II SA/Op 367/12

PostanowienieWSA w Opolu2012-09-17

Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na uchwałę Rady Gminy dotyczącą rozpatrzenia skargi na działalność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg na uchwały Rady Gminy, które rozpatrują skargi na działalność kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, ponieważ postępowanie skargowe w tym zakresie jest jednoinstancyjne i nie przewiduje dalszej drogi sądowej. Takie skargi, zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego, są rozpatrywane przez radę gminy i nie mieszczą się w katalogu spraw podlegających kontroli sądu administracyjnego określonym w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
A. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Rady Gminy dotyczącą rozpatrzenia jej skargi na działalność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, procesowego i ustrojowego, twierdząc, że uchwała ogranicza jej dostęp do pomocy społecznej. Organ Gminy wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że zarzuty skarżącej powinny być kierowane w odwołaniach od decyzji Ośrodka Pomocy Społecznej, a postępowanie skargowe wobec Kierownika jest jednoinstancyjne i rozpatrywane przez Radę Gminy.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Krzysztof Bogusz po rozpoznaniu w dniu 17 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym ze skargi A. K. na uchwałę Rady Gminy w [...] z dnia 31 maja 2012 r., Nr [...] w przedmiocie skargi na działalność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] postanawia: odrzucić skargę A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę zawartą w piśmie z 12 lipca 2012 r. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 31 maja 2012 r., Nr [...] w przedmiocie działalności Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], zarzucając, że stanowisko Rady Gminy wyrażone w tej uchwale narusza prawo podmiotowe i jej interes prawny, bo ogranicza dostęp do pomocy społecznej. Do skargi załączyła kilkanaście dokumentów w tym 2 decyzje wydane przez Ośrodek Pomocy Społecznej w [...], a to z dnia 30 stycznia 2012 r., nr [...], i z dnia 22 lutego 2012 r., nr [...] w sprawie przyznania jej prawa do świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności (zasiłek celowy) w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w kwocie po 150 zł. Skarżąca podniosła w uzasadnieniu skargi między innymi, że zaskarżona uchwała narusza prawo materialne przez błędną wykładnię przepisów ustawy o pomocy społecznej i o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Ponadto zarzuciła, że Rada Gminy naruszyła zaskarżoną uchwałą przepisy prawa procesowego, bo "niewłaściwie ustaliła stan faktyczny skargi z 15 marca 2012 r. oraz naruszyła właściwe procedury, bo nie zleciła Komisji Rewizyjnej przeprowadzenia kontroli w sprawie". Zdaniem skarżącej organ Gminy naruszył też przepisy prawa ustrojowego poprzez niewłaściwą realizację zadań publicznych. Zamiast wspierania mieszkańca gminy w rozwiązywaniu jego problemów, stworzył bariery formalne pomiędzy ludźmi, którzy wykonują zadania z zakresu administracji publicznej, a społecznością. Skarżąca podniosła też, że została w dniu 31 marca 2008 r. "nieprawnie zwolniona z jednostki samorządowej". Opisała wydarzenia z tym związane, zaznaczając, że obecnie sprawa ta będzie przedmiotem skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu z dnia [...], sygn. akt [...]. W odpowiedzi na skargę z 8 sierpnia 2012 r. Przewodniczący Rady Gminy [...] wniósł o jej oddalenie, jako bezzasadnej. Wyjaśnił, że zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, może być podnoszony przez skarżącą w odwołaniach od decyzji Ośrodka Pomocy Społecznej i w ich wyniku rozpatrywany. Zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego jest chybiony, gdyż Komisja Rewizyjna, pracuje według ustalonego planu rocznego, jej doraźne powoływanie poza przyjętym planem nie jest to każdorazowy obowiązek, a jedynie stosuje się go wtedy, gdy Rada uzna taka kontrolę za konieczną w konkretnej sytuacji. W rozpatrywanym przypadku z uwagi na charakter skargi dotykający właściwości kilku komisji stałych, odbyto wspólne posiedzenie, dokonując analizy zebranych dokumentów i podjęto stosowne wnioski. Odnośnie naruszenia przepisów prawa ustrojowego poprzez niewłaściwą realizację zadań publicznych, w formie utrudnienia skarżącej korzystania ze środków publicznych, niezbędnych do zaspokajania potrzeb życiowych jej rodziny, wyjaśniono, że skarżącej nie ograniczono w żaden sposób prawa do ubiegania się o świadczenia pomocy społecznej. Udzielający odpowiedzi stwierdził, że informacje odnośnie spraw skarżącej związanych z jej sprawami pracowniczymi i postępowaniami toczącymi się przed sądami powszechnymi, pozostawia bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz.270), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosuje środki określone w tych przepisach. Ponadto, stosownie do treści art. 4 powołanej ustawy sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w powołanych przepisach. W szczególności nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych, objętych przepisami działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ), zwanej dalej K.p.a. Zasada ta znajduje zastosowanie również w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z treści skargi skarżąca jest niezadowolona ze sposobu w jaki załatwiono jej skargę na działanie Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Skarżąca wskazała, że przedmiotem jej skargi jest uchwała Rady Gminy [...] z dnia 31 maja 2012 r., Nr [...], uznająca za bezzasadną jej skargę na działanie tego Kierownika. Nie wskazała ona natomiast decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, które organ ten powinien był wydać, a które zgodnie z obowiązującymi przepisami mogłyby być przedmiotem skargi przed sądem administracyjnym. Skarżąca przesłała wprawdzie w załączeniu dwie decyzje OPS w [...], które mogły stanowić przedmiot skargi do Sądu, ale pod warunkiem wcześniejszego wniesienia odwołania do organu II instancji. Ponadto skarżąca w ocenie Sądu jednoznacznie sformułowała treść skargi wskazując, iż jest to skarga na uchwałę Rady Gminy [...] w sprawie skargi na działalność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], którą Rada Gminy rozstrzygnęła na podstawie przepisów Działu VIII K.p.a., a zatem jest to skarga powszechna, o której mowa w art. 227 K.p.a. Przedmiotem takiej skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Należy ponadto zauważyć, iż postępowanie skargowe w rozumieniu przepisów K.p.a jest jednoinstancyjne. Jeśli jednak obywatel jest niezadowolony ze sposobu załatwienia sprawy przez organ, może złożyć skargę na działalność tego właśnie organu. W myśl art. 229 pkt 3 K.p.a., jeżeli przepisy szczególne nie określają innych organów właściwych do rozpatrywania skarg, w sprawie, której przedmiotem skargi są zadania lub działalność wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, z wyjątkiem spraw zleconych w ramach zadań z zakresu administracji rządowej, organem właściwym jest rada gminy. Skoro zatem do rozpatrzenia skargi powszechnej na działalność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] w przedmiocie wykonywania działalności należącej do zadań własnych gminy, właściwa jest rada gminy i jest to postępowanie jednoinstancyjne, to nie służy na nie skarga sądowoadministracyjna do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., skarga złożona w takich okolicznościach podlegała odrzuceniu, jako niedopuszczalna. W związku powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło