II SA/Op 325/11
WyrokWSA w Opolu2011-11-22
Skład orzekający: Ewa Janowska, Elżbieta Naumowicz, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu prawidłowo utrzymał w mocy decyzję odmawiającą przyznania płatności obszarowych, opierając się na ustaleniach kontroli dotyczących powierzchni działki rolnej, mimo wątpliwości co do metodologii pomiaru i interpretacji przepisów dotyczących ogródków przydomowych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego, nie wyjaśnił w sposób przekonujący wątpliwości dotyczących pomiaru powierzchni działki rolnej i jej kwalifikacji do płatności, a także nie odniósł się w pełni do zarzutów odwołania. Uzasadnienie decyzji było niepełne i nie pozwoliło na zrozumienie przesłanek rozstrzygnięcia ani na kontrolę sądową.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych na rok 2010, deklarując uprawę na powierzchni 0,80 ha, a następnie skorygował wniosek wskazując do płatności działkę o powierzchni 1,0313 ha. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, stwierdzając na podstawie kontroli, że powierzchnia działki wynosi 0,95 ha, co nie spełnia wymogu 1 ha. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, uznając ustalenia kontroli za wiarygodne, mimo że skarżący podnosił, iż powierzchnia działki wynosi 1,0313 ha, a tolerancja pomiaru wynosi 0,06 ha. Rolnik zaskarżył decyzję organu odwoławczego do WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, określił, że nie podlega ona wykonaniu w całości i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz – spr. Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant Sekretarz sądowy Mariola Górska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 listopada 2011 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 11 maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu na rzecz skarżącego H. D. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
H. D. w dniu 1 kwietnia 2010 r. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Strzelcach Opolskich wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2010 wraz z załącznikiem graficznym. We wniosku zadeklarował uprawę jęczmienia jarego na powierzchni 0,80 ha na działce nr A w obrębie [...] oraz zakreślił fragment działki na załączniku graficznym, oznaczając go symbolem A/A1. Pismem z dnia 2 sierpnia 2010 r. organ wezwał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień w zakresie nieprawidłowości wykrytych w sprawie o przyznanie płatności, podając, że suma powierzchni działek rolnych zadeklarowanych na działce nr A, a także suma powierzchni działek rolnych powierzchni niezgłaszanej są większe od sumarycznej powierzchni dopuszczalnych typów użytków występujących na tej działce. W dniu 6 sierpnia 2010 r. wnioskodawca złożył wypełniony druk wniosku o przyznanie płatności obszarowych na rok 2010, wskazując do płatności jednolitej i uzupełniającej działkę nr A oznaczoną symbolami A i A1 o powierzchni 1,0313 ha. Jako załącznik przedłożył kserokopię aneksu nr [...] z dnia 1 marca 2007 r. do umowy nr [...] o przydział gruntów, zawartej w dniu 1 marca 2003 r. z [...], dotyczącego wydzierżawienia działki nr B oraz działki nr C o łącznej powierzchni 1,0813 ha. Po rozpatrzeniu złożonego wniosku, Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Strzelcach Opolskich decyzją z dnia 28 marca 2011 r., nr [...], opartą o przepisy art. 7 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.) oraz art. 104 K.p.a., odmówił przyznania jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej płatności obszarowej. W uzasadnieniu organ wskazał, że przeprowadzona w dniu 3 lutego 2011r. w gospodarstwie kontrola wykazała nieprawidłowości w działce rolnej A/A1, gdyż powierzchnia zmierzona dla działki rolnej A wynosi 0,95 ha, natomiast działki A1 wynosi 0,80 ha. Ustalenia tych nieprawidłowości dokonano w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG), odpowiadającej powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach działki ewidencyjnej, wykonane na dostępnych w systemie informatycznym Agencji zdjęciach obszarów zajmowanych przez działki rolne ujęte we wniosku producenta oraz na podstawie przeprowadzonej kontroli na miejscu, zgodnie z art. 26 ust. 1 i art. 34 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Dalej, powołując się na przepis art. 7 ustawy o płatnościach (...), organ stwierdził, że rolnikowi przysługuje płatność, jeżeli posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha. Odnośnie uzupełniającej płatności podstawowej podał natomiast organ, że w myśl art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach (...) rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające, zatem odmowa przyznania jednolitej płatności obszarowej skutkuje odmową przyznania uzupełniającej krajowej płatności obszarowej.
Nie godząc się z tą decyzją H. D. wniósł odwołanie wskazując, że jest użytkownikiem gruntu o powierzchni 1,0813 ha, a taka wielkość działek jest określona z dokładnością 1m2 i odpowiada wielkości gruntu w terenie. Zarzucił, że raport z czynności kontrolnych Agencji z dnia 3 lutego 2011 r. wykazuje, iż działka ma powierzchnię 0,95 ha z tolerancją pomiaru 0,06 ha, czyli uznaje powierzchnię wynoszącą 1,01 ha, która upoważnia do uzyskania wsparcia bezpośredniego.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu decyzją z dnia 11 maja 2011 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz przytoczył w całości przepisy art. 1, art. 2 pkt 1 oraz art. 3, art. 7 i art. 30 ustawy o płatnościach (...), a także art. 26 art. 32 i art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE.L. 316 z 2.12.2009 r., s. 65), zwanego dalej rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1122/2009. Następnie, przedstawiając zakres uprawnień organu odwoławczego, Dyrektor Agencji podał, że dokonał powtórnej weryfikacji protokołu z czynności kontrolnych z danymi zawartymi w ZSZiK oraz informacjami naniesionymi przez stronę na załącznik graficzny dołączony do wniosku i na tej podstawie stwierdził, iż ustalenia inspektorów są wiarygodne i rzetelne, a tym samym zasługują na uwzględnienie. Nie kwestionując całkowitej powierzchni działki o numerze A, wynoszącej 1,03 ha, czyli zgodnie ze złożonym aneksem nr [...], organ odwoławczy podkreślił, że nie cały obszar tejże działki ewidencyjnej może być zakwalifikowany do przyznania płatności. Zdaniem organu, wyniki kontroli na miejscu, jak również dane zawarte w systemie ZSZiK (ortofotomapa) jasno wskazują, iż na przedmiotowej działce występują obszary podlegające wykluczeniu z płatności (tereny wokół budynku mieszkalnego). Nie bez znaczenia jest też sposób wyrysowania przez wnioskodawcę działki na załączniku graficznym, ograniczając w zakresie płatności jednolitej i uzupełniającej jedynie do części działki nr A. W dalszej kolejności organ odwoławczy wyjaśnił, że wiarygodność protokołu kontroli na miejscu podlega ocenie organu prowadzącego postępowanie i może zostać podważona przez stronę, jednak z uwagi na charakter tego środka dowodowego, przeprowadzanego przez bezstronne, wyspecjalizowane podmioty, dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi, co do zasady protokołowi kontroli należy przypisać przymiot wiarygodności. Zdaniem organu, skoro organy Agencji nie znalazły okoliczności mogących poddawać w wątpliwość prawidłowość kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie strony, która była na zasadzie art. 3 ust. 3 ustawy obarczona inicjatywą dowodową, jednak nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie twierdzeń, że ustalenia kontroli na miejscu były błędne, to w przedmiotowej sprawie należy uwzględnić wyniki wizytacji terenowej. Końcowo organ wskazał, że tolerancja dokonanego przez inspektorów pomiaru dla działki rolnej "A" na poziomie 0,06 ha odzwierciedla możliwy margines błędu dokonanego przy pomocy GPS pomiaru, który dla tej działki wynosi 0,95 ha. Organ stwierdził, że nie jest możliwe uwzględnienie tego marginesu poprzez "dodanie" tej wartości do powierzchni działki, gdyż istota tolerancji przejawia się w tym, że wyraża on maksymalna granice błędu zarówno w zakresie przeszacowania, jak i niedoszacowania pomiaru. Tym samym nie można arbitralnie przyjąć, że w sprawie nastąpiło niedoszacowanie powierzchni zmierzonej. Uznając zatem prawidłowość ustaleń kontroli na miejscu w zakresie powierzchni działki rolnej "A" oraz uwzględniając treść art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach (...), organ stwierdził, że z powodu nieposiadania gruntów rolnych o powierzchni co najmniej 1 ha, odmowa przyznania zarówno jednolitej, jak i uzupełniającej płatności obszarowej była zasadna.
Na powyższą decyzję H. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę, w której powtórzył treść wcześniej wniesionego odwołania. Dołączając do skargi wypis z rejestru gruntów Starostwa Powiatowego w Strzelcach Opolskich wskazał, że zarówno Starostwo, jak i [...] kwalifikują działkę o powierzchni 1,0313 ha jako grunty rolne (orne), pomimo, że obecnie składa się ona z ogródka przydomowego i działki ornej, natomiast Agencja zaniża tę powierzchnię, ustalając, że wynosi ona 0,95 ha z tolerancją wynoszącą 6 arów, i odmawia przyznania płatności.
Na rozprawie przed Sądem skarżący podtrzymał skargę i sprecyzował, że od powierzchni został odliczony obszar przydomowego ogrodu, który jest zagospodarowany rolniczo.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uwzględnić. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Badana jest zatem wyłącznie legalność decyzji, czyli jej zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ w toku rozpoznawania sprawy procedury, która doprowadziła do wydania decyzji.
Na zasadzie art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., co do zasady, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę każde naruszenie prawa, a nie tylko te, które są wskazywane przez stronę.
Kryterium legalności, przewidziane w powołanym na wstępie przepisie ustawy ustrojowej, umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno rozstrzygnięcia uchybiającego prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.), jak i dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Sąd administracyjny nie natomiast jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznego rozstrzygnięcia organu administracyjnego, zatem nie zastępuje organów administracji w rozstrzyganiu spraw administracyjnych i nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego jej załatwienia, lecz jedynie - jak wskazano wyżej - dokonuje oceny działań organu orzekającego z punktu widzenia kryterium legalności.
Kontrolując zaskarżoną decyzję w tak zakreślonej kognicji, w ocenie Sądu, należało uznać, że narusza ona przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie zauważyć trzeba, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja wydana w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwaną dalej K.p.a., utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy oznacza, że rozstrzygnięcie organu drugiej instancji jest tożsame z rozstrzygnięciem zawartym w decyzji organu pierwszej instancji i że organ odwoławczy doszedł w wyniku swojego postępowania w sprawie do takiej samej konkluzji jak organ pierwszej instancji. Obowiązkiem organu odwoławczego jest bowiem ponowne rozpoznanie sprawy w jej całokształcie i jeśli w toku tego postępowania organ nie usunie naruszeń przepisów prawa, jakie wystąpiły przy rozpatrzeniu sprawy przez organ pierwszej instancji, to utrzymując w mocy bez zmian taką decyzję dopuszcza się sam naruszenia prawa. Realizując zasadę wynikającą z art. 15 K.p.a., organ odwoławczy jest zatem obowiązany przeprowadzić samodzielny proces rozpoznawczy i dedukcyjny, a następnie - spełniając postulat z art. 107 § 3 K.p.a. - dać temu wyraz w uzasadnieniu swej decyzji. Powołany ostatnio przepis określa, jakie składniki powinna zawierać decyzja, do których zalicza między innymi uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie zatem stanowi integralną część decyzji i służy wyjaśnieniu rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Obowiązkiem każdego organu administracji jest wskazanie w sposób wyczerpujący, logiczny i spójny okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Uzasadnienie winno przy tym w sposób przejrzysty przedstawiać proces dedukcyjny, jaki poprzedzał podjęcie rozstrzygnięcia określonej treści, ze wskazaniem analitycznej argumentacji w tym zakresie, odnoszącej się również do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Spełnienie powyższych wymogów ma szczególne znaczenie z punktu widzenia zasady przekonywania, wynikającej z art. 11 K.p.a., nakazującego organom administracji publicznej wyjaśnianie stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Pozwala to stronie zapoznać się oraz zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zarówno okoliczności faktyczne, jak i prawne, jakimi kierował się organ przy załatwianiu sprawy wydaną decyzją. Umożliwia to także kontrolę poprawności decyzji przez Sąd, który – jak wskazano na wstępie – nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści. Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów postępowania, w tym z pogwałceniem zasady dwuinstancyjności godzi w podstawowe prawa i gwarancje procesowe strony, a nadto wymyka się spod kontroli Sądu, stąd musi być oceniane jako naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy. Materialną podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.), zwanej dalej ustawą o płatnościach, określającej zasady i tryb udzielania producentom rolnym jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej, o których mowa w art. 122 ust. 1 i art. 132 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE.L. 30 z 31.01.2009, s. 16, ze. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem Rady (WE) nr 73/2009. Wedle art. 7 ust. 1 powyższej ustawy, warunkiem przysługiwania jednolitej płatności obszarowej jest posiadanie przez rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, zgodnie z którym powierzchnia ta wynosi 1 ha. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że płatności obszarowe udzielane są według stanu faktycznego istniejącego na gruncie, a w tej sytuacji tylko wykazanie w rzetelnie prowadzonym postępowaniu dowodowym rzeczywistej wielkości gruntu kwalifikującego się do płatności obszarowej, może być podstawą weryfikacji danych zawartych we wniosku o płatność. Rozpatrując wniosek, organ dysponuje kilkoma źródłami danych o gruntach rolnych faktycznie użytkowanych przez wnioskodawcę: wnioskiem, mapami, dokumentami ewidencji gruntów i danymi kartograficznymi oraz wynikami kontroli. Wszystkie dane dostępne organom winny być zatem w sprawie wykorzystane, przeanalizowane i ocenione, co powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Wyniki kontroli, nawet w sytuacji przeprowadzenia jej przy zastosowaniu nowoczesnych technik pomiaru i przez uprawnione osoby z odpowiednimi kwalifikacjami, winny zostać przy tym poddane przez organ analizie w kontekście pozostałych dowodów, w tym również w granicach wniosku złożonego przez stronę. Zakresem tego wniosku organ jest wszak związany, w związku z czym nie może go modyfikować w sposób dowolny, prowadząc w istocie do jego zawężenia. Natomiast zgodnie z art. 21 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 wniosek o przyznanie pomocy może być poprawiony w każdym momencie po jego złożeniu, w przypadku gdy właściwy organ wykrył oczywiste błędy.
Dodać w tym miejscu należy, że normy proceduralne, zawarte w ustawie o płatnościach, są uregulowaniami szczególnymi w stosunku do przepisów postępowania określonego K.p.a. i z tego względu służy im przymiot pierwszeństwa. W art. 3 ust. 1 ustawodawca wskazał wprost, że do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Odrębności, o których mowa w tym przepisie, wynikają w szczególności z dyspozycji art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach, wedle którego w postępowaniach dotyczących m.in. płatności bezpośredniej i uzupełniającej organ administracji publicznej stoi na straży praworządności (pkt 1) oraz jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (pkt 2). Ponadto przepis ten w pkt 3-4 obliguje organ, wyłącznie jednak na żądanie stron, do udzielania im niezbędnych pouczeń, zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a także zgłoszonych żądań; z wyłączeniem art. 81 K.p.a. W świetle powyższych uregulowań nie ulega wątpliwości, że na gruncie ustawy o płatnościach, analogicznie jak na gruncie K.p.a., przyjęta została zasada praworządności (art. 7 K.p.a.) oraz obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia przez organ materiału dowodowego (art. 77 § 1 in fine K.p.a.). Modyfikacje proceduralne dotyczą zaś udziału stron i przeprowadzenia dowodów. Nie odnoszą się one natomiast do formy i treści aktu administracyjnego wydawanego w tym postępowaniu. Zważywszy na wyraźne wskazanie decyzyjnego trybu rozstrzygania spraw w art. 17 ust. 1 ustawy o płatnościach oraz odesłanie do przepisów K.p.a. w art. 3 ust. 1 tej ustawy, przyjąć należy, że nie został zmodyfikowany ani wykluczony obowiązek organu przedstawienia stanowiska, będącego wynikiem realizacji normy z art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach tj. rozpatrzenia materiału dowodowego, w sposób odpowiadający wymogom z art. 107 § 3 K.p.a.
Przesłanką odmowy przyznania skarżącemu wnioskowanej pomocy było stwierdzenie, że posiadana przez niego powierzchnia gruntów jest mniejsza niż wymagana i dla jednolitej płatności obszarowej wynosi 0,95 ha, a zatem nie spełnia wymogu określonego w ustawie o płatnościach i w przepisach unijnych. Konsekwencją tego, wynikającą z art. 7 ust. 2 tej ustawy, była również odmowa przyznania uzupełniającej płatności obszarowej, w odniesieniu do której przyjęto przy tym obszar wynoszący 0,80 ha. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ powołał się na wyniki kontroli oraz dane wynikające z ortofotomapy, kategorycznie stwierdzając, że nie budzi wątpliwości, iż nie cały obszar działki ewidencyjnej może być zakwalifikowany do przyznania płatności. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom organu, ocena odnośnie wielkości obszaru kwalifikowanego wcale nie jest oczywista w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, a niepewności w tym zakresie nie rozwiewa treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Zauważyć należy, że w wyniku korekty wniosku skarżący zadeklarował ostatecznie do płatności obszarowej działki A i A1 o powierzchni 1,03 ha, czyli odpowiadającej całkowitej powierzchni działki ewidencyjnej nr A. W rozpoznawanej sprawie nie jest zatem sporna wielkość powierzchni działki A ale to, czy cała ta powierzchnia jest użytkowana w sposób uprawniający do otrzymania jednolitej płatności obszarowej. Treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji sugeruje, że przedmiotem oceny była powierzchnia wskazana we wniosku skorygowanym, czyli cały teren działki nr A, zaś obszar zakwalifikowany do płatności uzupełniającej ogranicza się w zasadzie do powierzchni zakreślonej przez skarżącego na załączniku graficznym złożonym wraz z pierwotnym zgłoszeniem. Uzasadnienie organu odwoławczego nie wskazuje jednak, na jakiej podstawie wysnuto powyższe stwierdzenia. W szczególności nie wyjaśniono powodów, z jakich nie została zakwalifikowana do jednolitej płatności obszarowej część działki "wokół budynku mieszkalnego". Wątpliwości w tym zakresie nie można usunąć również na podstawie dokumentacji fotograficznej znajdującej się w aktach administracyjnych sprawy, w tym także wykonanej w dniu 3 lutego 2011 r. Na zasadzie art. 124 ust. 1 akapit drugi Rady (WE) nr 73/2009 dla celów objęcia systemem jednolitej płatności obszarowej wykorzystywana powierzchnia użytków rolnych oznacza całkowitą powierzchnię zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe. W tych okolicznościach nie dają się zweryfikować twierdzenia skarżącego, że powierzchnia działki nr A składa się z działki ornej oraz ogródka przydomowego.
Niezależnie od tego, zdaniem Sądu, organ nie odniósł się w sposób wystarczający do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Wyjaśnienia dotyczące wielkości błędu pomiaru dokonanego przy pomocy GPS, wskazanego w kol. 83 tabeli zawartej w sekcji XI raportu z czynności kontrolnych i dla powierzchni 1,0313 ha wynoszącego 0,06 ha, są niejasne, a przez to nieprzekonujące. W szczególności nie wskazano, z czego wynika i czego dotyczy tak wyliczona tolerancja pomiaru, a także nie wykazano, że zastosowana technika pomiaru jest optymalna. Wskazać należy, że obszar działek rolnych powinien być ustalany przy pomocy wszelkich odpowiednich środków, które zapewnią pomiar z należytą dokładnością. Organy administracji winny ustalić margines tolerancji uwzględniając rodzaj stosowanej metody pomiarowej. Zgodnie bowiem z pkt 45 preambuły rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 stosowane metody pomiarowe winny zostać ustanowione w taki sposób, by zapewnić jakość pomiarów odpowiadającą wymaganej w ramach norm technicznych opracowanych na szczeblu wspólnotowym. Natomiast na zasadzie art. 34 ust. 1 tego rozporządzenia, powierzchnia działek rolnych określana winna być za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne. Tolerancja pomiaru jest określona przy uwzględnieniu 1,5-metrowej strefy buforowej wokół działki rolnej. Maksymalna tolerancja odnośnie do każdej działki rolnej nie może przekroczyć wartości bezwzględnej 1,0 ha. W świetle przytoczonych przepisów podkreślenia wymaga, że stosownie do treści art. 58 akapit 1 omawianego rozporządzenia, dopuszczalna rozbieżność pomiędzy danymi wykazanymi przez producenta rolnego a tymi ustalonymi przez organ określona została w wysokości 3%. Przekroczenie tego odchylenia skutkuje sankcją obliczenia wysokości pomocy na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy. Tymczasem, w rozpoznawanej sprawie odchylenie dla zgłoszonej powierzchni gospodarstwa, wskazane w raporcie, jest nieomal dwukrotnie wyższe. Konkludując dotychczasowe rozważania stwierdzić trzeba, że w rozpoznawanej sprawie nie można uznać, iż organ odwoławczy należycie rozpatrzył materiał dowodowy. Nie przedstawił w sposób właściwy analizy zgromadzonych w sprawie dowodów ani rozumowania poprzedzającego ustalenia, na których oparte zostało rozstrzygnięcie, czym naruszył powołane przepisy art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach oraz art. 3 ust. 1 tej ustawy w związku z art. 107 § 3 K.p.a. Niepełne i nieprzekonujące uzasadnienie decyzji nie pozwoliło skarżącemu na zrozumienie przesłanek, którymi kierował się organ przy wydawaniu decyzji, jak również nie poddaje się kontroli Sądu. Opisane naruszenia przepisów postępowania są tego rodzaju, że mogły mieć wpływ na wynik sprawy w sposób istotny, co uzasadnia wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z porządku prawnego.
Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie 1 wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji oparto o przepis art. 152 P.p.s.a., natomiast o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.
Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z uzasadnienia powyższego wyroku i sprowadzają się do ponownego przeprowadzenia postępowania odwoławczego i ewentualnego podjęcia w jego toku niezbędnych czynności procesowych celem dokładnego ustalenia faktów i usunięcia opisanych wątpliwości, a następnie wydania rozstrzygnięcia spełniającego wymogi wynikające z art. 107 § 3 K.p.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło