II SA/Op 412/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 8 lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie sprostowania omyłki w postanowieniu o podjęciu zawieszonego postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odrzucić skargę. M. K. (zwany dalej "skarżącym") wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 8 lutego 2021 r., nr [...], w przedmiocie sprostowania omyłki w postanowieniu o podjęciu zawieszonego postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego. Na skutek zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 28 lipca 2021 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez: - nadesłanie dwóch odpisów skargi wniesionej pismem z dnia 24 marca 2021 r. własnoręcznie podpisanych lub poświadczonych za zgodność z oryginałem, - nadesłanie dwóch odpisów pisma z dnia 7 maja 2021 r., którym w odpowiedzi na wezwanie z dnia 28 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Op 286/21, potwierdzono wniesienie skargi na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 8 lutego 2021 r., nr [...], własnoręcznie podpisanych lub poświadczonych za zgodność z oryginałem. Wezwania te zawierały pouczenie, że niezastosowanie się do nich w terminie 7 dni od dnia doręczenia, spowoduje odrzucenie skargi. Powyższe wezwania zostały przesłane w jednej przesyłce i doręczone dorosłemu domownikowi skarżącego D. K. w dniu 4 sierpnia 2021 r., co dokumentuje zwrotne pocztowe potwierdzenie odbioru przesyłki (k. nr 15 akt sądowych). Z akt sprawy wynika, że skarżący w zakreślonym przez Sąd terminie nie uzupełnił braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Jedną z tych przesłanek jest nieuzupełnienie braków formalnych skargi (art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). W tej kwestii wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga jako szczególne pismo procesowe powinna nie tylko czynić zadość ogólnym wymaganiom każdego pisma w postępowaniu sądowym, ale także zawierać dodatkowe elementy, do których zaliczyć należy wskazanie zaskarżonego aktu, oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności dotyczy oraz określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. W myśl art. 47 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a. - do skargi należy również dołączyć m.in. jej odpisy dla doręczenia ich pozostałym stronom postępowania. W przypadku, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a. o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W świetle tej regulacji niezachowanie wymogów formalnych skargi skutkuje wezwaniem przez sąd do uzupełnienia jej braków w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi. Podstawę odrzucenia skargi stanowi art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. określający, że sąd odrzuca skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie. Ponadto, zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. Opłaty sądowe obejmują wpis oraz opłatę kancelaryjną. Stosownie do treści art. 220 § 3 P.p.s.a., skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Oceniając dopuszczalność wniesionej skargi odnotować trzeba, że zawierała ona braki formalne polegające na niedołączeniu dwóch odpisów skargi oraz pism potwierdzających wniesienie skargi, stanowiących integralną część skargi. Z tych względów wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych, a wezwanie w tym przedmiocie zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 4 sierpnia 2021 r., w trybie art. 72 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pismo sądowe można doręczyć dorosłemu domownikowi. Wyznaczony przez Sąd siedmiodniowy termin do dokonania żądanych czynności rozpoczął zatem bieg w dniu 5 sierpnia 2021 r. i upłynął w dniu 11 sierpnia 2021 r. (środa). Pomimo upływu zakreślonego terminu skarżący nie zastosował się do wezwania, co obligowało Sąd do odrzucenia skargi. Ponadto w sprawie niniejszej należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. W myśl art. 52 § 2 P.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 8 lutego 2021 r., nr [...] jest aktem wydanym przez organ pierwszej instancji, na który zgodnie z zawartym w nim pouczeniem przysługiwało zażalenia do organu drugiej instancji, czyli do Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu. Skarga M. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 8 lutego 2021 r., nr [...], zatem jako skarga na akt pierwszoinstancyjny, jest niedopuszczalna. Na rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, w przypadku jego kwestionowania, przysługiwało bowiem skarżącemu prawo wniesienia zażalenia do Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu. Zauważyć należy również, że zgodnie z art. 135 P.p.s.a., Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do wszystkich aktów lub czynności podjętych w graniach tej samej sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Zgodnie z literaturą przedmiotu "Sąd administracyjny pierwszej instancji jest upoważniony i zobowiązany – w świetle postanowień art. 135 P.p.s.a., do podjęcia przewidzianych w komentowanej ustawie środków, a więc do wydania stosownego orzeczenia w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydawanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w graniach tej danej sprawy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia". Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę na ostateczne postanowienie, jest uprawniony do wydania orzeczenia przewidzianego w art. 145 § 1 P.p.s.a., nie tylko w stosunku do zaskarżonego postanowienia, lecz również powinien objąć zakresem orzekania postanowienie wydane przez organ I instancji, jeżeli jest ono obarczone wadami przewidzianymi w tym przepisie. (patrz: T.Woś {w:}, Hanna Knysiak – Molczyk, Marta Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2005, s. 442). Nie jest zatem dopuszczalne wniesienie skargi na postanowienie organu pierwszej instancji, gdyż sąd administracyjny nie może oceniać jedynie tego aktu, i wyręczać w tym zakresie organów administracji działających w postępowaniu administracyjnym jako druga instancja. Skargę na postanowienie, co wykazano wyżej, można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia przysługujących na dany akt administracyjny, a zatem w kontrolowanej sprawie skarga dopuszczalna jest dopiero na postanowienie organu drugiej instancji. Przyjdzie jeszcze raz powtórzyć, że w ramach rozpatrywania skargi na postanowienie drugoinstancyjne badana jest także legalność postanowienia organu pierwszej instancji. Wobec powyższego skarga na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 8 lutego 2021 r., nr [...], nawet gdyby została skutecznie wniesiona przez skarżącego, podlegałaby odrzuceniu, jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Mając na względzie powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i odrzucił skargę.