II SA/Op 320/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. T. na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia 11 kwietnia 2012r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie wymeldowania na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Pismem z dnia 13 maja 2012r. S. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia 11 kwietnia 2012r., nr [...], stwierdzające uchybienie do wniesienia zażalenia na decyzję Wójta Gminy Skoroszyce o podjęciu zawieszonego postępowania, w sprawie o wymeldowanie skarżącego z miejsca pobytu stałego. W sprawie, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy, w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając swoje żądanie wskazał na trudną sytuację bytową spowodowaną złym stanem zdrowia, będącym wynikiem wypadku jakiemu uległ skarżący w dniu 20 czerwca 2011r. Na skutek wypadku, skarżący zmuszony był poddać się rehabilitacji i leczeniu, które trwały do miesiąca lutego 2012r. W okresie rekonwalescencji nie zarobkował, przez co "podupadł finansowo". W oświadczeniu o stanie rodzinnym, dochodach i majątku, wnioskodawca nie wykazał innych osób tworzących z nim wspólne gospodarstwo domowe; podał, że jedynym źródłem jego dochodu jest zasiłek okresowy uzyskiwany z pomocy społecznej w wysokości 238,50 zł miesięcznie; wskazał także, że posiada dom o powierzchni 181 m² oraz nieruchomość rolną o powierzchni 0,88 ha. Do akt sprawy dołączył także kserokopię decyzji z dnia 27 kwietnia 2012r., przyznającej wnioskodawcy zasiłek w podanej wyżej wysokości, od dnia 1 kwietnia 2012r. do dnia 30 czerwca 2012r. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ) – zwanej dale w skrócie: "P.p.s.a." zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. tylko zwolnienie od kosztów sądowych w całości, bądź w części. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, a zatem winien wykazać, że spełnia przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem prawa, przyznanie pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, który to pogląd referendarz podziela, iż przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2005r., sygn. akt FZ 424/04, niepublikowane). Zauważyć także należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, sąd (referendarz sądowy) dokonuje oceny sytuacji materialnej wnioskującego na podstawie zebranego materiału dowodowego, a w szczególności na podstawie złożonych przez niego oświadczeń, w urzędowym formularzu wniosku. Wniosek ten bowiem, powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym (art. 252 § 1 P.p.s.a.). Uwzględniając powyższe regulacje, referendarz sądowy dokonał oceny sytuacji bytowej skarżącego opierając się na jego oświadczeniu zawartym w formularzu wniosku, mając na uwadze, że po pierwsze, sam formularz wniosku uwzględnia swym zakresem – stosownie do wyżej przywołanego art. 252 § 1 P.p.s.a., dokładne dane o sytuacji skarżącego. Po drugie, wnioskodawca dołączył do akt sprawy decyzję organu, potwierdzającą niektóre okoliczności związane z jego sytuacją bytową, które podnoszone zostały w formularzu wniosku. Po trzecie, referendarz zważył także na znane mu z urzędu ustalenia dokonane w toku innych postępowań z wniosków skarżącego o prawo pomocy toczących przed tut. Sądem (sprawy: o sygn. akt I SO/Op 1/12 i I SA/Op 91/12). Z powyższych względów rozpoznający wniosek, mając na względzie ekonomię postępowania, uznał o braku konieczności wzywania skarżącego, w trybie art. 255 P.p.s.a. do złożenia dodatkowych wyjaśnień. Referendarz zważył więc, że skarżący uzyskuje jedynie dochód z tytułu zasiłku okresowego w wysokości 238,50 zł miesięcznie, który przyznany został mu decyzją z dnia 27 kwietnia 2012r. (załączoną do akt), na okres od dnia 1 kwietnia 2012r. do dnia 30 czerwca 2012r. Ze spraw o sygn. akt I SO/Op 1/12 i sygn. akt I SA/Op 91/12, w których wydano odpowiednio w dniu 29 lutego 2012r. i w dniu 25 maja 2012r., rozstrzygnięcia o przyznaniu pomocy skarżącemu - wynika także, że otrzymywał on wcześniej pomoc finansową z gminnego ośrodka pomocy społecznej, zaś jego ubezpieczenie zdrowotne przejęła Gmina [...], na mocy decyzji z dnia 16 stycznia 2012r. Ustalenia te potwierdzają zatem okoliczność podnoszoną przez wnioskodawcę, iż otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, a stan ten utrzymuje się od dłuższego czasu. Uwzględniając powyższe referendarz uznał, iż uzyskiwany przez S. T. dochód oraz wykazana sytuacja bytowa, nie dają podstaw do wygospodarowania środków na opłacenie kosztów sądowych. Należy zatem zwolnić skarżącego od obowiązku ich ponoszenia, co referendarz sądowy, działając na zasadzie art. 258 § 1 pkt 7 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.