II SA/Op 355/18
WyrokWSA w Opolu2018-10-30
Skład orzekający: Elżbieta Kmiecik, Jerzy Krupiński, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo rozpoznał sprawę dotyczącą utraty statusu osoby bezrobotnej, jeśli nie wyjaśnił wątpliwości skarżącego co do rzetelności dokumentu potwierdzającego zatrudnienie i nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym zasadę dwuinstancyjności i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, poprzez brak ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy i nieodniesienie się do kluczowych zarzutów skarżącego dotyczących rzetelności dokumentu potwierdzającego zatrudnienie. Niewyjaśnienie tych wątpliwości i nieprzeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego skutkowało wydaniem decyzji z naruszeniem prawa, co uzasadnia jej uchylenie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła utraty przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej. Prezydent Miasta Opola, po wznowieniu postępowania, uchylił wcześniejszą decyzję i orzekł o utracie statusu od 20 marca 2018 r., powołując się na zatrudnienie skarżącego w dniach 20-22 marca 2018 r. Wojewoda Opolski utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował fakt zatrudnienia, wskazując, że opłacona składka ubezpieczeniowa nie jest równoznaczna z podjęciem pracy i że dokument potwierdzający składkę nie jest dowodem zatrudnienia. Podniósł również wątpliwości co do rzetelności tego dokumentu i dat jego wystawienia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Opolskiego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Protokolant Referent stażysta Marta Gajowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2018 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 5 lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej uchyla zaskarżoną decyzję.
Decyzją z dnia 7 czerwca 2018 r., nr [...], Prezydent Miasta Opola orzekł o uchyleniu decyzji własnej z dnia 23 kwietnia 2018 r., znak: [...], dotyczącej utraty przez B. M. (zwanego dalej również skarżącym) statusu osoby bezrobotnej od dnia 16 kwietnia 2018 r., oraz orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej przez skarżącego od dnia 20 marca 2018 r. Jednocześnie organ nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja została wydana na podstawie art. 104 i art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, z późn. zm.), zwanej dalej K.p.a., oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 33 ust. 4 pkt 1 i art. 33 ust. 4ca ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2017 r. poz. 1065, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że skarżący był zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] od dnia 29 stycznia 2018 r. jako osoba bezrobotna. Decyzją z dnia 23 kwietnia 2018 r. Prezydent Miasta Opola orzekł o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej od dnia 16 kwietnia 2018 r. z powodu podjęcia pracy. Po otrzymaniu pisma Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Opolu z dnia 8 maja 2018 r., znak: [...], z którego wynika, że skarżący w okresie od dnia 20 marca 2018 r. do dnia 22 marca 2018 r. był zatrudniony na terenie [...], organ postanowieniem z dnia 15 maja 2018 r. wznowił postępowanie w sprawie utraty przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej. Dalej organ wyjaśnił, że w świetle postanowień art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy za bezrobotnego uważa się osobę niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, tak więc skarżący będąc zatrudniony na terenie [...] od dnia 20 marca 2018 r. nie spełniał warunków osoby bezrobotnej.
W odwołaniu od powyższej decyzji B. M. wyjaśnił, że w okresie od 20 marca do 22 marca 2018 r. nie podjął żadnej pracy i nie przebywał za granicą. Ponadto odnotował, że organ podał, iż w spornym okresie był ubezpieczony na terenie [...], a nie że pracował i był zatrudniony. Składkę ubezpieczeniową za ten okres opłaciła instytucja [...] A, która nie jest pracodawcą, ale zajmuje się wypłacaniem świadczeń, np. za zaległe urlopy, święta zimowe. Instytucja ta wypłacając ekwiwalent za dwa dni świąt zimowych, jednocześnie opłaciła za ten okres składki ubezpieczeniowe, na co skarżący nie wyraził zgody. B. M. podniósł również, że jego przypadek nie jest odosobniony.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewoda Opolski decyzją z dnia 5 lipca 2018 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Uzasadniając swoje stanowisko organ powołał się na art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy i podkreślił, że w przepisie tym ustawodawca wyłączył możliwość posiadania statusu bezrobotnego przez osobę, która wykonuje pracę. Z kolei w myśl art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy, starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków, o których mowa w powyższym przepisie. Dalej Wojewoda podał, że stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Taka sytuacja wystąpiła w przedmiotowej sprawie, ponieważ na podstawie zebranego materiału dowodowego ustalono, że skarżący posiadający status osoby bezrobotnej w dniach 20-22 marca 2018 r. był zatrudniony/ubezpieczony w [...]. W związku z tym przestał spełniać warunki umożliwiające utrzymanie statusu osoby bezrobotnej. Powyższe stanowiło podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.) w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej zakończonej decyzją ostateczną z dnia 23 kwietnia 2018 r. oraz uchylenia tej decyzji i orzeczenia o utracie statusu osoby bezrobotnej od dnia 20 marca 2018 r.
W skardze na powyższą decyzję skarżący podniósł, że organ wykorzystuje na jego niekorzyść wykładnię prawa i podaje, że opłacana składka ubezpieczeniowa to niby to samo jakby był zatrudniony. Tymczasem będąc zarejestrowany w Urzędzie Pracy i posiadając status osoby bezrobotnej również ma opłaconą składkę ubezpieczeniową i jest osobą bezrobotną. Zdaniem skarżącego, z dokumentu [...] [...] z dnia 19 marca 2018 r. wynika tylko, że była opłacona składka ubezpieczeniowa. Dokument ten nie wskazuje jednak, że był zatrudniony w spornym okresie. Do wykazania okresów zatrudnienia służy inny druk, o który organ powinien był wystąpić. Skarżący podniósł, że kontaktował się z pracownicą Wojewódzkiego Urzędu Pracy, która prowadziła tę sprawę i która poinformowała go, że w podobnej sytuacji znajduje się mnóstwo osób. Skarżący wówczas nie reagował, ponieważ myślał, że sprawa zostanie wyjaśniona zgodnie z prawdą. Na dowód tego dołączył do skargi dokumenty, które otrzymał od instytucji [...] A, informujące o okresie i ilości wypłaconych należności za ubiegły rok - świąt zimowych w dniach 20-22 marca 2018 r. Skarżący przypominał, że już w odwołaniu informował o zaistniałej sytuacji Wojewodę. Końcowo zwrócił się z prośbą o uwzględnienie tego, że w podanym przez organ okresie nie podjął żadnej pracy, a traktuje się go jak oszusta. Dodał, że w tym czasie korzystał z polskiej służby zdrowia, ponieważ cierpi na przewlekłą chorobę. Natomiast NFZ wystąpi o uregulowanie rachunku za korzystanie z tych świadczeń.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Opolski wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Na rozprawie sądowej pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko i wywody zawarte w odpowiedzi na skargę oraz w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnił, że w trakcie analizy przesłanej przez organ pierwszej instancji dokumentacji dostrzeżono, iż data dokumentu [...] jest wcześniejsza niż data zdarzenia powodującego odprowadzenie składek. W tym zakresie nie prowadzono jednak postępowania wyjaśniającego. Zdaniem pełnomocnika, w przypadku kwestionowania dokumentacji zagranicznej to strona winna wyjaśnić powstałe rozbieżności lub Wojewódzki Urząd Pracy. Organ badał tylko okres ubezpieczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Przed przedstawieniem przyczyn, które zadecydowały o takiej ocenie Sądu, w pierwszej kolejności odnotować należy, że przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie była decyzja Wojewody Opolskiego z dnia 5 lipca 2018 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 7 czerwca 2018 r., orzekającą o uchyleniu decyzji własnej z dnia 23 kwietnia 2018 r., dotyczącej utraty przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej od dnia 16 kwietnia 2018 r., oraz orzeczono o utracie statusu osoby bezrobotnej od dnia 20 marca 2018 r. Powyższe decyzje zostały wydane w postępowaniu wznowionym z urzędu postanowieniem z dnia 15 maja 2018 r., wobec uzyskania przez organ pierwszej instancji informacji, że skarżący w okresie od 20 marca do 22 marca 2018 r. był zatrudniony na terenie [...]. Materialnoprawną podstawę wydanych aktów stanowiły przepisy cyt. już wyżej ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nadal zwanej w skrócie "ustawą", w tym art. 2 ust. 1 pkt 2, zgodnie z którym bezrobotny oznacza osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g, lit. i, j, l oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3 i 4, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...). W myśl natomiast art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy, starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w powołanym art. 2 ust. 1 pkt 2.
Wobec charakteru popełnionych przez organ odwoławczy naruszeń w pierwszym rzędzie wyjaśnić przyjdzie, że właściwe wypełnienie zasady dwuinstancyjności, o której stanowi art. 15 K.p.a., wymaga nie tylko wydania dwóch kolejnych rozstrzygnięć różnych organów, lecz zakłada ich podjęcie w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone. Chodzi zatem o to, by przeprowadzono dwukrotnie merytoryczne postępowanie, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy i dogłębny przeanalizowano wszelkie argumenty i w konsekwencji dokonano prawidłowej subsumcji przepisu prawa do stanu faktycznego zaistniałego w sprawie. Obowiązkiem organu odwoławczego jest więc ponowne rozpatrzenie sprawy tak, jak gdyby nie było rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2720/11, dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z omawianej zasady wynika obowiązek organu odwoławczego merytorycznego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie. W celu natomiast właściwej jej realizacji, przepis art. 7 K.p.a. nakłada nie tylko na organ pierwszej instancji, ale także na organ odwoławczy, obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, a przepis art. 77 § 1 K.p.a. wskazuje na konieczność wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Natomiast ustanowiona w art. 80 K.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów zobowiązuje do oparcia się przez organ na przekonujących podstawach - wskazanych w uzasadnieniu faktycznym i prawnym rozstrzygnięcia - i z całą pewnością nie polega na formułowaniu ocen w sposób dowolny. Tylko tak przeprowadzone postępowanie stanowi o spełnieniu warunku wydania decyzji o przekonującej treści, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 11 K.p.a. Z kolei w myśl zasady ustalonej w art. 8 K.p.a., organy administracji zobowiązane są prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. W odniesieniu do tych zasad, doniosłą rolę pełni uzasadnienie decyzji, które stosownie do przepisu art. 107 § 3 K.p.a. powinno zawierać wskazanie i omówienie istotnych dla rozstrzygnięcia faktów i dowodów. W przypadku postępowania odwoławczego uzasadnienie służy przekonaniu strony odwołującej do tego, że jej stanowisko zostało wzięte pod uwagę i rozważone w kontekście wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Motywy oraz tok rozumowania organu, przedstawiające ocenę i proces konkretyzacji stosunku administracyjnoprawnego w danej sprawie, powinny natomiast zostać przedstawione w uzasadnieniu decyzji w sposób spójny, logiczny i wyczerpujący, aby możliwe było ustalenie zajętego przez organ odwoławczy stanowiska, również w kontekście zarzutów podniesionych w odwołaniu.
W przekonaniu Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy nie sprostał obowiązkom wynikającym z powyższych przepisów na skutek braku ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie, w tym braku wyczerpującego rozważenia zarzutów odwołania. Organ drugiej instancji w postępowaniu odwoławczym nie podjął koniecznych działań zmierzających do prawidłowego i wyczerpującego ustalenia wszystkich spornych okoliczności faktycznych. W konsekwencji nie rozważył też wszystkich okoliczności istotnych dla podjęcia rozstrzygnięcia, które zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy. Dokonana ocena w istocie sprowadzała się jedynie do kontroli decyzji organu pierwszej instancji i przedstawienia oceny w wybranym zakresie, bez odniesienia się do okoliczności faktycznych zakwestionowanych przez skarżącego. Przede wszystkim organ odwoławczy nie podjął żadnych czynności i nie wyjaśnił wątpliwości w kwestii o kluczowym znaczeniu dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a mianowicie, czy skarżący faktycznie był zatrudniony w okresie od 20 marca do 22 marca 2018 r. w [...]. W tym miejscu przypomnienia więc wymaga, że skarżący w odwołaniu jednoznacznie zakwestionował rzetelność dokumentu [...] z dnia 19 marca 2018 r., mającego potwierdzać fakt ubezpieczenia i zatrudnienia na terenie [...] w spornym okresie. Wskazał również na okoliczności mające przekonać do tego stanowiska. Tymczasem w zaskarżonej decyzji Wojewoda Opolski w ogóle nie odniósł się do argumentacji skarżącego, zaś z akt administracyjnych nie wynika, aby prowadził w tym zakresie jakiekolwiek postępowanie wyjaśniające. W ocenie Sądu, skutkowało to tym, że w postępowaniu odwoławczym sprawa nie została rozpoznana w jej całokształcie, na podstawie prawidłowo i wyczerpująco ustalonego stanu faktycznego. Natomiast organ odwoławczy obowiązany jest rozpatrzeć wszystkie żądania strony podniesione w odwołaniu i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji.
W tym miejscu wyjaśnić również trzeba, że - co do zasady - organ odwoławczy dokonuje oceny na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu wyjaśniającym, które prowadzone jest przed organem pierwszej instancji. Niemniej jednak, zgodnie z omówioną wyżej zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, organ odwoławczy nie jest związany ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez organ pierwszej instancji i na podstawie art. 136 K.p.a. uprawniony jest do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Konieczność przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów w postępowaniu odwoławczym niewątpliwie mieści się w kompetencji organu odwoławczego, wynikającej z art. 136 K.p.a. Stosownie bowiem do tego przepisu, organ odwoławczy uprawniony jest do przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, bądź też zlecenia jego przeprowadzenia organowi, który wydał decyzję. Jeśli zatem, tak jak w niniejszej sprawie, strona odwołująca podnosi zarzut dotyczący rzetelności dokumentu, który stanowił podstawę istotnych w sprawie ustaleń, wówczas organ odwoławczy może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe w celu rozważenia zasadności tego zarzutu. W niniejszej sprawie organ drugiej instancji nie przeprowadził jednak żadnego postępowania wyjaśniającego i opierając się wyłącznie na kwestionowanym przez skarżącego dowodzie w postaci dokumentu [...], zaakceptował ocenę organu pierwszej instancji. W konsekwencji, rozpoznanie sprawy nastąpiło z naruszeniem wskazanych wcześniej przepisów postępowania administracyjnego, i to w stopniu mogącym mieć znaczenie dla podjętego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu, organ drugiej instancji nie przeprowadził należycie postępowania odwoławczego. W szczególności nie tylko nie wyjaśnił stanu faktycznego pod kątem mających zastosowanie norm prawnych, ale również zupełnie pominął okoliczności podnoszone przez skarżącego. W ocenie Sądu, brak rozpatrzenia wszystkich zarzutów i żądań skarżącego oraz ustosunkowania się do nich w uzasadnieniu decyzji, czyni w okolicznościach niniejszej sprawy zasadnym zarzut nierozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy w jej całokształcie. Natomiast jak trafnie przyjmuje się w utrwalonym już orzecznictwie sądów administracyjnych, wszelkie niejasności czy też wątpliwości dotyczące oceny stanu faktycznego nie mogą być rozstrzygane na niekorzyść strony oraz wywoływać negatywnych skutków w sferze jej praw.
Niezależnie od powyższego, zdaniem Sądu, weryfikacja prawidłowości dokumentu [...] była konieczna, gdy zważyć, że data jego wystawienia, tj. 19 marca 2018 r. jest wcześniejsza niż data zdarzenia (20-22 marca 2018 r.) powodującego odprowadzanie składek na ubezpieczenie. W tym zakresie organ odwoławczy nie prowadził jednak postępowania wyjaśniającego, co na rozprawie przyznał pełnomocnik organu. W przekonaniu Sądu, należało przeprowadzić takie postępowanie przede wszystkim przy udziale strony, która - jak wynika z dokumentów dołączonych do skargi - posiada korespondencję prowadzoną z instytucją [...], która to korespondencja może być pomocna w wyjaśnieniu okoliczności sprawy. Wojewoda Opolski, korzystając z uprawnień do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 136 K.p.a., winien wyjaśnić opisane wątpliwości również z tego powodu, że argumentacja skarżącego o rzetelności dokumentu potwierdzającego fakt zatrudnienia pojawiła się po raz pierwszy w odwołaniu od decyzji. Tymczasem organ drugiej instancji nie podjął stosownych działań, czym naruszył wskazane regulacje.
Końcowo zwrócić należy uwagę organu odwoławczego na przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284, s. 1, z poźn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem nr 987/2009. W myśl art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 987/2009, dokumenty wydane przez instytucję państwa członkowskiego stanowiące poświadczenie sytuacji danej osoby, takie jak np. dokument [...], są akceptowane przez instytucje innych państw tak długo, jak długo nie zostaną one wycofane lub uznane za nieważne przez państwo członkowskie, w którym zostały wydane. Jednakże, stosownie do art. 5 ust. 2 tego rozporządzenia, w razie pojawienia się wątpliwości co do ważności dokumentu lub dokładności przedstawienia okoliczności, na których opierają się informacje zawarte w tym dokumencie, instytucja państwa członkowskiego, która otrzymuje dokument, zwraca się do instytucji, która ten dokument wydała, o niezbędne wyjaśnienia oraz, w stosownych przypadkach, o wycofanie tego dokumentu. Instytucja wydająca dokument ponownie rozpatruje podstawy jego wystawienia i w stosownych przypadkach wycofuje go. W okolicznościach niniejszej sprawy organ odwoławczy winien rozważyć możliwość skorzystania z uprawnień przewidzianych w przywołanym art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 987/2009, w celu wyjaśnienia wątpliwości związanych z wydanym przez instytucję [...] dokumentem [...] z dnia 19 marca 2018 r.
Reasumując uznać należy, że wydając zaskarżoną decyzję organ odwoławczy nie dokonał ustaleń wymaganych dla rozstrzygnięcia i nie rozpoznał sprawy w jej całokształcie, przez co istotnie naruszył szereg podstawowych zasad procedury administracyjnej, w tym określonych w art. 7, art. 8, art. 15, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Natomiast rolą Sądu nie jest zastępowanie organów w ustalaniu okoliczności faktycznych sprawy oraz gromadzenie i badanie dowodów, lecz kontrola zgodności z prawem podejmowanych przez organy działań.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku. Rzeczą organu odwoławczego przy ponownym rozpatrywaniu sprawy będzie uwzględnienie przedstawionej oceny prawnej i usunięcie dostrzeżonych naruszeń prawa, zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło