II SA/Op 297/17
WyrokWSA w Opolu2017-09-21
Skład orzekający: Grażyna Jeżewska, Ewa Janowska, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma kompetencje do wniesienia sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu liniowego, jeśli część inwestycji nie posiada ważnego pozwolenia na budowę, mimo że inne części zostały zrealizowane zgodnie z prawem?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma kompetencje do wniesienia sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu liniowego, jeśli część inwestycji nie posiada ważnego pozwolenia na budowę. Obiekt liniowy powinien być traktowany jako całość techniczno-użytkowa, a jego użytkowanie jest możliwe tylko po uzyskaniu pozwolenia na budowę dla całej inwestycji. Brak ważnego pozwolenia na budowę dla części obiektu uniemożliwia jego legalne użytkowanie.Stan faktyczny
Spółka A S.A. złożyła zawiadomienie o zakończeniu budowy elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej. Wcześniej Wojewoda Opolski stwierdził nieważność części pozwolenia na budowę dla tej inwestycji, dotyczącej konkretnych działek. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) wniósł sprzeciw do zawiadomienia, uznając, że brak ważnego pozwolenia na budowę dla części linii uniemożliwia jej użytkowanie. Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (OWINB) utrzymał sprzeciw w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując kompetencje organów nadzoru budowlanego i legalność ich działań.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Protokolant St. inspektor sądowy Grażyna Jankowska-Stykała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2017 r. sprawy ze skargi A S.A. z siedzibą w [...] Oddział w [...] na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 17 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez A S.A. z siedzibą w [...] Oddział w [...] (zwaną dalej również skarżącą lub Spółką) jest decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Opolu (dalej w skrócie: OWINB) z dnia 17 maja 2017 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w powiecie nyskim (dalej w skrócie: PINB) z dnia 13 lutego 2017 r., nr [...], wnoszącą sprzeciw do zawiadomienia o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej Ś.N. relacji od słupa nr [...] do stacji transformatorowej "[...]", na terenie wsi [...] i [...].
Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Decyzją z dnia 19 czerwca 2013 r., nr [...], Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę A S.A. Oddział w [...], Rejon Dystrybucji [...] dla inwestycji polegającej na budowie elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej Ś.N. relacji od słupa nr [...] do stacji transformatorowej "[...]", planowanej do realizacji na terenie wsi [...] i [...]. W decyzji określono, że obszar oddziaływania obiektów obejmuje "nieruchomości o nr ewid. gruntów położone w jednostce ewidencyjnej [...]:
- obręb [...] dz. nr: a, b, c, d, e, f, g, h, i, j, k, l k.m. [...]
- obręb [...] dz. nr: m, n, o, p, r, s, t, u, w, x, y, z k.m. [...]".
Decyzją z dnia 27 sierpnia 2015 r., nr [...], Starosta [...] zmienił ww. decyzję w ten sposób, że wprowadził i zatwierdził nowy projekt zagospodarowania terenu oraz architektoniczno-budowlany ww. obiektu w części dotyczącej zmiany odcinka trasy linii kablowej Ś.N., omijającej działkę nr y w [...] na dz. nr p, r dla budowy elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej Ś.N. relacji od słupa nr [...] do stacji transformatorowej "[...]", a także udzielił pozwolenia na budowę zgodnie z treścią zatwierdzonego projektu budowlanego.
Następnie decyzją z dnia 29 lipca 2016 r., nr [...], Wojewoda Opolski stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia 19 czerwca 2013 r., nr [...], w części dotyczącej robót zaprojektowanych na działkach u, t, s, x, y i dotyczących zaprojektowanej linii kablowej na działce nr n, a w pozostałej części odmówił stwierdzenia nieważności decyzji.
Kolejną decyzją z dnia 21 listopada 2016 r., nr [...], Starosta [...] zmienił własną decyzję z dnia 19 czerwca 2013 r., zmienioną decyzją z dnia 27 sierpnia 2015 r., w ten sposób, że w części dotyczącej projektu budowlanego wprowadzono dodatkowy projekt budowlany, uwzględniający zmiany w stosunku do poprzedniego projektu, polegające na: 1) budowie odcinka linii kablowej Ś.N. na działce nr p (omijającej działkę nr x), 2) budowie odcinka linii na działce nr n, oraz udzielił pozwolenia na budowę w zakresie wprowadzonych zmian, wskazując, że obszar oddziaływania obiektu dla zakresu zmiany obejmuje działki w [...] nr p, n k.m. [...], obręb [...].
Decyzją z dnia 23 listopada 2016 r., nr [...], PINB - działając na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego - nałożył na Spółkę obowiązek rozbiórki odcinka linii kablowej, wykonanego na terenie działek nr aa, ab i ac w [...] bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ wskazał, że sporny odcinek znajduje się na terenie gruntów prywatnych, które nie zostały objęte zatwierdzonym projektem budowlanym. Powyższa decyzja, wskutek niewniesienia odwołania, stała się ostateczna.
Zawiadomieniem z dnia 17 stycznia 2017 r. (data wpływu do organu), skierowanym do PINB, Spółka reprezentowana przez pełnomocnika P. O. zawiadomiła o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej Ś.N. relacji od słupa nr [...] do stacji transformatorowej "[...]", planowanej do realizacji na terenie wsi [...] i [...] na działkach: 1) [...] - a, b, c, d, e, f, g, h, i, j, k, l k.m. [...]; 2) [...] - m, n, o, p, r, w, z k.m. [...].
Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2017 r., nr [...], PINB - na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. - wezwał Spółkę do uzupełnienia zawiadomienia o pełnomocnictwo dla P. O. Żądane pełnomocnictwo zostało przedłożone w dniu 1 lutego 2017 r. (data wpływu do PINB).
Następnie decyzją z dnia 13 lutego 2017 r., nr [...], PINB - na podstawie art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290, z późn. zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym - wniósł sprzeciw do opisanego wyżej zawiadomienia. W uzasadnieniu organ wskazał, że istotnym z punktu widzenia sposobu rozstrzygnięcia zawiadomienia jest okoliczność, że w trakcie realizacji przedmiotowej inwestycji Wojewoda Opolski ostateczną decyzją z dnia 29 lipca 2016 r. stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia 19 czerwca 2013 r. w części dotyczącej robót budowlanych zaprojektowanych na działkach nr u, t, s, x, y i zaprojektowanej linii kablowej na działce nr n. Organ podkreślił, że w przypadku stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę nie wywołuje ono od samego początku żadnych skutków prawnych. Jednocześnie jedną z podstawowych zasad Prawa budowlanego jest obowiązek legitymowania się przez inwestora pozwoleniem na budowę w momencie rozpoczęcia i w trakcie prowadzenia budowy. Zdaniem organu, wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego w trakcie budowy czy po jej ukończeniu oznacza powstanie stanu niezgodności z przepisami Prawa budowlanego, przy czym chodzi nie tylko o pozbawienie inwestycji jej prawnej podstawy, ale wiąże się to również z tym, że obiekt budowlany (lub jego część) nie posiada zatwierdzonego w pozwoleniu na budowę projektu budowlanego. PINB stwierdził, że w sprawie istotne znaczenie ma nadto okoliczność, że objęta zawiadomieniem inwestycja jest inwestycją liniową. Dalej podniósł, że analiza materiału dowodowego, w tym treści zawiadomienia o zakończeniu budowy, udzielonego pozwolenia na budowę wraz z dokonanymi jej zmianami oraz dokumentacja powykonawcza wykazała, iż przedmiotowa inwestycja liniowa, przebiegająca m.in. przez działki nr t, u i s nie posiada w chwili obecnej zatwierdzonego projektu budowlanego, a także brak jest w obrocie prawnym decyzji administracyjnej w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę tego odcinka linii kablowej. Z kolei dokonane w dniu 1 lutego 2017 r. zawiadomienie o zakończeniu budowy nie obejmuje - z przyczyn wskazanych powyżej - odcinka linii kablowej usytuowanej na ww. działkach. W ocenie organu, skoro omawiana inwestycja liniowa stanowi całość techniczno-użytkową (od słupa nr [...] do stacji transformatorowej "[...]"), to realizacja tylko całości inwestycji zgodnie z przepisami daje możliwość użytkowania jej zgodnie z przeznaczeniem (przesył energii). Końcowo organ stwierdził, że procedura związana z oddawaniem do użytku obiektu budowlanego, określona w art. 54 Prawa budowlanego, nie przewiduje procedury naprawczej w sytuacji stwierdzenia nieprawidłowości. Tym samym jedynym prawnym instrumentem uniemożliwiającym rozpoczęcie użytkowania obiektu budowlanego jest wniesienie sprzeciwu.
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie wydanego sprzeciwu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 54, art. 3 pkt 3a, art. 57, art. 84 ust. 1 pkt 1 oraz art. 84a ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez błędną ich interpretację i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że Spółka nie legitymuje się prawidłową dokumentacją do skutecznego zgłoszenia zawiadomienia i użytkowania przedmiotowej inwestycji. Spółka podniosła również zarzut naruszenia art. 7, art. 77, art. 6 i art. 8 K.p.a. Wyjaśniła, że prawidłową nazwą stacji jest "[...]", a nie "[...]", która to nazwa pojawiła się błędnie w pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę, lecz decyzją z dnia 27 sierpnia 2015 r. została przez Starostę [...] zmieniona. Spółka wskazała też, że Wojewoda Opolski wyeliminował jedynie część pozwolenia na budowę, a zatem uznał możliwość funkcjonowania w obrocie prawnym pozwolenia na budowę inwestycji, która składa się z dwóch niezależnych odcinków, przedzielonych działkami nr t, u i s. Podała również, że organ naruszył podstawową zasadę określoną w art. 8 K.p.a., ponieważ inwestor był przekonany, że w zakresie usankcjonowanym przez Wojewodę Opolskiego uprawniony jest do korzystania z legalnie posadowionych urządzeń. Skarżąca podniosła także, że sporna inwestycja została wzniesiona w interesie publicznym i jej głównym celem było usprawnienie zasilania w energię elektryczną mieszkańców miejscowości [...].
W wyniku rozpatrzenia odwołania OWINB decyzją z dnia 17 maja 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu decyzji organ zrelacjonował stan faktyczny sprawy, dodatkowo wyjaśniając, że pismami z dnia 12 kwietnia 2017 r. i z dnia 11 maja 2017 r. zwrócił się do Starosty [...] z prośbą o udzielenie informacji, jakie działania zostały podjęte przez ten organ po decyzji Wojewody Opolskiego z dnia 29 lipca 2016 r. W odpowiedzi na powyższe Starosta [...] w piśmie z dnia 5 maja 2017 r. wskazał na wydane decyzje zmieniające oraz podniósł, że nie miał obowiązku prowadzenia postępowania w sprawie. Uznał bowiem, że od woli inwestora zależy w tym przypadku tryb uzyskania pozwolenia na budowę w części, w której Wojewoda Opolski stwierdził nieważność decyzji. Dalej OWINB, odwołując się do treści art. 37 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego podniósł, że Starosta [...] obowiązany był zająć stanowisko odnośnie do tej części wniosku, której nieważność stwierdził Wojewoda Opolski i stosownie do ustaleń, powinien udzielić pozwolenia na budowę, odmówić takiej zgody lub postępowanie umorzyć. Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że wyeliminowanie z obrotu prawnego części decyzji o pozwoleniu na budowę, w wyniku stwierdzenia nieważności, obliguje organ nadzoru budowlanego do podjęcia z urzędu odpowiedniego postępowania naprawczego, o jakim mowa w przepisie art. 51 Prawa budowlanego. Celem takiego postępowania jest skontrolowanie poprawności wykonanych przez inwestora robót budowlanych i ewentualne doprowadzenie ich do stanu zgodnego z prawem. Konsekwencją takiej procedury jest wydanie decyzji, poprzedzonej postępowaniem wyjaśniającym, wskazującym na możliwość legalizacji lub jej brak. Ponadto przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przewiduje możliwość nałożenia przez organ obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Organ podał też, że w zakresie działek nr t, u i s brak jest obecnie pozwolenia na budowę, jak też nie toczy się w stosunku do nich żadne postępowanie przed organami administracji państwowej, czy to Starostą [...], czy organem pierwszej instancji. Następnie organ stwierdził, stosownie do przepisu art. 3 pkt 3a Prawa budowlanego, że przedmiotowa inwestycja stanowi budowlę - obiekt liniowy. Wywiódł, że linią elektroenergetyczną jest zbiór poszczególnych elementów konstrukcyjnych, urządzeń i instalacji, połączonych w celu przesyłu energii elektrycznej. Zdaniem organu, tylko inwestycja zrealizowana w całości, z uwzględnieniem wszystkich jej elementów powoduje, że mamy do czynienia z obiektem budowlanym stanowiącym całość techniczno-użytkową i tylko taki obiekt może być użytkowany. Potwierdza to art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 220, z późn. zm.). Dlatego, w ocenie organu, zrealizowana inwestycja, ze swoistą przerwą pomiędzy kolejnymi odcinkami sieci, nie spełnia wymagań umożliwiających prawidłowe użytkowanie obiektu. Innymi słowy, dwa odcinki sieci powstały zgodnie z przepisami i zatwierdzonymi projektami budowlanymi, lecz nie mogą one być samodzielnie użytkowane, bez wcześniejszego ustalenia zamiarów inwestora co do inwestycji na działkach nr t, u i s i bez przeprowadzenia stosownego postępowania, które wykaże, że cała sieć stanowi jeden obiekt, który może być użytkowany.
W skardze na powyższą decyzję Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, ponowiła zarzuty przedstawione w odwołaniu. Dodatkowo wskazała na naruszenie art. 20 K.p.a. poprzez wejście w zakres kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej. Na podstawie podniesionych zarzutów Spółka wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach skargi Spółka podkreśliła, że organ nadzoru budowlanego nie posiada kompetencji do oceniania, czy obiekt budowlany wykonany na podstawie projektu budowlanego zatwierdzonego przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej, może samodzielnie funkcjonować. Skarżąca przypomniała, że decyzja Wojewody Opolskiego z dnia 29 lipca 2016 r. o stwierdzeniu nieważności potwierdziła legalność inwestycji, oprócz odcinka linii elektroenergetycznej, przebiegającego tylko na pięciu wskazanych działkach. W tym zakresie Starosta [...] nie zajął się rozpatrzeniem wniosku Spółki, pomimo upływu blisko roku od daty wydania decyzji przez Wojewodę. Dlatego, zdaniem Spółki, należy uznać, że pozostające w obiegu prawnym pozwolenie na budowę udzielone decyzją z dnia 19 czerwca 2013 r. (z wyłączeniem odcinka linii kablowej przebiegającej przez działki nr u, t, s, x, y) powinno wywoływać skutek prawny w postaci uprawnienia skarżącego do wybudowania i w efekcie pozytywnego przyjęcia przez PINB złożonego zawiadomienia o zakończeniu budowy. Poza tym wadliwość pozwolenia na budowę w obecnej postaci obligowałoby organ nadzoru budowlanego do podjęcia stosownych czynności naprawczych. Spółka podkreśliła również, że uprawnienia organu nadzoru budowlanego do oceny możliwości samodzielnego funkcjonowania obiektu budowlanego występują jedynie w przypadku oddawania do użytku tegoż obiektu przed zakończeniem wszystkich robót budowlanych. W przedmiotowej sytuacji nie mamy jednak do czynienia z takim przypadkiem. Dalej skarżąca argumentowała, że organ nadzoru budowlanego, widząc konieczność dokonania rozstrzygnięcia w zakresie nieobjętym obowiązującym pozwoleniem na budowę, przed wypowiedzeniem się w zakresie przystąpienia do użytkowania obiektu winien swoje postępowanie zawiesić i podjąć odpowiednie kroki, zmierzające do wyjaśnienia powstałej nieprawidłowości. Końcowo Spółka podniosła, że zaskarżona decyzja narusza jej interes prawny oraz ponownie zwróciła uwagę na doniosłe społeczne znaczenie inwestycji oraz poniesione koszty na jej realizację.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i akcentując, że organy nadzoru budowalnego jako specjalistyczne organy budowlane są w stanie ocenić prawidłowość zrealizowanej inwestycji i ocenić możliwość jej użytkowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Ponadto stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zakres kontroli sądu administracyjnego wyznaczają zatem nie zarzuty skargi, ale granice sprawy administracyjnej rozstrzygniętej przez organ zaskarżonym aktem. Tym samym sąd może uwzględnić skargę z powodu innych nieprawidłowości niż wskazane w skardze, jednak w zakresie dokonywanej oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie. Rozstrzyganie w granicach danej sprawy oznacza natomiast, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. W związku z tym sprecyzowania wymaga, że przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi decyzja OWINB z dnia 17 maja 2017 r., którą utrzymano w mocy decyzję PINB z dnia 13 lutego 2017 r., wydaną na podstawie art. 54 cyt. wcześniej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nadal zwanej w skrócie Prawem budowlanym, wnoszącą sprzeciw do zawiadomienia o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej Ś.N. relacji od słupa nr [...] do stacji transformatorowej "[...]" ("[...]"), na terenie wsi: [...] i [...]. Granice rozpoznawanej sprawy określa zatem rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji OWINB z dnia 17 maja 2017 r. Z tego względu, przedmiotu oceny Sądu w rozpoznawanej sprawie nie mogły stanowić podnoszone przez Spółkę kwestie dotyczące wadliwego postępowania i niepodjęcia przez różne organy właściwych działań w celu wyeliminowania nieprawidłowości, jakie powstały wskutek wydania decyzji Wojewody Opolskiego z dnia 29 lipca 2016 r., gdyż wykraczałoby to poza granice niniejszej sprawy.
Przeprowadzona natomiast przez Sąd, w granicach określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że nie narusza ona prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa. W ocenie Sądu, ustalenia organu nie pozostawiają wątpliwości, a ocena dokonana na podstawie przyjętych ustaleń znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. Z tego powodu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedstawienie przyczyn, które legły u podstaw takiej oceny Sądu, rozpocząć należy od wskazania, że zgodnie z art. 54 ust. 1 Prawa budowlanego, do użytkowania obiektu budowlanego, na budowę którego wymagane jest pozwolenie na budowę albo zgłoszenie budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a i 19a, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i art. 57, po zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Przepis art. 30 ust. 6a stosuje się.
Z przytoczonego przepisu nie wynika wprost, wystąpienie jakich przesłanek obliguje organ nadzoru budowlanego do wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszonego zakończenia budowy i zamiaru przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego. Należy mieć jednak na względzie, że celem postępowania prowadzonego w trybie omawianego przepisu jest skontrolowanie przez właściwy organ administracji publicznej sposobu wykonania przez inwestora udzielonego mu pozwolenia na budowę. Na tle wykładni art. 54 Prawa budowlanego w piśmiennictwie oraz orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwraca się uwagę na konieczność odwołania się w zakresie możliwości wniesienia sprzeciwu do wykładni systemowej i funkcjonalnej, z uwzględnieniem pozycji ustrojowej organów nadzoru budowlanego i przyznanych im w przepisach art. 81 i art. 84a Prawa budowlanego kompetencji. Przyjmuje się, że podstawową funkcją organów nadzoru budowlanego jest kontrola poprawności prowadzenia procesu budowlanego w celu zapewnienia wykonania planowanej inwestycji zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego (por. Z. Kostka [w:] A. Gliniecki (red.) Prawo budowlane. Komentarz, Wyd. Wolters Kluwer, Warszawa 2016 r., s. 756-757 i powołane tam orzecznictwo).
Oceniając prawidłowość postępowania przeprowadzonego w niniejszej sprawie, stwierdzić przyjdzie, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły, iż w odniesieniu do działek nr t, u i s Spółka nie legitymuje się pozwoleniem na budowę. Decyzją z dnia 29 lipca 2016 r. Wojewoda Opolski stwierdził bowiem w stosunku do przedmiotowych działek nieważność udzielonego skarżącej - decyzją Starosty [...] z dnia 19 czerwca 2013 r. - pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej, planowanej do realizacji na terenie wsi [...] i [...]. Słusznie również przyjęły organy, że sporna inwestycja powinna być traktowana jako całość, co wynika z art. 3 pkt 3a Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem, przez obiekt liniowy należy rozumieć obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. Ponadto okoliczność, że przedmiotowa linia elektroenergetyczna stanowi całość techniczno-użytkową wynika z zatwierdzonego przez Starostę [...] projektu budowlanego oraz udzielonych pozwoleń, w których określono jej długość oraz przebieg.
Skoro natomiast, jak wynika z materiału dokumentacyjnego sprawy, skarżąca nie posiada pozwolenia na budowę uprawniającego do realizacji całości inwestycji, to zasadnie uznały organy, że w obecnym stanie Spółka nie może przystąpić do użytkowania przedmiotowego obiektu liniowego. Tego stanowiska organów absolutnie nie można uznać za wkroczenie w zakres kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej, co zarzucono w skardze. Podkreślenia bowiem wymaga, że przyznana organom nadzoru budowlanego, na podstawie art. 54 Prawa budowlanego, możliwość ingerencji w końcową fazę procesu inwestycyjnego, dotyczącą przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego wskazuje, że akceptując - w formie przewidzianej przez przepisy Prawa budowlanego - zamiar rozpoczęcia użytkowania obiektu budowlanego, właściwy organ potwierdza zrealizowanie go w sposób zgodny z prawem oraz gwarantuje bezpieczeństwo jego użytkowania. Taka sytuacja nie występuje jednak w niniejszej sprawie, ponieważ nie jest możliwie - wbrew oczekiwaniom Spółki - oddanie do użytkowania tylko fragmentów legalnie zrealizowanej linii elektroenaregtycznej, która w projekcie budowlanym oraz pozwoleniu na budowę została zatwierdzona do realizacji jako całość. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy przepis art. 54 ust. 1 Prawa budowlanego obligował zatem organ nadzoru budowlanego do wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszonego przez Spółkę zawiadomienia o zakończeniu budowy.
Reasumując, Sąd stwierdził, że organy dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy. Przy czym przedmiotowe postępowanie - wbrew zarzutom skargi - przeprowadzone zostało zgodnie z wymogami określonymi w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. Organy dokonały również prawidłowej subsumcji powołanych przepisów do poczynionych ustaleń stanu faktycznego sprawy, co uprawniało je do wniesienia przedmiotowego sprzeciwu. Ponadto organy, stosownie do wymogów art. 107 § 3 K.p.a., przedstawiły w decyzji szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia, wyjaśniając jego motywy. Z powyższych względów zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa uznać należało za bezzasadne. Sąd nie dopatrzył się również z urzędu wad postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło