II SA/Op 403/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Janowska – spraw. Asesor sądowy Grażyna Jeżewska Protokolant: sekretarz sądowy Dorota Rak po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. K. na postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie funkcjonariusze Straży Pożarnej oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez D. K. jest postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w O. z dnia [...] Nr [...] wydane na podstawie art. 134 KPA stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 14 lipca 2004r. Nr [...] w sprawie uposażenia strażaka w służbie stałej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy ustalił, że decyzją z dnia 14 lipca 2004r. Powiatowy Komendant Straży Państwowej w K. przyznał mł. kpt. D. K. dodatek służbowy w kwocie 370 zł. Decyzja ta została przedstawiona D. K. w dniu 16 lipca 2004 r., który odmówił jej przyjęcia, adnotacja o odmowie przyjęcia decyzji została uczyniona na odwrocie decyzji przez pracownika prowadzącego sprawy kadrowe w Komendzie Powiatowej Straży Państwowej w K., co oznacza, zdaniem organu odwoławczego, stosownie do treści przepisu art. 47 § 2 KPA uznaniem, że pismo zostało doręczone w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata. Po odmowie przyjęcia przedmiotowej decyzji, organ pierwszej instancji doręczył za pośrednictwem poczty decyzję z dnia 14.07.2004r. Jednakże przesyłka pocztowa zawierająca decyzję z dnia 14.07.2004r. nie została odebrana przez skarżącego, przesyłka ta w dniu 10 sierpnia 2004 r. powróciła do organu – Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w K. – z adnotacją poczty "zwrot – nie podjęto w terminie". Przesyłka ta była dwukrotnie awizowana przez pocztę dnia: 20.07.2004 r. i 2.08.2004 r. Ponownie decyzja Komendanta Powiatowego została za pośrednictwem poczty doręczona D. K. w dniu 10 września 2004 r. Natomiast dnia 22 września 2004 r. zostało wniesione przez D. K. odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z treścią przepisu art. 44 § 2 KPA doręczenie decyzji przez pocztę uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia siedmiodniowego okresu określonego w powołanym przepisie. Organ zaakcentował, że powtórne doręczenie decyzji w dniu 10 września 2004 r. nie wywołało żadnych skutków prawnych, gdyż zgodnie z art. 44 i 47 KPA uznano, że decyzja pierwszoinstancyjna została prawidłowo doręczona. W tym stanie faktycznym i prawnym organ odwoławczy uznał, że odwołanie wniesione przez D. K. w dniu 22 września 2004 r. od decyzji Nr [...] Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 14.07.2004r. bez uprzedniego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie mogło zostać rozpatrzone. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zaprzeczając, że odmówił przyjęcia przedmiotowej decyzji dnia 16 lipca 2004 r. pełniąc w tym dniu służbę od godziny 7.30 do godziny 7.30 dnia następnego. Podniósł, że w dniu 16 lipca 2004 r. nie próbowano doręczyć mu decyzji organu I instancji. Zarzucił nadto, że po zakończeniu służby w dniu 19 lipca 2004 r. otrzymał zwolnienie lekarskie od pracy na okres do dnia 7 sierpnia 2004 r., a w okresie od 9 sierpnia 2004 r. do dnia 13 sierpnia 2004 r. przebywał w szpitalu, a następnie do dnia 3 września 2004 r. na zwolnieniu lekarskim, nie mógł zatem odebrać przesyłki pocztowej wysyłanej do niego i zawierającej przedmiotową decyzję. Wyjaśnił, że po powrocie ze szpitala przebywał u rodziny, gdyż stan zdrowia uniemożliwiał prowadzenie samodzielnie gospodarstwa domowego, w jego mieszkaniu nie ma domowników, mieszka sam. Po otrzymaniu przedmiotowej decyzji o wysokości dodatku służbowego, dnia 10 września 2004 r. w przepisanym terminie złożył odwołanie, co uzasadnia żądanie uchylenia zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, dodatkowo podkreślając, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji było skuteczne. Z relacji poczty wynikało bowiem, iż skarżący nie podjął przesyłki pocztowej mimo jej dwukrotnego awizowania, a o zmianie miejsca pobytu nie powiadomił pracodawcy, natomiast z treści skargi wynika, że dopiero po opuszczeniu szpitala, od dnia 13 sierpnia 2004 r. przebywał u rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przedmiotem kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) jest kontrola działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy a dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) – pod kątem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną (art. 134 P.p.s.a). Dokonana na tej płaszczyźnie kontrola zgodności zaskarżonego postanowienia z prawem prowadzi do konstatacji, iż skarga nie jest uzasadniona. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, należało stwierdzić, iż warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy w postępowaniu wstępnym jest zobowiązany badać, czy odwołanie zostało wniesione w terminie przewidzianym w art. 129 § 2 KPA, a w razie stwierdzenia w tym względzie uchybień, jest on obowiązany w drodze postanowienia stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania (art. 134 kpa). Dlatego też w trybie sądowej kontroli zasadności zastosowania przepisu art. 134 KPA, nie podlegają zarzuty związane z merytorycznym rozstrzygnięciem organu I instancji. Uchybienie terminu stwierdzone przez organ odwoławczy jest w ocenie Sądu prawidłowe, a argumenty natury słusznościowej, podniesione w skardze, nie mogą być brane pod uwagę w postępowaniu sądowo – administracyjnym, które - jak już wspomniano na wstępie - ograniczone jest do badania legalności rozstrzygnięć administracyjnych. W tym miejscu należy wyjaśnić, że w przypadku braku innych uregulowań komendant wojewódzki w stosunku do strażaków pełniących służbę w podległych mu jednostkach, a komendant rejonowy w stosunku do strażaków pełniących w jemu podległych jednostkach - są organami wydającymi decyzje administracyjne (wyrok NSA 1998.03.24 I SA 673/97 LEX nr 45845 w Warszawie). W konsekwencji oznacza to, że organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy – art. 39 KPA. Osobom fizycznym pisma doręcza się w ich mieszkaniu lub w miejscu pracy – art. 42 § 1 KPA, pisma mogą być doręczone również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Przepisy ustawy z dnia 24.08.1991 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 147 poz. 1230 j.t.) o Państwowej Straży Pożarnej nie zawierają odmiennych regulacji dotyczących sposobu doręczania decyzji administracyjnych wydawanych przez komendantów powiatowych i wojewódzkich. W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi – art. 43 KPA. Natomiast razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany cytowanym wyżej przepisem, poczta przechowuje pismo przez okres siedmiu dni w swojej placówce w przypadku doręczania przez pocztę, a zawiadomienie o złożeniu pism umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, lub gdy nie jest to możliwe w drzwiach mieszkania adresata – art. 44 § 1 i 2 KPA i w tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia terminu o którym mowa w § 1 cyt. przepisu. Skuteczne zawiadomienie o złożeniu pisma przesłanego pocztą (awizo) następuje przez umieszczenie zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej, a tylko w przypadkach wyjątkowych doręczyciel pocztowy ma obowiązek umieszczenia zawiadomienia w jednym z miejsc wskazanych w art. 44 KPA. Z uwagi na kwestionowanie przez skarżącego próby doręczenia mu decyzji w siedzibie Komendy w dniu 16 lipca 2004 r. poza rozważaniami Sądu pozostała kwestia, czy w rozpatrywanej sprawie nastąpił przypadek odmowy przyjęcia pisma doręczającemu, a tym samym przyjęcia skutku doręczenia w oparciu o art. 47 KPA. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem, jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego pocztą lub inny organ albo w inny sposób, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy, wówczas uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia (§ 2 art. 47 KPA). Jednakże tylko wówczas, gdy przez pocztę doręcza się pisma za zwrotnym poświadczeniem odbioru, można mieć doczynienia z jednoznaczną odmową jego przyjęcia przez adresata (tak: B. Adamiak/J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck , 6 wydanie str. 308). Z lektury akt wynika, iż ponowne doręczenie decyzji z dnia 14 lipca 2004r. nastąpiło za pośrednictwem poczty, i mimo dwukrotnego awizowania (dnia 20.07.2004 r. i 2.08.2004 r.), przesyłka ta nie została podjęta przez adresata, choć nie wykazał, aby w tym czasie nie w przebywał on pod adresem na który zostało dokonane doręczenie. Godzi się zauważyć, że dopiero po dniu 9 sierpnia 2004 r. (pobyt w szpitalu i u rodziny na rekonwalescencji), skarżący nie przebywał w swoim miejscu zamieszkania. W tym stanie w ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo uznał, iż procesowy skutek prawny doręczenia nastąpił w terminie określonym w art. 44 § 2 KPA, a więc najdalej po upływie 7 dni od daty powtórnego awizowania. Wobec tego, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, należało, zgodnie z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w sentencji.