II SA/Op 18/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia B. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 5 września 2011 r., sygn. akt II SA/Op 18/11, o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi B. R. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Opolu z dnia 3 listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania pracodawcy umieszczenia pracownika w ewidencji pracowników wykonujących pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze postanawia odrzucić zażalenie. Wyrokiem z dnia 24 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę B. R., reprezentowanego podczas całego procesu sądowoadministracyjnego przez profesjonalnego pełnomocnika K. D. oraz przez Przewodniczącego Międzyzakładowego Związku Zawodowego [...] – J. G., na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Opolu z dnia 3 listopada 2010 r., nr [...]. Postanowieniem z dnia 5 września 2011 r., sygn. akt II SA/Op 18/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę kasacyjną B. R. z dnia 18 sierpnia 2011 r., sporządzoną i podpisaną przez radcę prawnego K. D., jako złożoną z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Powyższe postanowienie doręczone zostało na adres kancelarii radcy prawnego w dniu 12 września 2011 r. (k. - 147). Pismem z dnia 16 września 2011 r., nadanym w placówce pocztowej w tym samym dniu, a określonym jako "zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2011 r. odrzucające skargę kasacyjną", skarżący oświadczył, że wnosi zażalenie na powyższe postanowienie z powodu niezawinionego przez niego niedotrzymania terminu wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Opolu z dnia 24 maja 2011 r. i wskazał, że wnosi też o przywrócenie uchybionego terminu. Pismo to zostało podpisane przez skarżącego. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że niedotrzymanie terminu nie było przez niego zawinione, albowiem obsługę kancelarii radcy prawnego w Opolu prowadził związek zawodowy, którego przewodniczącym jest J. G., jego drugi ustanowiony w sprawie reprezentant (pełnomocnik). Jednocześnie wyjaśnił, że wprawdzie z treści postanowienia Sądu wynika, iż termin do wniesienia skargi kasacyjnej, odmiennie od przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, wynosi nie 60 dni, a 30 dni, od dnia doręczenia odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, jednak to z winy reprezentującego go związku zawodowego obsługującego administracyjnie kancelarię radcy prawnego w Opolu nastąpiło omyłkowe przeoczenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Mając na uwadze powyższe wywiódł, że skoro uchybienie terminu nastąpiło z przyczyny niezależnej od niego, a winę ponosi ustanowiony przez niego pełnomocnik, może on zasadnie wnosić o przywrócenie terminu. Z uwagi na treść zażalenia, pismem z dnia 25 października 2011 r. tut. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego - radcę prawnego K. D. do wskazania daty ustania przyczyny uzasadniającej wnioskowane przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Sądu, pełnomocnik skarżącego K. D. pismem z dnia 7 listopada 2011 r. poinformował, że udzielał pomocy prawnej "pro bono" członkom związku zawodowego, a związek zobowiązał się do obsługi kancelaryjnej poszczególnych spraw swoich członków (skarżących). Jednocześnie oświadczył, że datę ustania przyczyny uzasadniającej przywrócenie terminu uzasadni po poprzednim przesłuchaniu przewodniczącego związku. W dniu 9 listopada 2011 r. wpłynęło do tut. Sądu oświadczenie pełnomocnika skarżącego J. G. z 7 listopada 2011 r. (złożone m.in. do przedmiotowej sprawy), że "wnosi o przesłuchanie go w sprawie zażaleń", a wniosek uzasadnia tym, że osobiście wykonywał czynności przy ich załatwianiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić trzeba, że po wydaniu w dniu 5 września 2011 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej, odpis tego orzeczenia przesłano pełnomocnikowi skarżącego - radcy prawnemu K. D. (k. - 144). Doręczenie postanowienia nastąpiło 12 września 2011 r. osobiście do rąk pełnomocnika (k. - 147). W ciągu tygodniowego terminu do zaskarżenia postanowienia z dnia 5 września 2011 r. do Sądu wpłynęło tylko pismo z 16 września 2011 r., podpisane osobiście przez stronę. Treść tego pisma należy traktować zarówno jako zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, jak i jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W takiej kolejności będą rozpoznane przez sąd orzekający w niniejszej sprawie. Stosownie do treści art. 194 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej. Wymogi, jakim powinno odpowiadać zażalenie są określone w art. 194 § 3 i 4 P.p.s.a. Po myśli § 4 omawianego przepisu zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Przepis art. 175 § 2 i 3 P.p.s.a. stosuje się odpowiednio, co oznacza, że przymus adwokacko-radcowski nie obowiązuje gdy zażalenie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka, bądź gdy zażalenie sporządza doradca podatkowy - w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, albo rzecznik patentowy - w sprawach własności przemysłowej. Na tle obowiązującego orzecznictwa sądów administracyjnych i poglądów przedstawianych w literaturze przedmiotu, nie budzi wątpliwości, że użyte w art. 194 § 4 P.p.s.a. sformułowanie "powinno być sporządzone" należy rozumieć jako obowiązek sporządzenia zażalenia, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej przez profesjonalny podmiot (por. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2008 r., sygn. akt II FZ 256/08, Lex nr 493665 i powołane tam orzecznictwo). Natomiast brak w tym zakresie jest nieusuwalny. W niniejszej sprawie B. R. nie zastosował się do wymogu sporządzenia zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika. Pomimo wskazania w piśmie z dnia 16 września 2011 r., że skarżący jest reprezentowany przez radcę prawnego, zażalenie sporządzone zostało osobiście przez skarżącego, na co jednoznacznie wskazuje umieszczony pod jego treścią podpis strony. Ponadto wskazać także należy na przepis art. 197 § 2 P.p.s.a., po myśli którego do postępowania toczącego się na skutek zażalenia zastosowanie znajdują odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, oraz art. 178 P.p.s.a., zgodnie z którym wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Mając na uwadze przedstawione powyżej regulacje oraz to, że zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 5 września 2011 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej zostało sporządzone i wniesione osobiście przez skarżącego, który nie spełnia wymogów określonych w art. 175 § 2 P.p.s.a., uznać należało, iż przedmiotowe zażalenie podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalne. W tym stanie rzeczy Sąd odrzucił zażalenie B. R., na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a.