I SAB/Op 61/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 25 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Z. na przewlekłość postępowania sądowego Sądu Rejonowego w Brzegu w sprawie wydania przedmiotów złożonych do depozytu sądowego postanawia odrzucić skargę. M. Z., zwana dalej skarżącą lub wnioskodawczynią, pismem wniesionym w dniu 4 lipca 2025 r., w formie elektronicznej, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Sąd Rejonowy w Brzegu w przedmiocie wydania przedmiotów złożonych do depozytu sądowego m.in. w sprawie zawisłej pod akt sygn. akt [...]. Podniosła, że przewlekłość postępowania przejawia się w braku podjęcia przez sąd czynności procesowych, pomimo wielokrotnego wniosku. Brak podjęcia czynności naraża skarżącą na szkodę. W odpowiedzi na skargę Sąd Rejonowy w Brzegu wniósł o jej nieuwzględnienie, przedstawiając przebieg postępowania oraz wskazując na wnioski skarżącej dotyczące wydania depozytów, które dotknięte były brakami formalnymi i co do których zarządzeniami z dnia 8 lipca 2025 r. wnioskodawczyni wezwana została do ich uzupełnienia. Podniósł również, że zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skarg strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu uregulowane zostało w ustawie z dnia 17 czerwca 2024 r. (winno być 2004 r.) o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym. Wniesiona skarga obarczona była brakami formalnymi i stąd też w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I z dnia 1 sierpnia 2025 r. skarżąca wezwana została do nadesłania egzemplarza skargi wniesionej przez e-PUAP, prawidłowo podpisanej podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym; wskazania numeru PESEL skarżącej; oznaczenia miejsca zamieszkania, a w razie jego braku adresu do doręczeń (por. k:18 akt). Przesyłka zawierająca m.in. wezwanie do uzupełnienia żądanych braków, została przesłana na adres poczty elektronicznej (ePUAP), z którego nadano pismo (skargę – por. Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia k: 4 akt). Z Urzędowego Poświadczenia Doręczenia (UPD) wezwania wynika, że przesyłka została pod tym adresem odebrana w dniu 8 sierpnia 2025 r. (por. k: 30 akt). Z akt sądowych wynika, że w sprawie do dnia wydania niniejszego postanowienia nie uzupełniono braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.) - zwanej dalej: "P.p.s.a.". Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak interesu prawnego wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. (pkt 5a) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Dokonując oceny dopuszczalności skargi zwrócić należy uwagę, że kognicja sądu administracyjnego (art. 3 § 2 P.p.s.a.) dotyczy kontroli działalności administracji publicznej i obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Stosownie do art. 4 P.p.s.a. Sądy administracyjne rozstrzygają nadto spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. W świetle powyższego sąd administracyjny nie posiada kognicji do oceny prawidłowości oraz terminowości podejmowanych przez sąd powszechny, tu Sąd Rejonowy w Brzegu czynności w postępowaniu sądowym, dotyczących depozytu sądowego, który jest pewnego rodzaju formą pośrednictwa pomiędzy dłużnikiem a wierzycielem, mającym na celu wywiązanie się przez zobowiązanego (dłużnika) ze swojego zobowiązania. Postępowanie o złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego (art. 692 ustawy z dnia 17 listopada 1961 r. – Kodeks postępowania cywilnego – Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.), o jego zwrot 69311 k.p.c. oraz wydanie (693 14 K.p.c.) rozpatrywane są przez sądy powszechne w trybie nieprocesowym. O powyższym charakterze depozytu świadczy również powołana przez skarżącą sygnatura akt sprawy, tj. [...]. Ze skargi, ani z odpowiedzi na nią nie wynika aby w sprawie chodziło o ustanowienie zabezpieczenia majątkowego na przedmiocie stanowiącym dowód rzeczowy i związanego z tym obowiązku przechowywania wynikającym z przepisów Kodeksu postępowania karnego. W sprawie nie zachodzi zatem bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu administracji publicznej. Natomiast zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu lub prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze uregulowane zostały przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (j.t. Dz. U. 2023 r. poz. 1725). Zgodnie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy sądem właściwym do rozpoznania takiej skargi jest sąd przełożony nad sądem, przed którym toczy się postępowanie, a nie wojewódzki sąd administracyjny. Uwzględniając powyższe skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie depozytu sądowego nie należy do właściwości sądu administracyjnego i stąd też na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. należało ją odrzucić. Dokonując dalszej oceny dopuszczalności skargi wniesionej w niniejszej sprawie, wskazać należy, źe nie została ona podpisana przez skarżącą, chociaż obowiązek taki wynika z art. 57 § 1 P.p.s.a. w związku z art. art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. Zgodnie z tymi przepisami prawa - skarga jak każde pismo procesowe, powinna zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Także pismo procesowe wnoszone w formie dokumentu elektronicznego – stosownie do art. 46 § 2a p.p.s.a. - powinno zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Weryfikacja podpisu na skardze wykazała, że nie został on odnaleziony (por. k: 2 akt). Nadto we wniesionej skardze skarżąca nie podała numeru PESEL, a obowiązek taki wynikał z przepisu art. 46 § 2 ust. 1 lit. b P.p.s.a. Skarżąca została wezwana do uzupełnienia również tego braku skargi, a także do oznaczenia miejsca zamieszkania, a w razie jego braku adresu do doręczeń. Skarżąca została wezwana do uzupełnienia ww. braków formalnych skargi stosownie do art. 49 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a stanowi, że skutkiem nieuzupełnienia braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, jest jej odrzucenie. Doręczenie pism przez sąd (w przedmiotowej sprawie wezwania) nastąpiło za pomocą środków komunikacji elektronicznej, gdyż skarżąca wniosła skargę w formie dokumentu elektroniczego przez elektroniczną skrzynkę podawczą sądu (ePUAP) i nie zrezygnował z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej (art. 74a § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a.). Wezwanie do uzupełnienia opisanych wyżej braków formalnych skargi, zostało doręczone skutecznie w trybie art. 74a § 3 - 5 P.p.s.a. Datą doręczenia pisma w formie dokumentu elektronicznego jest data podpisania przez adresata pisma urzędowego poświadczenia odbioru w sposób, o którym mowa § 3 pkt 2 art. 74a P.p.s.a., tj. podpisania urzędowego poświadczenia odbiru podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Czynność taka została dokonana przez skarżącą w dniu 8 sierpnia 2025 r., co wynika z UPD. Termin zatem do dokonania żądanych przez Sąd czynności związanych z uzupełnieniem braków formalnych skargi upłynąłby bezskutecznie z dniem 15 sierpnia 2025 r. (piątek). Jednakże dzień ten był ustawowo wolny i stąd też - wobec brzmienia art. 83 § 2 P.p.s.a. – za ostatni dzień upływu terminu do uzupelnienia braków formalnych skargi należało uznać dzień 18 sierpnia 2025 r. (poniedzialek). Skarżąca do dnia wydania przedmiotowego postanowienia nie wykonała zobowiązania Sądu i nie uzupełniła braków formalnych wniesionej skargi. Uwzględniając powyższe, w sprawie zaistniały również przesłanki do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. odrzucił skargę, o czym orzekł w sentencji postanowienia.