I SAB/Op 39/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym skargi K. C. na bezczynność Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu w przedmiocie rozpatrzenia skargi postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. K. C. (zwany dalej: "skarżącym") wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu ze skargą na bezczynność Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu (dalej jako: "organ", "OWINB w Opolu") w sprawie rozpatrzenia jego skargi z dnia 8 lutego 2024 r. na Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Nysie (dalej jako: "PINB w Nysie"), złożonej ze względu na zaniechanie tego organu związane z brakiem wszczęcia i wydania decyzji w postępowaniu naprawczym dotyczącym budynku mieszkalnego na działkach nr a i nr b w N. ul. [...] i [...]. W skardze z dnia 8 lutego 2024 r. na PINB w Nysie wskazał, że wnosi ją na podstawie art. 229 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 - zwanej dalej "k.p.a.") w zw. z art. 83 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, z późn. zm.) zwanej dalej "p.b. Skarżący zarzucił OWINB w Opolu naruszenie art. 35 § 2 i 3 w zw. z art. 229 pkt 2 k.p.a. i art. 83 ust. 1 i 2 p.b., poprzez brak wydania decyzji w sprawie ze skargi na PINB w Nysie w związku z zaniechaniem przejawiającym się brakiem wszczęcia z urzędu postępowania naprawczego w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku zlokalizowanego na działkach nr a i b w N. ul. [...] i [...], ostateczną decyzją znak [...], [...] eliminującą decyzję pozwolenia na budowę Starosty nyskiego nr [...] oraz w związku z zaniechaniem kontroli wykonania ostatecznej decyzji stwierdzającej nieważność pozwolenia na użytkowanie [...] z dnia 4 stycznia 2024 r., tj. kontroli, czy zaprzestano użytkowania ww. budynku. Jednocześnie wskazał w skardze, że w dniu 13 lutego 2024 r. otrzymał także postanowienie PINB w Nysie nr [...], znak [...] o odmowie wszczęcia postępowania naprawczego, które zaskarżył w dniu 15 lutego 2024 r. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie ze względu na jej niedopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Na wstępie należy zauważyć, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm. - dalej zwanej "p.p.s.a."). kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (por. art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (por. art. 3 § 3 p.p.s.a.). Skarga na bezczynność w świetle art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. jest dopuszczalna tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień, innych aktów lub czynności albo interpretacji przepisów prawa podatkowego. W literaturze przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (T. Woś [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, LexisNexis 2010, s. 70). Skarżący przedmiotem skargi uczynił bezczynność OWINB w Opolu w załatwieniu jego skargi z dnia 8 lutego 2024 r. Wskazał, że jest on niezadowolony z działania OWINB w Opolu, któremu zarzuca nie rozpatrzenie jego skargi na PINB w Nysie złożonej na podstawie art. 229 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 83 ust. 1 i 2 u.p.b., w związku z "zaniechaniem" przez PINB w Nysie wszczęcia i wydania decyzji w postępowaniu naprawczym dotyczącym budynku mieszkalnego i wielorodzinnego na działkach nr a i nr b w N. ul. [...] i [...]. W ocenie Sądu wniesioną w niniejszej sprawie skargę należy uznać za tzw. skargę powszechną, jaką strona niezadowolona z nienależytego wykonywania zadań przez organ może wnieść na zasadzie przepisów działu VIII k.p.a. zatytułowanego "Skargi i wnioski". Przedmiotem skargi powszechnej może być bowiem w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw (art. 227 k.p.a.). W postępowaniu skargowym, rozpatrywanym w trybie działu VIII k.p.a., nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie ma w nim stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, a jedynie zawiadamia się go o czynnościach wewnętrznych, zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze oraz o sposobie załatwienia skargi. W konsekwencji, działania administracji publicznej będące przedmiotem tego typu skarg nie podlegają kontroli sądów administracyjnych z uwagi na to, iż nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych nadzorowi sądowemu w świetle art. 3 § 2, 2a i 3 p.p.s.a. Stwierdzić zatem należy, że w sytuacji gdy przedmiotem skargi strona czyni działanie organu, to nie podlega zaskarżeniu do Sądu bezczynność organu wyższego stopnia w rozpatrzeniu skargi na działalność organu podległego. Przepisy działu VIII k.p.a. o postępowaniu skargowym, jak już wyżej wyjaśniono, nie przewidują wydania przez uprawniony organ po rozpatrzeniu skargi, jakiegokolwiek aktu lub czynności tego organu podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego, a zatem skarga taka nie mieści się w zakresie właściwości sądu administracyjnego i należy uznać ją za niedopuszczalną, a zatem podlegającą odrzuceniu, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Orzeczenie w przedmiocie zwrotu wpisu wydano na podstawie art. 232 § 1 p.p.s.a. powołanej wyżej ustawy.