II SA/Op 363/12

PostanowienieWSA w Opolu2012-09-21

Skład orzekający: Grażyna Jeżewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego powinien zostać uwzględniony, jeśli strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu z powodu wadliwego doręczenia decyzji?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego zasługuje na uwzględnienie, jeżeli strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu, a także zachowała termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu i dokonała czynności, której nie mogła dokonać w terminie. Wadliwe doręczenie decyzji pełnomocnikowi strony, zamiast bezpośrednio jemu, może stanowić podstawę do uznania braku winy strony w uchybieniu terminu.
Stan faktyczny
Spółka A. S.A. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu. Kolegium wniosło o odrzucenie skargi, wskazując na jej wniesienie po terminie. Spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, argumentując, że decyzja została jej doręczona w dniu 15 czerwca 2012 r. osobie nieupoważnionej, zamiast ustanowionemu pełnomocnikowi, a o decyzji dowiedziała się dopiero 17 maja 2012 r. od osoby, której ją przekazano. Wniosek o przywrócenie terminu został złożony 7 sierpnia 2012 r., a strona skarżąca dowiedziała się o uchybieniu terminu 31 lipca 2012 r.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 21 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S.A. Zakład Linii Kolejowych w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, z dnia 29 listopada 2011 r., nr [...], w przedmiocie zezwolenia na wycięcie drzew postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi. A. S.A. Zakład Linii Kolejowych w [...], działając przez pełnomocnika radcę prawnego A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 listopada 2011 r., nr [...], w przedmiocie zezwolenia na wycięcie drzew. Odpowiadając na skargę pismem z dnia 17 lipca 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wniosło o jej odrzucenie. Wskazało, że zaskarżona decyzja została doręczona Spółce w dniu 16 maja 2012 r., a skarga została wniesiona w dniu 18 czerwca 2012 r., a zatem 2 dni po upływie 30 dniowego terminu do jej wniesienia. Kolegium podniosło, że w skardze Spółka wskazała jako datę odbioru zaskarżonej decyzji 17 maja 2012 r., co według niego kłóci się z dowodem w postaci zwrotnego pocztowego potwierdzenia odbioru decyzji. Spółka nie złożyła też wraz ze skargą wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Odpis odpowiedzi na skargę został Spółce doręczony w dniu 31 lipca 2012 r. Pełnomocnik Spółki w dniu 7 sierpnia 2012 r. (data nadania przesyłki) złożył w piśmie z 6 sierpnia 2012 r., wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Uzasadniając wniosek strona skarżąca wskazała, że udzieliła pełnomocnictwa w sprawie T. S., pełnomocnictwo to nie zostało odwołane. Stąd pełnomocnikowi na jego adres, organ powinien był doręczyć wszelką korespondencję w sprawie. Organ natomiast doręczył zaskarżoną decyzję w dniu 15 czerwca 2012 r. E. S., pracownikowi strony skarżącej, zamiast pełnomocnikowi. Wprawdzie decyzja została skierowana do rąk T. S., co wynika z adnotacji na kopercie i na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, jednak nie na jego adres, a na adres Spółki. Pełnomocnik strony skarżącej wniósł o przesłuchanie E. S.-pracownika Spółki oraz T. S. na okoliczność braku upoważnienia do odbioru korespondencji kierowanej do T. S.. Pełnomocnik wywiódł też, że skoro w postępowaniu administracyjnym przed organem I instancji doszło do ustanowienia pełnomocnika w osobie T. S., to zgodnie z art. 40 § 2 K.p.a., decyzja SKO jemu powinna zostać doręczona. Norma ta wyłącza też stosowanie przy doręczaniu art. 45 zd. 1 K.p.a., zgodnie którym jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Dodatkowo skarżąca wyjaśniła, że siedzibą jednostki organizacyjnej jaką jest strona skarżąca-osoba prawna działająca w formie spółki akcyjnej jest [...], w myśl bowiem art. 41 K.p.a. siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której siedzibę ma jej organ zarządzający. Zakład Linii Kolejowych w [...] nie jest jednostką organizacyjną w rozumieniu powołanego wyżej przepisu, potwierdza to stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w odniesieniu do wyodrębnionego oddziału spółki kapitałowej Zakład [...] nie ma nawet statusu oddziału - nie jest wyodrębniony w strukturze organizacyjnej Spółki, nie jest ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym, dlatego nie jest prawidłowe doręczanie decyzji do oddziału Spółki kapitałowej. Strona skarżąca podniosła, że w pełnomocnictwie udzielonym T. S. – przedłożonym do akt sprawy wskazano adres zamieszkania pełnomocnika, właśnie w celu dokonywania doręczeń i na ten podany adres zamieszkania SKO winno, stosownie do art. 42 K.p.a., doręczyć zaskarżoną decyzję. Strona skarżąca zapoznała się z zaskarżoną decyzją w dniu 17 maja 2012 r., kiedy to przekazano ją jej pełnomocnikowi. Wówczas też powzięła zamiar jej zaskarżenia, co uczyniła, składając skargę w dniu 18 czerwca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a.). "Uprawdopodobnienie" jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeni ścisłym, nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie, jest dopuszczalne, gdy przewidują go przepisy szczegółowe. Przy uprawdopodobnieniu dopuszcza się ustalenie okoliczności faktycznych bez przeprowadzania postępowania dowodowego. Dopuszczalne jest uprawdopodobnienie istnienia okoliczności faktycznych wskazujących na brak winy osoby, która uchybiła terminowi. (por. Barbara Adamiak [w:], Janusz Borkowski "Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne", Wydawnictwo Naukowe PWN , Warszawa 1992, str. 132-133). Uprawdopodobnienie nie oznacza zatem udowodnienia braku winy. W piśmiennictwie uprawdopodobnienie określane jest jako ułatwione postępowanie dowodowe, postępowanie zmierzające do uwiarygodnienia twierdzeń, surogat, namiastka dowodu bądź środek zastępczy dowodu nie dający pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (za: M. Irzykowski, Charakterystyka prawna uprawdopodobnienia w postępowaniu cywilnym, NP. 1980, nr 3, s.75, patrz [w:] B. Dauter. B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Komentarz, Zakamycze, System Informacji Prawnej Lex stan prawny na 30 marca 2011 r.). Wprowadzenie instytucji uprawdopodobnienia do postępowania sądowoadministracyjnego, podobnie jak i do innych procedur sądowych, związane jest z charakterem spraw, w których ma ona zastosowanie, oraz funkcją, jaką w tym postępowaniu spełnia. Ma ona stanowić pomoc dla stron i dla sądów w rozstrzyganiu incydentalnych wniosków procesowych bez zbędnego przedłużania postępowania w sprawie. Uprawdopodobnienie zezwala na przyjęcie za wiarygodne istnienie faktów, z którymi określony przepis wiąże skutki prawne, na podstawie bardziej lub mniej udokumentowanych twierdzeń strony.(patrz [w:] B. Dauter. B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Komentarz, Zakamycze, System Informacji Prawnej Lex stan prawny na 30 marca 2011 r.). Ocena braku winy w uchybieniu terminu jest zatem pozytywną przesłanką przywrócenia terminu i należy do sądu, powinna ona uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy. Natomiast przesłanką negatywną przywrócenia terminu jest ustalenie, że uchybienie nie powoduje dla strony ujemnych skutków procesowych. Strona skarżąca o tym, że skargę złożyła po terminie, dowiedziała się w momencie gdy doręczono jej odpowiedź na skargę, to jest w dniu 31 lipca 2012 r. Wniosek natomiast o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został przez stronę skarżącą złożony w dniu 7 sierpnia 2012 r., a zatem siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi liczony od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, to jest od dnia 31 lipca 2012 r. upływał dla skarżącej w dniu 7 sierpnia 2012 r. i został przez nią zachowany. Strona skarżąca, w ocenie Sądu, wykazała też okoliczności uprawdopodabniające, że nie zawiniła ona uchybienia terminu do wniesienia skargi, albowiem liczyła ona termin do wniesienia skargi od dnia 17 maja 2012 r., w którym zaskarżoną decyzję osoba nieupoważniona do jej odbioru przekazała osobie do tego upoważnionej. Zgodnie bowiem z powołanym przez stronę art. 40 § 2 K.p.a., zasadą w postępowaniu administracyjnym jest, że jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Doręczenie zatem przez organ decyzji w dniu 15 maja 2012 r. osobie innej niż ustanowiony w sprawie pełnomocnik, stanowiło okoliczność uzasadniającą brak winy strony w uchybieniu terminu. W ocenie Sądu, strona skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminowi, a nadto spełniła pozostałe warunki, jakim powinien odpowiadać wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, co do 7 dniowego terminu złożenia tego wniosku i dokonania z wnioskiem czynności, której nie dokonała w terminie. Nie zaistniała zatem w niniejszej sprawie negatywna przesłanka skutkująca niedopuszczalnością wniosku o przywrócenie terminu, w postaci braku negatywnych następstw uchybienia terminu dla strony, ponieważ nie wykazanie, że nie nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia skargi spowodowałoby jej odrzucenie przez Sąd. Odnosząc się do wniosku zawartego w piśmie z 6 sierpnia 2012 r. o przesłuchanie w sprawie pracownicy strony skarżącej E. S. i pełnomocnika strony T. S. wyjaśnić należy, iż na gruncie art. 106 § 3 P.p.s.a. Sąd nie przeprowadza postępowania wyjaśniającego w sprawach sądowoadministracyjnych, w związku z czym wniosek ten jest bezzasadny. Zauważyć natomiast trzeba, że dokumenty znajdujące się w aktach sprawy w postaci pełnomocnictwa dla T. S., a także zwrotnego pocztowego potwierdzenia odbioru zaskarżonej decyzji, skierowanej przez organ do pełnomocnika ale na niewłaściwy adres, w sposób wystarczający uprawdopodabniają, że strona nie zawiniła składając skargę w terminie liczonym od dnia zapoznania się z decyzją przez jej pełnomocnika. W związku z powyższym na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło