracji jest odmienne stanowisko sądów co do wykładni i stosowania prawa w sprawach o analogicznym lub zbliżonym stanie prawnym i faktycznym (vide: postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r. sygn. akt: I FZ 221/08 LEX nr 479145 oraz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s.302-303). Jednolitość orzecznictwa - dając stan stałości, pewności i bezpieczeństwa prawnego - służy respektowaniu zasady równości wobec prawa. Równe traktowanie stron znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej oznacza, że wobec nich powinno zapaść takie samo rozstrzygnięcie. Biorąc dodatkowo pod uwagę, że przeciwdziałanie rozbieżnościom w orzecznictwie ma szczególne znaczenie właśnie w sferze prawa publicznego, oraz to, że istotne znaczenie dla wyniku rozpoznawanej sprawy będzie miała treść podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny ponownej uchwały w kwestii dotyczącej wskazanego zagadnienia prawnego, celowym zdaniem Sądu stało się zawieszenie postępowania z uwagi na wystąpienie przez NSA z pytaniem prawnym w sprawie II FSK 513/13. Należy nadto uwzględnić, że w przypadku zajęcia przez NSA w podjętej uchwale stanowiska przeciwnego do tego, jakie wyrażono w uchwale z dnia 3 grudnia 2012 r., I FPS 1/12, wydanie przez organy merytorycznej decyzji w tej sprawie okazałoby się uzasadnione. Jednakże w takiej sytuacji aktualizuje się dalsza podstawa do zawieszenia postępowania wynikająca z wniosku Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2013r., BO-4660-60/12 skierowanego do składu siedmiu sędziów NSA o podjęcie uchwały wyjaśniającej: "Czy w stanie prawnym obowiązującym od dnia 9 grudnia 2003 r. do dnia 31 grudnia 2006 r. wyłączenie z opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli w postaci dróg oraz obiektów budowlanych związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, o których mowa w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84, z późn. zm.), zależało od oznaczenia gruntów, na których takie budowle są posadowione, symbolem "dr" w ewidencji gruntów i budynków". Ponieważ przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest m.in. kwestia opodatkowania podatkiem od nieruchomości pasów drogowych i budowli dróg, a także słupów informacyjnych, zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l., w jego w brzmieniu obowiązującym od 9.12.2003r. do 31.12.2006r. podjęcie uchwały rozstrzygającej opisane wyżej zagadnienie prawne będzie zatem miało bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Dodatkowo wskazać należy, że w realiach niniejszej sprawy pojawiło się dalsze zagadnienie, czy w przypadku wystąpienia przez podatnika z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty i złożeniem przez niego skorygowanej deklaracji podatkowej, koniecznym staje się uprzednie wszczęcie postępowania celem określenia wysokości zobowiązania podatkowego. Taki tryb postępowania zastosowały w niniejszej sprawie organy podatkowe. Zagadnienie to zostało objęte wnioskiem Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2013 r., BO-4660-47/13 o podjęcie uchwały wyjaśniającej: "Czy w przypadku zakwestionowania przez organ podatkowy prawidłowości skorygowanej deklaracji podatkowej złożonej wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, zgodnie z art. 75 par. 3 O.p., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r., organ podatkowy przed rozpatrzeniem tego wniosku powinien wszcząć z urzędu postępowanie podatkowe celem określenia wysokości zobowiązania podatkowego, o którym mowa w art. 21 par. 3 tej ustawy?". W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ze względu na zakres zagadnień objętych zaskarżoną decyzją oraz tych, które stały się przedmiotem ww. zagadnień prawnych, występuje w niniejszej sprawie zależność o której mowa w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z tej przyczyny WSA w Opolu, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił z urzędu zawiesić postępowanie sądowe.