II SA/Op 225/06

WyrokWSA w Opolu2006-09-28

Skład orzekający: Jerzy Krupiński, Joanna Kuczyńska, Krzysztof Bogusz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, opierając się na zarzucie naruszenia przez organ pierwszej instancji prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności prawa do wglądu w akta sprawy, bez należytego wyjaśnienia okoliczności faktycznych potwierdzających to naruszenie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.), musi opierać się na udowodnionych okolicznościach faktycznych, a nie jedynie na zarzutach strony. W przypadku braku wystarczających dowodów potwierdzających naruszenie, organ odwoławczy powinien przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające lub, jeśli to konieczne, wydać decyzję kasacyjną bez rozstrzygania o samym naruszeniu. Zaskarżona decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.), ponieważ oparto ją na niejednoznacznym stanie faktycznym i bez należytego wyjaśnienia kwestii spornych dotyczących dostępu strony do akt sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., która uchyliła decyzję Burmistrza o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy chlewni i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji naruszył prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności poprzez uniemożliwienie zapoznania się z aktami sprawy. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności lub uchylenia decyzji organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz skarżącego A. D. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie: NSA Joanna Kuczyńska WSA Krzysztof Bogusz– spr. Protokolant: referent-stażysta Agnieszka Drozd po rozpoznaniu w dniu 14 września 2006r. na rozprawie sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz skarżącego A. D. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi A. D. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O z dnia [...] uchylająca decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] i przekazująca do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji sprawę ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie chlewni z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi. Wydanie tej decyzji poprzedziło postępowanie administracyjne o następującym przebiegu. Decyzją z dnia [...] w sprawie [...] wydaną na podstawie art. 104 kpa i art. 4 ust. 2, art. 59 ust. 1 i art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku A. D. ustalono na rzecz wnioskodawcy warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie chlewni o obsadzie 51 DJP wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi, zlokalizowanej na działce nr A z karty mapy [...] a położonej w Ź. gm. [...]. W obszernym uzasadnieniu decyzji i załączniku do decyzji w postaci analizy urbanistycznej wskazano, że teren wnioskowanej inwestycji spełnia warunki do wydania decyzji o warunkach zabudowy określone w art. 61 ust. 1 pkt. 2, 3, 4, 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Stwierdzono bowiem, że teren wnioskowanej inwestycji ma dostęp do drogi publicznej, że istniejące i planowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego, w szczególności istnieje możliwość przyłączenia do energetycznej sieci rozdzielczej a zaopatrzenie w wodę będzie realizowane z własnego, objętego wnioskiem ujęcia studziennego zaś w granicach działki projektowana jest budowa bezodpływowego zbiornika ścieków bytowych i zbiornika przeznaczonego do czasowego przetrzymywania płynnych odchodów zwierzęcych. Stwierdzono także, że teren inwestycji nie wymaga uzyskania zgody na przeznaczenie gruntów rolnych na cele nierolnicze ponieważ grunty rolne pod budynkami i urządzeniami służącymi produkcji rolnej pozostaną takimi gruntami i wchodzą w skład gospodarstwa rolnego, wreszcie że nie stwierdzono niezgodności inwestycji z przepisami szczególnymi. Decyzję tą zaskarżył P. D., który w odwołaniu wniósł o jej uchylenie zarzucając, że uniemożliwiono mu zapoznanie się z materiałem dowodowym w sprawie mimo, że osobiście dwukrotnie stawił się w organie I instancji. W związku z tym, że nie udostępniono mu akt sprawy nie zapoznał się z dokumentami o planowanych rozwiązaniach, szczególnie szamba i płyty gnojowej. Dlatego zgłosił sprzeciw w sprawie wydania warunków zabudowy dla budowy chlewni, tym bardziej że organ nie uwzględnił zaleceń Samorządowego Kolegium Odwoławczego zawartych w poprzedniej decyzji z dnia 18 sierpnia 2005 r. co sprawia, że nie zostały wyjaśnione istotne okoliczności sprawy. Końcowo zaznaczył, że nie wyjaśniono "sprawy zmian w studium planu przestrzennego zagospodarowania i możliwej likwidacji rozjazdu na ul. [...] i obwodnicy." Rozstrzygając odwołanie organ odwoławczy decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzje w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano że akta przekazanej sprawy zawierają pismo organu z 8 listopada 2001 r. zawiadamiające strony o zakończeniu postępowania i wskazujące na możliwość zapoznawania się z aktami i wniesienia uwag. Dalej zaznaczono, że otrzymawszy takie zawiadomienie organu zainteresowany P. D. bezskutecznie "starał się zapoznać z materiałami sprawy". Nadto zwrócono uwagę, że pismo Urzędu Miejskiego w P. przekazujące odwołanie w oczywisty sposób potwierdza okoliczność, że tej stronie nie stworzono możliwości zapoznania z materiałem dowodowym, uniemożliwiając wypowiedzenie się co do zebranych dowodów przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że sugestia organu pierwszej instancji o konieczności czynienia osobistych starań w celu zapoznania się z aktami stoi w rażącej sprzeczności z treścią art. 10 § 1 kpa nakładającego na organ administracji publicznej obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w tym umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgłoszenia żądań. Powołując się na orzecznictwo NSA organ odwoławczy akcentował, że to nie strona winna wykazać dostateczną aktywność, aby zapewnić dla siebie czynny udział w postępowaniu, lecz stosownie do art. 10 § 1 kpa obowiązek taki spoczywa na organie administracji. W skardze sądowoadministracyjnej inwestor A. D. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji organu odwoławczego ewentualnie jej uchylenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7, art.10, art.12, art.15, art.77, art.107 i art.138 kpa, w szczególności przez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do dowodów zgromadzonych przez ten organ, nie zbadanie całości okoliczności sprawy, uchybienie ustawowemu terminowi załatwienia sprawy i brak wydania decyzji merytorycznej w sytuacji, gdy nie istnieje potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części oraz wadliwość uzasadnienia orzeczenia. Wniósł ponadto o zwrot kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi skarżący akcentował, że stan faktyczny sprawy i poczynione przez organ I instancji ustalenia nakazywały merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy a nie stosowanie art.138 § 2 kpa i to tylko z uwagi na wątpliwe uchybienie proceduralne związane z prawem strony postępowania administracyjnego do wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów i czynnego udziału w postępowaniu w oparciu o przepisu art. 10 kpa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podnosząc argumentację tożsamą do zawartej w zaskarżonej decyzji. Akcentowano, że przyczyną wydanego przez ten organ rozstrzygnięcia był brak zrealizowania przez organ I instancji w pełni zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. W piśmie procesowym z 19 lipca 2006 r. skarżący podtrzymał zarzuty i żądania skargi. Uczestnicy postępowania nie zajęli w sprawie żadnego stanowiska procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie odnotować należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność decyzji, czyli jej zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury, która doprowadziła do wydania decyzji. Zaznaczyć przy tym trzeba, iż w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd bierze zatem z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta, jako wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, nie odpowiada wymogom prawa. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., stwierdzająca naruszenie w postępowaniu administracyjnym przed organem I instancji przepisu art. 10 § 1 kpa, którą organ odwoławczy uchylił w całości decyzję wydaną w I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Z uwagi na zakres zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie rozważano merytorycznych zagadnień dotyczących ustalenia warunków zabudowy dla planowanego przedsięwzięcia, lecz te które związane były ze stwierdzeniem naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji wskazać w pierwszym rzędzie należy, iż przepis art. 10 § 1 kpa formułuje jedną z generalnych zasad postępowania administracyjnego, jaką jest zasada czynnego udziału stron w postępowaniu. Zasada czynnego udziału stron w postępowaniu ma charakter szczególny. Regulacja kpa nie jest wyjątkowa. Prawo to przyjęte jest także w Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności ( art.6 ust 3 pkt., opubl. Dz. U.1993 Nr poz. 284 z. zm.). Zasadę tą przyjmuje także Europejski Kodeks Dobrej Administracji w art.16 regulując "Prawo wysłuchania i złożenia oświadczeń" przez stronę. Z zasady sformułowanej w art. 10 kpa dla organu administracji publicznej wynikają 2 rodzaje obowiązków: a) zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania b) umożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, oraz zgłoszonych żądań. Obowiązkom organu odpowiada uprawnienie strony. Obowiązki płynące z art. 10 § 1 kpa ściśle należy wiązać z regulacją art. 81 kpa. To z tego ostatniego przepisu wynika, że określona okoliczność faktyczna może zostać uznana za udowodnioną tylko wtedy, gdy strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Czynny udział strony w postępowaniu dotyczy wszystkich jego faz. W fazie między zakończeniem postępowania wyjaśniającego a podjęciem rozstrzygnięcia w sprawie organ administracji ma obowiązek umożliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Właściwie przepis art. 81 kpa jest swoistą "sankcją" za złamanie tej zasady. Wreszcie trzeba wskazać, że zasada czynnego udziału rozciąga się na postępowanie w obu instancjach, a uprawnienia wynikające z tej reguły przysługują też uczestnikom postępowania (por. wyrok NSA z 6 października 2000, sygn. V SA 316/00, niepubl., Wojciech Taras w "Udostępnianie akt sprawy w postępowaniu administracyjnym" Annales UMCS w Lublinie, vol. XXXIX z 1992 r., str.282 i nast., Europejski Kodeks Dobrej Administracji przyjęty przez Parlament Europejski w dniu 6 września 2001 r.). Powracając do treści art. 10 § 1 kpa przypomnieć należy, iż organy administracji publicznej prowadzące postępowanie obowiązane są zapewnić wszystkim podmiotom, którym przysługuje status strony, czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z uwagi na zakres obowiązków organów administracji publicznej związanych z realizacją zasady czynnego udziału stron w postępowaniu dostrzec można, iż zasada ta realizowana jest poprzez inne przepisy regulujące postępowanie administracyjne, które stanowią jej konkretyzację. Stosownie do przepisu art. 10 § 1 kpa na organie prowadzącym postępowanie ciąży bowiem obowiązek powiadomienia wszystkich stron o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 kpa), umożliwienia im aktywnego uczestnictwa w postępowaniu między innymi przez umożliwienie im dostępu do akt sprawy (art. 73 i 74 kpa), zgłoszenia dowodów (art. 78 kpa), zawiadomienia o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodu (art. 79 § 1 kpa), jak również umożliwienia wypowiedzenia się na temat zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji (art. 81 kpa). Przypadki, w których organ może odstąpić od realizacji obowiązku zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, określone zostały w art. 10 § 2 kpa. Jednocześnie jednak w myśl § 3 zobowiązany jest on utrwalić przyczyny odstąpienia od tego obowiązku w formie notatki. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż w prowadzonym postępowaniu administracyjnym organ I instancji nie uchybił obowiązkom wynikającym z art. 61 § 4 kpa, art. 78 kpa, art. 79 § 1 kpa czy art. 81 kpa. Odnotować trzeba, iż pismem z dnia 21 grudnia 2004 r. P. D., będący stroną postępowania, zawiadomiony został o wszczęciu postępowania z wniosku A. D., dotyczącego ustalenia warunków zabudowy. Wydawane w postępowaniu orzeczenia również były doręczane P. D. Ponadto pismem z dnia 8 listopada 2005 r., stosownie do art. 81 kpa, zawiadomiony on został o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. O tym iż strona uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym świadczą także liczne jej pisma. Jednocześnie z akt administracyjnych nie wynika, aby P. D. nie został powiadomiony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodów, o których mowa w art. 79 § 1 kpa, bądź żądał przeprowadzenia dowodów dodatkowych. Kwestią sporną wymagającą wyjaśnienia jest jednak stwierdzone w zaskarżonej decyzji naruszenie przez organ I instancji, wynikającego z art. 73 § 1 kpa, obowiązku udostępnienia stronie akt sprawy. W myśl art. 73 § 1 kpa organ administracji publicznej obowiązany jest w każdym stadium postępowania umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Zgodnie zaś z art. 73 § 2 kpa strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, jednakże tylko wtedy gdy jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Przypadki wyłączenia dostępu strony do akt określone zostały w art. 74 § 1 kpa. Pozostawiając jednak poza zakresem rozważań regulację art. 74 § 1 kpa, która w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania, dodatkowo zwrócić należy uwagę, iż w myśl art. 74 § 2 kpa, odmawiając stronie dostępu do akt, niezależnie od powodów odmowy, organ administracji publicznej zobowiązany jest do wydania stosownego postanowienia. Ponieważ przepis art. 73 kpa, stanowi gwarancję realizacji zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, w przypadku przeprowadzenie postępowania z naruszeniem prawa strony dostępu do akt sprawy, uznać należy iż w postępowaniu tym w sposób istotny naruszono zasadę wyrażoną art. 10 § 1 kpa. Uchybienie przez organ I instancji zasadzie czynnego udziału strony w postępowaniu, stanowi z kolei podstawę wydania w postępowaniu odwoławczym decyzji kasacyjnej i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Wydanie przez organ II instancji w takim przypadku decyzji merytorycznej, powodowałoby bowiem sanowanie powstałego uchybienia, co z kolei naruszałoby wyrażoną w art. 15 kpa zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 25 czerwca 1998 r., sygn. akt IV SA 1409/96, System Informacji Prawnej LEX nr 43238). Wskazać jednak należy, iż rozstrzygając o uchybieniu przez organ I instancji obowiązkowi wynikającemu z art. 73 § 1 kpa, stosownie do art. 80 kpa, który znajduje zastosowanie również w postępowaniu przed organem II instancji, organ odwoławczy winien dokonać oceny w oparciu o całokształt materiału dowodowego. Ponadto, z wyrażonej w art. 7 kpa zasady prawdy obiektywnej, wynika dla organu odwoławczego obowiązek podjęcia wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Rozwinięciem tej zasady jest przepis art. 77 § 1 kpa. Dlatego celem wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego organ, w myśl art. 136 kpa, winien dopuścić nowe dowody i materiały w sprawie, jeżeli przyczynią się one do jej wyjaśnienia. W przypadku jednak, gdyby do ustalenia stanu faktycznego konieczne było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości bądź w znacznej części, uznając iż materiał dowodowy nie jest wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie z art. 138 § 2 kpa, organ odwoławczy winien wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Jak już wcześniej zaznaczono, uchybienie w postępowaniu przed organem I instancji zasadzie czynnego udziału stron w postępowaniu winno skutkować wydaniem w postępowaniu odwoławczym decyzji kasacyjnej i przekazaniem sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Zaznaczyć jednak należy, iż dla usprawiedliwienia decyzji kasacyjnej, stwierdzającej naruszenie w postępowaniu przed organem I instancji art. 10 § 1 kpa, nie jest wystarczający sam zarzut strony pozbawienia jej czynnego udziału w postępowaniu. Do zarzutów odwołania organ nie może bowiem podchodzić bezkrytycznie. Ich zasadność oceniana winna być w oparciu o całokształt zebranego w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Wszystkie okoliczności faktyczne mające znaczenie dla sprawy, powinny znajdować potwierdzenie w materiale dowodowym, a organ powinien ustosunkować się do wszystkich zebranych dowodów. W przypadku natomiast, gdy wynik postępowania dowodowego nie jest wystarczający do dokonania ustaleń i wydania rozstrzygnięcia, w celu wyjaśnienia rozbieżności, organ winien we własnym zakresie przeprowadzić i dopuścić stosowne dowody. Dodatkowo odnotować można, iż w sprzeczności z powyższym nie stoi określona w art. 80 kpa zasada swobody organów w ocenie dowodów. Dostrzec należy, iż przyznana organom swoboda oceny winna pozostawać w zgodzie z normami prawa procesowego. Organ wprawdzie może w przypadku rozbieżności określonym dowodom odmówić wiary, jednakże dopiero po wyczerpującym zebraniu materiału dowodowego i wszechstronnym jego rozpatrzeniu, wyjaśniając jednocześnie przyczyny dokonanej oceny. Obowiązany jest przy tym rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale również wszystkie dowody we wzajemnej łączności, ustosunkowując się do istotnych różnic. Mając na uwadze powyższe rozważania podkreślić trzeba, iż organy administracji publicznej działając w oparciu o przepisy prawa obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby wyjaśnić wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Brak w tym zakresie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Tym samym dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji uznać należało, iż decyzja organu odwoławczego wydana została z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Zauważyć także należy, iż zgromadzony w postępowaniu materiał dowodowy nie był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia, w przedmiocie uchybienia przepisowi art. 10 § 1 kpa. Z akt administracyjnych w żaden sposób nie wynika, czy P. D. faktycznie zwracał się do organu I instancji o udostępnienie akt sprawy i czy rzeczywiście nie udostępniono mu ich. W aktach brak jest postanowienia, czy też adnotacji mogących świadczyć o tym, iż stronie odmówiono wglądu do akt. W szczególności nie można przyjąć, iż fakt ten potwierdza pismo organu I instancji z dnia 12 stycznia 2006 r. Zastosowanie w jego treści trybu przypuszczającego dopuszcza jedynie istnienie prawdopodobieństwa naruszenia w postępowaniu przed organem I instancji art. 10 § 1 kpa, wymagającego jednakże sprawdzenia w drodze postępowania wyjaśniającego. Wątpliwości w zakresie stwierdzonego przez organ odwoławczy naruszenia nasuwa ponadto stwierdzenie we wskazanym piśmie, iż "w urzędzie stawił się N. D.", który nie był stroną postępowania. Organ odwoławczy nie wyjaśnił bowiem czy ewentualnie nie występował on jako pełnomocnik P. D. W świetle okoliczności sprawy stwierdzić ponadto należy, iż podstawy do przyjęcia naruszenia art. 10 § 1 kpa, nie mogło stanowić także samo odwołanie P. D. Jak wskazano powyżej, niedopuszczalne jest bowiem oparcie rozstrzygnięcia jedynie na zarzutach strony bez dokonania oceny ich zasadności w oparciu o materiał dowodowy. W niniejszej sprawie żadna z okoliczności wskazanych przez odwołującego nie została natomiast potwierdzona. Zarówno sam odwołujący nie przedstawił a organ odwoławczy nie powołał się na dowody potwierdzające okoliczności istotne z punktu widzenia przedmiotu postępowania pozwalające wyjaśnić sporną kwestię. Skoro zatem, organ pomimo niejednoznacznego stanu faktycznego, nie powziął działań niezbędnych do wyjaśnienia kwestii spornych, stwierdzić należało, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. O ile bowiem naruszenie w postępowaniu przed organem I instancji przepisu art. 73 § 1 kpa skutkuje wydaniem przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, o tyle uznanie, iż wskazane naruszenie miało miejsce winno wynikać z okoliczności faktycznych sprawy znajdujących potwierdzenie w materiale dowodowym. W niniejszej sprawie z uwagi na brak dowodów, zgodnie z art. 136 kpa, organ winien zatem przeprowadzić z urzędu dodatkowe postępowanie dowodowe bądź też, w przypadku gdyby ustalenie okoliczności istotnych dla sprawy wymagało przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, winien wydać decyzję o której mowa w 138 § 2 kpa, nie rozstrzygając jednak o tym, czy w postępowaniu przed organem I instancji doszło do naruszenia art. 73 § 1 kpa. Stwierdzając w niniejszej sprawie, iż organ I instancji naruszył prawo strony dostępu do akt, bez wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy w tej części, organ odwoławczy naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz granice swobodnej oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, z uwagi na niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dowodów na których organ odwoławczy oparł swoje stanowisko uznać należało, iż decyzja ta narusza także przepis art. 107 § 3 kpa. Wobec powyższego należało, na mocy art. 145 § 1 pkt1 lit.c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylić zaskarżoną decyzję. Orzeczenie o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji oparto na przepisie art. 152 a o kosztach postępowania rozstrzygano na podstawie art. 200 przywołanej tej ustawy. Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań. Dodatkowo odnotować również trzeba, co również weźmie pod uwagę organ odwoławczy, iż w celu wyjaśnienia wątpliwości występujących w niniejszej sprawie, w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego Sąd zwrócił się do Burmistrza [...] o złożenie stosownych wyjaśnień. W odpowiedzi organ złożył pisemne oświadczenie, iż w trakcie postępowania administracyjnego przed organem I instancji, "P. D. nie stawił się w urzędzie (...), ani nie zgłosił zamiaru zapoznania się z aktami sprawy". W urzędzie stawił się "jedynie N. D.", który nie przedłożył jednak żadnego upoważnienia. Trzeba także wskazać, że uczestnik postępowania P. D., któremu doręczono odpis powyższego pisma organu z wezwaniem do ustosunkowania się, nie złożył żadnego oświadczenia w zakreślonym terminie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło