II SA/Op 46/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2005 na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na orzeczenie Powiatowej Komisji Ziemskiej w G. z dnia[...], nr [...] w przedmiocie aktu nadania p o s t a n a w i a odrzucić skargę. W dniu 8 lutego 2005 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wpłynęła skarga J. M. na akt nadania nr [...] wydany przez Powiatową Komisję Ziemską w G. na rzecz A. M., w zakresie przyznającym na współwłasność - niewydzieloną część działki siedliskowej wraz z zabudowaniami, położoną w L. - gm. [...], o pow. 0,75 ha. W uzasadnieniu skargi podano, iż na nieruchomości pozostającej we współwłasności trwa konflikt sąsiedzki, którego nie można rozwiązać ugodowo, gdyż druga strona nie wyraża zgody na podział, ani też nie podejmuje kroków zmierzających do remontu budynków. Dlatego też koniecznym jest zniesienie współwłasności. Jednocześnie skarżący wyjaśnił, iż jest następcą prawnym A. M. i to właśnie jemu powinna być przyznana własność wydzielonej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Starosta [...] wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, iż orzeczeniem Powiatowej Komisji Ziemskiej z dnia 10 września 1957 r., Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. uchyliło m.in. akt nadania nr [...] z dnia [...] i nadało A. M. około 8 ha ziemi i - niewydzieloną część działki siedliskowej wraz z zabudowaniami, którą przyznano na współwłasność z J. G., W. G. i J. K. Współwłaściciele samodzielnie określili sposób użytkowania obiektów. Orzeczeniami o wykonaniu aktu nadania z dnia 16 marca 1960 r. określono A. M. granice gospodarstwa oraz działki siedliskowej. Podobnie postąpiono w przypadku J. i W. G. oraz J. K. Działka siedliskowa stanowiła współwłasność. Obecnie działka ta nadal pozostaje we współwłasności, tyle że następców prawnych, tj. małżonków M. i M. K. oraz J. M., po - niewydzielonej części. Starosta poinformował także, że od 1960 r. nie toczyło się żadne postępowanie w przedmiotowej sprawie, a ponadto, że zniesienie współwłasności należy do kompetencji sądów powszechnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skargę należało odrzucić, jako niedopuszczalną. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a., sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosuje środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.s.a.). Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cyt. przepisie. Dokonując wykładni wskazanych regulacji w kontekście zgłoszonego żądania zniesienia współwłasności działki siedliskowej, przede wszystkim wskazać należy, iż uprawienie sądu administracyjnego do orzekania w sprawach skarg na akty i czynności organu wyraźnie zostało ograniczone do sytuacji, w których obowiązkiem organu było załatwienie w sposób wskazany przepisem konkretnej sprawy administracyjnej. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia kwestii dopuszczalności skargi miało zatem ustalenie, czy przedmiot żądania J. M. należy do sfery spraw z zakresu administracji publicznej. Na tak postawione pytanie należy odpowiedzieć przecząco. Własność jest stosunkiem normowanym przez przepisy prawa cywilnego a więc wszelkie roszczenia właściciela, czy też współwłaściciela, rozpoznają sądy powszechne, powołane do rozpoznawania spraw cywilnych (art. 2 § 1 ustawy Kodeks postępowania cywilnego). J. M. żąda zniesienia współwłasności działki siedliskowej. Realizacja tego zadania nie następuje poprzez wydanie decyzji, postanowienia, czy też innych aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.s.a. Co prawda orzeczeniem organu administracji nadano A. M. nieruchomość obejmującą ok. 8 ha ziemi i - niewydzieloną część działki siedliskowej zabudowanej budynkami, jednak zniesienia współwłasności nie dokonuje się w drodze zmiany, uchylenia, czy też stwierdzenia nieważności tego orzeczenia. Kwestie te regulują przepisy ustawy Kodeks cywilny (art. 210), zatem powyższa sprawa podlega kognicji sądu powszechnego (cywilnego). Wobec powyższego należało, na mocy art. 58 §1 pkt 1 i § 3 p.s.a., skargę odrzucić.