II SA/Op 23/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. D. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 30 listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę na skutek wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją z dnia 30 listopada 2017 r., nr [...] Wojewoda Opolski uchylił w całości decyzję Starosty Nyskiego z dnia 28 sierpnia 2017 r. oraz zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę D. K., obejmującą budowę biegu schodowego ze spocznikiem na terenie położonym w [...] nr [...] na nieruchomości oznaczonej jako działka nr a k.m. [...]. Nie godząc się z zapadłą w sprawie decyzją Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu, D. D. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. W skardze zawarła na zasadzie art. 61 § 2 ust. 1 lub art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji. W skardze szczegółowo opisała natomiast przebieg postępowania, wskazując na duże prawdopodobieństwo wadliwości decyzji ostatecznej oraz braku profesjonalizmu pracowników organu nadzoru. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z powyższego przepisu wynika, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu tymczasowe ukształtowanie stosunków. W szczególności, ta tymczasowa ochrona następuje do czasu rozpoznania skargi przez sąd, nie przesądzając ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do art. 61 § 6 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci bowiem moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (pkt 1) bądź z dniem uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (pkt 2). Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie oznacza, że Sąd jest zobligowany w każdym przypadku - niezależnie od okoliczności sprawy - uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 377-378). Przesłanką wstrzymania wykonania aktu (decyzji, postanowienia) jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Ustalenie, czy grożąca szkoda jest szkodą znaczną jest możliwe tylko w oparciu o okoliczności konkretnej sprawy. O znacznej szkodzie, w tym szkodzie majątkowej, można mówić, jeśli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Z kolei przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków także musi być rozważana z uwzględnieniem specyfiki aktu administracyjnego, którego wniosek o wstrzymanie dotyczy, zatem odwrócenie skutków wywołanych wykonaniem zaskarżonego aktu musi być trudniejsze niż zwykle w tego rodzaju przypadkach. Podkreślić przy tym trzeba, że do wykazania zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Na wnioskodawcy spoczywa bowiem ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że jego wykonanie faktycznie spowoduje jedną z przesłanek określonych w art. 61 § 1 P.p.s.a. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych, zindywidualizowanych okoliczności, pozwalających ustalić, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. W tym zakresie sąd ma obowiązek zbadać, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu objętego skargą, sąd uwzględnia wszystkie okoliczności przemawiające za wnioskiem lub przeciwko niemu. W tym miejscu wskazać należy na trafne stanowisko wyrażane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, wedle którego w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a. pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" są nieostre, wobec czego wymagają skonkretyzowania w postaci argumentacji strony skarżącej albo - w razie konieczności - zobrazowania opisanej we wniosku sytuacji za pomocą odpowiednich dokumentów (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 935/11, opubl. System Informacji Prawnej LEX nr 992313). W rozpatrywanej sprawie wniosek złożony przez skarżącą nie został poparty jakąkolwiek argumentacją, z której wynikałoby na czym ma polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji, ani z jakich powodów jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Dla uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu konieczne jest natomiast odniesienie się do konkretnych okoliczności, umożliwiających sądowi dokonanie ich oceny. Jak natomiast trafnie wywiedziono w uzasadnieniu postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2016 r., sygn. akt II FZ 70/16, "Bez wątpienia uzasadnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie jest zwrócenie się do sądu z samym żądaniem wstrzymania". Z kolei, w literaturze przedmiotu przyjęto (patrz: Jan Paweł Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, LexisNexis - Wydanie 3, Warszawa 2008 r., s. 219), że jeżeli we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji strona nie wskaże okoliczności uzasadniających twierdzenie, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać za brak formalny wniosku (art. 49 § 1 P.p.s.a.), lecz za brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez sąd, uzasadniający oddalenie wniosku. Od zasady tej dopuszczalne są wyjątki, usprawiedliwione szczególnymi okolicznościami sprawy. Przykładowo, jeżeli z treści skargi sporządzonej przez stronę działającą bez adwokata lub radcy prawnego pośrednio da się wyprowadzić - choćby w jakimś fragmencie - uzasadnienie wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej, to - mając na względzie postanowienia zawarte w art. 6 P.p.s.a. - należałoby się zastanowić, czy nie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 49 § 1 P.p.s.a., i wezwać skarżącego do uzupełnienia braków wniosku pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Dodać jeszcze przyjdzie, że w piśmiennictwie słusznie wskazuje się, iż sąd administracyjny, rozpoznając wniosek, bierze pod uwagę nie tylko okoliczności w nim wskazane, ale też wszelkie okoliczności i dokumenty znane sądowi z urzędu (tak: M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod redakcją R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011 r., s. 338). Sąd analizując akta sprawy, nie dostrzegł natomiast z urzędu przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ani też jakichkolwiek okoliczności uzasadniających - w drodze wyjątku - zastosowanie art. 49 § P.p.s.a. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała zarówno przesłanek, na jakich opiera swój wniosek, jak też nie przedstawiła żadnych okoliczności lub dokumentów uzasadniających zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie uzasadniła bowiem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji oraz nie przedstawiła dowodów na jego poparcie, ograniczając się w istocie do samego sformułowania wniosku. Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała wystąpienia przesłanek warunkujących udzielenie żądanej ochrony tymczasowej. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.