I SO/Op 2/25

PostanowienieWSA w Opolu2025-05-29

Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania projektu planu ogólnego gminy, złożony przed wniesieniem skargi na uchwałę w sprawie tego planu, jest dopuszczalny, a jeśli nie, to jakie są konsekwencje braku uzupełnienia braków formalnych wniosku?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania projektu planu ogólnego gminy jest niedopuszczalny, ponieważ projekt planu nie jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego, a wniosek o wstrzymanie wykonania aktu jest dopuszczalny jedynie po wniesieniu skargi. Ponadto, wniosek nie spełniał wymogów formalnych, a wnioskodawczyni nie uzupełniła wskazanych braków pomimo wezwania sądu, co skutkuje odrzuceniem wniosku.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z wnioskiem o wstrzymanie wykonania projektu planu ogólnego Gminy Opole do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego, powołując się na niezgodność projektu z prawomocnym wyrokiem NSA. Sąd wezwał wnioskodawczynię do uzupełnienia braków formalnych wniosku (PESEL, odpis) oraz do wykazania wniesienia skargi na projekt planu. Wnioskodawczyni nie zastosowała się do wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. T. na działania Prezydenta Miasta Opola w przedmiocie wstrzymania wykonania projektu planu ogólnego gminy postanawia odrzucić wniosek. Pismem z dnia 23 kwietnia 2025 r., J. T. - zwana dalej wnioskodawczynią, zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., o udzielenie zabezpieczenia działek wymienionych w tym piśmie. Zabezpieczenie miałoby polegać na wstrzymaniu wykonania projektu planu ogólnego Gminy Opole, do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niezgodności tego planu z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego - dalej zwanego NSA, z dnia 26 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Op 39/21. Uzasadniając żądanie, wnioskodawczyni podniosła, że ww. wyrokiem NSA utrzymał w mocy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Op 39/21, w którym stwierdzono nieważność miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w części dotyczącej przeznaczenia działek wnioskodawczyni, jako terenów zieleni urządzonej. Pomimo tego jednak, jak stwierdziła wnioskodawczyni, w projekcie planu ogólnego Gminy Opole działki te, zostały ponownie przeznaczone pod funkcję Zieleni i Rekreacji, co stanowi naruszenie: prawomocnego wyroku sądu, obejście prawa i niewykonanie wyroku NSA, ponowne pozbawienie wnioskodawczyni prawa do zabudowy i gospodarowania jej własności, zgodnie z art. 140 Kodeksu cywilnego, rażące naruszenie art. 31 ust. 3 i art. 64 Konstytucji RP, rażące naruszenie standardów ochrony własności wynikających z art. 1 Protokołu nr 1 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. W ocenie wnioskodawczyni, brak zabezpieczenia grozi nieodwracalnymi skutkami prawnymi i majątkowymi, gdyż uchwalenie planu ogólnego w obecnym brzmieniu, zamknie jej możliwość korzystania z działek zgodnie z prawem. Jednocześnie, zdaniem wnioskodawczyni, stanowi to odmowę wykonania wyroku sądu administracyjnego, co pozostaje poza jakąkolwiek kontrolą, w przypadku gdy plan zostanie przyjęty. Jej zdaniem, wniosek jest zatem uzasadniony, dla zapewnienia skuteczności późniejszego orzeczenia sądu oraz w celu ochrony interesu prawnego wnioskodawczyni. Na skutek zarządzenia z dnia 28 kwietnia 2025 r., wezwano wnioskodawczynię pismem z dnia 30 kwietnia 2025 r. do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych wniosku przez: wskazanie numeru PESEL wnioskodawczyni i przedłożenie odpisu wniosku. Ponadto Sąd wezwał wnioskodawczynię do wykazania w terminie 7 dni, że wnioskodawczyni wniosła skargę na projekt planu ogólnego objęty wnioskiem o wstrzymanie wykonania. Jednocześnie pouczono wnioskodawczynię, że niezastosowanie się do wezwania Sądu w podanych wyżej zagadnieniach i wyznaczonym terminie 7 dni, spowoduje odrzucenie wniosku. Wezwanie powyższe zostało skutecznie doręczone wnioskodawczyni osobiście do jej rąk w dniu 6 maja 2025 r., co obrazuje pocztowe potwierdzenie odbioru przesyłki znajdujące się w aktach sądowych sprawy (por. k-11 akt). Do dnia wydania niniejszego postanowienia, wnioskodawczyni w żaden sposób nie odniosła się do wezwania Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Wniosek jako niedopuszczalny podlega odrzuceniu. W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że skoro przedmiotem sprawy jest wniosek złożony przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, to zastosowanie do niego ma art. 64 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zagadnienia stanowiące żądanie wniosku, a dotyczące przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zostały natomiast uregulowane art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 1 p.p.s.a. Stosownie do tych przepisów prawa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednak po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z powyższych przepisów prawa jednoznacznie wynika, że warunkiem zastosowania w stosunku do wnioskodawcy ochrony tymczasowej jest wniesienie do sądu skargi na akt podlegający zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Katalog spraw podlegających właściwości sądów administracyjnych zawiera przepis art. 3 § 2 p.p.s.a., który wskazuje zakres sądowej kontroli działalności administracyjnej przewidując, że kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych. Ponadto, jak stanowi art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem wniosku uczyniono projekt planu ogólnego Gminy Opole, który w świetle przywołanych przepisów określających właściwość sądów administracyjnych, nie jest aktem, bądź inną czynnością podlegającą skardze do tut. Sądu. Jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 28 grudnia 2016 r., sam projekt planu nie dotyczy sfery prawnej właścicieli położonych na obszarze nim objętym działek. Przedmiotem skargi może być dopiero uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.), która stanowi akt prawa miejscowego, kreując prawa i obowiązki właścicieli działek (postanowienie z dnia 28 grudnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2535/16, orzeczenie dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Po ewentualnym przyjęciu nowego planu, wnioskodawczyni - J. T., będzie zatem mogła kwestionować jego ustalenia, wnosząc na niego skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1465 z późn. zm.). Na dzień rozpoznania przedmiotowego wniosku, nie zarejestrowano w repertorium Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargi wnioskodawczyni na plan ogólny Gminy Opole. Z kolei wnioskodawczyni wezwana pismem z dnia 30 kwietnia 2025 r. do wykazania, że wniosła skargę na projekt tego planu, nie odniosła się do tego wezwania. Co więcej, wnioskodawczyni nie odpowiedziała także w żaden sposób na wezwanie Sądu dotyczące uzupełnienia braków formalnych wniosku przez wskazanie numeru PESEL wnioskodawczyni i przedłożenia odpisu wniosku. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania takiego wniosku Sąd był bowiem obowiązany sprawdzić, czy wniosek spełnia warunki formalne. Jednym z takich warunków, w myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., jest obowiązek wskazania numeru PESEL wnioskodawcy, a także stosownie do art. 47 § 1 p.p.s.a. - dołączenia jego odpisu dla doręczenia go stronom postępowania. Natomiast stosownie do art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. i art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w przypadku dostrzeżenia braku formalnego wniosku, wnioskodawca zostaje wezwany do jego usunięcia – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia wniosku. Opisane wezwanie zostało doręczone skutecznie wnioskodawczyni w dniu 6 maja 2025 r., czyli termin 7 dni wyznaczony przez Sąd do jego wykonania, upłynął w dniu 13 maja 2025 r. Pomimo tego, wnioskodawczyni w żaden sposób nie zareagowała na żądanie Sądu, w żadnym zakresie wezwania, tj. zarówno dotyczącym braków formalnych wniosku, jak i odnoszących się do wykazania złożenia skargi na projekt planu ogólnego. Z tych względów zaistniały przesłanki do odrzucenia wniosku na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a., bowiem projekt uchwały rady gminy nie może stanowić przedmiotu skargi do sądu administracyjnego, a co za tym idzie również wniosek o wstrzymanie takiego projektu jest niedopuszczalny. Ponadto, co wywiedziono powyżej, wniosek o wstrzymanie wykonania określonego aktu w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a., dopuszczalny jest wyłącznie w przypadku wniesienia do sądu skargi, co w opisanym stanie faktycznym nie nastąpiło. Wnioskodawczyni nie uzupełniła także braków formalnych wniosku, który jak każde pismo procesowe strony, powinno zawierać PESEL wnioskodawcy i odpis tego pisma. Z podanych względów, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6, art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. odrzucił wniosek o wstrzymanie wykonania projektu planu ogólnego Gminy Opole, co orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło