II SA/Op 295/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. po rozpoznaniu w dniu 18 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w Opolu na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 19 lutego 2019 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia postanawia odrzucić skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez Prokuratora Okręgowego w Opolu (zwanego także: "skarżącym"), jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 19 lutego 2019 r., nr [...], którym stwierdzono niedopuszczalność odwołania od wydanej z upoważnienia Marszałka Województwa Opolskiego decyzji z dnia 25 maja 2018 r., nr [...] o wymierzeniu I. C. kary administracyjnej w wysokości 12.375 zł, za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 9 sierpnia 2019 r., skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi przez wskazanie numeru identyfikacyjnego REGON Prokuratury Okręgowej w Opolu oraz nadesłanie dwóch odpisów skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że wezwanie odebrała w dniu 14 sierpnia 2019 r. osoba upoważniona do odbioru przesyłek – A. K., co potwierdza prezentata Prokuratury Okręgowej w Opolu (por., k. 16 akt sądowych). Z akt sprawy wynika, że w wyznaczonym terminie skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.) - zwanej dalej jako: "p.p.s.a." Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak interesu prawnego wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. (pkt 5a) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Podkreślenia wymaga, że skarga do sądu administracyjnego może zostać wniesiona przez różne pod względem formalno-prawnym podmioty, w tym te, które z uwagi na swój szczególny charakter prawny spełniają ważne funkcje społeczne. Do podmiotów, których sytuację procesową ustawodawca ujął w sposób szczególny, należy niewątpliwie zaliczyć prokuratora. Został on wymieniony w art. 50 ust. 1 p.p.s.a., jako właściwy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, obok skarżącego (czyli każdego, kto ma w tym interes prawny), Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Praw Dziecka oraz organizacji społecznej. Z uwagi na swój status społeczny, prokurator został zaliczony do kategorii podmiotów instytucjonalnych, którym zostało przyznane prawo do wniesienia skargi w sprawie dotyczącej interesów innych osób, ze względu na konieczność ochrony obiektywnego porządku prawnego. Legitymacja procesowa tego podmiotu jest zatem ściśle związana z funkcjami, do których pełnienia został on powołany i jest oparta na przesłance ochrony obiektywnego porządku prawnego, co stanowi realizację podstawowego zadania prokuratury, jakim jest strzeżenie praworządności, zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 28 czerwca 2016 r. Prawo o prokuraturze (Dz.U. z 2019 r. poz. 740). Zgodnie z art. 3 § 1 pkt 7 przywołanej ustawy oraz art. 8 p.p.s.a. jednym ze środków realizacji powyższego zadania jest prawo zaskarżania do sądu niezgodnych z prawem decyzji administracyjnych oraz udział w postępowaniach sądowych w sprawach zgodności z prawem takich decyzji. Status prawny prokuratora w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym został także jednoznacznie określony w art. 5 ustawy o prokuraturze. W przepisie tym, ustawodawca daje bowiem możliwość prokuratorowi uczestnictwa w każdym postępowaniu prowadzonym przez organy władzy i administracji publicznej, sądy i trybunały, chyba że ustawy stanowią inaczej. Z powyższego wynika, że udział prokuratora w postępowaniu sądowoadministracyjnym może przybrać dwie formy: wszczęcia postępowania (art. 8 § 1 i 50 § 1 p.p.s.a.) i działania w postępowaniu wszczętym z inicjatywy innego podmiotu. Ustawa nie zna żadnych ograniczeń przedmiotowych, gdy idzie o prawo wniesienia skargi przez prokuratora, jeżeli tylko skarga wnoszona jest w sprawie należącej do drogi postępowania sądowoadministracyjnego (tak też NSA w wyroku z dnia 13 marca 2008 r., II OSK 385/07, LEX nr 468747). Skarga prokuratora podlega jednak odrzuceniu, jeżeli zaistnieją przesłanki określone w art. 58 p.p.s.a. (tak: M. Romańska, Komentarz do art. 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX). Szczególny charakter procesowy prokuratora wiąże się bowiem nie tylko z prawami przynależnymi stronie postępowania, ale również ze stawianymi jej obowiązkami, w tym wymogami formalnymi skargi. Natomiast, przepisy p.p.s.a. i ustawy o prokuraturze nie przewidują w tym zakresie odstępstw, co do skargi prokuratora. Oceniając zatem dopuszczalność wniesionej przez Prokuratora Okręgowego w Opolu skargi wskazać należy, że zawierała ona brak formalny w postaci niepodania numeru REGON skarżącego. Obowiązek w tym zakresie wprowadza art. 46 § 2 pkt 1 lit. c p.p.s.a., stosownie do którego pismo strony powinno zawierać w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie m.in. - numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer identyfikacyjny REGON albo numer w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej strony wnoszącej pismo, niebędącej osobą fizyczną, która nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania. Ponadto, skarżący był zobowiązany do przedłożenia dwóch odpisów skargi. Stosownie bowiem do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a zatem w myśl art. 47 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., do skargi należy dołączyć jej odpisy wraz z załącznikami dla doręczenia ich pozostałym stronom postępowania. W tej kwestii wypowiedziano się w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 (dostępna na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stwierdzono w niej, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Ponadto w piśmiennictwie słusznie podnosi się, że wymóg dołączenia odpisów skargi i jej załączników realizuje zasadę oficjalności postępowania oraz zasadę prawa do sądu. Daje również gwarancję czynnego udziału w postępowaniu uczestnikom postępowania poprzez możliwość poznania stanowiska strony przeciwnej. Tak więc sąd administracyjny ma obowiązek zapewnienia doręczenia organowi i uczestnikom postępowania odpisu skargi, odpisów dołączonych do niej dowodów, natomiast stronie skarżącej - odpowiedzi na skargę organu oraz ewentualnej odpowiedzi na skargę uczestników postępowania. Przy czym zauważyć należy, że istotą odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Bez względu na to, czy jest to fotokopia lub wydruk komputerowy, czy też osobno sporządzony dokument, zawsze niezbędne jest poświadczenie jego zgodności z oryginałem. Za takim poglądem przemawia treść art. 47 § 2 p.p.s.a., który wskazując przykładowe odpisy pisma (fotokopie i wydruki poczty elektronicznej), wymaga ich uwierzytelnienia. Uwierzytelnić pismo może zaś strona, która jest jego autorem lub jej przedstawiciel ustawowy albo pełnomocnik. Tym samym, sąd nie posiada kompetencji do wykonywania uwierzytelnionych odpisów skargi. Brak odpisów pism uznaje się zarazem za brak formalny podlegający usunięciu (tak: B. Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 6 wydanie, Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o., Warszawa 2016 r., komentarz do art. 47 p.p.s.a.). Niedochowanie wymogów formalnych skargi, uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu i stanowi jej brak formalny podlegający uzupełnieniu na wezwanie przewodniczącego, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Bezskuteczny upływ terminu ma ten skutek, że stosownie do regulacji zawartej w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd jest obowiązany odrzucić skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi w niniejszej sprawie, zostało przesłane i doręczone skarżącemu skutecznie w dniu 14 sierpnia 2019 r. Siedmiodniowy termin do dokonania żądanych czynności, upłynął zatem z dniem 21 sierpnia 2019 r. Pomimo upływu wyznaczonego przez Sąd terminu do dokonania opisanych czynności, skarżący nie zastosował się do wezwania i nie uzupełnił braków formalnych skargi, tj. nie podał w zakreślonym terminie numeru REGON, ani nie nadesłał dwóch odpisów skargi. Wobec tego uznać należało, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a, o czym Sąd orzekł jak w sentencji.