II SA/Op 424/12

PostanowienieWSA w Opolu2013-11-13

Skład orzekający: Grażyna Jeżewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może zostać częściowo zwolniony z opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał przesłankę z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., tj. że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym, przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym, polegające na zwolnieniu z opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem.
Stan faktyczny
Skarżący K. J. wniósł skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, a następnie wniósł o zwolnienie z opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem. Skarżący wykazał swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody i wysokie wydatki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia skarżącego od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 (sto) złotych za odpis orzeczenia z uzasadnieniem.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżącego w sprawie ze skargi K. J. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 13 czerwca 2012 r., nr [...], w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia skarżącego od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 (sto) złotych za odpis orzeczenia z uzasadnieniem. K. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 13 czerwca 2012 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzje organu I instancji o nakazaniu D. J. i K. J. rozbiórki budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy 26,3 m², wybudowanego bez pozwolenia, w [...] przy ulicy [...]. W wyniku wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkoiwtym, postanowieniem z dnia 10 grudnia 2012 r., został on zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi wynoszącego 500 zł, w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono, oraz ustanowiono dla skarżącego adwokata z urzędu. Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2013 r. oddalono skargę K. J., a pełnomocnik z urzędu wniósł o sporządzenie na piśmie i doręczenie mu uzasadnienia wyroku. Następnie pismem z dnia 18 czerwca 2013 r. pełnomocnik wniósł o zwolnienie skarżącego z obowiązku uiszczania opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. Ponadto wskazał, że skarżący nie odbiera korespondencji od niego, dlatego prosi, aby to Sąd bezpośrednio przesłał mu formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Podniósł też, że Sąd dysponuje wszelką dokumentacją dotyczącą osobistej i materialnej sytuacji skarżącego. Sąd wyjaśnił pełnomocnikowi, że według przepisu art. 67 § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., obligatoryjnie musi jemu doręczać korespondencję przeznaczoną dla skarżącego. Jednocześnie przesłał mu, jako pełnomocnikowi, formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, do wypełnienia i odesłania w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Zachowując termin skarżący odesłał wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, wniósł nim o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazał, że on i jego małżonka, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, utrzymują się z emerytury żony, w kwocie 1743 zł netto miesięcznie. Skarżący wykazał, że uiszczana przez niego składka emerytalna wzrosła z 412,80 zł do 440 zł, pozostałe wydatki kształtuje się na tym samym poziomie, co podawane przez niego wcześniej. Wydają z żona, co miesiąc na leki 100 zł, ubezpieczenie na życie 70 zł, ubezpieczenie auta 30 zł, paliwo 60 zł, środki czystości 20 zł, karma dla psów 80 zł, woda 30 zł, światło 146 zł, gaz 55 zł, podatek 16 zł, telewizor 43 zł, śmieci 20 zł, składka emerytalno – rentowa 440 zł, węgiel 175 zł, żywność 455 zł. Łącznie wszystkie te wydatki wynoszą 1740 zł miesięcznie. Skarżący wskazał też, że uwagi na to, że nie stać go na ponoszenie jakichkolwiek kosztów w sprawie, nie był zainteresowany jej dalszym prowadzeniem. Pełnomocnik skarżącego został wezwany w dniu 7 sierpnia 2013 r., na zasadzie art. 255 P.p.s.a. do uzupełnienia danych zawartych we wniosku, z pouczeniem, że brak odpowiedzi na wezwanie może spowodować oddalenie wniosku o prawo pomocy, ale nie odpowiedział na wezwanie do dnia dzisiejszego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, zważył co następuje: Skarżący obecnie wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, jak sprecyzował to jego pełnomocnik z urzędu, poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczania opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za odpis uzasadnienia wyroku wraz z uzasadnieniem na piśmie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 P..p.s.a., osobie fizycznej prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, a zatem wnioskowanym przez skarżącego, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy może zostać także przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba domagająca się tego prawa wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Informacje niezbędne dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy strona postępowania ma obowiązek przedstawić w urzędowym formularzu wniosku, wykazując tym samym, że spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy wynikające z art. 246 P.p.s.a. Zasadą bowiem jest, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru (art. 252 § 2 P.p.s.a.). Dodatkowo Sąd oparł swoje stanowisko w sprawie na dokumentach źródłowych dołączonych do wniosku. Oceniając zatem sytuację materialną skarżącego i jego żony, z którą wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe, Sąd uznał, że wykazane wydatki konieczne na życie wynoszą w ich wypadku 1300 zł, a zatem z dochodu osiąganego co miesiąc z emerytury żony dysponują kwotą 440 zł. Jak wykazał skarżący kwota ta w całości jest wydatkowana na dobrowolne ubezpieczenie, według Sądu można je uznać za społecznie i ekonomicznie uzasadnione, natomiast jako kwota płacona dobrowolnie, nie może być brana pod uwagę jako wydatek życiowo niezbędny. W ocenie Sądu, to że skarżący pomimo niewielkiego dochodu zdecydował, iż będzie płacił kwoty tych dobrowolnych ubezpieczeń, nie może przesądzać o jego całkowitym zwolnieniu z kosztów postępowania sądowego. Sąd postanowił zatem zwolnić skarżącego częściowo od kosztów sądowych, poprzez zwolnienie od opłaty kancelaryjnej, za doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem, wynoszącej 100 zł. Sąd nie oddalił wniosku, pomimo nie przesłania przez skarżącego dodatkowych dokumentów i wyjaśnień. Sąd uznał bowiem, że w zakresie w jakim skarżący wniósł o prawo pomocy, dysponując zebranymi dokumentami, co do jego sytuacji materialnej, a także biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy, wskazujący na to, że ze względu na złą sytuację finansową, chciał on uniknąć generowania dalszych, obciążających go kosztów postępowania sądowego, przyznał mu prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Dodatkowo przychodzi zauważyć, iż od wydania poprzedniego postanowienia o przyznaniu prawa pomocy, upłynął okres prawie roku, natomiast dochody rodziny skarżącego, według jego oświadczenia nie wzrosły, a powszechnie wiadoma i zauważalna jest podwyżka cen usług, mediów oraz towarów użytku codziennego, jak żywność, środki czystości. Wzrost cen kosztów życia, przy jednoczesnym braku wzrostu dochodów, nie mógł zatem nie zostać dostrzeżony przy rozstrzyganiu o przyznaniu wyżej opisanego zwolnienia dla skarżącego, zwiększającego zakres zwolnienia przyznanego poprzednim postanowieniem Sądu. Należy zatem stwierdzić, że skarżący wykazał, iż zasługuje na przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli spełnia przesłankę z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 254 § 1, orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło