II SA/Op 172/04
WyrokWSA w Opolu2005-06-09
Skład orzekający: Elżbieta Kmiecik, Krzysztof Bogusz, Ewa Janowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pobierająca rentę z tytułu niezdolności do pracy może być uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu?Ratio decidendi
Osoba pobierająca rentę z tytułu niezdolności do pracy nie może być uznana za osobę bezrobotną, ponieważ przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wprost wyłączają takie osoby z kręgu osób bezrobotnych. Pobieranie renty stanowi przeszkodę do uzyskania statusu bezrobotnego, nawet jeśli skarżący nie był świadomy tej konsekwencji.Stan faktyczny
Skarżący S. M. został pozbawiony statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych po tym, jak organ administracji ustalił, że od 1991 roku pobiera rentę z tytułu niezdolności do pracy. Skarżący twierdził, że nie był świadomy, iż pobieranie renty wyklucza posiadanie statusu bezrobotnego i prawo do zasiłku. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o odmowie przyznania statusu bezrobotnego, powołując się na przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz - spraw. Sędzia WSA Ewa Janowska Protokolant: sekretarz sądowy Dorota Rak po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego oddala skargę.
Przedmiotem skargi S. M. jest decyzja Wojewody [...] z [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z [...] w sprawie odmowy uznania za osobę bezrobotną z dniem 31 grudnia 2001 r.
Orzeczenia te poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu.
Postanowieniem z 24 lutego 2004 r. Kierownik Powiatowego Urzędu Pracy w N. działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., art. 147 k.p.a., art. 149 § 1 k.p.a. i art. 150 k.p.a. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania statusu bezrobotnego S. M. z dniem 31 grudnia 2001 r., przyznania tej osobie zasiłku dla bezrobotnych - z dniem 8 stycznia 2002 r. oraz w sprawie utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 8 stycznia 2003 r. zakończonych decyzjami ostatecznymi Starosty [...] z 2 stycznia 2002 r. i z 16 stycznia 2003 r. W uzasadnieniu wskazano, że pismem z 18 lutego 2004 r. ZUS Oddział w O. Inspektorat w N. powiadomił organ, że S. M. od 10 grudnia 1991 r. pobiera rentę.
Następnie decyzją z [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. organ pierwszej instancji uchylił decyzję w sprawie przyznania statusu bezrobotnego z dniem 31 grudnia 2001 r. w sprawie przyznania prawa do zasiłku z dniem 8 stycznia 2002 r. i w sprawie utraty prawa do zasiłku z dniem 8 stycznia 2003 r.
Jednocześnie na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c w związku z art. 6 pkt 15 lit. a ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) organ orzekł o odmowie uznania S. M. za osobę bezrobotną z dniem 31 grudnia 2001 r.
Uzasadnieniem dla takich rozstrzygnięć była okoliczność, iż z zaświadczenia ZUS wynika, iż strona od 10 grudnia 19991 r. pobiera świadczenie z ubezpieczenia społecznego w szczególności rentę inwalidzką.
W odwołaniu S. M. wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji i przyznanie mu statusu bezrobotnego akcentując, że w dacie rejestracji w urzędzie pracy nikt nie informował go, że nie może pobierać renty on zaś był przekonany, że mając prawo jedynie do najniższej renty może jednocześnie pobierać zasiłek dla bezrobotnych.
Organ odwoławczy, Wojewoda [...], decyzją z [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c w związku z art. 6 c ust. 2 pkt. 2 ustawy o zatrudnień i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz art. 138 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy organ odwoławczy zacytował przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wskazując na pojęcie osoby bezrobotnej. Zaznaczono, że poza innymi warunkami bezrobotną jest tylko osoba, która nie nabyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Skoro z materiału dowodowego wynika, że S. M. prawo do renty posiada od 1991 r. to tym samym nie spełnia on warunków do uzyskania statusu bezrobotnego.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie decyzji Wojewody [...] wnosząc o "przywrócenie statusu bezrobotnego". Skarga nie zawiera zarzutów co do naruszenia prawa procesowego lub materialnego, a przedstawiając przebieg postępowania administracyjnego po zarejestrowaniu się jako bezrobotny skarżący proponuje, że "zwróci rentę jeżeli organy pozostawią mu zasiłek".
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zastosowania art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Argumentując to procesowe stanowisko Wojewoda [...] powtórzył motywy zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zakres kognicji sadu administracyjnego określa ustawa z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 tej ustawy sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Przy tym w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzona, w ramach tak wyznaczonych granic, kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że akt ten odpowiada wymogom prawa.
Rozważenia przede wszystkim wymaga, czy organy dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, a postępowanie odpowiadało wymogom procedury administracyjnej.
Zwrócić więc wypada na wstępie uwagę, że organ I instancji właściwie stosując przepis art. 149 k.p.a. w zw. z art. 147 k.p.a. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania statusu bezrobotnego z dniem 31.12.2001. i przyznania prawa do zasiłku z dniem 8.01.2002 r. oraz w sprawie utraty prawa do zasiłku z dniem 8.01.2003 r., gdyż ustalenie na podstawie pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. - Inspektorat w N. z 18 lutego 2004 r, że S. M. pobiera rentę, stanowiło wyjście na jaw istotnej dla sprawy, nowej okoliczności faktycznej, istniejącej w dniu wydania decyzji, nie znanej organowi, który wydał decyzję.
Konsekwencją tej decyzji, była oparta na przepisie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a decyzja z [...] uchylająca, po wznowieniu decyzję ostateczną w sprawie przyznania statusu bezrobotnego z dniem 31.12.2001, w sprawie przyznania prawa do zasiłku z dniem 8.01.2002 r. oraz w sprawie utraty prawa do zasiłku z dniem 8.01.2003 r. Uchylając wymienione decyzje organ jednocześnie orzekła o odmowie uznania S. M. za osobę bezrobotną.
Materialnoprawną podstawą takiego rozstrzygnięcia były zapisy art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.12.1994 o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. 2003 nr 58, poz. 514 ze zm.). W myśl tego przepisu osobą bezrobotną jest osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy, niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie, z zastrzeżeniem lit. g, nieucząca się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania urzędzie pracy, jeżeli:
ukończyła 18 lat
kobieta nie ukończyła 60 lat a mężczyzna 65 lat
* nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty renty szkoleniowej, renty socjalnej albo po ustaniu zatrudnienia innej pracy zarobkowej, zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności nie pobiera zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku chorobowego, macierzyńskiego lub wychowawczego.
Na tle bezspornego stanu faktycznego sprawy prawidłowość zastosowania wymienionego przepisu przez organy obu instancji nie budzi wątpliwości. Prawo do renty tytułem niezdolności do pracy wyłącza uznanie danej osoby za bezrobotną
Z pisma ZUS Inspektorat [...] wynikało, że skarżący pobiera nieprzerwanie rentę od 10.12.1991 r. Pobieranie renty jest uzyskiwaniem dochodu w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Dochodem o jakim mowa w tym przepisie jest dochód z innego tytułu niż zatrudnienie lub inna praca zarobkowa podlegająca opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Skarżący przy rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w N. złożył oświadczenie, że nie nabył prawa do renty. Następnie w comiesięcznych "oświadczeniach bezrobotnego o uzyskanych dochodach" stwierdzał, że nie uzyskiwał dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od osób fizycznych.
Zatem ujawnienie przez organ I i II instancji pobierania renty stanowiło nową okoliczność faktyczną istniejącą w dniu wydania decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego; o przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych i o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Wyjście na jaw tej okoliczności, nie znanej wcześniej organowi, który wydał decyzję, stanowiło ustawową przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a, przy czym nie zachodziły przeszkody do wznowienia postępowania wymienione w art. 146 § 1 i § 2 k.p.a.
Przedstawiony przebieg postępowania administracyjnego i zastosowane przepisy prawa materialnego nakazują zważyć, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, gdyż skarżący nie spełniał warunków do uzyskania statusu bezrobotnego.
W skardze S. M. nie stawia zresztą organom żadnych zarzutów co do naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Powołując się na niewiedzę co do konsekwencji pobierania renty dla statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku deklaruje zwrot świadczenia rentowego w zamian za przywrócenie statusu bezrobotnego. To jednak leży poza uprawnieniami organu, nawet w ramach uprawnień z art. 54 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w konsekwencji poza kognicją sądu administracyjnego w sprawie będącej przedmiotem zaskarżenia.
Nie znajdując zatem uzasadnionych podstaw do uwzględnienia skargi Sąd z mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił ją.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło