II SA/Op 414/11
WyrokWSA w Opolu2011-12-06
Skład orzekający: Ewa Janowska, Krzysztof Bogusz, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zatwierdził projekt budowlany zamienny, nie badając szczegółowo zgodności wprowadzonych zmian z przepisami technicznobudowlanymi, w tym warunkami technicznymi dotyczącymi usytuowania budynku i jego wymiarów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy nie zbadał wystarczająco projektu budowlanego zamiennego pod kątem zgodności wprowadzonych istotnych odstępstw z przepisami prawa, w tym warunkami technicznymi, ograniczając się jedynie do stwierdzenia, że projekt został sporządzony przez uprawnione osoby i spełnia wymogi formalne. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zatwierdzającą projekt budowlany zamienny dla budynku mieszkalnego z częścią użytkową. Budowa była prowadzona z istotnymi odstępstwami od pierwotnego projektu, m.in. w zakresie wymiarów, lokalizacji i konstrukcji dachu. Skarżący T. L. zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego i warunków technicznych, twierdząc, że projekt zamienny nie doprowadza inwestycji do stanu zgodnego z prawem, w szczególności narusza granice sąsiedniej działki. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i określił, że nie podlega ona wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant st. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi T. L. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 10 czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej stanowi decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu nr [...] z dnia 10 czerwca 2011 r.
Decyzją tą, podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania T. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim z 18 stycznia 2011 r. nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany zamienny inwestycji, polegającej na budowie budynku mieszkalnego z częścią użytkową wraz z przyłączami wodno-kanalizacyjnym, elektrycznym oraz szamba na nieruchomości w [...], przy ul. [...], na działce nr A i nakładającej na inwestorów obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie – organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że w wyniku interwencji T. L. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim wszczął z urzędu w dniu 16 września 2003 r. postępowanie w sprawie legalności budowy budynku mieszkalnego z częścią użytkową wraz z przyłączami wodno-kanalizacyjnym, elektrycznym oraz szamba na nieruchomości w [...] przy ul. [...]. W toku postępowania PINB ustalił, że budowa ta była prowadzona na podstawie decyzji Starosty Głubczyckiego z 31 grudnia 2001 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. D. pozwolenia na budowę ww. budynku wraz z przyłączami. Ponadto decyzją z 1 lipca 2003 r. Starosta Głubczycki zezwolił na zmianę sposobu użytkowania zakładu usługowego na piekarnię i remont starej piekarni.
Organ nadzoru budowlanego ustalił, że roboty były prowadzone z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Stwierdzono, że wymiary zewnętrzne budynku mieszkalno-usługowego wynoszą 17,98 m długości, 8,88 m szerokości i są niezgodne z wymiarami projektowanymi wynoszącymi odpowiednio 14 m i 8 m. Ściana wewnętrzna nośna na parterze obiektu ma długość 5 m, a według projektu powinna mieć 7,75 m długości. Budynek został powiększony o przesunięcie ściany szczytowej w kierunku północnym tak, że tworzy lico ze ścianą budynku gospodarczego usytuowanego na działce przyległej nr B i jest w granicy działki C. Dwie ściany zewnętrzne znajdujące się w granicy działki nr C posiadają otwory okienne na parterze. W dokumentacji projektowej nie zostały przewidziane okna w elewacji zachodniej. Na parterze pod stropem znajduje się podciąg oparty na słupie. W ścianie od strony drogi w miejscu drzwi znajduje się okno. W ścianie przyległej do budynku mieszkalno-gospodarczego wykonano dwa otwory okienne z nadprożami. W ścianie od strony drogi, nad otworem drzwiowym do dużej sali, osadzone jest nadproże na wysokości 2,90 m o szerokości otworu 3 m. Na piętrze układ ścian wewnętrznych nośnych i działowych został wykonany niezgodnie z dokumentacją. Budynek posiada dach jednospadowy zamiast projektowanego dwuspadowego. W połaci dachowej niezgodnie z dokumentacją są trzy okna. Nad balkonem pierwszego piętra wykonano zadaszenie. Płytę balkonową wykonano na szerokości całego budynku. Instalacja elektryczna, centralnego ogrzewania i wodno-kanalizacyjna zostały wykonane niezgodnie z projektem, dodatkowo wykonano przyłącze telefoniczne.
Starosta Głubczycki decyzją z 24 października 2003 r. uchylił swoją decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i zezwalającą na budowę przedmiotowej inwestycji.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim prowadził postępowanie w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, które to postępowanie zostało zakończone decyzją zatwierdzającą projekt budowlany zamienny oraz decyzją udzielającą pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej inwestycji. Na skutek wydanych w toku instancji rozstrzygnięć OWINB i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wszystkie decyzje PINB w powiecie głubczyckim wydane w przedmiotowej sprawie zostały uchylone, dlatego PINB w powiecie głubczyckim przeprowadził ponownie postępowanie w sprawie.
Decyzją z 9 lipca 2010 r. nałożył na M. D., D. D., P. D. i K. G. obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Decyzja ta stała się ostateczna a nałożony obowiązek wykonano w terminie. Po stwierdzeniu prawidłowości przedstawionej dokumentacji PINB w powiecie głubczyckim, decyzją z 18 stycznia 2011 r. zatwierdził przedstawiony projekt budowlany zamienny i nałożył na inwestorów obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł T. L., zarzucając, że przedmiotowa inwestycja nie spełnia przesłanek do jej legalizacji. Lokalizacja budynku jest niezgodna z warunkami technicznymi, wobec czego domaga się doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem.
Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu w zaskarżonej decyzji stwierdził, że odwołanie to nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaznaczył, że w sprawie – przedmiot postępowania stanowiła kwestia legalności wybudowania budynku mieszkalnego z częścią użytkową i przyłączami oraz szambem, wybudowanymi z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Przytoczył obecnie obowiązującą treść przepisów art. 51 ust. 1 pkt 3 oraz art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, dodając, że podobne uregulowania zawarte były w Prawie budowlanym o treści ustalonej nowelizacją ustawy z 7 lipca 2003 r. (Dz. U. Nr 106, poz. 1126) i 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 93, poz. 888).
Zwrócił uwagę, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, a decyzja ta stała się ostateczna. Na podstawie materiału dokumentacyjnego sprawy organ II instancji stwierdził, że inwestorzy wykonali nałożony obowiązek w terminie. Przedstawiony projekt budowlany został sporządzony przez osoby dysponujące odpowiednimi uprawnieniami i spełnia wymogi dla tego typu opracowań. Wobec powyższego uznał, że zostały spełnione wymogi formalne do wydania decyzji zatwierdzającej przedstawiony projekt.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że stwierdzony stan faktyczny nie uzasadnia zastosowania art. 48-49 Prawa budowlanego, gdyż przepisy te mają zastosowanie do samowoli budowlanej polegającej na budowie obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia na budowę. W przedmiotowej sprawie inwestor posiadał pozwolenie na budowę, lecz dokonał istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego. W takiej sytuacji zastosowanie ma procedura przewidziana w art. 50-51 Prawa budowlanego, a w szczególności art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, stanowiącego, podstawę do nałożenia na inwestora obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.
W ocenie organu II instancji nie doszło do naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ponieważ przedmiotowy budynek został dobudowany do istniejącego budynku, zlokalizowanego w granicy z działką nr D i stanowi z nim jednolitą linię zabudowy. Dodatkowo organ podniósł, że procedura legalizacyjna nie uzależnia dopuszczalności legalizacji od dysponowania nieruchomością na cele budowlane, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 kwietnia 2010 r., (sygn. akt II OSK 205/10, publ. LEX nr 597482), w którym stwierdzono, że ochrona prawa własności na tle postanowień Konstytucji RP, nie budzi wątpliwości, że ochrona tego prawa w pierwszej kolejności wynika z przepisów Kodeksu cywilnego, a nie z przepisów prawa administracyjnego materialnego. Organ odwoławczy przytoczył argumentację Naczelnego Sądu Administracyjnego jasno stwierdzającą, "że o ile prawo administracyjne przewiduje sankcje administracyjne za naruszenie prawa własności w określonych ściśle sytuacjach, to są to regulacje, które muszą zachowywać właściwe proporcje w stosunku do stopnia naruszenia własności, niestanowiące konkurencji dla przepisów prawa cywilnego w tym zakresie i niedopuszczającą możliwości wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego na podstawie przepisów Prawa budowlanego, wyłącznie z powodu naruszenia własności nieruchomości."
W tym stanie rzeczy, w ocenie organu odwoławczego, kwestia ewentualnego naruszenia własności przez lokalizację już wybudowanego budynku powinna zostać rozstrzygnięta w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym i nie stanowi przeszkody do zatwierdzenia projektu zamiennego.
W skardze na powyższą decyzję T. L. wniósł o jej uchylenie, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz o nałożenie na organy administracji publicznej obowiązku doprowadzenie przedmiotowej inwestycji do stanu zgodnego z przepisami prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego.
Zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także przepisów prawa procesowego – poprzez niezastosowanie art. 7 K.p.a. Rozwijając zgłoszony zarzut o naruszeniu przepisów art. 50 i 51 Prawa budowlanego podniósł, że obowiązkiem organów budowlanych jest wymuszenie na inwestorze dokonanie zmian lub przeróbek, które będą zgodne z przepisami Prawa budowlanego. W przedmiotowej sprawie budynek na działce A przekracza nielegalnie o 30 cm granice działki, której jest właścicielem. Zatem, aby doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem, należy przeprowadzić odpowiednie czynności lub roboty budowlane dla osiągnięcia tego celu. Wydanie kolejnego dokumentu nie jest wykonaniem "określonej czynności", o jakich mówią przywołane w skardze przepisy. Zakwestionował, że w sprawie został zatwierdzony projekt bez żadnych dodatkowych zmian. Ponowione zostało postępowanie, które już kilkakrotnie sankcjonowane było przez Sąd. Podkreślał, że zatwierdzony projekt zamienny po raz kolejny nie jest zgodny z przepisami prawa, naruszając granice sąsiedniej działki i jako taki nie może się ostać. Inwestor w przedmiotowym przypadku w sposób rażący naruszył przepisy techniczne, w zakresie odległości od granic działki. Zaakcentował, że takie uchybienie uniemożliwia doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z przepisami prawa. Zaznaczył, że zatwierdzony projekt zamienny pozostaje w sprzeczności z § 12, 13, 60, 271-273 przepisów wykonawczych. Argumentował, że organ administracji publicznej, udzielając pozwolenia na budowę, powinien stosować nie tylko przepisy prawa budowlanego, czy przepisy prawa administracyjnego, ale też przepisy prawa cywilnego (art. 140 i 144 Kodeksu cywilnego) oraz Konstytucji RP. Niezastosowanie się do zasad jest lekceważeniem przepisów art. 7 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w sprawie.
W piśmie procesowym z 5 grudnia 2011 r. ponowił zarzuty zawarte w skardze, dodając, że zgodnie z aktualnym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, można orzec rozbiórkę obiektu gdy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego okaże się, że wykonane roboty powodują nieusuwalne naruszenie prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.
Jednocześnie też, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej P.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oznacza to, iż Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w zakresie oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej i której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Na zasadzie natomiast art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Przeprowadzona w niniejszej sprawie przez Sąd, według wskazanych zasad kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa, o jakim mowa w art. 145 § 1 lit c P.p.s.a.
Przedmiotem oceny Sądu według wyżej wskazanego kryterium poddana została decyzja organu odwoławczego z 10 czerwca 2011 r. wydana na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623), dalej Prawo budowlane, utrzymująca w mocy decyzję organu nadzoru budowlanego stopnia podstawowego, zatwierdzającą projekt budowlany zamienny dla inwestycji, polegającej na budowie budynku mieszkalnego wraz z przyłączami i szambem na nieruchomości w [...], przy ul. [...]. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji była konsekwencją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim o nałożeniu na inwestorów obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany z dotychczas wykonanych robót budowlanych.
Rozważania w zakresie dokonanej przez Sąd oceny legalności rozpocząć jednak należy od wskazania, iż sprawy związane z legalizacją, w trybie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) robót budowlanych, wykonywanych w budynku przy ul. [...] w [...], w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, były już przedmiotem oceny sądowej. W sprawie objętej przedmiotem niniejszego postępowania, a dotyczącej konsekwencji nałożenia na inwestora ( jego następców prawnych) obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, Wojewódzki Sąd Administracyjny wypowiedział się w wyroku z dnia 11 lipca 2005 r., sygn. akt II SA/Op 238/04 oraz w wyroku z dnia
9 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Op 591/08.
Mając też na uwadze powołane wyroki, wskazać należy na regulację art. 153 P.p.s.a. stanowiącego, iż ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Wyrażona w powołanym przepisie zasada związania orzeczeniem sądu oznacza, iż orzeczenie to oddziałuje na przyszłe postępowanie tak administracyjne, jak i sądowoadministracyjne. Zarówno organ administracji, jak i Sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku. W pojęciu "ocena prawna" mieści się przy tym, przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Wykładnia w tym sensie zmierza do wyjaśnienia, czy konkretny przepis zastosowany przez organ administracji, który wydał zaskarżoną decyzję, ma treść identyczną z treścią przypisaną przez tenże organ, a także do wyjaśnienia, czy do stosunku prawnego będącego przedmiotem postępowania nie ma zastosowania dany przepis, lecz przepis inny, którego organ administracji nie uwzględnił. Nadto sformułowanie, iż "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd", oznacza, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną istotnej zmianie przepisy.
Zgodnie z art. 153 P.p.s.a., uwzględniając ocenę prawna wyrażoną w wyroku z dnia 11 lipca 2005 r., sygn. akt II SA/Op 238/04, oraz z 9 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Op 591/08 podzielić tym samym należy stanowisko, że w niniejszej sprawie materialno – prawną podstawę zaskarżonej decyzji winien stanowić art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane – Dz.U. Nr 93, poz. 888). Na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego została wydana decyzja z 9 lipca 2010 r. o nałożeniu obowiązku przedłożenia projektu zamiennego, natomiast, opierając się o art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, organy orzekły o zatwierdzeniu przedłożonego projektu zamiennego oraz nałożyły na inwestorów obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, jako prawidłowe uznać zatem należy, podjęcie przez organ rozstrzygnięcia właśnie w oparciu o powołaną regulację art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego. Niemniej jednak, mając na uwadze stan faktyczny sprawy, w tym działania podejmowane w sprawie przez organy nadzoru budowlanego obydwu instancji, stanowiące władcze rozstrzygnięcia, a także treść zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że pomimo prawidłowego zastosowania podstawy materialnej, decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, w tym w szczególności art. 107 § 3 K.p.a.
I tak wskazać należy, że zgodnie z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, po upływie terminu lub na wniosek inwestora właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowanych albo – jeżeli budowa zastała zakończona o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Przepis ten odsyła zatem do sytuacji określonej w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, zgodnie z którym w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę – organ nakłada, określając terminy wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniając zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych – oraz w razie potrzeby – wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, przepisy dotyczące projektu zamiennego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.
A zatem obowiązkiem organu działającego w zgodzie z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego jest zbadanie projektu w części obejmującej istotne odstępstwa od pierwotnego projektu z założeniami zawartymi w art. 35 ust. 1 tego Prawa, przy czym w ust. 4 art. 35 ustawodawca wskazał, że w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. A zatem w okolicznościach niniejszej sprawy, właściwy organ ustaliwszy, że inwestor podczas realizacji inwestycji dopuścił się istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu prawidłowo – w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nałożył obowiązek przedłożenia w zakreślonym terminie projektu zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych.
Jednakże oceniając przedłożony projekt organ odwoławczy jedynie stwierdził, że projekt zamiennym został sporządzony przez osoby dysponujące odpowiednimi uprawnieniami i spełnia wymogi przewidziane dla tego typu opracowań, dlatego zaistniały podstawy do wydania decyzji zatwierdzającej przedstawiony projekt. Przepis art. 35, który ma odpowiednie zastosowanie do projektu zamiennego wskazuje, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego (tu: projektu zamiennego) organ sprawdza nie tylko zgodności projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (ust.1) ale i zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami w tym techniczno - budowlanymi (ust.2).
Należy zatem zgodzić się ze skarżącym, że zaskarżona decyzja została wydana co najmniej przedwcześnie tj. z naruszeniem art. 7, art. 77 §1 K.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Z akt sprawy wynika bowiem, że istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu polegały na: zmianie lokalizacji budynku - zlokalizowano go w granicy działek sąsiednich, zwiększono powierzchnię zabudowy budynku oraz jego kubaturę, jak i wykonano dodatkowe otwory okienne, zmieniono konstrukcję dachu.
A zatem obowiązkiem organu, określonym w art. 35 ust. 1 w zw. z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, była analiza projektu budowlanego zamiennego w części obejmującej te zmiany z punktu widzenia ich zgodności z przepisami prawa, w tym warunkami technicznymi. Rację ma skarżący, że organ nie dokonał tego rodzaju analizy. Organ odwoławczy ograniczył się bowiem do stwierdzenia, że nie doszło do naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U., Nr 75, poz. 690 ze zm.).
W konsekwencji, nie można odmówić trafności zarzutowi skargi, iż przedstawiony do
zatwierdzenia projekt nie pozwala w sposób jednoznaczny stwierdzić czy zmiany te są zgodne z wymogami warunków technicznych.
Z tych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana, co najmniej przedwcześnie, bez należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy, a zatem z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej określonej w art. art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. Zauważyć przyjdzie, że charakter rozstrzygnięć organu odwoławczego w sposób bezpośredni zdeterminowany jest zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 K.p.a. Jej istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy zawisłej przed organem I instancji. Dlatego rola organu odwoławczego nie ogranicza się tylko do kontroli instancyjnej decyzji organu I instancji, lecz organ odwoławczy obowiązany jest ponownie sprawę rozpatrzyć i rozstrzygnąć w jej całokształcie, według stanu prawnego i faktycznego aktualnego na datę orzekania przez ten organ.
Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę wskazaną wyżej ocenę prawną. W szczególności jego obowiązkiem będzie ustalenie dokładnego położenia w stosunku do granic działek sąsiednich budynku inwestora oraz ocena, czy odległości te są zgodne z warunkami technicznymi, jak i ocenienie innych dokonanych zmian (opisanych na stronie 1 zaskarżonej decyzji), w szczególności w zakresie kubatury budynku, konstrukcji dachu, czy wykonanych otworów okiennych. W przypadku stwierdzenia niezgodności w ww. zakresie obowiązkiem organu przed wydaniem decyzji określonej w art.51 ust. 4 będzie podjęcie działań naprawczych, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt. 1 i 2 i 51 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Z tych względów - w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c oraz 152 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.
Na zakończenie wskazać należy, że Sąd nie rozpoznał wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, a to ze względu na sprawność postępowania administracyjnego
i ekonomię procesową. Powyższe wynika z faktu, że terminy posiedzeń niejawnych zbliżone są do terminów rozpraw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło