II SA/Op 523/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. G. na pismo Prezydenta Miasta Kędzierzyna-Koźla z dnia 18 sierpnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie naprawienia szkody spowodowanej odmową zwrotu kaucji wpłaconej na wykup mieszkania postanawia: odrzucić skargę. K. G., reprezentowany przez pełnomocnika S. G., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na pismo Prezydenta Miasta Kędzierzyna-Koźla z dnia 18 sierpnia 2016 r., nr [...], w przedmiocie naprawienia szkody spowodowanej odmową zwrotu kaucji na wykup mieszkania komunalnego. Zaskarżone pismo uznał za decyzję organu administracji publicznego w sprawie odrzucenia jego wniosku o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i doprowadzenie do polubownego naprawienia wyrządzonej mu szkody w wysokości 15.679,38 zł (z odsetkami ustawowymi), przez podległą Urzędowi Miasta Dyrekcję Miejskiego Zarządu Budynków Komunalnych w Kędzierzynie-Koźlu. Skarżący wniósł o zobowiązanie, podległy Prezydentowi Miasta Kędzierzyn-Koźle, Miejski Zarząd Budynków Komunalnych w Kędzierzynie-Koźlu do naprawienia wyrządzonej mu szkody, poprzez zwrot kwoty 10.000 zł, z tytułu wpłaconej przez niego kaucji na wykup mieszkania komunalnego wraz z należnymi odsetkami od 1 stycznia 2013 r. do 31 sierpnia 2016 r., czyli łącznie kwoty 15.679, 38 zł. Skarżący wyjaśnił, że wpłacił ze swojego konta bankowego kwotę 10.000 zł tytułem kaucji za wykup mieszkania, którego najemcą była I.R. Kwota ta została przez Miejski Zarząd Budynków w Kędzierzynie-Koźlu zaliczona na poczet zaległości czynszowych najemcy I. R. Skarżący zwrócił się o zwrot tej kwoty, ponieważ - jak tłumaczył - to on dokonał tej wpłaty na poczet kaucji za mieszkanie wynajmowane przez I. R., które chciał wykupić. Jego zamiarem, zatem była wpłata kaucji, która jak sądził jest warunkiem uruchomienia procedury wykupu mieszkania przez jego najemcę, a nie zapłata za najemcę jego zaległych należności czynszowych. Prezydent Miasta Kędzierzyna-Koźla w zaskarżonym piśmie z dnia 18 sierpnia 2016 r., nr [...], wyjaśnił, że K. G. swoje roszczenie o zwrot kwoty powinien kierować do I. R. Odpowiadając na skargę pismem z dnia 12 października 2016 r. i wniósł o odrzucenie skargi, jako niedopuszczalnej lub ewentualnie jej oddalenie. Obie strony wniosły o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania w sprawie. Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, z dnia 18 października 2016 r., skarżący został wezwany do rąk pełnomocnika do wyjaśnienia w terminie 7 dni, czy skarga dotyczy działania lub bezczynności Prezydenta Miasta Kędzierzyna-Koźla, i jeśli tak to o wskazanie i jednoznaczne oznaczenie zaskarżonego aktu (tj. decyzji, postanowienia, czy innego aktu), czynności lub bezczynności tego organu, przez podanie daty oraz numeru zaskarżonego aktu lub czynności bądź określenie, na czym polegała skarżona bezczynność organu. Wezwanie zawierało pouczenie, że brak odpowiedzi na nie, spowoduje przyjęcie, że skarga wniesiona została na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta Kędzierzyna-Koźla w przedmiocie odmowy zwrotu kaucji. Odpowiadając na wezwanie pismem procesowym z dnia 26 października 2016 r. (data nadania placówce pocztowej w dniu 28 października 2016 r.), pełnomocnik skarżącego wskazał, że stroną w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu, pozostaje Prezydent Miasta Kędzierzyna-Koźla w związku ze skargą na jego decyzję z dnia 18 sierpnia 2016 r., nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.) - zwana dalej: P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Dokonując wykładni wskazanej regulacji w kontekście żądania, jakie skarżący skierował do Prezydenta Miasta Kędzierzyna-Koźla, przede wszystkim należy dostrzec, iż uprawnienie sądu administracyjnego zostało wyraźnie ograniczone do orzekania w sytuacji, w których obowiązkiem organu było załatwienie w sposób wskazany przepisem konkretnej sprawy administracyjnej. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia kwestii dopuszczalności skargi miało, zatem ustalenie, czy przedmiot żądania K. G. należy do sfery spraw z zakresu administracji publicznej. Na tak postawione pytanie należy odpowiedzieć negatywnie. K. G. skarży w istocie odmowę zwrotu pieniędzy, które, jak wskazał wpłacił za najemcę mieszkania I. R., tytułem kaucji mieszkaniowej, a które zostały przez podległy Prezydentowi Kędzierzyna-Koźla, Miejski Zarząd Budynków w Kędzierzynie-Koźlu, jego zdaniem, bezprawnie zaliczone na poczet zaległości czynszowych najemcy. Z treści skargi i pisma procesowego z dnia 26 października 2016 r. wynika, że skarżący wnosi o zasądzenie od Prezydenta Miasta Kędzierzyna-Koźla kwoty pieniężnej wraz z odsetkami, uiszczonej nienależnie na konto Miejskiego Zarządu Budynków Komunalnych w Kędzierzynie-Koźlu. Jest to zatem pozew o zasądzenie kwoty pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu zwrotu nienależnego świadczenia. Konstrukcja "nienależnego świadczenia" została uregulowana w art. 410 w związku z art. 405 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 poz. 380, z późn. zm.), dotyczącym bezpodstawnego wzbogacenia. Zasądzanie kwoty 10.000 zł wraz z należnymi odsetkami ma też - w ocenie skarżącego - stanowić naprawienie wyrządzonej mu szkody przez Dyrekcję Miejskiego Zarządu Budynków Komunalnych w Kędzierzynie-Koźlu. Zauważyć więc trzeba, że sprawy o zapłatę odszkodowań również nie należą do katalogu spraw rozpoznawanych przez sądy administracyjne. Takie sprawy rozpatrują sądy powszechne. Stąd też pozew o odszkodowanie i zapłatę powinien zostać złożony do właściwego sądu powszechnego. Sąd administracyjny nie ma przy tym możliwości przekazania takiego pisma sądowi powszechnemu. Z uwagi na powyższe Sąd stwierdził, iż na wskazane w skardze pismo z dnia 18 sierpnia 2016 r., nr [...]. Prezydenta Miasta Kędzierzyna-Koźla w przedmiocie odmowy zwrotu żądanej przez skarżącego kwoty tytułem zwrotu nienależnie spełnionego świadczenia i odszkodowania, nie służy skarga do sądu administracyjnego, pismo to bowiem nie stanowi aktu administracyjnego, czy czynności organu administracji państwowej z zakresu administracji publicznej, których prawidłowość mogłaby być poddana ocenie w postępowaniu sądowadministracyjnym przed tut. Sądem. Wobec powyższego na mocy art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. - należało skargę odrzucić, jako że niniejsza sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Na koniec, w związku ze zgłoszonymi przez strony wnioskami o zasądzenie kosztów postępowania, odnotować przyjdzie, że zgodnie z regułą wynikającą z art. 199 P.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Oznacza to, że co do zasady stronie, która poniosła koszty postępowania, np. w postaci kosztów zastępstwa procesowego, nie przysługuje ich zwrot. Zwrot kosztów postępowania został przewidziany tylko w określonych przypadkach, tj. w razie uwzględnienia skargi (art. 200 P.p.s.a.) bądź umorzenia sądowego (art. 201 P.p.s.a.). Dlatego w niniejszej sprawie brak jest podstaw prawnych podstaw do orzekania o kosztach, pomimo zgłoszonego wniosku o ich zasądzenie.