II SA/Op 222/20

WyrokWSA w Opolu2020-10-06

Skład orzekający: Krzysztof Sobieralski, Krzysztof Bogusz, Daria Sachanbińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie miejsca pobytu stałego przez osobę, które nastąpiło w wyniku utrudniania jej dostępu do nieruchomości przez inną osobę, może stanowić podstawę do wymeldowania tej osoby z urzędu?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Nie ustalono, czy przesłanki do wymeldowania były spełnione w okresie bezpośrednio poprzedzającym wydanie decyzji, zaniechano oględzin miejsca pobytu, a także nie uwzględniono konfliktu między małżonkami i jego konsekwencji, co uniemożliwiło rzetelną ocenę dobrowolności i trwałości opuszczenia miejsca pobytu stałego.
Stan faktyczny
Skarżący R. K. został wymeldowany z miejsca pobytu stałego decyzją Burmistrza Namysłowa, utrzymaną w mocy przez Wojewodę Opolskiego. Skarżący zarzucił błędy w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że opuszczenie nieruchomości nie było dobrowolne, lecz spowodowane uniemożliwieniem mu dostępu przez żonę. Wskazywał na konflikt małżeński i postępowania sądowe zainicjowane przez żonę. Sąd administracyjny uznał, że organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego do oceny dobrowolności opuszczenia lokalu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody Opolskiego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Namysłowa. Zasądzono od Wojewody Opolskiego na rzecz skarżącego R. K. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Sobieralski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant St. inspektor sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2020 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 5 czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Namysłowa z dnia 18 marca 2020 r., nr [...], 2) zasądza od Wojewody Opolskiego na rzecz skarżącego R. K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez R. K., zwanego dalej także "skarżącym", jest, wydana z upoważnienia Wojewody Opolskiego, decyzja Kierownika Oddziału w Wydziale Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców Opolskiego Urzędu Wojewódzkiego z dnia 5 czerwca 2020 r. (nr [...]), zwanego dalej także "organem odwoławczym", utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Namysłowa, zwanego dalej także "organem pierwszej instancji", z dnia 18 marca 2020 r. (nr [...]) w sprawie wymeldowania z miejsca pobytu stałego pod adresem [...], gmina [...]. Pismem z dnia 5 listopada 2019 r. K. K. poinformowała Burmistrza Namysłowa o fakcie utrzymywania zameldowania R. K. na pobyt stały w domu pod adresem [...], gmina [...], który od ponad pół roku nie mieszka pod tym adresem, gdyż dobrowolnie opuścił miejsce zameldowania, zabierając wszystkie swoje rzeczy codziennego użytku. Jednocześnie wskazała, że nieruchomość położona pod wyżej wskazanym adresem stanowi jej własność od marca 2008 r. K. K. zwróciła również uwagę, że w toku jest sprawa rozwodowa miedzy nią a R. K. Opisała także wzajemne relacje między małżonkami w okresie poprzedzającym złożenie przez nią wniosku o wymeldowanie R. K., a także okoliczności, które – w jej ocenie – świadczą o tym, że mąż dobrowolnie opuścił miejsce zameldowania. Z uwagi na zgłaszane wnioski dowodowe oraz wyjaśnienia R. K., w których zaprzeczał on faktom wskazywanym przez K. K. i przedstawiał własną wersję wydarzeń, organ pierwszej instancji przesłuchał świadków, dopuścił dowód z dokumentów przedstawionych przez Komendę Powiatową Policji w [...] oraz Zespół Interdyscyplinarny ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie w [...]. Po przeprowadzeniu postępowania rozpoznawczego organ pierwszej instancji uznał, że R. K. opuścił lokal pod adresem [...], gmina [...] w rozumieniu art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2019 r. poz. 1397 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". W ocenie tego organu, świadczą o tym następujące dowody: 1. Oświadczenie J. D. z dnia 16 grudnia 2019 r., w którym poinformowała, że ostatni raz widziała R. K. w październiku 2019 r. Dodała, że latem widziała jak wynosił rzeczy do samochodu, co "wyglądało jakby się wyprowadzał". 2. Pismo T. S. – Kierownika Rewiru Dzielnicowych KPP w [...] z dnia 9 grudnia 2019 r., z którego wynika, że od czerwca 2019 r. do października 2019 r. pod adresem [...] odnotowano sześć interwencji związanych z utrudnianiem R. K. dostępu do posesji. Z ustaleń policji wynika, że R. K. nie mieszka pod adresem [...], gmina [...]. 3. Oświadczenie K. E. z dnia 2 stycznia 2020 r., w którym poinformowała, że R. K. wyprowadził się z miejsca pobytu stałego dnia 11 maja 2019 r., zabierając swoje rzeczy osobiste. 4. Oświadczenie I. B. z dnia 7 stycznia 2020 r., w którym poinformowała, że nie widuje R. K. od wiosny 2019 r. Dodała, że latem 2019 r. widziała jak wywoził jakieś rzeczy, co "wyglądało jakby się wyprowadzał". 5. Protokół przesłuchania świadka A. C. z dnia 16 stycznia 2020 r., która zeznała, że latem 2019 r. widziała jak R. K. pakował rzeczy do samochodu – "wyglądało to tak jakby się wyprowadzał". Dodała, że od tamtej pory widywała go kilka razy jak przyjeżdżał i za każdym razem kończyło się to awanturą i przyjazdem policji. 6. Protokół przesłuchania świadka M. K. z dnia 16 stycznia 2020 r., który zeznał, że widywał regularnie R. K. od lata 2019 r., później jego wizyty kończyły się interwencją policji. Dodał, że, w jego ocenie, R. K. nie ma dostępu do posesji. 7. Pismo R. K. z dnia 27 stycznia 2020 r., w którym poinformował, że "W maju zmuszony byłem opuścić dom za namową adwokata, gdyż żona założyła mi w sierpniu 2018 r. »niebieską kartę« i toczyły się przeciwko mnie sprawy w sądzie rodzinnym w [...]". W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji R. K. zarzucił błędy w ustaleniach faktycznych, które doprowadziły do ustalenia, że w sprawie zostały spełnione przesłanki do wymeldowania, przewidziane w art. 35 ustawy. Podkreślił, że opuszczenie przez niego nieruchomości pod adresem [...], gmina [...] w żadnej mierze nie było dobrowolne, a spowodowane było wyłącznie tym, iż K. K. uniemożliwiała mu dostęp do nieruchomości. Skarżący nie podejmował żadnych działań, które mogłyby świadczyć o tym, że zmierza on do przeniesienia swojego centrum życiowego w inne miejsce, w szczególności nie podejmował żadnych czynności, które można by uznać za wyprowadzenie się, między innymi nie zabrał on z domu swoich rzeczy osobistych. W jego ocenie, przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w przedmiotowej sprawie doszło do utrudniania skarżącemu dostępu do nieruchomości, a co za tym idzie opuszczenie miejsca dotychczasowego zamieszkania pozbawione było cech dobrowolności. Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu przytoczył i omówił przesłanki wydania decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego, przytaczając orzecznictwo sądowe. Dokonując ponownej oceny stanu faktycznego, powtórzył argumentację przyjętą przez organ pierwszej instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu R. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi powtórzono argumentację przedstawioną w uzasadnieniu odwołania. W szczególności zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych uzasadniających stwierdzenie, że opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały w sposób dobrowolny i trwały, a nie na skutek bezprawnego postępowania innych osób. Z dokumentów zgromadzonych w toku postępowania wynika bowiem bezsprzecznie, że między R. K. i K. K. "ma miejsce konflikt o charakterze życiowym". Skarżący był zmuszony opuścić dom tymczasowo za namową adwokata i pracowników OPS w [...], gdyż K. K. założyła tzw. "niebieską kartę", a w Sądzie Rejonowym w [...] toczyły się przeciw niemu postępowania. Zwrócił uwagę, że pracownicy OPS w [...] i PCPR w [...] stwierdzali, iż K. K. "gra niebieskimi kartami, konfabuluje i przedstawia R. K. w złym świetle. Celowo prowadzi działania do usunięcia i w rezultacie do wymeldowania męża z dmu". W odpowiedzi na skargę Wojewoda Opolski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W skierowanym do Sądu piśmie procesowym z dnia 24 września 2020 r. K. K. - występująca w charakterze uczestnika postępowania - wyjaśniła, że R. K. dobrowolnie opuścił nieruchomość pod adresem [...], gmina [...], o czym poinformował nawet wiadomością tekstową (sms) w maju 2019 r. Podkreśliła, że wszyscy świadkowie, zeznający w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Burmistrza Namysłowa, potwierdzili dobrowolność wyprowadzki R. K. Zwróciła uwagę, że nie toczą się przeciwko niej żadne postępowania karne, wręcz przeciwnie toczą się one przeciwko jej mężowi, a złożone odwołanie i skarga są ogólne, pozbawione konkretów i zmierzają do wprowadzenia Sądu w błąd. W trakcie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu skarżący podtrzymał skargę, jak i wnioski oraz zarzuty w niej zawarte. Na pytanie Sądu skarżący oświadczył, że po opuszczeniu miejsca zameldowania mieszkał u matki i zameldował się tam czasowo. Mieszka tam od maja 2019 r. i nie pracuje już w [...]. Przyjeżdżał na posesję w [...], karmił psy, miał dostęp do warsztatu. W tym czasie dom był zamknięty, a później na bramie pojawił się łańcuch. Żona nie mieszkała w domu. Pojawiała się tylko, gdy została poinformowana, że skarżący przebywa na posesji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badana jest zatem wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Sąd nie ma zatem możliwości merytorycznego orzekania w sprawie rozstrzygniętej przez organy administracji publicznej aktami administracyjnymi poddanymi jego kontroli. Stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który nie miał w sprawie zastosowania. Przy czym, przeprowadzając kontrolę, sąd bierze pod uwagę stan faktyczny oraz stan prawny istniejący w momencie podejmowania przez organ administracji kontrolowanego aktu administracyjnego. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala zgodnie z art. 151 P.p.s.a. Przeprowadzając kontrolę decyzji organów obu instancji oraz postępowań poprzedzających ich wydanie według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w sposób, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy przywołanej ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności – nadal zwanej "ustawą". Stosownie do treści art. 35 ustawy, właściwy organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2 ustawy, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Warunkiem wydania decyzji o wymeldowaniu z miejsca pobytu stałego jest ustalenie przez organ, że osoba opuściła to miejsce, nie dopełniając obowiązku wymeldowania się. Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Definicja "pobytu stałego" zawarta w art. 25 ust. 1 ustawy, odpowiada definicji "pobytu stałego" zamieszczonej w poprzednio obowiązującym stanie prawnym – to znaczy w art. 6 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. poz. 993 ze zm.). Również obecnie obowiązujący przepis art. 35 ustawy o ewidencji ludności z 2010 r., określający przesłankę wymeldowania jako opuszczenie miejsca pobytu stałego, ma tożsame brzmienie z poprzednio obowiązującym przepisem art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z 1974 r. Zatem ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd dotyczący dobrowolności i trwałości opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu jako warunek konieczny wymeldowania, wyrażony na gruncie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z 1974 r., nie stracił na aktualności na tle stosowania art. 35 ustawy o ewidencji ludności z 2010 r. Konstrukcja wymeldowania obowiązująca w nowej ustawie została bowiem zaczerpnięta z poprzednio obowiązującej ustawy (podobnie NSA w wyroku z dnia 25 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 1120/13 i w wyroku z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 29/17, publikowane w CBOSA). Przy ocenie zaistnienia przesłanki wymeldowania, organ winien więc ustalić zamiar osoby mającej być wymeldowaną. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie posiadają okoliczności towarzyszące czynności, z którą osoba wnosząca o wymeldowanie wiąże opuszczenie lokalu przez mającego być wymeldowanym. Dla oceny zamiaru istotne jest, czy okoliczności sprawy potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należą między innymi: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu, a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w lokalu. Ustalenie przesłanki wymeldowania nie powinno budzić wątpliwości. Jak stwierdził WSA w Warszawie w wyroku z dnia 15 lutego 2007 r. sygn. V SA/Wa 2415/06 (dostępnym w CBOSA), wymeldowanie powinno być następstwem definitywnego zerwania więzi z miejscem pobytu stałego. Przedstawione regulacje prawne przesłanek wymeldowania osoby fizycznej z urzędu wyznaczają granice materialne sprawy indywidualnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", rozstrzyganej przez właściwy organ administracji publicznej w formie decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organy rozstrzygające tę sprawę muszą przestrzegać określonych w tym Kodeksie standardów ustalania stanu faktycznego. Powinnością organu administracji publicznej rozstrzygającego władczo o prawach i obowiązkach jednostki jest zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, przy czym czynności te muszą mieć charakter wyczerpujący (art. 77 § 1 K.p.a.). Nakaz ten posiada rangę zasady postępowania administracyjnego (zasada zupełności postępowania dowodowego) i stanowi logiczną konsekwencję unormowanej w art. 7 K.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Materiał dowodowy sprawy stanowi nieodłączny element procesu administracyjnego, powstaje w wyniku czynności dowodowych i jest utrwalany celem poddania go wszechstronnej analizie i ocenie. Organ może uznać daną okoliczność za udowodnioną tylko w oparciu o ocenę dokonaną na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 K.p.a.). Co więcej, w proces ustalania rzeczywistego stanu faktycznego angażowana jest zawsze strona postępowania. W myśl bowiem art. 81 K.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Oczywiście, o ile zakres obowiązków organu związanych z realizacją powyższych reguł unormowany jest przepisami proceduralnymi, o tyle zakres okoliczności faktycznych podlegających ustaleniu i ocenie zależeć będzie zawsze od indywidualnej sprawy rozstrzyganej w postępowaniu. Nie ulega wątpliwości, że zakres okoliczności faktycznych niezbędnych do rozpatrzenia sprawy indywidualnej, a tym samym do wydania decyzji administracyjnej, określają zasadniczo przepisy prawa materialnego. To one bowiem określają przesłanki przyznania jednostce uprawnienia bądź nałożenia obowiązku. Organ administrujący musi więc dokonać zawsze prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego nie tylko na potrzeby rozstrzygnięcia sprawy, ale także dla prawidłowego zakreślenia okoliczności istotnych dla sprawy, podlegających ustaleniu w toku postępowania dowodowego. Przyjęcie więc, iż organ wyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy możliwe jest tylko pod warunkiem, że w postępowaniu zostały zebrane i rozważone dowody dotyczące okoliczności przewidzianych we wszystkich przepisach prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. Stan akt niniejszej sprawy wskazuje, że organy obu instancji nie spełniły powyższych wymagań. W ocenie Sądu, zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, że R. K. opuścił miejsce stałego zameldowania w sposób trwały i dobrowolny. Dobrowolność opuszczenia miejsca pobytu stałego musi wynikać z własnej woli zainteresowanej osoby, a nie z powodu presji czy bezprawnego działania innych osób. Innymi słowy, o dobrowolności decyduje samodzielna rezygnacja z przebywania pod danym adresem, nie zaś rezygnacja wywołana przymusem fizycznym czy psychicznym, czy też finansowym osób trzecich. Zarówno element przedmiotowy - fizyczne opuszczenie miejsca pobytu stałego, jak i element podmiotowy - zamiar zlokalizowania centrum życiowego w innym miejscu niż miejsce stałego pobytu - winny być ustalone przez organ w drodze wyjaśnienia różnorodnych okoliczności faktycznych. W szczególności chodzi o fizyczne przebywanie w określonym miejscu, cel przebywania w tym miejscu i cel, w jakim to miejsce, na pewien czas, zostało opuszczone, a także o przyczynę opuszczenia miejsca pobytu. Jest to o tyle istotne, że w przypadku opuszczenia miejsca pobytu stałego z powodu przymusu fizycznego, psychicznego, czy też uniemożliwienia dostępu do lokalu z powodu zamknięcia lub wymiany zamków w drzwiach, nie można uznać tego za opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2001 r., sygn. akt V SA 2950/00, CBOSA). Rezygnacja z prawa do przebywania w lokalu powinna nastąpić w sposób wyraźny, poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale również poprzez odpowiednie zachowanie, które w sposób niebudzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby. Opuszczeniem jest zatem nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z lokalem dotychczasowym i założeniem w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów (zob. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 20 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 624/19, CBOSA). Do okoliczności wskazujących na wolę swobodnego opuszczenia lokalu przez daną osobę należeć będą także: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu, a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim. W ocenie Sądu, okoliczności tego rodzaju zostały jednak przez organy administracji ocenione nieprawidłowo. Po pierwsze, decyzja Burmistrza Namysłowa została wydana w dniu 18 marca 2020 r., natomiast ustalenia organu obejmują nie okres bezpośrednio poprzedzający wydanie decyzji, lecz okres od maja do października 2019 r. Wobec argumentacji strony skarżącej organy administracji powinny były wyjaśnić, czy przesłanki do wymeldowania osoby fizycznej były spełnione w okresie czasu bezpośrednio poprzedzającym wydanie decyzji o wymeldowaniu. Po drugie, organy obu instancji przeprowadziły ocenę stanu faktycznego przez pryzmat zeznań świadków. Z treści tych zeznań wynika jedynie, że R. K. bywał na posesji pod adresem [...] w okresie od maja do października 2019 r., że wynosił jakieś rzeczy (torby), że wchodził do warsztatu, że próbował wejść do domu. W ocenie świadków (w tym matki K. K. – osoby inicjującej postępowanie i zainteresowanej jego wynikiem), podejmowane wówczas przez R. K. działania wyglądały "tak jakby się wyprowadzał". Jest to jednak tylko opinia, wrażenie ze sporadycznej obserwacji. Takie spostrzeżenia świadków są w wysokim stopniu niewystarczające dla pełnej i rzetelnej oceny zaistnienia ustawowych przesłanek do wymeldowania. W okolicznościach kontrolowanej sprawy organy obu instancji ograniczyły postępowanie dowodowe głównie do dowodów osobowych, tj. dowodów z zeznań świadków – sąsiadów oraz matki K. K. W ogóle zaniechano przeprowadzenia dowodu z oględzin miejsca stałego pobytu, wskazanego przez wnioskującą o wymeldowanie jako miejsce opuszczone przez skarżącego bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się. Tymczasem w sprawach o wymeldowanie oględziny miejsca stałego pobytu zwykle stanowią bezpośredni dowód oznak więzi (braku więzi) osoby wymeldowywanej z lokalem. Ustalenia z oględzin mogą potwierdzić lub zaprzeczyć wyjaśnieniom stron postępowania. Jest to o tyle istotne, że skarżący wywodzi, iż w domu w [...] znajdują się jego rzeczy osobiste. Co również istotne, a zostało zupełnie pominięte przez organy orzekające w sprawie, wymeldowany reagował stosownymi krokami prawnymi w sytuacji, gdy napotykał niemożność wejścia do domu. R. K. zgłaszał te sytuacje organom ścigania, czyli podejmował środki prawne obrony swego naruszonego stanu posiadania. Organy administracji dysponowały informacją o interwencjach policji (pismo Kierownika Rewiru Dzielnicowych KPP w [...] z dnia 9 grudnia 2019 r.), z której wyprowadziły, nieznajdujący oparcia w jej treści, wniosek o tym, że R. K. wyprowadził się z domu w [...]. Z treści tego pisma wynika natomiast jedynie to, że w okresie maj – wrzesień 2019 r. zostało przeprowadzonych 6 interwencji policji (4 na wniosek R. K., a 2 na wniosek K. K.). Pięć z nich związanych było z potwierdzonymi przypadkami uniemożliwiania R. K. wejścia na posesję, jedna z groźbą uszkodzenia mienia (okazała się bezpodstawna). Po trzecie, w kontekście przesłanki wymeldowania i wobec zeznań świadków, twierdzeń K. K. oraz wyjaśnień R. K. o czasowym zameldowaniu u swej matki, organy zaniechały ustalenia, czy skarżący przeniósł swe centrum życiowe w inne miejsce. Po czwarte, w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy nie uwzględniono konfliktu między małżonkami i jego konsekwencji. Na tę okoliczność jednoznacznie wskazują w pismach zarówno skarżący (podkreślając, że adwokat poradził mu czasowe opuszczenie miejsca zameldowania, ponieważ żona zainicjowała wobec niego procedurę tzw. "niebieskiej karty"), jak również K. K. W tym zakresie należałoby również przeanalizować treść opinii Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie w [...] dotyczącej rodziny K. i R. K. z dnia 19 lutego 2019 r. oraz treść notatki urzędowej tego Zespołu z dnia 1 kwietnia 2019 r., znajdujących się w aktach organu pierwszej instancji. Mając na uwadze powyższe, Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., orzekł jak w sentencji, obejmując uchyleniem również decyzję organu pierwszej instancji (art. 135 P.p.s.a.) z uwagi na konieczność pogłębienia postępowania dowodowego, które winno być postępowaniem dwuinstancyjnym. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 100 zł, obejmującą uiszczony wpis od skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło