II SA/Op 41/14
WyrokWSA w Opolu2014-05-08
Skład orzekający: Grażyna Jeżewska, Ewa Janowska, Teresa Cisyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wymiana polskiego prawa jazdy na prawo jazdy wydane w innym państwie (np. szwajcarskim) stanowi jego utratę w rozumieniu przepisów prawa, uzasadniającą wydanie wtórnika polskiego prawa jazdy?Ratio decidendi
Wymiana polskiego prawa jazdy na prawo jazdy wydane w innym państwie nie jest równoznaczna z jego utratą w rozumieniu przepisów prawa. Wniosek o wydanie wtórnika polskiego prawa jazdy złożony po dokonaniu takiej wymiany jest oparty na nieprawdziwej przesłance, co uzasadnia uchylenie decyzji o wydaniu wtórnika i odmowę jego wydania. Kierowca może posiadać tylko jedno ważne prawo jazdy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wydanie wtórnika prawa jazdy kat. B, podając jako przyczynę jego utratę. Starosta Opolski wydał decyzję o wydaniu wtórnika. Następnie organ otrzymał informację, że polskie prawo jazdy skarżącego zostało zwrócone przez władze szwajcarskie w związku z wymianą na szwajcarskie prawo jazdy. Starosta Opolski wznowił postępowanie i uchylił decyzję o wydaniu wtórnika, odmawiając jednocześnie wydania dokumentu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję SKO, zarzucając błędną interpretację przepisów i dyskryminację podwójnego obywatelstwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Teresa Cisyk (spr.) Protokolant Referent stażysta Marta Kubiak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 maja 2014 r. sprawy ze skargi D. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 21 listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji w sprawie wydania prawa jazdy i odmowy wydania prawa jazdy oddala skargę.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest, wydana w trybie wznowienia postępowania, decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 21 listopada 2013 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty Opolskiego z dnia 1 lipca 2013 r., orzekającą o uchyleniu decyzji własnej z dnia 7 grudnia 2012 r. o wydaniu D. T. prawa jazdy kat. B (wtórnika) oraz o odmowie wydania tego dokumentu.
Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:
Starosta Opolski decyzją z dnia 9 lipca 2010 r., wydał dokument prawa jazdy kategorii B nr [...], na druku nr [...], na nazwisko D. T. Dokument ten D. T. odebrał w dniu 15 lipca 2010 r.
Następnie, w dniu 7 grudnia 2012 r. D. T. złożył wniosek o wydanie wtórnika prawa jazdy, podając jako przyczynę - utratę posiadanego dokumentu. Starosta Opolski, działając na podstawie art. 97 ust. 1 i 3, at. 97 ust. 3, art. 98 ust. 2, art. 150 ustawy z dnia 28 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 z późn. zm.) decyzją z dnia 7 grudnia 2012 r., orzekł o wydaniu D. T. prawa jazdy kategorii B nr [...], na druku nr [...], czyli żądanego wtórnika. Wtórnik ten ww. odebrał osobiście w dniu 14 grudnia 2012 r.
W dniu 17 grudnia 2012 r. do Starosty Opolskiego wpłynęło - za pośrednictwem Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych w Warszawie - pismo od właściwych organów Związku Szwajcarskiego informujące, iż zwraca się polskie prawo jazdy, wydane na nazwisko D. T. o numerze [...], na druku nr [...]. W piśmie tym, Wydział Komunikacji Kantonu [...] podał, iż D. T., mieszkającemu w Szwajcarii, który złożył wniosek o dokonanie wymiany polskiego prawa jazdy na dokument szwajcarski, wydany został dokument - szwajcarskie prawo jazdy, dlatego zwraca się stronie polskiej wydane przez Starostę Opolskiego prawo jazdy.
W związku z powyższą informacją, Starosta Opolski wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzją ostateczną z dnia 7 grudnia 2012 r., wskazując na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 K.p.a. W wyniku złożonego zażalenia na przedmiotowe postanowienie przez D. T., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu stwierdziło niedopuszczalność zażalenia, postanowieniem z dnia 28 lutego 2013 r., nr [...].
Naczelnik Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w Opolu, działając z upoważnienia Starosty Opolskiego, decyzją z dnia 1 lipca 2013 r., nr [...], orzekł o uchyleniu decyzji ostatecznej Starosty Opolskiego z dnia 7 grudnia 2012 r. o wydaniu prawa jazdy kat. B, nr [...] na druku [...] na nazwisko T. D. i odmówił wydania D. T. prawa jazdy kategorii B. W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny sprawy, na podstawie którego doszło do wydania wtórnika prawa jazdy i na tę okoliczność przywołał przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137). Cytując przepis § 8 ust. 1 pkt 3 oraz § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 31 lipca 2012 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2012 r., poz. 1005), organ odnotował, że złożony przez stronę w dniu 7 grudnia 2012 r. wniosek o wydanie wtórnika utraconego prawa jazdy spełniał wymogi formalne, a przeprowadzona wówczas weryfikacja nie wykazała żadnych rozbieżności. Jednakże, ze względu na to, że wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji a nieznane organowi, wznowiono postępowanie i przeprowadzono postępowanie wyjaśniające. Organ podkreślił, że osoba, która utraciła prawo jazdy, wypełnia stosowne działy wniosku, w tym także oświadczenie pod odpowiedzialnością karną za składanie fałszywych zeznań. W niniejszej sprawie strona nie utraciła prawa jazdy na dzień orzeczenia decyzją o wydaniu wtórnika, bowiem wymiana polskiego prawa jazdy na dokument (prawo jazdy) w Szwajcarii nie stanowi utraty prawa jazdy. Organ podał także, że ustawodawca rozgraniczył wszelkie przypadki wydania i wymiany prawa jazdy, przy czym nie wprowadza podziału na osoby posiadające jedno lub więcej obywatelstw. Organ zanegował prezentowane stanowisko strony, że można posiadać taką liczbę praw jazdy ile posiada się obywatelstw. Natomiast, w dacie wydania decyzji z dnia 7 grudnia 2012r., strona dysponowała dwoma dokumentami prawa jazdy: polskim i szwajcarskim, co jest sprzeczne z art. 4 ust. 2 oraz art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy. W ocenie organu, przedstawiona okoliczność uzasadnia uchylenie decyzji z dnia 7 grudnia 2012 r. oraz daje podstawę do odmowy wydania wnioskowanego wtórnika, z powodu - jak oświadczył wnioskujący w dniu 7 grudnia 2012 r. - utraty dokumentu prawa jazdy. Organ ustalił, iż strona posiadając podwójne obywatelstwo przebywa zarówno w Polsce oraz w Szwajcarii.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł pełnomocnik D. T. Kwestionując zapadłe rozstrzygnięcie w sprawie uznał, iż organ dokonał błędnej interpretacji przepisów, a tym samym orzekł na niekorzyść skarżącego, przy czym całość postępowania ma "podłoże dyskryminujące podwójne obywatelstwo." Kolejny raz wskazał, jak należy odczytywać ustawę, jako wyrażającą zakaz posiadania w tym samym czasie przez jednego kierowcę, dwóch polskich dokumentów prawa jazdy, tj. polskiego dokumentu prawa jazdy oraz również przez polską stronę wydanego międzynarodowego prawa jazdy - co nie jest tożsame z krajowym prawem jazdy polskim i takim samym szwajcarskim.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, decyzją z dnia 21 listopada 2013r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przedstawiano przebieg postępowania administracyjnego w tej sprawie przed organem pierwszej instancji. Zwrócono uwagę, że decyzja objęta wznowionym postępowaniem została wydana na skutek złożonego przez skarżącego wniosku o wydanie wtórnika prawa jazdy, w którym oświadczył (podał) przyczynę wniosku - utratę posiadanego dokumentu. Był to bezsprzecznie wniosek o wydanie wtórnika prawa jazdy w miejsce utraconego. Kolegium podzieliło właściwie ustalony stan faktyczny w sprawie, zwracając uwagę, iż organ pierwszej instancji poddał materiał dowodowy analizie znacznie większej liczbie regulacji, niż było to bezwzględnie konieczne, co potwierdza słuszność wydanego rozstrzygnięcia. Wskazało na rozumienie terminu "utracić", podkreślając występujące różnicę pomiędzy utratą a pozbyciem się, zbyciem, przekazaniem, czy zwrotem. Zaakcentowano, że czym innym jest "dobrowolne, a wręcz celowe wyzbycie się dokumentu - celem realizacji oczekiwanego skutku (tu: uzyskania innego dokumentu w zamian)." Dlatego też, wniosek złożony przez skarżącego w dniu 7 grudnia 2012 r., czyli po dokonaniu dobrowolnej wymiany polskiego dokumentu na dokument szwajcarski, oparty był na nieprawdziwych przesłankach i już ta okoliczność była wystarczająca do wzruszenia decyzji pozytywnie załatwiającej wniosek D. T. i odmowy uwzględnienia tego wniosku. Kolegium zaakcentowało prawidłowość wznowienia postępowania oraz zaistniałe przesłanki do wznowieniapostępowania w tej sprawie. Zwróciło szczególną uwagę na okoliczność, iż prawo jazdy "krajowe" nie oznacza tylko wydanego w Polsce, ale również krajowe prawo jazdy wydane w innym państwie. Są to bowiem dokumenty uważane za równorzędne - art. 41 Konwencji Wiedeńskiej. Z przepisu art. 4 ust. 2 ustawy wynika, że kierowca może posiadać tylko jedno ważne prawo jazdy. Odnotowano także, że dodatkowo stworzony został cały system kooperacji międzynarodowej służący wymianie dokumentów i przekazywaniu tych zwróconych do kraju, z którego pochodzą. Zdaniem organu, nie jest tak jak podnosi skarżący, że dozwolone jest posiadanie dokumentów (po jednym) z różnych państw, w których dana osoba funkcjonuje powyżej 6 miesięcy w roku kalendarzowym. Na tę okoliczność organ przywołał przepis art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy, który wymienia, jako obligatoryjną przesłankę wydania osobie prawa jazdy przez polskie organy "przebywanie tutaj co najmniej przez 185 dni w ciągu roku kalendarzowego, ale w związku z takim wymogiem, nie ma możliwości być związanym w danym roku z więcej niż jednym państwem (2x185 dni to 370 - czyli więcej niż liczy rok kalendarzowy)." Kolegium dodatkowo podniosło, że gdyby twierdzenia odwołującego się były trafne i zasługiwały na ochronę także w świetle relacji międzypaństwowych i regulacji konwencyjnych, to D. T. mógłby wystąpić, nie zdając polskiego prawa jazdy, o wydanie równorzędnego dokumentu szwajcarskiego - czego jednak nie uczynił. Także treść art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy uprawnia do przyjętego stanowiska przez organ, gdyż prawodawca posłużył się w tym przepisie bardziej pojemną formułą "inny dokument stwierdzający uprawnienie do kierowania pojazdem silnikowym".
D. T. pismem z dnia 10 stycznia 2014 r., nazwanym odwołaniem, zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, wniósł o jej zmianę bądź ewentualnie o uchylenie tej decyzji celem przekazania do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi powielił zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji pierwszoinstnacyjnej. Skarżący uznał, iż organ dokonał nadinterpretacji przepisów. Stwierdził, że "dwa krajowe" to jedno polskie a drugie szwajcarskie prawo jazdy. Jego zdaniem "szwajcarskie prawo jazdy nie jest krajowym". Dodał, że przepis art. 97 ust. 4 – Prawa o ruchu drogowym w związku z art. 6 K.p.a. obligują organ do uznania, że skarżący ma jedno prawo jazdy wydane przez stronę szwajcarską, a drugi dokument przez stronę polską.
Odpowiadając na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu podtrzymało w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył ,co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.
Badając legalność zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) zwanej P.p.s.a., Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów. Rozstrzyga jednak tylko w granicach danej sprawy co oznacza, że nie może oceniać innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w sytuacji naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, na mocy art. 151 P.p.s.a, skarga podlega natomiast oddaleniu.
Z uwagi na wnioski zawarte w skardze podkreślić trzeba, że z kontrolnej funkcji sądów administracyjnych oraz toczących się przed nimi postępowań wynika ponadto, że dokonując oceny działań organów administracji publicznej, nie stanowią one kolejnej instancji w sprawach należących do właściwości tych organów i nie są uprawnione do podejmowania merytorycznych rozstrzygnięć w sprawach podlegających ich ocenie. Wniesienie do sądu administracyjnego skargi na akt wydany przez organ administracji publicznej, nie skutkuje przejęciem sprawy administracyjnej w celu wydania końcowego rozstrzygnięcia. Funkcja tego Sądu polega bowiem wyłącznie na kontroli wykonywania administracji publicznej przez powołane do tego organy. Oznacza to, że nie jest on uprawniony do podjęcia w sprawie merytorycznego rozstrzygnięcia w przedmiocie praw i obowiązków, w tym również zmiany rozstrzygnięcia podjętego przez organ.
W niniejszej sprawie, przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji, którą - po wznowieniu postępowania z urzędu – uchylono decyzję o wydaniu D. T. prawa jazdy kat. B (wtórnika) i odmówiono wydania tego dokumentu.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził, by naruszała ona prawo, w zakresie który pozwalałby na uwzględnienie skargi.
Na wstępie rozważań dotyczących dokonanej oceny zaakcentować trzeba, że postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji toczyło się w trybie wznowienia postępowania. W związku z tym wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową służącą weryfikacji decyzji ostatecznej, która stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ostatecznie zakończonej. Jednakże nie jest to tryb, przy pomocy którego można wzruszyć ostateczną decyzję administracyjną w każdym przypadku. Możliwość taka istnieje tylko w sytuacjach ściśle wskazanych w ustawie procesowej i po spełnieniu określonych w niej warunków. Przesłanki wznowienia postępowania ustalone zostały w sposób wyczerpujący w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. Związane są one z kwalifikowaną wadliwością postępowania i dlatego skutkiem ich zaistnienia jest możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy w celu sprawdzenia, czy stwierdzona wada w postępowaniu zwykłym nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia.
Podkreślić przy tym trzeba, że wznowienie postępowania stanowi odstępstwo od ustanowionej w art. 16 § 1 K.p.a. ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej i dlatego przepisy regulujące ten tryb wymagają stosowania wykładni ścieśniającej (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2008 r., I OSK 64/07, LEX nr 453365). Przy wznowieniu postępowania chodzi o sprawdzenie, czy w czynnościach procesowych poprzedzających wydanie w trybie zwykłym decyzji doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 - 8 K.p.a.). Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzja ostateczną następuje w drodze postanowienia (art. 149 § 1 K.p.a.), które w myśl art. 149 § 2 K.p.a. stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz, co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Postanowienie to jest aktem procesowym, które nie rozstrzyga sprawy wznowienia postępowania, a jedynie otwiera postępowanie w sprawie oraz informuje strony o tym fakcie (por. B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, C.H.Beck, Warszawa 2011, str. 574). Dopiero po wznowieniu postępowania organ dokonuje, najpierw ustaleń w zakresie rzeczywistego zaistnienia przesłanek stanowiących podstawę wznowienia, a następnie - w razie ich wystąpienia, w kolejnym etapie postępowania, przeprowadza postępowanie wyjaśniające, w celu merytorycznego rozpoznania sprawy będącej przedmiotem weryfikowanej decyzji. Stwierdzenie ustawowych przesłanek wznowienia powoduje, iż organ uchyla dotychczasową decyzję i wydaje nową rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 K.p.a.) chyba, że zachodzą przesłanki negatywne wskazane w art. 146 K.p.a.
Powyższe rozważania o charakterze ogólnym stały się konieczne z uwagi na okoliczność, że w rozpoznawanej sprawie organ, wszczynając z urzędu postępowanie nadzwyczajne w drodze wznowienia postępowania, wydał postanowienie o wszczęciu tego postępowania, wskazał w nim przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 K.p.a. a w decyzji kończącej to postępowanie omówił je prawidłowo, ale w sposób ogólnikowy. Jednakże Sąd zauważa, że przy właściwym rozstrzygnięciu, organ pierwszej instancji pominął w podstawie prawnej przepis art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. Ta dostrzeżona przez Sąd wadliwość nie ma jednak żadnego wpływu na zapadłe rozstrzygnięcie, bowiem brak przywołania przepisu w podstawie prawnej nie prowadzi automatycznie do uchylenia decyzji, w sytuacji gdy podstawa taka istnieje a organ wydał rozstrzygnięcie jej odpowiadające. Istotne jest rzeczywiste istnienie tej podstawy oraz zastosowanie jej przez organ (por. wyrok NSA z 26 stycznia 2001 r., sygn. akt I SA 1425/99, LEX nr 54161 oraz wyrok WSA w Warszawie z 21 stycznia 2005 r., SA/Wa 1503/04, LEX nr 165821).
Skoro w niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte z urzędu postanowieniem, w którym jako podstawę wznowienia wskazano przesłankę z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 K.p.a., zatem zasadnicze znaczenie miało ustalenie, czy w istocie zaistniała okoliczność wskazana w postanowieniu, jako przesłanka wznowienia. Sam fakt wznowienia postępowania nie oznacza jeszcze i nie przesądza, że w rzeczywistości istnieje przesłanka wskazana w postanowieniu, o której mowa w art. 145 § 1 K.p.a. i że postępowanie to musi zakończyć się uchyleniem kwestionowanej decyzji ostatecznej.
Oceniając tę kwestię wskazać należy, iż w ramach określonej w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. podstawy wznowienia, oba organy orzekające w niniejszej sprawie bezsprzecznie wykazały, że w dacie wydania decyzji ostatecznej istniała okoliczność faktyczna, istotna w sprawie, ale nie znana organowi, który wydał tę decyzję. Słusznie zaakcentowano, że nie była ona znana organowi w dniu 7 grudnia 2012 r., czyli w dacie orzekania decyzją o wydaniu wtórnika prawa jazdy skarżącemu. Decyzją tą Starosta Opolski uwzględnił wniosek skarżącego o wydaniu wtórnika z powodu – jak wskazał – utraty prawa jazdy. Natomiast, ta nowa i istotna okoliczność, że skarżący w dniu 13 listopada 2012 r. dokonał wymiany - także na swój wniosek - polskiego prawa jazdy na na dokument szwajcarski prawa jazdy, nie była znana organowi. Bezsprzecznie, o tej okoliczności dokonania wymiany prawa jazdy, organ został powiadomiony w dniu 17 grudnia 2012 r., pismem Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych - Centrum Personalizacji Dokumentów w Warszawie, a zatem została ona ujawniona po raz pierwszy i dopiero po wydaniu decyzji. Ponadto, ww. okoliczność, tj. wymiana prawa jazdy polskiego na szwajcarskie, dokonana i istniejąca w dacie wydania decyzji ostatecznej przez Starostę Opolskiego a nie znana temu organowi, nie jest również kwestionowana przez skarżącego.
Zasygnalizować jedynie wypada, że zbędne były rozważania organu dotyczące okresów przebywania w danym państwie a odnoszące się do kwestii ubiegania się o uprawnienie, bowiem zakres przedmiotowy tej sprawy wynikał z decyzji z dnia 7 grudnia 2012 r., która dotyczyła wtórnika prawa jazdy, czyli dokumentu potwierdzającego posiadane przez skarżącego uprawnienie do kierowania pojazdami.
Jak wskazano powyżej, udowodnienie wystąpienia przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., stanowi podstawą do obowiązkowego uchylenia decyzji, gdyż organ nie ma pozostawionej w tym zakresie swobody (art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a.). Postępowanie wznowieniowe nie jest tylko postępowaniem weryfikacyjnym, ale obejmuje również rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, czyli wynik tego postępowania musi nastąpić w formie decyzji. Decyzja kończąca postępowanie w sprawie wznowienia rozstrzyga zarówno co do podstaw (przesłanki) wznowienia, jak i istotę merytoryczną sprawy administracyjnej - art. 151 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. Ujawnienie nowej i istotnej okoliczności, która istniała w dacie wydania decyzji a nie była ona znana organowi, a tym samym dotyczy przedmiotu sprawy i ma znaczenie prawne, prowadzi w konsekwencji do zmiany treści decyzji w kwestii zasadniczej. W niniejszej sprawie pozostaje nią nadal uzyskanie wtórnika prawa jazdy, na wniosek skarżącego z dnia 7 grudnia 2012 r.
Dostrzec trzeba, że podstawę materialno-prawną kwestionowanej decyzji ostatecznej z dnia 7 grudnia 2012 r. stanowiły przepisy dotyczące dokumentu prawa jazdy z ustawy Prawo o ruchu drogowym, które zostały uchylone ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, która weszła w życie z dniem 19 stycznia 2013 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.). Przepisy ustawy o kierujących pojazdami nie zawierają przepisów przejściowych, które odnosiłyby się do wszczętych a niezakończonych postępowań, co do których zostało wznowione postępowanie pod rządami poprzednich regulacji prawnych. W przypadku braku przepisów przejściowych przyjąć należy, iż do orzekania co do istoty sprawy w wyniku wznowienia postępowania w trybie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., zastosowanie mają nowe regulacje.
Słusznie organy we wznowionym postępowaniu ustaliły, z uwagi na zaistniałą przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., że decyzja Starosty Opolskiego z dnia 7 grudnia jest wadliwa. Nie można bowiem mówić o utracie dokumentu prawa jazdy, w przypadku jeżeli w wyniku realizacji wniosku skarżącego doszło do wymiany polskiego prawa jazdy na szwajcarskie prawa jazdy. Skarżący zatem miał świadomość, że oryginalnego dokumentu polskiego prawa jazdy nie utracił wskutek np. kradzieży, zagubienia, zniszczenia itp. lecz dokonał jego wymiany, czyli dobrowolnie wyzbył się dokumentu celem uzyskania innego. Utratą posiadanego dokumentu prawa jazdy, nie jest jego dobrowolna wymiana, przekazanie czy też jego zwrot. W takiej sytuacji nie zachodzi okoliczność utraty, o której mowa w art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, jak również nie zachodziła na zasadzie poprzednio obowiązującego art. 98 ust. 2 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym. Podzielić należy także stanowisko organu, że wniosek złożony przez skarżącego w dniu 7 grudnia 2012 r., czyli po dokonaniu dobrowolnej wymiany polskiego dokumentu na szwajcarski, oparty był na nieprawdziwej przesłance "utraty". Zauważyć też trzeba, że skarżący w dacie składania wniosku posiadał szwajcarskie prawo jazdy.
Na zasadzie art. 4 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, kierowca może posiadać tylko jedno ważne prawo jazdy. Prawo jazdy "krajowe" nie oznacza tylko wydanego w Polsce i przez polskie organy, ale również - krajowe prawo jazdy wydane w innym państwie, gdyż są to dokumenty uważane za równorzędne i w tym zakresie przepis art. 4 ust. 2 oraz 12 ust. 1 pkt 4 ustawy stanowi realizację założeń art. 41 Konwencji Wiedeńskiej.
W świetle przedstawionych okoliczności, brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego w przedmiocie uzyskania wtórnika prawa jazdy, a zatem zarzuty skargi o nieprawidłowej interpretacji przepisów należało uznać za bezzasadne.
Odnotować też można, że obowiązujące przepisy nie przewidują takiej możliwości, jak tego oczekuje skarżący, że można posiadać taką ilość (liczbę) praw jazdy, ile posiada się obywatelstw.
Reasumując, stwierdzić należy, że skoro decyzja orzekająca o wydaniu prawa jazdy (wtórnika) podjęta została z naruszeniem normy prawa materialnego, co zostało wykazane w przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym po wznowieniu postępowania, to słusznie - na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. - została ona uchylona i właściwie odmówiono wydania skarżącemu prawa jazdy kat. B (wtórnika), na jego wniosek z dnia 7 grudnia 2012 r.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę jako niezasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło