I SO/Op 6/17

PostanowienieWSA w Opolu2017-06-23

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Krzysztof Błasiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba bezrobotna, samodzielnie prowadząca gospodarstwo domowe, korzystająca z pomocy społecznej i posiadająca dom mieszkalny oraz nieruchomość rolną, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości?
Ratio decidendi
Wnioskodawca został zwolniony od kosztów sądowych w całości, ponieważ jego sytuacja materialna, obejmująca bezrobocie, korzystanie z pomocy społecznej i brak środków na pokrycie kosztów postępowania, uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stosowaną w sytuacjach szczególnych, gdy obiektywnie niemożliwe jest zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym.
Stan faktyczny
Wnioskodawca S. T. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wnioskodawca oświadczył, że jest osobą bezrobotną, samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, uprawia warzywa i sad, posiada dom mieszkalny i nieruchomość rolną, a od dwóch lat korzysta z pomocy społecznej, otrzymując zasiłek okresowy w kwocie 317 zł.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono wnioskodawcę od kosztów sądowych w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu - Krzysztof Błasiak, po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić wnioskodawcę od kosztów sądowych w całości. Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, złożonym przez S. T. (dalej jako wnioskodawca) na urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz.718) - zwanej dalej p.p.s.a., wynika, iż wniosek ten odnosi się do sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 27 października 2016 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Odnośnie swojej sytuacji rodzinnej, majątku i dochodów wnioskodawca oświadczył, że jest osobą bezrobotną (wcześniej, tj. od jesieni 2014 r. do 16 kwietnia 2015 r. zatrudnioną jako palacz na okres grzewczy), samodzielnie prowadzącą gospodarstwo domowe. Dodatkowo zaznaczył, że uprawia warzywa i sad, co pozwala mu na zmniejszenie kosztów związanych z zaspokojeniem potrzeb żywnościowych. Jednocześnie wnioskodawca oświadczył, iż jego majątek stanowi dom mieszkalny o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Poza tym wskazał, że od 2 lat zmuszony jest korzystać z pomocy społecznej, skąd uzyskał środki pieniężne w ramach pomocy w kwocie 317 zł. W załączeniu wnioskodawca przekazał kserokopię decyzji Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z 26 kwietnia 2017 r. o przyznaniu zasiłku okresowego w wysokości 317 zł. Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył , co następuje: Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych w części następuje w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanych wyżej przepisów wskazuje, iż prawo pomocy stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych. Tak ukształtowany charakter prawa pomocy wynika z tego, iż generalną zasadą postępowania sądowego jest podnoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005 r. (sygn. akt FZ 478/04, niepublik.), opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji. Dlatego też muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby czy osób na współobywateli. Z kolei w innym postanowieniu NSA (postanowienie z dnia 6 października 2004 r., GZ 71/04, ONSA i WSA 2005, nr 1, poz. 8) stwierdził, iż ,, udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ". Referendarz sądowy, mając na względzie informacje i dane wykazane w formularzu PPF jak też wynikające z przedłożonych dodatkowo kserokopii dokumentów (w szczególności informacje zawarte w decyzji Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z 26 kwietnia 2017 r. o przyznaniu zasiłku okresowego), uznał, iż w przypadku wnioskodawcy zachodzi ustawowa przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy. Okoliczności, ustalone na podstawie tych informacji i danych (tj. pozostawanie bez pracy, stwierdzone ubóstwo, całkowite uzależnienie od środków uzyskiwanych z pomocy społecznej), wskazują bowiem, iż w gospodarstwie domowym wnioskodawcy nie ma potencjału umożliwiającego pokrycie kosztów postępowania sądowego. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 w/w ustawy, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło