II SA/Op 134/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. R. na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia 20 stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie wymeldowania postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić K. R. adwokata. Przedmiotem skargi wniesionej przez K. R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, jest postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia 20 stycznia 2016 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie wymeldowania. Na skutek zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W wyznaczonym terminie do dokonania żądanej przez Sąd czynności, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Uzasadniając swoją prośbę wskazał na trudną sytuację rodzinną powstałą na tle konfliktów z byłą małżonką, z którą skarżący zmuszony jest mieszkać w jednym mieszkaniu. Na skutek czego, skarżący ponosi koszty zadłużenia byłej żony powstałe z tytułu opłat za TV. Ponadto, skarżący zobowiązany jest ponosić 1/3 kosztów mieszkaniowych (zasądzonych wyrokiem Sądu), które wynoszą 140 zł miesięcznie, a także wydatki na leczenie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym skarżący podał, że tworzy wspólne gospodarstwo domowe z pełnoletnią córką, na którą łoży alimenty w wysokości 1.218 zł, a z emerytury na utrzymanie pozostaje mu kwota 533,42 zł netto. Do akt sprawy skarżący dołączył także wyrok orzekający o rozwiązaniu małżeństwa, przydział lokalu mieszkalnego na nazwisko skarżącego, rachunki za kupni lekarstw i usług medycznych, kserokopię zawiadomienia o wszczęciu egzekucji należności głównej w wysokości 1.109,90 zł, na rzecz A. Na wezwanie referendarza do uzupełnienia wniosku, skarżący dołączył ponadto: zaświadczenie z ZUS O/[...] z dnia 21 kwietnia 2016 r., z którego wynika, że pobiera on świadczenie miesięczne z tytułu emerytury w wysokości 2.355,44 zł brutto, z czego potrącane są obciążenia w wysokości 1.413,26 zł, a do wypłaty skarżący otrzymuje kwotę 535,19 zł. W piśmie z dnia 11 kwietnia 2016 r., skarżący oświadczył, że nie posiada rachunków bankowych; nie korzysta z pomocy społecznej; ponosi opłaty mieszkaniowe w 1/3 części ich łącznej wysokości. Skarżący na wezwanie referendarza wyjaśnił także, że skrót: "B" z siedzibą w [...] użyty w adresie, na który doręczono zawiadomienia o wszczęciu przeciwko wnioskodawcy egzekucji (kserokopie dwóch takich zawiadomień z dnia 12 stycznia 2016 r. i z dnia 27 stycznia 2016 r. doręczył wnioskodawca do akt sprawy), oznacza dawnego pracodawcę, do którego organ kierował korespondencję. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a." zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., określającego przesłanki warunkujące udzielenie prawa pomocy w zakresie całkowitym, a zatem wnioskowanym przez skarżącego, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zauważyć także należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, sąd (referendarz sądowy) dokonuje oceny sytuacji materialnej strony na podstawie zebranego materiału dowodowego, a w szczególności na podstawie złożonych przez nią oświadczeń, w urzędowym formularzu wniosku. Wniosek ten bowiem, powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym (art. 252 § 1 P.p.s.a.). Skarżący utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 2.355,44 zł brutto miesięcznie, lecz do dyspozycji pozostaje mu kwota 535,19 zł z uwagi na potrącenia dokonywane z emerytury, w łącznej wysokości 1.413,26 zł. Referendarz uznał, że jest to jedyne źródło utrzymania skarżącego, wobec jego wyraźnego oświadczenia, że skrót: "B" z siedzibą w [...] użyty w adresie, na który doręczono zawiadomienia o wszczęciu przeciwko wnioskodawcy egzekucji, oznacza dawnego już pracodawcę, do którego organ meldunkowy kierował korespondencję. Oświadczenia skarżącego złożone w formularzu wniosku, a także w toku postępowania dotyczącego prawa pomocy, wskazują, że nie posiada on dodatkowych źródeł dochodu, ani nie posiada zgromadzonych oszczędności, a także przedmiotów ruchomych o wartości przekraczającej 5.000 zł. Ponadto, choć wnioskodawca jest właścicielem mieszkania, to nie może nim swobodnie użytkować w celu m.in. zgromadzenia dodatkowych środków pieniężnych (np. z tytułu najmu), albowiem mieszkanie to mocą orzeczenia Sądu, jest w części użytkowane przez byłą małżonkę skarżącego. Aktualna sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego uzasadnia zatem ocenę, że nie jest on w stanie wygospodarować środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Odmowa przyznania prawa pomocy w tym zakresie powodowałaby ograniczenia w realizacji prawa do sądu. Mając na uwadze powyższe, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 1 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uznał o konieczności przyznania prawa pomocy, co orzekł jak w sentencji.