I SA/Op 639/25
WyrokWSA w Opolu2025-11-20
Skład orzekający: Elżbieta Kmiecik, Tomasz Judecki, Remigiusz Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może skutecznie powołać się na fikcję doręczenia pisma (art. 44 KPA) w sytuacji, gdy w aktach sprawy brakuje koperty i zwrotnego potwierdzenia odbioru pierwotnie wysłanej przesyłki, a jedynym dowodem potwierdzającym doręczenie jest wydruk z systemu śledzenia przesyłek operatora pocztowego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może skutecznie powołać się na fikcję doręczenia pisma w trybie art. 44 KPA, jeśli w aktach sprawy brakuje dowodów takich jak koperta i zwrotne potwierdzenie odbioru, a jedynym dowodem jest wydruk z systemu śledzenia przesyłek. Dane z systemu śledzenia mają jedynie charakter informacyjny i nie stanowią wystarczającego dowodu na prawidłowe wykonanie procedury doręczenia zastępczego. W takiej sytuacji organ powinien oprzeć się na danych udokumentowanych w sposób należyty, np. na zwrotce podpisanej przez adresata przy faktycznym odbiorze przesyłki.Stan faktyczny
Skarżący P. P. wniósł skargę na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Komendanta Powiatowego Policji o wydaniu negatywnej opinii o skarżącym. Organ drugiej instancji uznał, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu, ponieważ pierwotne postanowienie zostało doręczone w trybie fikcji doręczenia (art. 44 KPA) z końcem dnia 18 marca 2025 r. Skarżący kwestionował prawidłowość tego doręczenia, wskazując na wady procedury i brak dowodów w aktach sprawy. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uchylił zaskarżone postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki Asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur (spr.) Protokolant St. inspektor sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2025 r. sprawy ze skargi P. P. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia 26 czerwca 2025 r., nr AP-L-I.633.60.2018/V w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie wydania negatywnej opinii o osobie wpisanej na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu na rzecz skarżącego P. P. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi wniesionej przez P. P. [dalej: skarżący, strona] jest postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu [dalej: Komendant Wojewódzki, organ drugiej instancji] z 26 czerwca 2025 r., nr AP-L-I.633.60.2018/V, stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w [...] [dalej: Komendant Powiatowy, organ pierwszej instancji] z 24 lutego 2025 r., nr PPI.630.2.2025.37, PPI.630.2.2025.51, orzekające o wydaniu nagannej opinii o P. P., który posiada wpis na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Z akt administracyjnych, przedłożonych Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę, wynika, że organ drugiej instancji stwierdził, iż zażalenie strony na postanowienie organu pierwszej instancji zostało wniesione 20 maja 2025 r., czyli z uchybieniem siedmiodniowemu terminowi z art. 141 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691) [dalej: kpa], ponieważ doręczenie przesyłki zawierającej postanowienie z 24 lutego 2025 r. nastąpiło w drodze prawnej fikcji doręczenia (art. 44 § 4 kpa) wraz z końcem dnia 18 marca 2025 r., a Poczta Polska zwróciła przesyłkę nadawcy 19 marca 2025 r., jako nieodebraną, po dwukrotnym jej awizowaniu w dniach 4 marca 2025 r. i 12 marca 2025 r.
Czynności Poczty Polskiej zostały odnotowane w usłudze śledzenia przesyłek poleconych. W aktach administracyjnych nie zachowała się koperta, w której wysłano postanowienie Komendanta Powiatowego, ani związane z przesyłką zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki [dalej: zwrotka].
W takich okolicznościach sprawy organ pierwszej instancji ponowił procedurę doręczenia, w efekcie czego postanowienie Komendanta Powiatowego wręczono skarżącemu 14 maja 2025 r. za potwierdzeniem odbioru, co wynika z zachowanej zwrotki. Traktując 14 maja 2025 r. jako dzień doręczenia postanowienia, strona wniosła 20 maja 2025 r. zażalenie na postanowienie z 24 lutego 2025 r. – żądając jego uchylenia.
W uzasadnieniu zaskarżonego obecnie postanowienia Komendant Wojewódzki stwierdził, że ponowne skierowanie do strony przez organ pierwszej instancji nieodebranego wcześniej postanowienia miało charakter informacyjny i nie mogło mieć wpływu na bieg terminu do wniesienia zażalenia, ponieważ doręczenie to już nastąpiło w trybie art. 44 kpa.
Nie zgadzając się z postanowieniem Komendanta Wojewódzkiego z 26 czerwca 2025 r., strona wniosła skargę do Sądu, kwestionując postanowienie organu drugiej instancji w całości, żądając jego uchylenia oraz podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, to jest: art. 10 kpa, art. 43 kpa oraz art. 44 § 1 pkt 1, § 2, § 3 oraz § 4 kpa. W uzasadnieniu wskazała na wady procedury doręczenia przesyłki wykonanej przez Pocztę Polską, a to niepozostawienie awizo przesyłki w skrzynce pocztowej adresata. Strona podniosła też, że warunkiem przyjęcia prawnej fikcji doręczenia jest dysponowanie przez organ niebudzącym wątpliwości dowodem potwierdzającym, że przesłanki określone w art. 44 kpa zostały spełnione.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Podobnie też uczynił na rozprawie przed Sądem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Jak stanowi art. 1 ust. 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) [dalej: ppsa], sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).
Sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czyli weryfikuje, czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd administracyjny nie rozstrzyga sprawy merytorycznie, lecz ocenia zgodność z przepisami prawa decyzji, postanowień i innych aktów podejmowanych przez organy administracji publicznej.
Badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. Sąd administracyjny nie rozstrzyga o uprawnieniach, czy też obowiązkach, a jedynie może uchylić zaskarżony akt lub czynność, lub stwierdzić ich nieważność w przypadkach wskazanych w ustawie. W konsekwencji sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego, zasadami ekonomiki obrotu gospodarczego, czy uznawanymi społecznie normami pozaprawnymi, ale w zakresie dokonywanej kontroli zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji – orzekając w sprawie – nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu w sprawie nie wystąpiły okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia albo wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżonym postanowieniem. Nie wnosiła też o to strona.
Istota sprawy rozpoznanej przez Sąd sprowadzała się do oceny legalności postanowienia stwierdzającego naruszenie terminu wniesienia zażalenia. Analizie Sądu podlegały więc wyłącznie zagadnienia proceduralne. W całości poza zakresem sprawy niniejszej pozostawały natomiast okoliczności, które – w ocenie organu pierwszej instancji – skutkowały wydaniem nagannej opinii o skarżącym, posiadającym wpis na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Na wstępie nadmienić należy, że postępowanie, w którym stwierdza się uchybienie terminowi i które polega na zbadaniu terminowości wniesienia środka zaskarżenia, sprowadza się do ustalenia daty doręczenia zaskarżonego aktu oraz daty złożenia tego środka. Stwierdzenie uchybienia terminu jest konsekwencją obiektywnie istniejących okoliczności. Zauważyć przy tym trzeba, że okoliczności wpływające na ocenę zawinienia strony w niedochowaniu terminu podlegają weryfikacji w postępowaniu mającym za przedmiot przywrócenie terminu wniesienia środka zaskarżenia. Z akt sprawy administracyjnej nie wynika, by skarżący zwrócił się o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, jak również okoliczności takiej nie potwierdził pełnomocnik organu w toku rozprawy.
Podstawowe znaczenie w sprawie rozpoznanej przez Sąd mają przepisy art. 44 kpa. Zgodnie z nimi: § 1. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego [...]. § 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Warunkiem rozpoczęcia biegu terminu wniesienia zażalenia na postanowienie Komendanta Powiatowego było doręczenie skarżącemu tego postanowienia. W sprawie niniejszej organ właściwy do rozpatrzenia środka zaskarżenia przyjął, że w sprawie doszło do doręczenia aktu w trybie art. 44 § 4 kpa. Przywołany przepis statuuje tak zwaną prawną fikcję doręczenia, z której wynika domniemanie doręczenia pisma w trybie określonym w art. 44 § 1-4 kpa, mimo że jest oczywiste, iż pismo nie dotarło do rąk adresata, w terminie czternastu dni określonym w art. 44 § 1 kpa. Doręczenie dokonane w omawianym trybie stwarza domniemanie prawne doręczenia pisma oparte na założeniu, że strona mogła zapoznać się z pismem awizowanym, a jeśli tego nie uczyniła, to nastąpiło to z przyczyn zawinionych lub niezawinionych, leżących po jej stronie. Domniemanie prawne doręczenia pisma z zastosowaniem prawnej fikcji doręczenia jest niewzruszalne w tym sensie, że nie można skutecznie wykazywać, iż treść pisma nie dotarła do wiadomości adresata. Jest to bowiem przewidywany i dopuszczalny skutek zastosowania tej instytucji. Jednak następstwa tak skonstruowanego domniemania prawnego mogą być bardzo dotkliwe dla strony, szczególnie w sytuacjach, kiedy strona nie dowie się o treści pisma w terminie umożliwiającym jej skuteczne działanie prawne. W związku z tym dopuszczalne jest obalenie domniemania doręczenia pisma z zastosowaniem fikcji doręczenia, przez wykazanie, że samo zastosowanie art. 44 kpa było wadliwe, wskutek nieprzestrzegania szczegółowych wymogów procedury doręczenia. W związku z dotkliwością skutków doręczenia przy zastosowaniu fikcji prawnej, zasady stosowania tej instytucji powinny być przestrzegane ściśle. Uchybienie któremukolwiek z wymogów procedury doręczenia powoduje, że organ administracji publicznej nie może skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia pisma z zastosowaniem fikcji prawnej doręczenia na podstawie przepisów kpa. Natomiast jeżeli powyższe czynności wykonano prawidłowo, organ administracji uprawniony jest do uznania pisma za doręczone stronie z upływem ostatniego dnia okresu czternastodniowego, a pismo wówczas pozostawia się w aktach sprawy (wyrok NSA z 13 września 2023 r., sygn. akt I GSK 1408/22).
W takim kontekście prawnym Sąd wyjaśnia, że w postępowaniu prowadzonym wskutek wniesienia środka odwoławczego (a w tym zażalenia) organ drugiej instancji powinien dokonać ustaleń, czy skierowany do strony akt administracyjny (w sprawie – postanowienie) został doręczony w trybie uregulowanym w art. 44 kpa. Podkreślenia wymaga, że ustalenia te powinny być dokonane w sposób pozwalający na weryfikację prawidłowości oceny organu w tym zakresie. Zatem nie wystarczy samo powołanie się na art. 44 kpa, ale konieczne jest dokonanie ustaleń faktycznych, czy spełnione zostały wszystkie warunki określone w tych przepisach, pozwalające na uznanie doręczenia (dokonanego w warunkach prawnej fikcji) za skuteczne. Ustalić należy, na podstawie zwróconej do organu przesyłki, czy doręczyciel umieścił zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki wraz z możliwością jej odbioru w terminie 7 dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w art. 44 § 1 pkt 1 kpa, w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 KPA), czy na zwrotce istnieje adnotacja doręczyciela w tym zakresie, czy doręczyciel odnotował nieobecność adresata (np. mieszkanie zamknięte). Ustalenia wymaga, czy na zwróconej przesyłce znajduje się adnotacja doręczyciela – w przypadku, gdy przesyłka nie została podjęta w terminie 7 dni – o pozostawieniu powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia. Wszystkie te ustalenia są niezbędne do dokonania oceny prawidłowości, a tym samym skuteczności, doręczenia danej przesyłki w trybie art. 44 § 4 kpa i ustalenia dnia wystąpienia skutku doręczenia postanowienia (wyrok WSA w Warszawie z 4 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1423/19).
Okoliczności dotyczące sposobu, w jaki adresat został zawiadomiony o nadejściu przesyłki oraz gdzie i w jakim terminie może ją odebrać, nie mogą nasuwać wątpliwości i muszą wynikać z materiału dowodowego zebranego w sprawie, a przede wszystkim ze zwrotki dołączonej do doręczanej przesyłki, gdyż to na niej powinna znajdować się adnotacja doręczyciela o dopełnieniu wszystkich wskazanych przez powołane przepisy warunków pozwalających na stwierdzenie skuteczności doręczenia. Jest to o tyle istotne, że w świetle art. 44 § 2 kpa zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru może być umieszczone – w zależności od sytuacji – w różnych miejscach, a nie tylko w oddawczej skrzynce pocztowej. By uznać doręczenie zastępcze za prawidłowo dokonane, muszą zostać łącznie spełnione przesłanki określone w art. 44 kpa. W odmiennym przypadku brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych, które można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia przesyłki stronie. Przyjęcie fikcji doręczenia pisma może mieć doniosłe skutki dla strony postępowania administracyjnego i dlatego nie może nasuwać wątpliwości, że doręczyciel dochował wymogów zawartych w art. 44 kpa, w tym wymogu dotyczącego sposobu zawiadomienia adresata o złożeniu przesyłki na określony czas w placówce pocztowej (wyrok NSA z 13 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 2181/17).
Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego sprawy, Sąd – wobec niezachowania w aktach administracyjnych koperty, w której pierwotnie zostało wysłane postanowienie organu pierwszej instancji, oraz zwrotki – stwierdził, że Komendant Wojewódzki, wydając zaskarżone obecnie postanowienie, nie dysponował dowodami niezbędnymi do ustalenia, że procedura doręczenia została należycie wykonana przez operatora pocztowego, a tym samym nie mógł też w sposób pewny i wiarygodny ustalić, że postanowienie Komendanta Powiatowego zostało doręczone, przy zastosowaniu prawnej fikcji doręczenia, wraz z upływem dnia 18 marca 2025 r.
W aktach sprawy administracyjnej znajduje się jednak wydruk danych z usługi śledzenia przesyłek poleconych doręczanych za pośrednictwem Poczty Polskiej, a zawarte w nim informacje stały się podstawą ustaleń faktycznych organu drugiej instancji. W ocenie Sądu dane zapisane w systemie informatycznym prowadzonym przez operatora pocztowego, w rozpoznanej przez Sąd w sprawie, pełnią funkcję informacyjną, ale (nawet po ich wydrukowaniu i włączeniu do akt administracyjnych) nie stanowią dowodu pozwalającego na ustalenie z całą pewnością, że doręczyciel prawidłowo wykonał wszystkie czynności związane z doręczeniem przesyłki poleconej, co – wobec niepodjęcia przesyłki przez adresata – powalałoby na uzasadnione przyjęcie, że postanowienie zostało doręczone w trybie art. 44 § 4 kpa, mimo że strona realnie tej przesyłki nie odebrała.
Dla uznania, że przesyłka została doręczona stronie, nie jest bowiem wystarczające jedynie stwierdzenie faktu dwukrotnego awizowania przesyłki. Jak już zostało to zaznaczone wyżej, okoliczności dotyczące sposobu, w jaki adresat został zawiadomiony o nadejściu przesyłki oraz gdzie i w jakim terminie może ją odebrać, nie mogą nasuwać wątpliwości i muszą wynikać z materiału dowodowego sprawy, a przede wszystkim ze zwrotki dołączonej do doręczanej przesyłki, gdyż to na niej powinna znajdować się adnotacja doręczyciela o dopełnieniu wszystkich wskazanych przez powołane przepisy warunków pozwalających na stwierdzenie skutku doręczenia (wyrok NSA z 11 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2696/15).
Stanowisko organu drugiej instancji o dwukrotnym awizowaniu przesyłki zostało poparte załączonym do akt postępowania odwoławczego wydrukiem ze strony internetowej Poczty Polskiej – "śledzenie przesyłek", który nie posiada mocy prawnej, a wyświetlane informacje mają jedynie charakter poglądowy. W stanie faktycznym sprawy niniejszej brak jest możliwości niewątpliwego ustalenia, że spełnione zostały przesłanki z art. 44 § 1-3 kpa. Wobec powyższego, gdy twierdzenie Komendanta Wojewódzkiego o doręczeniu przesyłki w trybie art. 44 kpa nie znajduje oparcia w aktach sprawy, organ drugiej instancji powinien był uznać, że postanowienie zostało skarżącemu doręczone w dniu 14 maja 2025 r. do rąk adresata, kiedy to podpisał on zwrotkę załączoną do akt administracyjnych. Uchybienie jednemu z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje bowiem, że strona zeń korzystająca, w tym przypadku organ, nie może powołać się na domniemanie doręczenia (wyrok WSA w Łodzi z 29 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 876/16, wyrok WSA w Poznaniu z 6 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SA/Po 235/24).
Trzeba też dodać, że o ile prawidłowo wypełniona zwrotka stanowi dokument urzędowy (wyroki NSA: z 12 grudnia 2008 r., sygn. akt II GSK 554/08; z 8 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 11/11), o tyle wydruk ze strony internetowej Poczty Polskiej "śledzenie przesyłek", z którego wynika, że przedmiotowa przesyłka była awizowana, nie ma takiego waloru. Jest to usługa Poczty Polskiej, która umożliwia nadawcy i adresatowi dysponującemu numerem przesyłki śledzić, jaki jest jej status i gdzie się znajduje w procesie doręczania (wyrok NSA z 13 kwietnia 2017 r., sygn. akt II FSK 778/15; postanowienie NSA z 22 września 2017 r., I GZ 196/17).
W związku z powyższym należy stwierdzić, że organ drugiej instancji nie zrealizował wynikającego z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa obowiązku niewątpliwego ustalenia, czy i w jakiej dacie skarżącemu doręczono postanowienie z 24 lutego 2025 r. Niewątpliwe ustalenie tej okoliczności warunkuje ustalenie, czy strona zachowała termin do wniesienia zażalenia. Wnikliwa ocena przez Komendanta Wojewódzkiego okoliczności doręczenia skarżącemu przedmiotowego postanowienia była przy tym nieodzowna także z uwagi na to, że Komendant Powiatowy dwukrotnie podejmował próbę doręczenia postanowienia, strona czytelnie w zażaleniu zaznaczyła, że postanowienie doręczono jej 14 maja 2025 r., a w aktach nie zachowano koperty i zwrotki dokumentujących pierwszą próbę doręczenia, która miała miejsce w marcu 2025 r. Pomimo dostrzeżenia zaistniałego problemu Komendant Wojewódzki, wydając zaskarżone do Sądu postanowienie, kierował się danymi zapisanymi w usłudze "śledzenia przesyłek", które – co już wyjaśniono – mają znaczenie informacyjne, ale (bez włączenia do akt administracyjnych koperty i zwrotki, a więc bezpośrednich dowodów doręczenia przesyłki w trybie fikcji prawnej) nie są wystarczające do ustalenia, czy i kiedy skutek doręczenia wystąpił. W rozpoznanej sprawie organ drugiej instancji zaniechał poczynienia poprawnych i pełnych ustaleń w tej kwestii, a w związku z tym niezasadnie przyjął w zaskarżonym postanowieniu, że postanowienie Komendanta Powiatowego zostało doręczone skarżącemu po dwukrotnym awizowaniu przesyłki i jej niepodjęciu w terminie 14 dni.
W toku ponownie prowadzonego postępowania organ drugiej instancji powinien albo odnaleźć i załączyć do akt brakującą kopertę i zwrotkę dokumentującą czynności podjęte przez doręczyciela w marcu 2025 r., a następnie na ich podstawie ustalić, czy i kiedy wystąpił skutek doręczenia przesyłki, albo – oceniając zachowanie przez skarżącego terminu wniesienia zażalenia – kierować się danymi dotąd należycie udokumentowanymi, a więc wynikającymi ze zwrotki podpisanej przez stronę w maju 2025 r. (art. 153 ppsa).
Sądowi znany jest pogląd, zgodnie z którym – jeżeli odzyskanie zagubionej koperty i zwrotki nie jest możliwe – organ powinien oprzeć się na ustaleniach postępowania reklamacyjnego Poczty Polskiej, ponieważ (w przeciwieństwie do wydruku śledzenia przesyłek) odpowiedź reklamacyjna ma walor dokumentu urzędowego, a co się z tym wiąże wymaganą moc dowodową. Rzecz jednak w tym, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nawet oświadczenie operatora pocztowego o doręczeniu przesyłki, poprzez dwukrotne jej awizowanie, nie tworzy domniemania doręczenia przesyłki w trybie z art. 44 § 4 kpa. Nie zastępuje ono bowiem dowodu z koperty ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru (wyrok NSA z 22 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 121/20; postanowienie NSA z 21 września 2022 r., sygn. II OZ 510/22; wyrok NSA z 13 marca 2025 r., sygn. akt II OSK 2127/24). Tym samym ustalenia podjęte w toku postępowania reklamacyjnego przeprowadzonego przez operatora pocztowego nie będą miarodajne, jeżeli organ nie dysponuje kopertą i zwrotką załączoną do przesyłki.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2026 r. poz. 118). Na koszty te składa się wpis w kwocie 100 zł, opłata za czynności radcy prawnego w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło