II SA/Op 483/13

WyrokWSA w Opolu2014-01-14

Skład orzekający: Jerzy Krupiński, Ewa Janowska, Teresa Cisyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może odmówić przyjęcia odwołania wniesionego przez drugiego ustanowionego obrońcę, jeśli obwiniony ustanowił dwóch obrońców i nie cofnął pełnomocnictwa pierwszemu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył prawo, odmawiając przyjęcia odwołania wniesionego przez drugiego ustanowionego obrońcę. Skoro organ dopuścił do udziału w postępowaniu obu pełnomocników i doręczał im pisma, nie mógł następnie pozbawić jednego z nich statusu obrońcy, zwłaszcza gdy istniały przesłanki wskazujące na niemożność działania pierwszego obrońcy z powodu choroby. Taka postawa organu stanowi naruszenie prawa do obrony.
Stan faktyczny
Sierżant Ł.R. został obwiniony o naruszenie dyscypliny służbowej. Po wydaniu orzeczenia o winie i karze nagany, wniósł odwołanie za pośrednictwem swojego obrońcy, adwokata S.B. Następnie, z powodu choroby adwokata S.B., ustanowił drugiego obrońcę, adwokata W.S., który również wniósł odwołanie od kolejnego orzeczenia. Opolski Komendant Wojewódzki Policji odmówił przyjęcia odwołania wniesionego przez adwokata W.S., uznając go za osobę nieuprawnioną, ponieważ obwiniony miał już ustanowionego obrońcę (adwokata S.B.).
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu i określił, że postanowienie to w całości nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie WSA Ewa Janowska – spr. WSA Teresa Cisyk Protokolant St. sekretarz sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Ł. R. na postanowienie Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia 12 września 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia odwołania od orzeczenia w sprawie dyscyplinarnej funkcjonariusza Policji. 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) określa, że zaskarżone postanowienie w całości nie podlega wykonaniu. Ł. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na postanowienie Opolskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji w Opolu z dnia 12 września 2013 r., nr [...], wydane na podstawie art. 135k ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r., nr 287 poz. 1687 ze zm., dalej ustawa o Policji) odmawiające przyjęcia odwołania od orzeczenie nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...], wydanego w sprawie dyscyplinarnej, ze względu na to, że zostało wniesione przez osobę nieuprawnioną. Zaskarżony akt poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu. Postanowieniem z dnia 6 listopada 2012 r., nr [...], Komendant Powiatowy Policji w [...] wszczął przeciwko sierż. Ł.R. postępowanie dyscyplinarne. Komendant Powiatowy stwierdził, że policjant ten naruszył dyscyplinę służbową, nie dokonując w notatniku służbowym bieżącego wpisu, dotyczącego rozpoczęcia przerwy w służbie, co spowodowało, że zachowaniem swym naruszył § 4 ust. 7 i ust. 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów oraz § 25 ust. 9, § 32 ust. 1 pkt 1 zarządzenia nr 768 Komendanta Głównego Policji z dnia 14 sierpnia 2007 r. w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym w związku z § 4 ust. 2 pkt 2 ppkt f i § 4 ust. 5 wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji w sprawie ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych. Organ ten uznał, że skarżący popełnił przewinienie dyscyplinarne określone w art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji. W dniu 21 stycznia 2013 r. Ł. R. przedstawił Komendantowi Powiatowemu Policji pełnomocnictwo udzielone adwokatowi S. B. do reprezentowania go w postępowaniu dyscyplinarnym. Orzeczeniem nr [...], z dnia 22 marca 2013 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] uznał sierż. Ł. R. winnego naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzył mu karę nagany. Orzeczenie to doręczono obwinionemu w dniu 27 marca 2013 r., a obrońcy w dniu 9 kwietnia 2013 r. S.B. w dniu 27 marca 2013 r. wniósł odwołanie od orzeczenia dyscyplinarnego nr [...]. Wyższy przełożony dyscyplinarny na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu dyscyplinarnym oraz uwzględniając wniosek komisji powołanej do zbadania zaskarżonego orzeczenia stwierdził, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie i uchylił w całości zaskarżone orzeczenie nr [...] z dnia 22 marca 2013 r. Komendanta Powiatowego Policji w [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez przełożonego dyscyplinarnego, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymagało przeprowadzenie czynności w znacznym zakresie. Pismem z dnia 10 lipca 2013 r. adwokat W.S., załączając pełnomocnictwo udzielone przez Ł. R. zgłosił swoje uczestnictwo w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym, jako obrońca. Po przeprowadzeniu przez rzecznika dyscyplinarnego postępowania dowodowego Komendant Powiatowy Policji w [...] wydał w dniu 13 sierpnia 2013 r. orzeczenie nr [...], w którym uznał obwinionego winnym naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzył mu karę nagany. Orzeczenie doręczono obwinionemu (12 sierpnia 2013 r.), obrońcy - adwokatowi S.B. w dniu 9 sierpnia 2013 r. oraz adwokatowi W. S. w dniu 9 sierpnia 2013 r. W dniu 16 sierpnia 2013 r. wpłynęło do Komendy Powiatowej Policji w [...], sporządzone przez adwokata W.S. odwołanie od ww. orzeczenia dyscyplinarnego, w którym zawarto wniosek o uchylenie zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W ocenie obrońcy, w trakcie prowadzonego postępowania popełniono błędy proceduralne uzasadniające uchylenie orzeczenia. Orzekając o odmowie przyjęcia odwołania od orzeczenia dyscyplinarnego nr [...] Opolski Wojewódzki Komendant Policji w Opolu wyjaśnił, że stosownie do art. 135k ust. 3 ustawy o Policji, wyższy przełożony dyscyplinarny przystępując do rozpatrzenia odwołania zobowiązany jest do zbadania, czy odwołanie zostało niesione w ustawowym terminie przez osobę uprawnioną i czy jest dopuszczalne. Równocześnie organ ten wskazał, że z art. 135f ust. 1 pkt 4a ustawy o Policji, wynika prawo obwinionego do ustanowienia obrońcy. Przepis ten stanowi bowiem, że w toku postępowania dyscyplinarnego obwiniony ma prawo ustanowienia obrońcy, którym może być policjant, adwokat albo radca prawny. W dalszym ciągu swego wywodu Komendant Wojewódzki argumentował, że użycie przez ustawodawcę sformułowania "ustanowienie obrońcy" jednoznacznie wskazuje na liczbę pojedynczą. W ocenie organu, wykładnia gramatyczna przywołanego przepisu nie budzi żadnych wątpliwości, co potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych, między innymi wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 7/07. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 135f ust. 3 ustawy o Policji, ustanowienie obrońcy uprawnia go do działania w całym postępowaniu dyscyplinarnym, nie wyłączając czynności po uprawomocnieniu się orzeczenia, jeżeli pełnomocnictwo nie zawiera ograniczeń. O zmianie zakresu pełnomocnictwa uprawniającego do działania w postępowaniu dyscyplinarnym lub jego cofnięciu obwiniony jest zobowiązany do niezwłocznego zawiadomienia obrońcy oraz rzecznika dyscyplinarnego, obrońca nie może podejmować czynności na niekorzyść obwinionego – art. 135f ust. 4 ustawy o Policji. Może on zrezygnować z reprezentowania obwinionego w toku postępowania dyscyplinarnego, zawiadamiając o tym obwinionego, jednocześnie do czasu ustanowienia nowego obrońcy, nie dłużej niż przez czternaście dni od dnia zawiadomienia obwinionego, obrońca jest obowiązany podejmować niezbędne czynności. Opolski Wojewódzki Komendant Policji podał, że w aktach postępowania dyscyplinarnego znajduje się pełnomocnictwo udzielone przez Ł.R. adwokatowi S.B. (z 18 stycznia 2013 r.) upoważniające do prowadzenia we wszystkich instancjach sprawy postępowania dyscyplinarnego o sygn. [...]. Równocześnie w aktach sprawy znajduje się pismo adwokata W.S. z dnia 10 lipca 2013 r., w którym zgłasza się jako obrońca Ł.R., obwinionego w postępowaniu dyscyplinarnym. Do ww. pisma zostało dołączone pełnomocnictwo, którego udzielił Ł.R. adwokatowi W.S. do prowadzenia we wszystkich instancjach sprawy własnej dyscyplinarnej w związku z orzeczeniem nr [...] z dnia 11 czerwca 2013 r. Organ zaznaczył, że w aktach sprawy nie ma dokumentu potwierdzającego dopełnienie przez obwinionego obowiązku zawiadomienia rzecznika dyscyplinarnego o cofnięciu pełnomocnictwa obrońcy - adwokatowi S.B., jak i nie ma zawiadomienia obrońcy o rezygnacji z reprezentowania obwinionego w postępowaniu dyscyplinarnym. Mając na uwadze, że uprawnionym do wniesienia odwołania był sierż. Ł. R., gdyż udział obrońcy nie wyłącza osobistego działania w nim obwinionego (art. 135 f ust. 5 ustawy o Policji) lub jego obrońca adwokat S. B., odwołanie wniesione przez adwokata W. S., organ odwoławczy uznał za wniesione przez osobę nieuprawnioną. W skardze do Sądu Ł. R. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i uznanie istnienia po stronie organu obowiązku merytorycznego rozpoznania odwołania jego obrońcy. W uzasadnieniu swego pisma podniósł, że stanowisko organu rażąco narusza przepisy postępowania i oznacza działanie zmierzające do uchylenia się od merytorycznego rozpoznania sprawy, jak i narusza prawo do obrony. Zarzucił, że przywołane przez organ orzeczenie WSA w Warszawie zapadło w odmiennym stanie faktycznym, gdzie organ dyscyplinarny nie dopuścił do działania w toku postępowania dyscyplinarnego drugiego obrońcy obwinionego, stąd rozważania sądu dotyczyły zagadnienia, czy organ miał prawo tak uczynić. Skarżący zaznaczył, że w przedmiotowej sprawie organ dyscyplinarny już dopuścił do udziału w sprawie drugiego obrońcę – zawiadamiając go o terminach czynności procesowych i doręczając mu pisma procesowe. W przekonaniu skarżącego, kwestia, czy istniała potrzeba i możliwość dopuszczenia drugiego obrońcy jest tym samym bezprzedmiotowa. Skarżący argumentował, że to organ prowadzący postępowanie może nie dopuścić do udziału w sprawie drugiego i kolejnych obrońców, uznając, że ich ustanowienie nie służy prawu do obrony lub też jest tego prawa nadużyciem. Jeżeli jednak taki obrońca został ustanowiony, jak w niniejszej sprawie, to organ nagle nie może w toku postępowania uznać obrońcę za osobę nieuprawnioną do występowania w sprawie. Mające miejsce w niniejszej sprawie naruszenie przepisów postępowania stanowiło, zdaniem skarżącego, naruszenie konstytucyjnego prawa do obrony. Skarżący podkreślił, że formalne ustanowienie obrońcy, czy też jego formalne "istnienie" w postępowaniu, nie czyni zadość obowiązkowi obrony w znaczeniu materialnym, gdy obrońca ten z powodów obiektywnych, czy też subiektywnych nie jest w stanie skutecznie działać na rzecz mandanta. Skarżący wyjaśnił, że ustanowiony w pierwszej kolejności adwokat S.B. nagle poważnie zachorował i w trybie pilnym został przyjęty do szpitala. Nie mając z nim kontaktu ustanowił drugiego obrońcę. Przyznał, że nie dokonał wypowiedzenia pierwotnie udzielonego pełnomocnictwa, bo było to niemożliwe praktycznie, a także w jego mniemaniu nieetyczne. Dlatego też w postępowaniu dyscyplinarnym za swoich obrońców uważał obu ustanowionych pełnomocników. Do skargi Ł. R. dołączył oświadczenia obu adwokatów, potwierdzające, że nadal pełnią oni funkcję obrońcy skarżącego. W odpowiedzi na skargę Opolski Wojewódzki Komendant Policji w Opolu wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności zaskarżonej decyzji z prawem obowiązującym w dacie jej wydania. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Wiążące przy tym są przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), tj. w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując oceny zaskarżonego aktu, wedle wskazanego wyżej kryterium legalności Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż postanowienie Opolskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji z dnia 12 września 2013 r., nr [...] zostało wydane z naruszeniem prawa. Zaskarżonym postanowieniem orzeczono o odmowie przyjęcia odwołania od orzeczenia nr [...] z dnia 7 sierpnia 2013 r., wydanego w sprawie dyscyplinarnej sierż. Ł. R. – policjanta [...] Komendy Powiatowej w [...], ze względu na to, że zostało wniesione przez osobę nieuprawnioną. Za osobę nieuprawnioną do wniesienia odwołania organ uznał obrońcę obwinionego, z uwagi na fakt, że był to kolejny obrońca, któremu w toku postępowania dyscyplinarnego udzielone zostało pełnomocnictwo obrończe. Zagadnienie odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy Policji zostało uregulowane w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 ze zm.), zwanej w dalszej części uzasadnienia ustawą o Policji. Postępowanie dyscyplinarne prowadzi się stosując przepisy rozdziału 10 "Odpowiedzialność dyscyplinarna i karna policjantów", a mianowicie przepisy art. 132-144a ustawy o Policji. Zawarta w nim jest materialnoprawna regulacja odpowiedzialności policjantów, jak również regulacja procesowa postępowania dyscyplinarnego. Regulacja ta jedynie w zakresie przewidzianym w art. 135p ust. 1 ustawy o Policji (tj. dotycząca wezwań, terminów, doręczeń i świadków z wyłączeniem możliwości nakładania kar porządkowych) zawiera odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania karnego. Powołana ustawa o Policji nie odsyła w zakresie w niej nieuregulowanym do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Również przepisy art. 1 pkt 1 i 2 K.p.a. nie dają podstawy do stosowania do postępowania dyscyplinarnego przepisów tego Kodeksu (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 grudnia 2006 r., sygn. akt I OSK 472/06, Lex 290653, oraz w wyroku z dnia 7 czerwca 2013 r., sygn. akt I OSK 1605/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http:// orzeczenia nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. W toku postępowania dyscyplinarnego obwiniony ma prawo do: 1) odmowy składania wyjaśnień; 2) zgłaszania wniosków dowodowych; 3) przeglądania akt postępowania dyscyplinarnego oraz sporządzania z nich notatek, z zastrzeżeniem ust. 2; 4a) ustanowienia obrońcy, którym może być policjant, adwokat albo radca prawny. Ustanowienie obrońcy uprawnia go do działania w całym postępowaniu dyscyplinarnym, nie wyłączając czynności po uprawomocnieniu się orzeczenia. O zmianie zakresu pełnomocnictwa uprawniającego do działania w postępowaniu dyscyplinarnym lub o jego cofnięciu obwiniony niezwłocznie zawiadamia obrońcę oraz rzecznika dyscyplinarnego – art. 135f ust. 1 i 3 ustawy o Policji. Obrońca nie może podejmować czynności na niekorzyść obwinionego, może zrezygnować z reprezentowania obwinionego w toku postępowania dyscyplinarnego, zawiadamiając o tym obwinionego oraz rzecznika dyscyplinarnego. Do czasu ustanowienia nowego obrońcy jednak nie dłużej niż 14 dni od dnia zawiadomienia obwinionego, obrońca obowiązany jest podejmować niezbędne czynności. Ustanowionemu obrońcy doręcza się orzeczenia, postanowienia i inne pisma wydane w toku postępowania dyscyplinarnego, niezależnie od obowiązku ich doręczania bezpośrednio obwinionemu – art. 135f ust. 4 i 6 ustawy o Policji. Postępowanie dyscyplinarne, o czym stanowi art. 135k ust. 1 – ust. 3 ustawy o Policji, jest dwuinstancyjne. Od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji przysługuje odwołanie w terminie 7 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Odwołanie składa się do wyższego przełożonego dyscyplinarnego za pośrednictwem przełożonego, który wydał orzeczenie w pierwszej instancji. Wyższy przełożony dyscyplinarny odmawia przyjęcia odwołania, w drodze postanowienia, jeżeli zostało wniesione po terminie, lub przez osobę nieuprawnioną albo jest niedopuszczalne. Jak wyżej wskazano, organ odwoławczy uznał za osobę nieuprawnioną do udziału w postępowaniu odwoławczym, w tym do wniesienia odwołania, adwokata W.S., któremu skarżący w dniu 10 lipca 2013 r. udzielił pełnomocnictwa obrończego. Z lektury akt administracyjnych wynika, że obrońca ten brał udział w postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym wobec skarżącego, otrzymywał bowiem korespondencję od organu, m.in.: (wezwanie z 8 lipca 2013 r. - karta 312 akt adm.), postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia 9 lipca 2013 r., nr [...], o zawieszeniu postępowania dyscyplinarnego (karta 314 akt adm.), jak również brał udział w czynnościach procesowych, wnosząc zażalenie na ww. postanowienie. Zauważyć przyjdzie, że wezwanie z dnia 8 lipca 2013 r. oraz postanowienie z dnia 9 lipca 2013 r. zostało także doręczone bezpośrednio obwinionemu oraz wcześniej przez niego ustanowionemu pełnomocnikowi, adwokatowi S. B. (pełnomocnictwo z dnia18 stycznia 2013 r. - karta 215-216 akt adm.). Zażalenie wniesione przez adwokata W. S. zostało rozpoznane przez Opolskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji w Opolu, który postanowieniem z dnia 25 lipca 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego z dnia 9 lipca 2013 r., nr [...]. W toku dalszego procedowania Komendant Powiatowy Policji w [...] podjął zawieszone postępowanie dyscyplinarne, wydając w dniu 18 lipca 2013 r. postanowienie nr [...], które zostało doręczone do rąk obu pełnomocników. Również kolejne postanowienia oraz inne pisma w przedmiotowym postępowaniu dyscyplinarnym doręczane były zarówno adwokatowi S.B., jak i adwokatowi W.S., w tym pismo z dnia 19 lipca 2013 r. informujące obu pełnomocników o zapoznaniu obwinionego z aktami postępowania (karta 329, 330, 340, 341 akt adm.), postanowienie z dnia 25 lipca 2013r. o przedłużeniu czynności dowodowych w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym (karta 347, 373, 375 akt adm.), a także orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia 7 sierpnia 2013 r., nr [...] (karta 369 i 370 akt adm.), od którego odwołanie wniósł obrońca adwokat W. S., uznany w zaskarżonym postanowieniu za osobę nieuprawnioną. Zauważyć przyjdzie, że w postępowaniu dyscyplinarnym, zakończonym wydaniem orzeczenia dyscyplinarnego nr [...] przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] brak jest aktu o niewyrażeniu zgody na udział w sprawie więcej aniżeli jednego obrońcy, także i Opolski Komendant Wojewódzki Policji nie wypowiedział się w tej kwestii, doręczając natomiast wydawane przez siebie orzeczenia procesowe, do rąk obu pełnomocników. Podkreślić przyjdzie, że stosownie do art. 135f ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji – w toku postępowania dyscyplinarnego obwiniony ma prawo do ustanowienia obrońcy, którym może być policjant, adwokat, radca prawny. Ustanowienie obrońcy uprawnia go do działania w całym postępowaniu dyscyplinarnym. Korzystając zatem z przysługującego prawa skarżący ustanowił obrońcę w osobie adwokata S.B.. Następnie, po powzięciu wiadomości o zaistnieniu przeszkód w sprawowaniu funkcji obrońcy przez tego adwokata, wywołanych poważną chorobą, ustanowił kolejnego obrońcę w osobie adwokata W.S.. Fakt ten nie został zakwestionowany przez organ na żadnym etapie postępowania dyscyplinarnego, co oznaczało w przekonaniu skarżącego, pełną realizację przysługującego mu, jako obwinionemu, prawa do obrony w prowadzonym postępowaniu. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie z poglądem takim należy się zgodzić. W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie można pomijać faktu, że w aktach sprawy brak jest oświadczenia skarżącego o zmianie zakresu pełnomocnictwa uprawniającego do działania w postępowaniu dyscyplinarnym lub o jego cofnięciu, brak też oświadczenia o rezygnacji z reprezentowania obwinionego w toku postępowania dyscyplinarnego, pochodzącego od któregokolwiek z obrońców. Organ odwoławczy przyjął, że osobą nieuprawnioną do działania w przedmiotowym postępowaniu jest drugi w kolejności ustanowienia, pełnomocnik. Nie wyjaśniając jednakże tej kwestii, w ocenie Sądu, organ naruszył przepis art. 135 f ust. 3 ustawy, pozbawiając w istocie skarżącego prawa do obrony. Nie można wprawdzie wykluczyć, że wolą skarżącego było, aby reprezentował go w postępowaniu dyscyplinarnym jedynie adwokat W.S., zaś pełnomocnictwo udzielone adwokatowi S.B. zostało przez skarżącego uprzednio wypowiedziane, jednakże to rolą organu było wyjaśnienie tej kwestii. Zdaniem Sądu, to nie organ był uprawniony do samodzielnego przyjęcia i wskazania osoby obrońcy obwinionego, jak i oceniania, które pełnomocnictwo utraciło moc, w sytuacji, gdy nie poinformowano skarżącego o konieczności wyboru obrońcy. Nie zastrzeżono też w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym, że jeden z ustanowionych pełnomocników nie został dopuszczony do udziału w sprawie w charakterze obrońcy. Mając na uwadze realia niniejszej sprawy, a więc znajdującą się w aktach administracyjnych informację o chorobie adwokata S.B., dodatkowo powiedzieć przyjdzie, że organ zobowiązany był także do ustalenia i wyjaśnienia, czy ewentualnie obrońca ten nie zrezygnował z reprezentowania obwinionego w toku postępowania dyscyplinarnego. Nie można bowiem wykluczyć, że czynność taka została dokonana w formie ustnej, bądź w formie pisemnej, jednak bez powiadomienia organu. Tezę o pozbawieniu skarżącego w przedmiotowym postępowaniu odwoławczym prawa do obrony potwierdza okoliczność o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu dyscyplinarnym obu pełnomocników, którym równolegle doręczane były postanowienia i inne pisma procesowe, a następnie jednego z nich pozbawienie statusu obrońcy. Stąd oparcie przez organ odwoławczy argumentacji na tezie zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 7/07, Lex 318271, nie znajduje, w przekonaniu Sądu, uzasadnienia w odniesieniu do rozpatrywanego stanu faktycznego niniejszej sprawy. Jak już powiedziano w postępowaniu dyscyplinarnym organ nie wypowiadał się czy obwinionemu przysługuje prawo do ustanowienia i posiadania jednego, czy też większej liczby obrońców, dlatego nagłe, dopiero po wniesieniu odwołania, pozbawienie jednego z pełnomocników tego przymiotu, według własnego wyboru organu, stanowiło naruszenie art. 135f ust. 1 pkt 4a ustawy o Policji. Zgodzić się przyjdzie z zarzutami skargi, że wolność obrony w postępowaniu dyscyplinarnym polega na możliwości ustanowienia wybranego profesjonalnego obrońcy. Skoro organ posiadał informację, że pierwotnie wybrany obrońca nie był w stanie, z uwagi na chorobę, zapewnić należytej obrony obwinionemu, powinien był wyjaśnić tę kwestię i tak przeprowadzić postępowanie, aby nie ograniczać skarżącemu prawa wyboru obrońcy. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 lit c i art. 152 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku. Wskazania do dalszego prowadzenia sprawy wynikają wprost z przedstawionych rozważań.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło