II SA/Op 239/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 listopada 2023 r. sprawy ze skargi E. S. i B. S. na pismo Dyrektora Publicznego Przedszkola w R. z dnia 1 czerwca 2023 r., nr [...] w przedmiocie niezakwalifikowania dziecka do przedszkola 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić solidarnie skarżącym E. S. i B. S. kwotę 200 (dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Działający w imieniu E. S. i B. S. (zwanych dalej: skarżącymi) - adwokat M. W., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na rozstrzygnięcie Dyrektora Publicznego Przedszkola w R. z 1 czerwca 2023 r., nr [...]. Przedmiotowym pismem, Dyrektor Publicznego Przedszkola w R. (zwany dalej: organem) udzielił odpowiedzi na pismo skarżących z 22 maja 2023 r., informując, że komisja rekrutacyjna - w oparciu o odpowiednie zarządzenia i ustawę Prawo oświatowe - w wyczerpujący i zasadny sposób (jak to określił organ) wyjaśniła z jakich przyczyn syn skarżących nie został zakwalifikowany do Publicznego Przedszkola w R. W dalszej części pisma, organ odniósł się do kwestii wcześniejszego nieprzyjęcia córki skarżących do Przedszkola w J., informując skarżących, że wyjaśnił tę sprawę z Dyrektorem Publicznej Szkoły Podstawowej w J. Dyrektor wskazał, że został poinformowany o umieszczeniu córki skarżących na liście dzieci przyjętych do tamtejszej placówki, a to - w jego ocenie - świadczy o tym, że nie miała miejsca odmowa przyjęcia dziecka do przedszkola. Dodatkowo, organ - odnosząc się do informacji skarżących o posiadaniu przez syna orzeczenia o kształceniu specjalnym z przyczyn niepełnosprawności ruchowej - odpowiedział, że Publiczne Przedszkole w R. nie posiada odpowiedniej bazy lokalowej i specjalistycznej, aby zapewnić temu dziecku odpowiednie warunki kształcenia. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie w całości. Poinformował również, że 14 lipca 2023 r. została przekazana skarżącym informacja o przyjęciu ich syna - W S. do Przedszkola w R. Na poparcie czego, przedłożono do akt sprawy m.in. notatkę służbową z 14 lipca 2023 r. Z akt sprawy wynika także, że 30 czerwca 2023 r., skarżący uiścili wpis od skargi w wysokości 200 zł (por. k-7 i k-16 akt). Na skutek zarządzenia z 7 listopada 2023 r. wydanego na podstawie art. 57 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, z późn. zm.) - zwanej dalej: "P.p.s.a." oraz § 27 zarządzenia w sprawie ustalenia zasad biurowości, wyłączono z niniejszej sprawy, tj. sprawy ze skargi E. S. i B. S. na pismo Dyrektora Publicznego Przedszkola w R. z 1 czerwca 2023 r., nr [...] w przedmiocie niezakwalifikowania dziecka do przedszkola - sprawę ze skargi E. S. i B. S. na pismo Dyrektora Publicznego Przedszkola w R. z 1 czerwca 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia dziecka do przedszkola. Powyższe nastąpiło na skutek brzmienia skargi. Wniesiona skarga, kwestionując bowiem zaskarżone pismo z dnia 1 czerwca 2023 r., odnosi się zarówno do tematyki niezakwalifikowania dziecka skarżących do przedszkola, jak i do kwestii odmowy przyjęcia tego dziecka do przedszkola. Z jednej strony zaskarża się: "niezakwalifikowanie" dziecka (co wynika wprost ze strony 1 skargi), z drugiej - wnosi się o uchylenie rozstrzygnięcia o "odmowie" przyjęcia do przedszkola (strona 3 wers 2 liczony od góry skargi, strona 5 wers 11 liczony od dołu skargi). Sprawa ze skargi E. S. i B. S. na pismo Dyrektora Publicznego Przedszkola w R. z 1 czerwca 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia dziecka do przedszkola, została zatem zarejestrowana pod odrębną sygn. akt II SA/Op 359/23. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że zaskarżone pismo Dyrektora Publicznego Przedszkola w R. z 1 czerwca 2023 r., nr [...], odnosi się do dwóch kwestii, a mianowicie do niezakwalifikowania syna skarżących – W. S. do Publicznego Przedszkola w R., a także do odmowy przyjęcia tego dziecka do ww. placówki. Przedmiotem niniejszej skargi jest niezakwalifikowanie dziecka do przedszkola, a regulacje odnoszące się do przedmiotowej materii zostały zawarte w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 900, z późn. zm.) - zwana dalej: "ustawą". Zgodnie z art. 158 ust. 1 ustawy, wyniki postępowania rekrutacyjnego podaje się do publicznej wiadomości w formie listy kandydatów zakwalifikowanych i kandydatów niezakwalifikowanych, zawierającej imiona i nazwiska kandydatów oraz informację o zakwalifikowaniu albo niezakwalifikowaniu kandydata do danego publicznego przedszkola. Komisja rekrutacyjna przyjmuje kandydata do danego publicznego przedszkola, jeżeli w wyniku postępowania rekrutacyjnego kandydat został zakwalifikowany oraz złożył wymagane dokumenty (art. 158 ust. 2 ustawy). Następnie, stosownie do art. 158 ust. 3 ustawy - komisja rekrutacyjna podaje do publicznej wiadomości listę kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych. Lista zawiera imiona i nazwiska kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych lub informację o liczbie wolnych miejsc. Stosownie do art. 158 ust. 6 ustawy, w terminie 3 dni od dnia podania do publicznej wiadomości listy kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych, rodzic kandydata lub kandydat pełnoletni może wystąpić do komisji rekrutacyjnej z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia odmowy przyjęcia kandydata (...). Uzasadnienie sporządza się - w świetle art. 158 ust. 7 ustawy - w terminie 3 dni od dnia wystąpienia przez rodzica kandydata lub kandydata pełnoletniego z wnioskiem, o którym mowa w ust. 6. Uzasadnienie to zawiera natomiast przyczyny odmowy przyjęcia, w tym najniższą liczbę punktów, która uprawniała do przyjęcia, oraz liczbę punktów, którą kandydat uzyskał w postępowaniu rekrutacyjnym. W przypadku niezadowolenia z rozstrzygnięcia komisji, rodzic kandydata lub kandydat pełnoletni może wnieść do dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki odwołanie od rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej, w terminie 3 dni od dnia otrzymania uzasadnienia. Następnie, dyrektor publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki rozpatruje odwołanie od rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej, o którym mowa w ust. 8, w terminie 3 dni od dnia otrzymania odwołania. Na rozstrzygnięcie dyrektora danego publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki służy skarga do sądu administracyjnego (art. 158 ust. 7 ustawy). Z powyższych przepisów wynika, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia, a następnie odwołanie do dyrektora szkoły służy jedynie od decyzji komisji o przyjęciu (odmowie przyjęcia) dziecka, a nie jego zakwalifikowaniu (bądź niezakwalifikowaniu). Pogląd ten został już utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 24 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Sz 578/22; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Wa 1450/22; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie, pomimo sporządzenia skargi przez profesjonalnego pełnomocnika, skarga kwestionując zaskarżone pismo z dnia 1 czerwca 2023 r., niejednoznacznie formułuje przedmiot żądania. Skarga odnosi się bowiem zarówno do tematyki niezakwalifikowania dziecka skarżących do przedszkola, jak i do kwestii odmowy przyjęcia tego dziecka do przedszkola. Z jednej strony zaskarża się: "niezakwalifikowanie" dziecka (co wynika wprost ze strony 1 skargi), z drugiej - wnosi się o uchylenie rozstrzygnięcia o "odmowie" przyjęcia do przedszkola (strona 3 wers 2 liczony od góry skargi, strona 5 wers 11 liczony od dołu skargi). Z powyższych względów Sąd uznał, że w istocie wolą skarżących było zakwestionowanie w skardze wymienionych wyżej dwóch etapów procedury. Ta rozbieżność w sformułowanym w skardze przedmiocie, pomimo reprezentacji skarżących przez profesjonalnego pełnomocnika może być częściowo zrozumiała, bowiem treść rozstrzygnięć organów wydanych w postępowaniu rekrutacyjnym do przedszkola, mogła przysporzyć wątpliwości co do toku sprawy. Dla przykładu można wskazać rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej z 16 maja 2023 r., nr [...] stanowiące o niespełnieniu przez syna skarżących kryteriów umożliwiających przyjęcie dziecka do przedszkola. Uzasadnienie tego rozstrzygnięcia zostało sporządzone na wniosek skarżących z 5 maja 2023 r. i zawierało pouczenie o możliwości wniesienia odwołania do Dyrektora Publicznego Przedszkola w R. Wskazane okoliczności oraz elementy przedmiotowego pisma wskazują, że pismo to (z 16 maja 2023 r.), jest w świetle art. 158 ust. 6 i ust. 7 ustawy, odmową przyjęcia dziecka do przedszkola. Na odmowę tę, rodzice w dalszym toku odwołali się do Dyrektora Przedszkola, który to organ w odpowiedzi na to odwołanie z 22 maja 2023 r., wydał zaskarżone do tut. Sądu pismo z 1 czerwca 2023 r. W zaskarżonym piśmie z 1 czerwca 2023 r. mowa jest jednak o "niezakwalifikowaniu" dziecka, a nie o odmowie przyjęcia dziecka do przedszkola, nie pouczono także w nim rodziców o możliwości wniesienia na to rozstrzygnięcie skargi do sądu administracyjnego. Mogło to zatem wpłynąć na błędną ocenę charakteru tego pisma, a używanie zamiennie słownictwa (niezakwalifikowania i odmowy przyjęcia) w wydawanych przez wskazane organy rekrutacyjne rozstrzygnięciach, mogły zdezorientować skarżących. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że taką opinię Sąd wydał wyłącznie na podstawie przedłożonych mu akt administracyjnych sprawy, które - biorąc pod uwagę daty poszczególnych pism składanych przez skarżących i wydawanych przez organy - jednoznacznie wskazują na opisany powyżej przebieg postępowania w sprawie. Biorąc pod uwagę, że w przedmiotowej sprawie skarga została wywiedziona na decyzję odnoszącą się do pośredniego i niezaskarżalnego etapu rekrutacji, tj. sporządzenia listy dzieci zakwalifikowanych (niezakwalifikowanych), Sąd orzekł o odrzuceniu skargi. Z podanych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., o czym orzekł w punkcie 1 sentencji. Jednocześnie dostrzeżenia wymaga, że samo rozstrzygnięcie o odrzuceniu skargi w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym, nie spowoduje dla skarżących ujemnych skutków prawnych dla ochrony ich praw i praw ich dziecka, skoro równolegle toczy się postępowanie ze skargi na odmowę przyjęcia ich dziecka do przedszkola. Orzeczenie co do zwrotu uiszczonego wpisu od skargi - zawarte w punkcie 2 sentencji - uzasadnia natomiast art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym zwrot całości uiszczonego wpisu przysługuje skarżącemu od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.