II SA/Op 471/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie : Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant : Sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi Wojewody Opolskiego na uchwałę Rady Gminy Walce z dnia 30 maja 2007 r., nr VII/50/07 w przedmiocie statutu sołectwa postanawia: umorzyć postępowanie. Przedmiotem skargi wniesionej przez Wojewodę Opolskiego jest uchwała Rady Gminy Walce z 30 maja 2007r., Nr VII/50/07 w sprawie nadania statutu Sołectwu Ćwiercie. Działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.) organ nadzoru wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej uchwały w części dotyczącej: § 7 ust. 2; § 8 ust. 3; § 12 ust. 1 pkt 1 w zakresie dotyczącym wyboru sołtysa; § 12 ust. 1 pkt 2 w zakresie dotyczącym wyboru rady sołeckiej; § 14 pkt 15; § 15 ust. 4; § 16 ust. 2, 4, 5; § 17 ust. 1, 2, 3, 6; § 18 ust. 1, 2, 3; § 19 ust. 1, 3; § 20; § 24 ust. 1, 2 oraz § 28 ust. 5 w zakresie wyrazów "oraz wyznaczeni pracownicy". W uzasadnieniu wyjaśnił, że regulacja zawarta w § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 uchwały, stanowiąca, że do wyłącznej właściwości Zebrania Wiejskiego należy wybór Sołtysa i Rady Sołeckiej, narusza przepis art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, w myśl którego sołtys oraz członkowie rady sołeckiej wybierani są w głosowaniu tajnym, bezpośrednim, spośród nieograniczonej liczby kandydatów przez stałych mieszkańców sołectwa uprawnionych do głosowania. Skarżący podniósł, że ze wskazanych wyżej powodów koniecznym jest skierowanie wniosku o stwierdzenie nieważności przepisów uchwały, które formułują zasady wyboru Sołtysa lub członków Rady Sołeckiej przez Zebranie Wiejskie, tj. § 16 ust. 2, 4, 5; § 17 ust. 6; § 18 ust. 1, 2, 3; § 19 ust. 1 i 3; § 24 ust. 1 i 2. Następnie Wojewoda podał, iż w § 17 ust. 1 uchwały Rada postanowiła, że "Dla dokonania ważności wyboru Sołtysa i Rady Sołeckiej wymagana jest obecność co najmniej 1/10 osób uprawnionych do głosowania", czym przekroczyła upoważnienie wynikające z przepisu art. 35 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. Ponadto, ust. 2 i 3 § 17 uchwały także w sposób istotny naruszają prawo, albowiem nawiązują do określonego w uchwale quorum wymaganego dla stwierdzenia ważności wyborów. W § 7 ust. 2 uchwały Rada przyjęła zapis stanowiący o kompetencji Zebrania Wiejskiego do powoływania stałych i doraźnych komisji, który w ocenie Wojewody również należy uznać za sprzeczny z prawem, jako że został podjęty bez podstawy prawnej. Podobnie, istotnie narusza prawo zapis § 8 ust. 3 uchwały w zakresie w jakim stanowi, że Rada jest organem jednostki pomocniczej sołectwa w istotny sposób narusza art. 36 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w którym ustawodawca wymienił tylko dwa organy jednostki pomocniczej sołectwa, tj. zebranie wiejskie i sołtysa. Dalej Wojewoda wskazał, że w § 14 pkt 15 i § 20 uchwały zawarto powtórzenie zapisów ustawowych. W dalszej części uzasadnienia wyjaśnił, że regulację § 15 ust. 4 uchwały, w zakresie w jakim postanowiono, że sołectwo mogłoby nawiązywać współpracę z innymi sołectwami na terenie gminy podejmując wspólne uchwały, podjęto bez podstawy prawnej. Na zakończenie zarzucił, że § 28 uchwały, mocą którego wyposażono wyznaczonych pracowników w uprawnienia żądania niezbędnych informacji i danych dotyczących funkcjonowania Sołectwa, wykracza poza zakres delegacji przekazanej Radzie do uregulowania przez przepis art. 35 ust. 3 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Walce wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Uzasadniając to procesowe stanowisko podniesiono, że Gmina Walce uwzględniła wszystkie zarzuty Wojewody Opolskiego zawarte w skardze. W szczególności analizując treść skargi podzielono jej argumentację. W konsekwencji podjęto stosowne prace nad projektem nowej uchwały, które doprowadziły do przedłożenia pod obrady rady gminy projektu uchwały w przedmiocie uchwalenia nowego statutu Sołectwa Ćwiercie. Strona przeciwna złożyła też oświadczenie, że uchwała będąca przedmiotem skargi Wojewody Opolskiego nie była wykonywana, ani nie podjęto jakichkolwiek czynności prawnych w oparciu o nią. Podniesiono, że stan taki będzie trwał do zakończenia postępowania sądowego, względnie wejścia w życie nowej uchwały Rady Gminy (por. pismo procesowe Wójta Gminy Walce i odpowiedź na skargę złożone przez ten organ 6 listopada 2007r. k.30-31 akt sądowych). Uchwałą z dnia 6 listopada 2007r. Nr XI/88/07 w sprawie nadania statutu Sołectwu Ćwiercie Rada Gminy Walce uchyliła uchwałę własną z 30 maja 2007r. Nr VII/50/07 ( § 28 uchwały). W piśmie procesowym z 4 grudnia 2007r. Wojewoda Opolski także wniósł o umorzenie postępowania, podnosząc , że kolejna uchwała Rady Gminy Walce z 6 listopada 2007r. , po jej zbadaniu w trybie nadzoru, została przekazana do ogłoszenia w Dziennie Urzędowym Województwa Opolskiego i wejdzie w życie po upływie 14 dni od jej opublikowania. Pismem procesowym z 12 grudnia 2007r. Wojewoda Opolski uzupełnił wcześniejszą wypowiedź przez podanie, że uchwała Rady Gminy Walce z 6 listopada 2007r. została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego z 10 grudnia 2007r. w nr 91, pod pozycją 2957 ( por. pisma procesowe skarżącego k-61 i 71 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Postępowanie sądowoadministracyjne należało umorzyć. Stosownie do treści art. 161 § 1 pkt. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002, Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wskazana w art. 161 § 1 pkt. 1 i 2 . Bezprzedmiotowość postępowania z innych przyczyn w rozumieniu tego przepisu występuje wówczas, gdy w toku postępowania – a przed wydaniem wyroku – przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. W rozpoznawanej sprawie między wniesieniem skargi, a zamknięciem rozprawy doszło do podjęcia przez Radę Gminy Walce uchwały z 6 listopada 2007r., którą – co wynika z zapisu § 28 - uchylono w całości zaskarżoną uchwałę z 30 maja 2007r. Uchwała uchylająca poprzednią została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego z 10 grudnia 2007r. i weszła w życie po upływie 14 dni od jej ogłoszenia. Uchylenie uchwały inną, kolejną uchwałą ma charakter konstytutywny. Wywołuje skutek na przyszłość ( ex nunc ) oznacza to, że przerywa wywoływanie skutków prawnych uchwały poprzedniej jedynie od daty wejścia w życie uchwały uchylającej. W związku z tym trzeba podnieść, że zaskarżona uchwała z 30 maja 2007r. w okresie jej obowiązywania nie wywołała żadnych skutków prawnych. Z oświadczenia procesowego Wójta Gminy Walce wynika wprost, że zaskarżona uchwała nie była wykonywana. Skoro zatem nie podejmowano żadnych czynności prawnych w oparciu o jej uregulowania to stwierdzić należało istnienie przesłanki do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt. 3 P.p.s.a. Wobec braku przedmiotu zaskarżenia postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe . Z tej przyczyny i z mocy powołanego wyżej przepisu orzeczono jak w postanowieniu.