II SA/Op 508/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg I. G. oraz Stowarzyszenia A z siedzibą w [...] na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 22 sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonanych robót budowlanych postanawia odrzucić skargę Stowarzyszenia A z siedzibą w [...]. Stowarzyszenie A z siedzibą w [...], zwane dalej "Stowarzyszeniem", wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 22 sierpnia 2017 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonanych robót budowlanych. Skargę za Zarząd Stowarzyszenia podpisały I. G. i Z. B. Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z 27 października 2017 r. Stowarzyszenie zostało wezwane do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez: - wykazanie, stosownie do art. 29 P.p.s.a., że osoby podpisujące skargę są umocowane do działania w imieniu skarżącego Stowarzyszenia i w tym celu przedstawienie dokumentu potwierdzającego takie umocowanie, np. odpisu z KRS, stosownej uchwały lub statutu Stowarzyszenia, - nadesłanie 21 odpisów skargi poświadczonych za zgodność oryginałem lub własnoręcznie podpisanych, Stowarzyszenie zostało także wezwane - na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z dnia 27 października 2017 r. - do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Stowarzyszenie odebrało przesyłkę zawierającą wszystkie wyżej opisane wezwania w dniu 3 listopada 2017 r., co dokumentuje zwrotne pocztowe potwierdzenie odbioru (k. 152 akt sąd.). W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu Stowarzyszenie złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Natomiast w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, w piśmie z dnia 10 listopada 2017 r., działające za Zarząd Stowarzyszenia – I. G. i Z. B., wyjaśniły, że w Regulaminie Stowarzyszenia zapisano w punkcie 2, że Stowarzyszenie reprezentuje cały Zarząd Stowarzyszenia w składzie: B. Z., C. I., G. H., G. I., K. F., Ł. A., P. J., ale na podstawie Regulaminu punkt IV. Władze Stowarzyszenia - punkt 4, korespondencję Stowarzyszenia podpisuje co najmniej dwóch członków Zarządu w dowolnym zestawieniu. Stowarzyszenie przesłało też 21 odpisów skargi podpisanych przez I. G. i Z. B. Na zarządzenie Sądu z dnia 14 lutego 2018 r., Stowarzyszenie zostało wezwane do uzupełnienia braków formalnych skargi - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi - poprzez złożenie pełnomocnictwa udzielonego przez wszystkich członków Stowarzyszenia do reprezentowania go w sprawie przez Zarząd Stowarzyszenia lub do podpisania skargi albo nadesłania egzemplarza skargi podpisanego przez wszystkich członków Stowarzyszenia, jako że wniesienie skargi jest to czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu, oraz do nadesłania 21 odpisów skargi podpisanych przez wszystkich członków Zarządu Stowarzyszenia w przypadku udzielonego Zarządowi pełnomocnictwa lub wszystkich członków Stowarzyszenia albo podpisanie - na jeden z powyższych sposobów - złożonych już do tut. Sądu egzemplarzy skargi. Wezwanie to zostało odebrane w dniu 20 lutego 2018 r., co dokumentuje zwrotne pocztowe potwierdzenie odbioru (k. 241 akt sąd.). W dniu 22 lutego 2018 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej w dniu 19 lutego 2018 r.), wpłynął wniosek - podpisany przez Z. B. i A. Ł. za Zarząd Stowarzyszenia - o zawieszenie postępowania, w związku ze złożonym przez skarżącą w sprawie o sygn. akt II SA/Op 508/17 – I. G. wnioskiem o wznowienie postępowania do Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, ponieważ obydwie sprawy dotyczą tej samej zaskarżonej decyzji wydanej przez Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowieniem z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Op 509/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu połączył sprawę o sygn. akt II SA/Op 509/17 ze skargi Stowarzyszenia ze sprawą o sygn. akt II SA/Op 508/17 ze skargi I. G. do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz postanowił prowadzić te sprawy pod sygnaturą akt II SA/Op 508/17. Wobec nieuzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 5 kwietnia 2018 r. pozostawił bez rozpoznania wniosek Stowarzyszenia o przyznanie prawa pomocy. Stowarzyszenie nie wniosło sprzeciwu od tego zarządzenia. W tej sytuacji Sąd doręczył Stowarzyszeniu pismo informujące o wynikającym z zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 27 października 2017 r. obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł, w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma, pod rygorem odrzucenia skargi. Stowarzyszenie odebrało pismo informacyjne w dniu 24 kwietnia 2018 r., co dokumentuje zwrotne pocztowe potwierdzenie odbioru (k. 301 akt sąd.). Stowarzyszenie nie odpowiedziało na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi i nie uiściło wpisu od skargi, w wyznaczonych terminach, ani nawet do dnia wydania niniejszego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga Stowarzyszenia A z siedzibą w [...] podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), zwanej dalej P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom stawianym pismom w postępowaniu sądowym. Warunkiem formalnym wynikającym z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. jest podpisanie pisma przez osobę kierującą je do sądu albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Stosownie do regulacji zawartej w art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast w przypadku skargi obarczonej brakami formalnymi, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd zobowiązany jest do jej odrzucenia, gdy nie zostaną uzupełnione jej braki w wyznaczonym terminie. W świetle zaś art. 28 § 1 P.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują w postępowaniu czynności przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Oznacza to, że osoby te mają obowiązek wykazać na mocy art. 29 P.p.s.a. swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Jeśli chodzi o braki formalne skargi wskazać też trzeba, że w myśl art. 47 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a. do skargi należy dołączyć jej odpisy dla doręczenia ich pozostałym stronom postępowania. Potwierdza to uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 (dostępna na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - https://cbois.nsa.gov.pl.), w której NSA stwierdził, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Obok wyżej wskazanych przesłanek dopuszczalności skargi, wymaganych przez podane przepisy P.p.s.a., warunkiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi jako pisma procesowego, jest również - stosownie do treści art. 230 P.p.s.a. - uiszczenie od niej wpisu. Zgodnie z tą regulacją, od pism wszczynających postępowanie, do jakich należy skarga, pobiera się wpis stały, który w myśl § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193, z późn. zm.), wynosi w niniejszej sprawie 500 zł. Nieuiszczenie wpisu od skargi skutkuje wezwaniem przez Sąd do jego dokonania w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi, na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. W niniejszej sprawie skargę do Sądu wniosło Stowarzyszenie zwykłe; skargę podpisało dwóch członków Zarządu Stowarzyszenia. W związku z brakami formalnymi skargi wezwano do ich uzupełnienia wyżej wskazanym zarządzeniem z dnia 14 lutego 2018 r. Stowarzyszenie odebrało wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi w dniu 20 lutego 2018 r., zatem termin do uzupełnienia braków rozpoczął bieg w dniu 21 lutego 2018 r. i zakończył się bezskutecznie w dniu 27 lutego 2018 r. Tym samym wezwane Stowarzyszenie nie wykonało nałożonego na nie obowiązku podpisania skargi i nadesłania podpisanych egzemplarzy skargi, przez osoby upoważnione do jego reprezentacji w sprawach przekraczających zwykły zarząd, do jakich należy wniesienie skargi. Skarżące Stowarzyszenie jest bowiem stowarzyszeniem zwykłym. W takim przypadku do wykazania sposobu reprezentacji nie były wystarczające dokumenty przedstawione wcześniej przez członków Zarządu – I. G. i Z. B., z których wynikało, że korespondencję mogą podpisać dwaj członkowie Zarządu (tak: Regulamin Stowarzyszenia). Wskazać bowiem należy, że stowarzyszenie zwykłe nie ma osobowości prawnej (art. 40 ust. 1 ustawy z 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach - Dz. U. z 2017 r. poz. 210). W związku z tym w postępowaniu sądowoadministracyjnym legitymację procesową posiadają wszyscy członkowie tego stowarzyszenia, jako podmioty praw i obowiązków. W takiej sytuacji albo wszyscy członkowie powinni podpisać środek zaskarżenia, albo wszyscy członkowie powinni udzielić pełnomocnictwa swojemu zarządowi lub przedstawicielowi (jeśli taki został ustanowiony) do dokonania tej czynności procesowej. Jednocześnie powinny zostać przesłane odpisy skargi dla doręczenia ich pozostałym stronom, czyli również uczestnikom postępowania, podpisane w sposób prawidłowy, zgodnie z przedstawionymi wyżej zasadami reprezentacji stowarzyszenia. W niniejszej sprawie, pomimo doręczenia wezwania w tym przedmiocie, powyższych warunków nie dochowano. Skoro nie uzupełniono braków formalnych skargi, to uzasadnione stało się odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., wedle którego sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Ponadto pismem z dnia 19 kwietnia 2018 r. Sąd poinformował Stowarzyszenie o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma. Pismo to Stowarzyszenie odebrało w dniu 24 kwietnia 2018 r., zatem termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi rozpoczął bieg w dniu 25 kwietnia 2018 r., a zakończył się w dniu 1 maja 2018 r., który jest dniem wolnym od pracy, na podstawie art. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz. U. z 2015 r. poz. 90). W tych okolicznościach za ostatni dzień terminu należało uznać 2 maja 2018 r., stosownie do art. 83 § 2 P.p.s.a., stanowiącego, że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Stowarzyszenie nie uiściło wpisu do skargi we wskazanym terminie, a nawet do dnia wydania niniejszego postanowienia, wobec tego skarga, jako nieopłacona podlega odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 P.p.s.a.