II SA/Op 448/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 8października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. S. na Sąd Rejonowy w Brzegu w przedmiocie działu spadku postanawia: odrzucić skargę. Skarżący T. S. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na postępowanie Sądu Rejonowego w Brzegu w sprawie z jego wniosku o dział spadku. W skardze tej wyraził swoje zastrzeżenia co do pracy Sądu, w tym poprosił o interwencję w sprawie poszukiwania przez Sąd drugiej żony jego ojca, gdyż brak ustaleń w tym zakresie opóźnia przeprowadzenie działu spadku. Do skargi dołączył szereg pism kierowanych do Prezesa Sądu Rejonowego w Brzegu i Sądu Rejonowego w Brzegu Wydziału I Cywilnego, w okresie od listopada 2011 r. do lipca 2012 r., w których ponownie wskazywał na swoje zastrzeżenia co do pracy sądów, w tym również Sądu w Raciborzu. Nadmienił, że stracił majątek po zmarłym ojcu, na rzecz drugiej żony ojca. Dalej podał, że w dniu 13 kwietnia 2012 r. złożył wniosek o nabycie spadku po zmarłym ojcu, sprawa została zarejestrowania pod sygn. akt [...], i nic się w niej nie dzieje, dlatego prosił o szybsze wyznaczanie terminów rozpraw. Zarzucił, że na omówione pisma kierowane do Prezesa Sądu Rejonowego w Brzegu nie otrzymał odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, działając na podstawie art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., zwrócił się pismem z 3 sierpnia 2012 r., oznaczonym nr II/Og 123/12, do Prezesa Sądu Rejonowego w Brzegu o udzielenie odpowiedzi na skargę oraz o nadesłanie akt administracyjnych. Prezes Sadu Rejonowego w Brzegu, odpowiadając na skargę wniósł o jej odrzucenie. Wyjaśnił, że skarga T. S. dotyczy postępowania o dział spadku po zmarłej M. S., prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Brzegu pod sygn. akt [...] w trybie postępowania cywilnego i według procedury określonej w kodeksie postępowania cywilnego, a wydawane w toku tego postępowania orzeczenia nie są decyzjami administracyjnymi. W związku z tym Wojewódzki Sad Administracyjny nie jest właściwy do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania sądowego i wydawanych przez sąd powszechny orzeczeń. Skarga powinna być zatem odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organem właściwym do rozpatrzenia takiego żądania jest sąd powszechny. Jednocześnie Prezes Sądu wyjaśnił w jaki sposób i w jakich datach udzielono odpowiedzi na pisma skarżącego, których kopie zostały załączone do skargi. Wskazał też, że obecnie postępowanie sądowe w sprawie o dział spadku z wniosku skarżącego jest zawieszone, z uwagi na zgon uczestnika postęowania. Odnośnie żądania dotyczącego przesłania akt sprawy wraz z odpowiedzią na skargę, Prezes Sadu rejonowego w Brzegu podał, że nie są one aktami sprawy administracyjnej, dlatego zostaną przedstawione na wyraźne żądanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, zważył co następuje: Skargę należało odrzucić. Wniesiona skarga dotyczy prowadzenia postępowania spadkowego przez sąd powszechny. Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a., sąd orzeka w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.,). Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania spraw, które nie zostały wymienione w cyt. przepisie. W szczególności nie jest on uprawniony do rozpoznawania skarg nie należących do właściwości sądu administracyjnego. Zasada ta obowiązuje także w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z akt sprawy T. S. ma zastrzeżenia co sposobu prowadzenia postępowania w sprawie o dział spadku po jego zmarłej matce i o nabycie spadku po zmarłym ojcu, domaga się interwencji w sprawie poszukiwania drugiej żony jego ojca, a także szybszego wyznaczania terminów posiedzeń w sprawach spadkowych. Rozpatrywanie takiego żądania nie mieści się w zakresie działania przedmiotowego sądów administracyjnych. Sprawy o stwierdzenie nabycia spadku, jak i dział spadku, jak to wskazano w odpowiedzi na skargę należą do właściwości sądu powszechnego. Postępowanie w takich sprawach toczy się według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, znajdujących się zarówno w przepisach Księgi pierwszej dotyczącej ogólnie procesu, jak i w przepisach odnośnie postępowań odrębnych Dział IV "Sprawy z zakresu prawa spadkowego" w art. 627 do art. 691. Sama materia prawa spadkowego jest regulowana przepisami Kodeksu cywilnego, Księga czwarta "Spadki" art. 922 - art. 1088. Zgodnie natomiast z art. 1 Kodeksu postępowania cywilnego, zawierającym definicję sprawy cywilnej, akt ten normuje postępowanie sądowe w sprawach ze stosunków z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy, jak również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz w innych sprawach, do których przepisy tego Kodeksu stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy cywilne). Stosownie zaś do art. 2 § 1 do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych, oraz Sąd Najwyższy. W związku z powyższym skarga w przedmiocie prowadzenia postępowania w sprawach spadkowych, należących do kategorii spraw cywilnych rozpoznawanych przez sądy powszechne, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego, podlega odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, orzeczono, jak sentencji.