II SA/Op 518/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 20 września 2010 r., S. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu skargę na decyzję tego organu z dnia [...], nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty Głubczyckiego z dnia [...], nr [...], o cofnięciu stronie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii B, C, B+E, C+E i nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 19 października 2010 r., skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez podpisanie skargi, bądź ewentualnie nadesłanie podpisanego własnoręcznie egzemplarza skargi, jak również do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwań, pod rygorem odrzucenia skargi. Obydwa wezwania przesłane zostały pocztą, jedną przesyłką nadaną w dniu 22 października 2010 r., na adres podany w skardze i pod tym adresem doręczone w dniu 25 października 2010 r., do rąk dorosłego domownika – A. M. – żony skarżącego, co potwierdza stosowna adnotacja oraz podpis na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki. W piśmie opatrzonym datą 2 listopada 2010 r., wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przesyłką listową, nadaną w placówce publicznego operatora pocztowego w dniu 3 listopada 2010 r., skarżący wyjaśnił, że przebywa w Zakładzie Karnym w G., a pisma kierowane do niego odbierane są przez żonę i przez nią następnie przesyłane. Podając, że wezwanie otrzymał w dniu 2 listopada 2010 r., wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W kolejnym piśmie z dnia 19 grudnia 2010 r. skarżący wyjaśnił, że w zakładzie karnym przebywał od dnia 14 lipca do 15 grudnia 2010 r. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Op 518/10, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu, odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Do dnia wydania niniejszego postanowienia skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi, jak również nie uiścił wpisu od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., określa wymogi formalne przewidziane dla skargi. Stanowi on, że skarga powinna spełniać wymogi przewidziane dla pism w postępowaniu sądowym (art. 46 – 48 P.p.s.a.), a ponadto zawierać: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności (pkt 1); oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy (pkt 2) oraz określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego (pkt 3). Ogólne warunki, którym powinno odpowiadać każde pismo strony w postępowaniu sądowo-administracyjnym, określone zostały w art. 46 P.p.s.a. Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. pismo winno zatem zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Stosownie do art. 47 § 1 P.p.s.a w zw. z art. 57 § 1 P.p.s.a, wymóg ten dotyczy również skargi co oznacza, że skarga powinna być podpisana przez uprawnioną osobę. Odnotować dodatkowo przyjdzie, że na tle wymogów formalnych, jakie winien spełniać podpis na dokumentach, w orzecznictwie utrwalony został pogląd, że umieszczenie podpisu pod treścią pisma oznacza po pierwsze, że pismo zostało zakończone (etymologicznie: "pod pismem"), a po drugie - że oświadczenie umieszczone ponad podpisem pochodzi od podpisanej osoby. Z tego względu podpis, jako znak ręczny określonej osoby, powinien w swoim brzmieniu wskazywać tę właśnie osobę, a co najmniej - w powiązaniu z innymi okolicznościami - pozwalać na jej identyfikację. Elementami podpisu mogą być imię i nazwisko albo samo nazwisko w formie czytelnej albo skróconej, stanowiącej "godło" podpisu, w formie zazwyczaj używanej, gdy podpisujący składa podpis na dokumentach. Podpis warunkuje, że żądanie pochodzi od osoby określonej jako wnosząca podanie, zatem musi stanowić wytwór pisania; mówiąc inaczej - podpisem jest wyłącznie znak napisany, przy czym immanentną cechą podpisu jest własnoręczność. Cecha ta umożliwia funkcję identyfikacyjną, gdyż tylko własnoręczny podpis, który zawiera w sobie osobiste cechy charakteru pisma podpisującego (ukształtowanie liter, ich łączenie itp.), pozwala na stwierdzenie - za pomocą graficznej ekspertyzy pisma - że jest on autentyczny (por. uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 1973 r., sygn. akt III CZP 78/72 – opubl. OSN 1973 r., nr 12, poz. 207 oraz z dnia 30 grudnia 1993 r., sygn. akt III CZP 146/93 – opubl. OSN 1994 r., nr 5, poz. 94). Analogiczne stanowisko zaprezentowano również w doktrynie, wskazując, że podpis na dokumencie jest formą złożenia oświadczenia woli lub wiedzy i służy identyfikacji osoby, która to oświadczenie złożyła. Podpis musi zawierać w charakterze pisma ściśle osobiste cechy podpisującego, co pozwala na identyfikację tej osoby, a w efekcie stwierdzenie, czy podpis jest autentyczny (por. F. Rosengarten: "Podpis i jego znaczenie w prawie cywilnym", opubl. "Palestra" 1973 r., nr 1, s. 11 – 12). Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., niezachowanie wymogów formalnych skargi skutkuje wezwaniem skarżącego przez Sąd do uzupełnienia jej braków w wyznaczonym terminie. W razie natomiast ich nieuzupełnienia, bądź uzupełnienia po upływie wyznaczonego terminu, Sąd odrzuca skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie spełniała wymogu formalnego określonego w art. 46 § 1 pkt 4 w zw. z art. 57 § 1 P.p.s.a., albowiem sporządzona została jako wydruk komputerowy. Wprawdzie w dolnej prawej części skargi zamieszczone zostało mię i nazwisko skarżącego, jednakże brak jest odręcznego znaku stanowiącego jego podpis. Powyższy brak skutkował wezwaniem skarżącego, w trybie art. 49 §1 P.p.s.a., do jego uzupełnienia. Jednocześnie skarżący wezwany został do uiszczenia wpisu od skargi. W myśl bowiem art. 230 § 1 i 2 P.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, a do takich pism należy skarga, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Według § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), w sprawach skarg niewymienionych w ust. 1 – 5, a do takich spraw należy niniejsza skarga, pobiera się wpis stały w wysokości 200 zł. Wpis ten, stosownie art. 220 § 1 P.p.s.a., winien zostać uiszczony w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania. Jego nieuiszczenie w wyznaczonym terminie, zgodnie z art. 220 § 3 P.p.s.a, skutkuje odrzuceniem skargi. W niniejszej sprawie zarówno wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, jak i wezwanie do uiszczenia wpisu, doręczone zostały skarżącemu skutecznie w dniu 25 października 2010 r. W tym zakresie przyjęto, że doręczenie wezwania żonie skarżącego za pisemnym pokwitowaniem odpowiadało wymogom z art. 72 P.p.s.a., zgodnie z którym w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pismo sądowe można doręczyć dorosłemu domownikowi. Dodać należy, że skarżący w skardze podał swój adres domowy, pomimo, że - jak sam stwierdził - od 14 lipca do 15 grudnia 2010r., czyli również w dacie sporządzania skargi, tj. w dniu 20 września 2010r., przebywał w zakładzie karnym, a zatem wnosząc skargę miał świadomość, że pisma kierowane w związku z tym postępowaniem będą przesyłane na adres domowy. Skarżący potwierdził przy tym fakt odbioru przez żonę kierowanej do niego korespondencji, wskazując jedynie, że otrzymał ją dopiero w dniu 2 listopada 2010 r. Skarżący nie złożył jednak wniosku o przywrócenie terminu do dopełnienia czynności, o które został wezwany i nie wyjaśnił przyczyn opóźnienia w otrzymaniu przesyłek, wnosząc jedynie o przyznanie prawa pomocy, co stanowiło nawiązanie do wezwania o uiszczenie wpisu od skargi; nie uzupełnił natomiast braku formalnego poprzez uzupełnienie podpisu na skardze, do czego został wezwany pismem przesłanym wraz z wezwaniem do uiszczenia wpisu. W tych okolicznościach należało uznać, że zakreślony przez Sąd siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi i do uiszczenia od niej wpisu rozpoczął bieg w dniu 26 października 2010 r., a ostatni jego dzień przypadał na dzień 1 listopada 2010 r. Skoro jednak ostatni dzień terminu był dniem ustawowo wolnym od pracy, to stosownie do art. 83 § 2 P.p.s.a przyjąć należało, że termin do uzupełnienia braków formalnych skargi i do uiszczenia wpisu upłynął w niniejszej sprawie z dniem 2 listopada 2010 r. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem, jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Pomimo prawidłowego wezwania i pouczenia o skutkach niewykonania obowiązków wynikających z wezwań, skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi oraz nie uiścił wymaganego wpisu w wyznaczonym terminie. Dostrzec przy tym trzeba, że na zachowanie terminu do uiszczenia wpisu nie miało wpływu złożenie przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek ten złożony wszak został po upływie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Wprawdzie na piśmie, w którym wniosek ten pierwotnie został sformułowany, widnieje data 2 listopada 2010 r., niemniej jednak pismo to zostało nadane w dniu 3 listopada 2010 r., co potwierdza stempel pocztowy na załączonej do akt sądowych kopercie (k. 13 a. sąd.). Zgodnie natomiast z art. 83 § 3 P.p.s.a., za równoznaczne z wniesieniem pisma do sądu uznać należy nadanie go w polskim urzędzie pocztowym. Złożenie przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy po upływie terminu do usunięcia braku podpisu oraz do uiszczenia wpisu od skargi nie miało tym samym wpływu na bieg tego terminu i nie skutkowało jego przerwaniem. Mając na uwadze powyższe uznać należało, że w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki odrzucenia skargi. Stosownie zaś do tego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i art. 220 § 3 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.