II SA/Op 402/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Grażyna Jeżewska – spr. Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 2 sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia budowy obiektu budowlanego oddala skargę. Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej stanowi decyzja Wojewody Opolskiego z dnia 2 sierpnia 2013 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty Prudnickiego z dnia 18 czerwca 2013 r., wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia budowy przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków [...], 0,8 m3/d, położonej na działce nr A. w [...]. Wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w następującym stanie faktycznym. S. B., pismem z dnia 7 czerwca 2013 r. zgłosiła Staroście Prudnickiemu budowę przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków [...], o wydajności 0,8 m3 na dobę, położonej na działce nr A. w [...]. Decyzją z dnia 18 czerwca 2013 r., znak sprawy [...], organ I instancji, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2010 r. nr 243, poz. 1623, ze zm. - zwanej dalej Prawo budowlane), w związku z § 11 ust. 5 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. z 2006 r. nr 137, poz. 984, ze zm. - zwanego dalej rozporządzeniem) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 - dalej zwanej K.p.a.), wniósł sprzeciw do wyżej wymienionego zgłoszenia. W uzasadnieniu wskazał, że na działce nr A., której - właścicielką jest inwestorka - S. B. znajduje się m.in. budynek mieszkalny jednorodzinny, któremu ma służyć przedmiotowa przydomowa oczyszczalnia ścieków. Odnotował jednocześnie, że ścieki inwestorki nie będą odprowadzane z gospodarstwa domowego do ziemi w granicach gruntu stanowiącego jej własność, ponieważ będą one wprowadzone do ziemi na działce nr D. (winno być B.), której nie jest już właścicielką. W tym zakresie organ argumentował, że warunkiem uznania za indywidualną przydomową oczyszczalnię ścieków, jest nie tylko określona w przepisie wydajność, ale i jej charakter określony jako "przydomowy" tj. znajdujący się w pobliżu indywidualnego domu (miejsca) przeznaczonego do zamieszkania osób. Ponadto ustawowe określenie "przydomowa oczyszczalnia ścieków" wskazuje, że powinna być ona usytuowana bezpośrednio przy budynku mieszkalnym. W rozpoznawanym natomiast przypadku przydomowa oczyszczalnia ścieków nie znajduje się w pobliżu budynku jednorodzinnego. Od powyższej decyzji odwołała się S. B. wskazując, że ścieki odprowadzać będzie na teren, do którego posiada prawo dysponowania na cele budowlane. Nadto wskazała, że wymiary jej działki i warunki terenowe nie pozwalają na inne rozwiązanie. Ponadto zdaniem odwołującej, w decyzji wymieniona została działka, która nie istnieje w terenie. W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewoda Opolski decyzją z dnia 2 sierpnia 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie w całości. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu faktycznego i przywołaniu treści art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego oraz § 11 ust. 5 rozporządzenia organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie inwestorka zamierza wprowadzać ścieki na działkę nr B., należącą do K. D. i M. D.. Organ argumentował, że co prawda do zgłoszenia inwestorka załączyła umowę, z której wynika, że właściciele ww. działki wyrażają zgodę na umiejscowienie oczyszczalni biologicznej ścieków na ich działce nr B., niemniej jednak przepis § 11 ust. 5 rozporządzenia wprost wskazuje, że odprowadzenie ścieków może nastąpić tylko w granicach stanowiących własność wprowadzającego. Ustawodawca nie przewidział zatem możliwości odprowadzania ścieków na teren, do którego wprowadzający posiada inny tytuł prawny niż prawo własności. Powyższe w ocenie organu odwoławczego oznacza, że przedmiotowa inwestycja narusza § 11 ust. 5 rozporządzenia, a tym samym Starosta Prudnicki zobowiązany był, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, wnieść sprzeciw do zgłoszenia z dnia 7 czerwca 2013 r. Odnosząc się do kwestii podniesionej przez odwołującą, co do wskazania przez Starostę Prudnickiego w decyzji z dnia 18 czerwca 2013 r. nieistniejącej działki organ podał, że obie przytoczone przez organ I instancji działki nr A. i B. są wymienione w załączonej do zgłoszenia z dnia 7 czerwca 2013 r. dokumentacji, w tym w opinii ZUDP nr [...]. W skardze na powyższą decyzję S. B., wnosząc o jej uchylenie, zarzuciła naruszenie § 11 ust. 5 rozporządzenia. W uzasadnieniu skarżąca podała, że problem sporu dotyczy dokonania prawidłowej interpretacji ww. przepisu. Wskazała, że w ocenie obu organów proponowane przez skarżącą rozwiązanie posadowienia przydomowej oczyszczalni ścieków również na działce nr B., stanowiącej współwłasność K. i M. D. powoduje naruszenie ww. przepisu. Zdaniem skarżącej, wobec uzyskania uprawnienia do korzystania z należącej do jej sąsiadów działki nr B., na podstawie zawartej w tym przedmiocie umowy, nie doszło do naruszenia § 11 ust. 5 rozporządzenia. Podniosła, że z uwagi na powierzchnie posiadanej działki nr A., na której nie jest fizycznie możliwe posadowienie oczyszczalni, wykładnia celowościowa rozważanego przepisu powinna uzasadniać możliwość zrealizowania zaproponowanego przez nią rozwiązania. Podkreśliła także, że należy odróżnić pojęcie "wprowadzania ścieków do oczyszczalni", od użytego sformułowania w § 11 ust. 5 rozporządzenia, które stanowi o wprowadzeniu ścieków "do ziemi w granicach gruntu stanowiącego własność wprowadzającego". W ocenie skarżącej, są to dwa różne pojęcia. Nadto zwróciła uwagę, że w przedmiotowej sprawie konstrukcja oczyszczalni zapewnia wlot ścieków na posesję skarżącej w granicach gruntu wprowadzającego, a tylko jej posadowienie znajduje się poza gruntem wprowadzającego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do kontroli konkretnego rozstrzygnięcia zapadłego w sprawie administracyjnej. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej. Ocena ta nie może obejmować także decyzji wydanych w innych postępowaniach administracyjnych nie dotyczących strony. Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził, by zaskarżoną decyzją zostało naruszone prawo materialne albo przepisy postępowania w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia. Od razu wskazać trzeba, iż materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji były przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623, ze zm., zwanej dalej także Prawo budowlane). Na gruncie tej ustawy obowiązuje zasada wynikająca z art. 28 ust. 1, że roboty budowlane - do jakich w myśl art. 3 pkt 7 należy budowa (czyli wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego, co wynika z art. 3 pkt 6) oraz prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego - można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Od zasady tej ustawodawca dopuścił jednakże wyjątki, wymieniając enumeratywnie w art. 29 Prawa budowlanego, obiekty budowlane oraz roboty budowlane niewymagające pozwolenia na budowę, wskazując jednocześnie w art. 30 ust. 1 te z nich, które mogą być realizowane po wcześniejszym zgłoszeniu właściwemu organowi. Wśród robót budowlanych, które nie wymagają pozwolenia na budowę, w art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego wskazana została budowa indywidualnych przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m³ na dobę. W przepisie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego określono, iż do robót budowlanych wymagających zgłoszenia można przystąpić po upływie 30 dni od dnia doręczenia organowi zgłoszenia, jeżeli w tym terminie organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniesie sprzeciwu, dla którego przewidziana została forma decyzji. Z kolei, w art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego wskazano, że właściwy organ wnosi sprzeciw do zgłoszenia jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy. Przez "inne przepisy" należy rozumieć regulacje zawarte w aktach prawa powszechnie obowiązującego, ograniczające możliwość prowadzenia w danym miejscu budowy lub wykonywania określonych robót budowlanych – np. ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1205), ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r., poz. 627), ustawa z dnia 7 maja 1999 r. o ochronie byłych hitlerowskich obozów zagłady (Dz. U. z 1999 r. nr 41, poz. 412, ze zm.). Przez "inne przepisy" ustawodawca rozumie także przepisy rozporządzeń wykonawczych, w tym także będące nośnikiem norm techniczno – budowlanych (por. Prawo budowlane, Komentarz pod redakcją Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo BECK, Warszawa 2013 r., Rozdział IV, str. 398). W zakresie określenia "inne przepisy", o których mowa w art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawo budowlane, mieści się zatem rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. z 2006 r. nr 137, poz. 984, ze zm. - zwane dalej także rozporządzeniem). Zgodnie z § 11 ust. 5 rozporządzenia, ścieki pochodzące z własnego gospodarstwa domowego lub rolnego mogą być wprowadzane do ziemi, w granicach gruntu stanowiącego własność wprowadzającego, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki: 1) ilość ścieków nie przekracza 5,0 m3 na dobę; 2) BZT5 ścieków dopływających jest redukowane co najmniej o 20 %, a zawartość zawiesin ogólnych co najmniej o 50 %; 3) miejsce wprowadzania ścieków oddzielone jest warstwą gruntu o miąższości co najmniej 1,5 m od najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego wód podziemnych. W rozpoznawanym przypadku S. B. zamierza posadowić przydomową biologiczną oczyszczalnię ścieków [...], o wydajności 0,8 m3 na dobę, na działce sąsiadów, tj. K. D. i M. D., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków numerem B.. Ze wskazanego wyżej przepisu jednoznacznie wynika, że ścieki z gospodarstwa domowego S. B. mogą być wprowadzane do ziemi jedynie w granicach gruntu stanowiącego jej własność, a mianowicie na działce nr A.. W tym zakresie nie ma zatem znaczenia, iż skarżąca na podstawie zawartej z sąsiadami umowy uzyskała zgodę na posadowienie przedmiotowej oczyszczalni ścieków na ich gruncie. Ustawodawca bowiem, jak słusznie zauważył to organ odwoławczy, nie przewidział możliwości odprowadzenia ścieków pochodzących z własnego gospodarstwa domowego na teren, do którego wprowadzający ścieki do ziemi posiada inny tytuł prawny niż prawo własności. Wobec jednoznacznej treści § 11 ust. 5 rozporządzenia nie można również uznać, argumentacji skarżącej, że z uwagi na powierzchnie posiadanej działki nr A., na której nie jest fizycznie możliwe posadowienie przydomowej oczyszczalni ścieków uzasadniona jest realizacja zaproponowanego przez skarżącą w zgłoszeniu rozwiązania. Wreszcie nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, iż skoro konstrukcja oczyszczalni zawiera wlot ścieków w granicach jej gruntu, a tylko posadowienie oczyszczalni następuje poza jej gruntem, tym samym skarżąca spełnia warunek wprowadzania ścieków do ziemi w granicach gruntu stanowiącego jej własność. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skoro urządzenie oczyszczalni do odprowadzania ścieków znajdować się będzie fizycznie na gruncie należącym do sąsiadów, to również cały proces oczyszczania ścieków, a więc wprowadzania ścieków pochodzących z jej gospodarstwa domowego do gruntu, odbywać się będzie również na ich działce. Tym samym zgłoszona przez skarżącą budowa przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków narusza § 11 ust. 5 rozporządzenia, a zatem prawidłowo właściwy organ budowlany, na zasadzie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, złożył sprzeciw w przedmiotowej sprawie. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdzając, że zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z prawem skargę oddalił, na podstawie art. 151 P.p.s.a.