II SA/Op 488/10
PostanowienieWSA w Opolu2010-12-23
Skład orzekający: Anna Misiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę sytuację materialną i zdrowotną skarżącego?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata został uwzględniony, ponieważ sytuacja materialna skarżącego, charakteryzująca się niskimi dochodami z renty i koniecznością ponoszenia kosztów utrzymania, uzasadnia przyznanie pomocy. Dodatkowo, choroba skarżącego i jego ubezwłasnowolnienie przemawiają za przyznaniem prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący A. F., reprezentowany przez opiekuna prawnego H. R., złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie zasiłku celowego. Po oddaleniu skargi, opiekun prawny złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując na niskie dochody skarżącego z renty, jego chorobę i brak majątku. Referendarz sądowy wezwał do uzupełnienia braków formalnych wniosku i przedłożenia dokumentów potwierdzających sytuację materialną skarżącego.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. reprezentowanego przez opiekuna prawnego H. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia : ustanowić dla skarżącego adwokata.
A. F. reprezentowany przez opiekuna prawnego H. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego.
Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2010 r. skarga ta została oddalona.
Opiekun prawny H. R. skarżącego w dniu 9 grudnia 2010 r. złożyła wniosek na urzędowym formularzu o przyznanie prawa pomocy, wskazała w nim, że jej podopieczny, będący jednocześnie jej synem, ma bardzo niskie dochody z tytułu renty wynoszące 485,35 zł miesięcznie, choruje od 20 lat, a jego choroba pogłębia się, jego rodzina jest mała i nie mają środków, aby mu pomóc, gdyż sami są w potrzebie. A. F. ma jedna siostrę, która nie pracuje. H. R. podała, że skarżący nie posiada żadnego majątku ruchomego, czy nieruchomego.
Referendarz sądowy w związku z wnioskiem z dnia 9 grudnia 2010r. o przyznanie prawa pomocy, wezwał skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, przez wypełnienie rubryk formularza wniosku:
- nr 4 pn. "Wnoszę o";
- nr 7.2.2 pn. "Przedmioty wartościowe";
- nr 11 pn. "Inne dane, które składający oświadczenie uważa za istotne",
- a także złożenie oświadczenia o nie zatrudnianiu bądź nie pozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, bądź radcą prawnym.
W celu wykonania wezwania w powyższym zakresie, przesłano opiekunowi prawnemu w załączeniu kserokopię złożonego wniosku. Referendarz przypomniał ponadto, że z pouczenia zawartego na ostatniej stronie formularza wniosku, dotyczącego sposobu jego wypełniania, wynika jednoznacznie, iż:
- formularz należy wypełnić czytelnie, dokonując wpisów bez skreśleń i poprawek,
- gdy w rubrykach występuje tekst oznaczony znakiem ( * ) – niepotrzebne skreślić,
- każdą rubrykę niezacieniowaną należy wypełnić albo skreślić. Jeżeli po wpisaniu treści w rubryce pozostało wolne miejsce, należy je skreślić, w sposób uniemożliwiający dopisywanie.
Ponadto, działając na zasadzie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), referendarz sądowy wezwał opiekuna prawnego A. F. do uzupełnienia wniosku, poprzez przedłożenie następujących dokumentów oraz złożenia dodatkowych wyjaśnień:
- przedłożenie dokumentu potwierdzającego wysokość uzyskiwanej renty przez skarżącego A. F. (np. "odcinek ZUS-owski", decyzja ZUS, itp.);
- przedłożenie aktualnych (z miesięcy: październik i listopad 2010r.) wyciągów z posiadanych przez skarżącego A. F. rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych;
- wskazanie wysokości miesięcznych wydatków ponoszonych na bieżące utrzymanie skarżącego A. F., przy uwzględnieniu wydatków mieszkaniowych (np. opłata za gaz, za energię elektryczną, za odprowadzanie ścieków, za dostawę wody, itp.);
- wyjaśnienie czy Pan A. F. korzysta z pomocy osób trzecich - jeżeli tak, to należy podać formę udzielanej pomocy, a w przypadku pomocy finansowej – jej wysokość.
Wezwanie to zawierało pouczenie, że niezastosowanie się do niego w części dotyczącej złożenia wyjaśnień i nadesłania dokumentów w zakreślonym terminie, może być uznane za niewskazanie spełniania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy i skutkować jej odmową.
Opiekun prawny skarżącego opowiedział na wezwanie w terminie, odsyłając poprawiony formularz wniosku o prawo pomocy i składając pismo z dnia 22 grudnia 2010 r., zawierające oświadczenie, że A. F. obecnie zamieszkuje w wynajętym pokoju przy ul. [...] w O., koszty tego mieszkania są zadłużone od stycznia 2010 r., dlatego wnosi o pomoc w wysokości 250 zł miesięcznie, prowadzi on samodzielnie gospodarstwo domowe, nie korzysta z żadnej pomocy. Do pisma tego H. R. załączyła:
- aktualne zaświadczenia z ZUS o wysokości renty skarżącego oraz z PUP o braku jego rejestracji, jako osoby bezrobotnej czy poszukującej pracy i niepobieraniu żadnych świadczeń,
- rachunki wystawione na B. G. za czynsz z listopada i grudnia bieżącego roku na kwotę 254,52 zł, energię elektryczną z prognozowana kwotą raty do zapłaty w roku 2011 na kwotę od 44,03 zł do 48,62 zł, za gaz za okres od 18 października 2010 r. do 21 grudnia 2010 r. na kwotę 311,89 zł, na tym rachunku znajduje się odręczny zapisek opiekuna prawnego o wysokości kwoty za ogrzewanie etażowe w sezonie grzewczym wynoszącej 250 zł,
- wyciąg z konta bankowego skarżącego z okresu od października do grudnia bieżącego roku, potwierdzający, iż jedyne wpływy ma on z tytułu renty i w październiku otrzymał 36,30 zł zasiłku stałego z pomocy społecznej.
W formularzu wniosku H. R. wskazała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzasadniała, że skarżący jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, nie ma żadnego poza rentą dochodu, a ten nie wystarcza na pokrycie jego życiowych potrzeb, jak żywność, utrzymanie domu, ubranie, leki, środki chemiczne, kosmetyczne, czy niezbędne remonty w domu. W rubryce nr 11 wniosku przeznaczonej do wskazania innych danych, które składający oświadczenie uważa za istotne powtórzyła, że A. F. ma zadłużone mieszkanie i dług nadal rośnie, podała, że nie posiada on żadnego majątku.
W tym miejscu trzeba wyjaśnić że skarżący, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit a P.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, w związku z tym A. F. jest ustawo zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Wobec tego należy rozpatrzyć jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest wstanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący wykazał, że obecnie ma jedynie dochód z renty w kwocie 485,39 zł miesięcznie, jak wynika z akt administracyjnych sprawy i nadesłanych wyciągów z konta bankowego, korzysta on też ze wsparcia z pomocy społecznej. Koszty jakie ponosi co miesiąc w związku z opłatami mieszkaniowymi to średnio kwota 250 zł za wynajem pokoju, po odjęciu tej kwoty od kwoty otrzymywanej renty pozostaje na życie kwota około 235 zł miesięcznie, bezspornie nie daje ona możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowego, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego A. F., nawet pomimo korzystania przez niego ze wsparcia z opieki społecznej.
Referendarz sądowy uznał, zatem, iż sytuacja materialna skarżącego uprawnia go do przyznania prawa pomocy w zakresie przez niego żądanym i postanowił ustanowić dla niego adwokata. Jednocześnie należy w tym miejscu wyjaśnić, że w ocenie referendarza skarżący wykazał przesłanki przyznania mu prawa pomocy w części, nie wzięto bowiem pod uwagę do niezbędnych życiowych wydatków kwoty rachunków wystawionych na B. G., a przyjęto, iż skarżący ponosi koszty całkowite wynajmu pokoju 250 zł miesięcznie. Referendarz natomiast założył, że osoba, na którą wystawiono rachunki jest tą, w której mieszkaniu A. F. wynajmuje pokój. Dodatkowo za przyznaniem prawa pomocy przemawia fakt, że skarżący jest osoba chorą, wynika to także z postanowienia z dnia [...], sygn. akt [...] o jego całkowitym ubezwłasnowolnieniu, znajdującego się w aktach administracyjnych organu I instancji.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 pkt 7 orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło