II SA/Op 216/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. W. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...], Nr [...], znak sprawy: [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego na skutek wniosku skarżącego z dnia 15 lipca 2008 r. o przyznanie prawa pomocy postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. P. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...], Nr [...], znak sprawy: [...], utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji o nakazaniu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku gospodarczego zlokalizowanego na posesji w S. użytkowanego przez P. W. niezgodnie z przeznaczeniem, jako budynek inwentarski. W wykonaniu zarządzenia z dnia 30 września 2008 r. Przewodniczącego Wydziału II, wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. W terminie zakreślonym przez Sąd, skarżący wniósł pismem z dnia 7 lipca 2008 r. o zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi. Stosownie do przepisu art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, referendarz sądowy wezwał skarżącego do wypełnienia i odesłania formularza w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżący zastosował się do wezwania referendarza sądowego i nadesłał wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając swoje żądanie wskazał na trudną sytuację finansową spowodowaną złą sytuacją w rolnictwie, którym skarżący zajmuje się zawodowo. P. W. podał dalej, że istniejąca zła sytuacja w rolnictwie utrzymuje się od ponad dwóch lat, a okoliczności te wpływają negatywnie na kondycję finansową skarżącego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, P. W. podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką oraz niepełnoletnim synem. Majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni 106,60 m², nieruchomość rolna o powierzchni 21,2675 ha oraz budynki gospodarczo – inwentarskie. W rubryce wniosku odnoszącej się do dochodów wnioskodawcy i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, P. W. dokonał skreśleń, natomiast w innej części wniosku pn. "Inne dane, które składający oświadczenie uważa za istotne" podał, że dochód roczny z gospodarstwa rolnego wynosi 23.926,19 zł, co potwierdza zaświadczenie wydane przez urząd gminy. Do akt sprawy P. W. doręczył zaświadczenie datowane na dzień 7 lipca 2008 r., Nr [...], wydane z upoważnienia Wójta Gminy [...], z którego wynika, że skarżący figuruje w rejestrze podatkowym jako podatnik podatku rolnego o pow. 27,7330 ha fizycznych, co daje 12,6060 ha przeliczeniowych, a dochodowość roczna z gospodarstwa wynosi: 23.926,19 zł. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a.", zważono, co następuje: W przywołanej wyżej ustawie P.p.s.a. przewidziana została instytucja procesowa prawa pomocy, której istota przejawia się w tym, że obejmuje ona zwolnienie strony od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 245 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane: - w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego oraz zwolnienie od kosztów sądowych, które stosownie do art. 211 P.p.s.a. obejmują opłaty sądowe (jakimi na zasadzie art. 212 § 1 w związku z art. 234 § 2 P.p.s.a. są wpis i opłata kancelaryjna) i zwrot wydatków lub - w zakresie częściowym, obejmującym tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej kwoty pieniężnej. Ustawodawca w art. 246 § 1 P.p.s.a. określił przesłanki udzielenia prawa pomocy osobie fizycznej, stanowiąc, że przyznanie tego prawa w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, Sąd dokonuje oceny sytuacji materialnej wnioskującego na podstawie zebranego materiału dowodowego, a w szczególności na podstawie złożonych przez niego oświadczeń, w urzędowym formularzu wniosku. Wniosek ten bowiem, powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym (art. 252 § 1 P.p.s.a.). Uwzględniając powyższe regulacje, referendarz sądowy dokonał oceny sytuacji bytowej skarżącego opierając się na jego oświadczeniu zawartym w formularzu wniosku, a także przedłożonym zaświadczeniu o uzyskiwanej dochodowości. Referendarz uznał złożone przez P. W. oświadczenie o sytuacji materialnej za wiarygodne, kierując się faktem, iż skarżący został pouczony o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy, w myśl art. 233 § 1 Kodeksu karnego. Rozpoznający wniosek przyjął zatem, że jedynym dochodem trzyosobowej rodziny skarżącego jest dochód uzyskiwany z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego, który w przeliczeniu na okres miesięczny wynosi 1.993,85 zł. Oprócz domu, skarżący posiada nieruchomości (rolne oraz budynki gospodarczo – inwentarskie), które związane są ściśle z prowadzoną przez niego działalnością rolniczą i nie stanowią dodatkowego źródła dochodu. Skarżący nie wykazał faktu posiadania jakichkolwiek składników majątkowych w postaci przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3000 euro, czy zasobów pieniężnych. Biorąc zatem pod uwagę wysokość wykazanego dochodu (664,62 zł miesięcznie na jednego członka rodziny) oraz oświadczenie skarżącego o braku zgromadzonych oszczędności, stwierdzić należy, że uzyskiwany dochód jest niewystarczający do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów sądowych, a w szczególności na uiszczenie wpisu od skargi w wysokości 500 zł. Zasadne jest więc udzielenie P. W. prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.