I SA/Op 9/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 22 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do sierpnia i od października do grudnia 2007 r. postanawia : odrzucić zażalenie. W dniu 8 stycznia 2014 r. do tut. Sądu wpłynęła skarga M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 22 października 2013 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do sierpnia i od października do grudnia 2007 r. Z uwagi na braki skargi, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 8 stycznia 2014 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sadowego od skargi w kwocie 1.450 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie określało sposób uiszczenia wpisu, jak też zawierało pouczenie o możliwości ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Odpis zarządzenia został doręczony upoważnionemu pracownikowi (U. P.) w dniu 14 stycznia 2014 r., co wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru pisma (k. 32 akt sądowych). Termin do uiszczenia wpisu sądowego upłynął z dniem 21 stycznia 2014 r. W dniu 22 stycznia 2014 r. skarżący złożył wniosek o zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego skargi motywując go tym, że nie dysponuje środkami na uiszczenie wpisu, ponieważ wszystkie posiadane przez niego środki na rachunkach bankowych zostały zajęte. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 23 stycznia 2014 r. skarżący został wezwany do przedłożenia do tut. Sądu wypełnionego formularza PPF pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie to zostało doręczone na podstawie pełnomocnictwa pocztowego U. P. w dniu 3 lutego 2014 r. (zwrotne poświadczenie obioru, k. 37 akt sądowych). Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 10 lutego 2014 r. skarga M. P. została odrzucona. W uzasadnieniu Sąd zaznaczył, że skarżący nie uiścił należnego wpisu w terminie, co w sytuacji, gdy wniosek o prawo pomocy został złożony przez skarżącego po terminie wyznaczonym do uiszczenia wpisu, musiało skutkować odrzuceniem skargi. Odpis postanowienia skarżący otrzymał 26 lutego 2014 r. (k. 55 akt sądowych). W dniu 11 lutego 2014 r. do tut. Sądu wpłynął wypełniony przez skarżącego formularz PPF, nadany w urzędzie pocztowym w dniu 10 lutego 2014 r. Zarządzeniem referendarza tut. Sądu z dnia 13 lutego 2014 r. skarżący został wezwany do przedłożenia szczegółowej informacji o: kosztach utrzymania jego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie, wydatkach innych niż bieżące koszty utrzymania wraz z odpowiednimi dowodami, źródłach finansowych pokrycie kosztów utrzymania, kserokopii deklaracji PIT oraz wyciągów z kont i lokat bankowych. Odpis ww. zarządzenia skarżący odebrał w dniu 26 lutego 2014 r. (k. 54 akt sądowych). Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 18 marca 2014 r. skarżącemu odmówiono przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że samo oświadczenie skarżącego odnośnie jego sytuacji finansowej, niepoparte żadną dokumentacją, okazało się niewystarczające do oceny jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej pod kątem wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 p.p.s.a. Odpis ww. postanowienia został odebrany na podstawie pełnomocnictwa pocztowego przez U. P. w dniu 27 marca 2014 r. (k. 66 akt sądowych). W dniu 28 marca 2014 r. pełnomocnik skarżącego wniósł w imieniu mocodawcy skargę kasacyjną na postanowienie WSA w Opolu z dnia 10 lutego 2014 r. odrzucające skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 22 października 2013 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do sierpnia i od października do grudnia 2007 r. Wniesiono również o zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Do wniosku dołączono wypełniony formularz PPF oraz dokumentację mającą potwierdzić trudną sytuację finansową skarżącego: zawiadomienia Naczelnika US w Opolu o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, wyciągi z kont bankowych. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 3 kwietnia 2014 r. skarżący za pośrednictwem pełnomocnika został wezwany do przedłożenia szczegółowej informacji o: kosztach utrzymania jego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie, wydatkach innych niż bieżące koszty utrzymania wraz z odpowiednimi dowodami, źródłach finansowych pokrycie kosztów utrzymania, etapie na jakim znajduje się postępowanie egzekucyjne, kserokopii deklaracji PIT, PIT5, VAT-7, oraz wyciągów z kont i lokat bankowych. Odpis ww. zarządzenia doręczony został pełnomocnikowi skarżącego w dniu 7 kwietnia 2014 r. (k. 107 akt sądowych). Dnia 15 kwietnia 2014 r. skarżący przekazał do tut. Sądu dokumenty w postaci kserokopii wniosku Dyrektora Oddziału ZUS w Opolu o łączne prowadzenie egzekucji, nakazów zapłaty w postępowaniu upominawczym, deklaracji podatkowych VAT-7 za październik, listopad, grudzień 2013 r. oraz styczeń i luty 2014 r. Zaznaczył przy tym, że wszystkie dochody uzyskiwane przez niego zostały zajęte przez komornika skarbowego a dane z dokumentacji księgowej wskazują tylko wielkość przychodów firmy, co nie odzwierciedla jego faktycznego stanu posiadania. Dodał również, że posiada szereg innych zobowiązań w stosunku do partnerów handlowych a nadto zobowiązany jest do łożenia alimentów w wysokości 2000 zł. Nie przedstawił żadnej dokumentacji dotyczącej jego bieżących kosztów utrzymania a ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że są one na poziomie minimum socjalnego. Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2014 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy, wskazując, że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do bezspornego przyjęcia, że skarżący nie jest w stanie pokryć kosztów postępowania sądowego. Odpis powyższego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 8 maja 2014 r. (k. 128). Dnia 16 maja 2014 r. do tut. Sądu wpłynął sprzeciw od postanowienia odmawiającego skarżącemu przyznania prawa pomocy. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 czerwca 2014 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że skarżący nie wywiązał się z obowiązku przedstawienia wszystkich żądanych dokumentów (deklaracji PIT za 2012 i 2013 rok)- i to zarówno na etapie rozpoznawania wniosku przez referendarza jak i po wniesieniu sprzeciwu. W dalszym ciągu skarżący nie sprecyzował także jakie wydatki ponosi w związku z bieżącym utrzymaniem. Nie ujawnił w formularzu PPF okoliczności na którą powoływał się w późniejszych pismach, związanej z dzieleniem gospodarstwa domowego wraz z matką, której wydatków i dochodów też nie przedstawił. Za niezasadne uznano także zarzuty związane z oceną zobowiązań alimentacyjnych skarżącego w kontekście jego rzeczywistej sytuacji majątkowej. Wnioskodawca nie przedstawił wyczerpująco wszystkich okoliczności związanych ze swoją sytuacją osobistą, rzekomą separacją z małżonką oraz ustanowieniem rozdzielności majątkowej. Nie odniósł się także szerzej do załączonych nakazów zapłaty, na których nie widnieje klauzula prawomocności, zatem nie jest wiadome, czy skarżący wnosił w tych sprawach sprzeciw. W sprawie brakowało również bardziej szczegółowych informacji o etapie postępowania egzekucyjnego skierowanego przeciwko skarżącemu. Zatem, biorąc pod uwagę nadal utrzymujący się po stronie skarżącej brak współpracy z sądem w zakresie przekazania szczegółowych informacji o stanie majątkowym i finansowym, Sąd nie znalazł podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie. Odpis powyższego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 13 czerwca 2014 r. (k. 143 akt sądowych). W dniu 23 czerwca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wpłynęło zażalenie na postanowienie WSA w Opolu z dnia 9 czerwca 2014 r. odmawiające przyznania skarżącemu prawa pomocy. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 23 czerwca 2014 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez podpisanie zażalenia lub nadesłanie jego podpisanego uwierzytelnionego odpisu w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 27 czerwca 2014 r. co potwierdza treść zwrotnego poświadczenia odbioru pisma (k. 148 akt sądowych). Do dnia upływu wyznaczonego terminu - tj. 4 lipca 2014 r. brak formalny zażalenia nie został uzupełniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. W przedmiotowej sprawie skarżący dążył do wzruszenia wydanego na skutek sprzeciwu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu o odmowie przyznania mu prawa pomocy. Jak wynika z treści art. 259 § 1 i art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) - dalej jako: [p.p.s.a.], postanowienie referendarza sądowego, skutecznie zaskarżone sprzeciwem, traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Natomiast zgodnie z art. 252 § 3 p.p.s.a. na postanowienie sądu co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy wnioskodawcy przysługuje zażalenie. Wymogi formalne zażalenia określone zostały w art. 194 § 3 p.p.s.a., z którego wynika, że zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Zgodnie z przepisem art. 46 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać: oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; oznaczenie rodzaju pisma; osnowę wniosku lub oświadczenia; podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; wymienienie załączników. Podpis musi być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 p.p.s.a. (za stronę, która nie może się podpisać, podpisuje pismo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała). Za podpis nie można uznać wydruku komputerowego, gdyż tylko podpis własnoręczny w dostateczny sposób identyfikuję osobę, która wniosła pismo. Jeżeli wstępna kontrola środka odwoławczego wykaże, iż zażalenie nie spełnia warunków formalnych niezbędnych do nadania sprawie dalszego biegu, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia, co wynika z treści przepisu art. 178 p.p.s.a., zgodnie z którym wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie; przepis ten ma zastosowanie do postępowania toczącego się na skutek zażalenia (art. 197 § 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie, mając na uwadze wskazane wyżej regulacje, stwierdzić należy, że zażalenie skarżącego na postanowienie WSA w Opolu o odmowie przyznania prawa pomocy nie zawierało zasadniczego elementu właściwego dla pisma procesowego - nie zostało bowiem podpisane. Pod treścią przedmiotowego zażalenia znajduje się jedynie imię i nazwisko skarżącego w formie wydruku komputerowego, który nie stanowi podpisu zgodnie z treścią przepisu art. 46 p.p.s.a. Wobec stwierdzenia braku formalnego Przewodniczący Wydziału wezwał stronę (jej pełnomocnika) do podpisania zażalenia lub nadesłanie jego podpisanego uwierzytelnionego odpisu w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Jak wynika z akt sprawy, zarządzenie o wezwaniu do uzupełnienia braku formalnego zażalenia zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 27 czerwca 2014 r. (k. 148 akt sądowych). Zatem termin do uzupełnienia tego braku rozpoczął bieg 28 czerwca 2014 r. i upłynął z dniem 4 lipca 2014 r., zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 p.p.s.a.. Pomimo skutecznego wezwania do podpisania zażalenia lub złożenia jego podpisanego uwierzytelnionego odpisu, pełnomocnik skarżącego w wyznaczonym siedmiodniowym terminie, który upływał w dniu 4 lipca 2014 r. braku nie uzupełnił. Przyjąć tym samym należało, iż zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie podlegało odrzuceniu na podstawie art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji.