II SA/Op 526/06
WyrokWSA w Opolu2006-12-05
Skład orzekający: Sędzia WSA Daria Sachanbińska, Sędzia WSA Ewa Janowska, Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba zarejestrowana jako bezrobotna, która w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację wykonywała pracę na podstawie umowy zlecenia, ale przez część tego okresu nie osiągała wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, spełnia przesłanki do przyznania zasiłku dla bezrobotnych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie spełnił kumulatywnych przesłanek do przyznania zasiłku dla bezrobotnych. Kluczową przesłanką było niespełnienie wymogu osiągania przez co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, co wynikało z analizy podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy.Stan faktyczny
Skarżący A. R. został uznany za osobę bezrobotną, jednak odmówiono mu przyznania zasiłku, ponieważ suma okresów zatrudnienia i wynagrodzenia w ciągu 18 miesięcy poprzedzających rejestrację była krótsza niż wymagane 365 dni z minimalnym wynagrodzeniem. Skarżący odwołał się, wskazując na trudną sytuację finansową i zdrowotną oraz odprowadzanie składek ZUS. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że skarżący osiągał minimalne wynagrodzenie tylko przez część wymaganego okresu. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Protokolant: Referent-stażysta Agnieszka Jurek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
Decyzją z dnia [...], nr [...], Starosta Kluczborski uznał A. R. z dniem 20 czerwca 2006 r. za osobę bezrobotną, odmawiając mu jednakże przyznania prawa do zasiłku. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ przyjął art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b, art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.). W uzasadnieniu wskazał, iż z przedstawionych w dniu rejestracji dokumentów wynika, że A. R. spełnia warunki do uznania za osobę bezrobotną. Jednocześnie jednak, suma okresów, o których mowa w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia (...), przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, jest krótsza niż 365 dni, co stanowi podstawę odmowy przyznania prawa do zasiłku.
W odwołaniu od decyzji A. R. wniósł o wnikliwe wyjaśnienie przyczyn odmowy przyznania mu zasiłku dla bezrobotnych. Oświadczył przy tym, iż udokumentował okres zatrudnienia w firmie A, od dnia 20 października 2003 r. do dnia 24 kwietnia 2006 r. Podniósł również, iż od dłuższego czasu leczy się na schorzenie kręgosłupa, które utrudnia mu znalezienie zatrudnienia.
Decyzją z dnia [...], nr [...], Wojewoda Opolski utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał określone w art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. a i c ustawy o promocji zatrudnienia (...) przesłanki przyznania bezrobotnemu prawa do zasiłku oraz wskazał na ustalone ustawowo minimalne kwoty wynagrodzenia obowiązujące w poszczególnych latach poczynając od 1 stycznia 2004 r. Odnosząc powołane regulacje prawne do stanu faktycznego zaistniałego w sprawie, wyjaśnił następnie, iż okres 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania odwołującego w powiatowym urzędzie pracy to okres od dnia 20 grudnia 2004 r. do dnia 19 czerwca 2006 r., kiedy to strona wykonywała inną pracę zarobkową na podstawie umowy zlecenia w [...] Sp. z o.o. A. Jednocześnie w okresie tym, co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę strona osiągała jedynie w miesiącach: lutym, marcu, kwietniu, sierpniu i listopadzie 2005 r., tj. przez okres 150 dni. Ponieważ w pozostałym okresie odwołujący nie osiągał wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, organ stwierdził, iż okresu tego nie można zaliczyć do okresu uprawniającego do zasiłku. Z tego też powodu uznał, iż A. R. nie spełnia warunków aby nabyć prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, A. R. wniósł o uchylenie decyzji jako naruszającej prawo. Powołując się na wymiar społeczny decyzji, wskazał na trudną sytuację finansową swojej rodziny, stan swojego zdrowia oraz trudności w znalezieniu zatrudnienia. Jednocześnie zaznaczył, iż przez cały dwuletni okres wykonywania pracy odprowadzał składki na ZUS, Fundusz Pracy oraz podatki.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Opolski, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz powtarzając argumenty powołane w jej uzasadnieniu, wniósł o oddalenie skargi w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie odnotować należy, iż w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne polega na kontroli działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganiu sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Z określonej w powołanym przepisie funkcji sądów administracyjnych oraz toczących się przed nimi postępowań wynika, iż sądy te nie stanowią kolejnej instancji w postępowaniu administracyjnym i nie podejmują merytorycznych rozstrzygnięć w sprawach należących do zakresu działań organów administracji publicznych. Ich funkcja polega wyłącznie na kontroli wykonywania administracji publicznej przez powołane do tego organy. Jak stanowi przepis art. 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. To z kolei oznacza, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność poddanych sądowej kontroli aktów administracyjnych, czyli ich zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury, która doprowadziła do ich wydania.
Zaznaczyć ponadto trzeba, iż stosowanie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż w granicach danej sprawy, sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. Brak konkretnego zarzutu w treści skargi, nie wyłącza tym samym dokonania przez Sąd oceny legalności w tym zakresie.
Mając na uwadze powyższe wskazać należy, iż w niniejszej sprawie ocena legalności zaskarżonej decyzji dokonana została zarówno pod względnym zgodności z przepisami prawa materialnego, jak i przepisami postępowania administracyjnego. Kontrola ta wykazała, iż zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z przepisami prawa.
Rozważania w zakresie dokonanej przez Sąd oceny legalności zaskarżonej decyzji rozpocząć należy od wskazania, iż materialną podstawę prawną w niniejszej sprawie stanowiła ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001, ze zm.)- zwana dalej ustawą. Kwestia sporna dotyczyła z kolei odmowy przyznania skarżącemu zasiłku przysługującego bezrobotnym. Zaskarżoną decyzją, uznając skarżącego za bezrobotnego, organ odmówił mu bowiem jednocześnie przyznania zasiłku, o którym mowa w art. 71 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Odnosząc się zatem do rozstrzyganego zagadnienia w pierwszej kolejności odnotować trzeba, iż zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy za bezrobotnego uznawana jest każda osoba, która spełnia określone w tym przepisie warunki. Zauważyć również należy, iż ustalając w art. 2 ust. 1 pkt 2 definicję "bezrobotnego" ustawodawca wskazał jedynie obiektywne kryteria, od których uzależnione zostało uznania statusu osoby bezrobotnej, nie przewidując w tym zakresie uznania administracyjnego. Tym samym, w przypadku spełnienia przez konkretną osobę wszystkich wymaganych ustawą warunków, bez względu na zaistnienie innych okoliczności, właściwy organ obowiązany jest uznać ją za osobę bezrobotną. Uzyskanie statusu bezrobotnego nie przesądza jednak o prawie do przysługującego bezrobotnym zasiłku.
Jak stanowi art. 71 ust. 1 ustawy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, prac interwencyjnych lub robót publicznych, a ponadto gdy w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji był zatrudniony lub wykonywał inną działalność zarobkową, wymienioną w pkt 2 powołanego przepisu i jednocześnie w okresie tym osiągał z tytułu wykonywanej pracy lub określonej działalności zarobkowej wynagrodzenie, bądź dochody w określonej wysokości. W myśl art. 71 ust. 2 ustawy do wymaganego stażu, od którego uzależnione jest nabycie prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zalicza się przy tym okresy enumeratywnie wymienione w art. 71 ust. 2 ustawy.
Mając na uwadze treść art. 71 ust. 1 ustawy, zauważyć należy, iż przepis ten, tak jak i art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, również ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie daje organom administracji publicznej uprawnień do uznaniowego rozstrzygania w zakresie zasiłku przyznawanego bezrobotnym. Oznacza to, iż organ obowiązany jest jedynie do ustalenia w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, czy bezrobotny spełnia określone w przepisach prawa obiektywne przesłanki uzyskania prawa do zasiłku i wydania w tym zakresie stosownego rozstrzygnięcie. Nie może przy tym brać pod uwagę argumentów o charakterze słusznościowym bądź celowościowym, takich jak np. trudna sytuacja finansowa bądź problemy zdrowotne bezrobotnego. Wydając rozstrzygnięcie w przedmiocie zasiłku obowiązany jest bowiem uwzględniać jedynie przesłanki określone w przepisach prawa.
W zakresie ustawowych przesłanek przyznania bezrobotnym zasiłku, wskazać należy, iż mają one charakter kumulatywny. Tylko ich łączne spełnienie powoduje bowiem uzyskanie przez bezrobotnego prawa do zasiłku. Tym samym, ustalenie w trakcie postępowania administracyjnego, iż którakolwiek z przesłanek nie została spełniona, skutkuje odmową organu przyznania bezrobotnemu prawa do przedmiotowego świadczenia. Bez znaczenia przy tym, jak już wcześniej wspomniano, dla rozstrzygnięcia pozostaje fakt, iż dana osoba posiadająca status bezrobotnego, znajduje się w trudnej sytuacji finansowej bądź ma problemy zdrowotne. Okoliczności te bowiem nie mają wpływu na przyznanie świadczenia określonego w art. 71 ust. 1 ustawy.
Mając na uwadze zgromadzony w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy uznać zatem należało, iż w niniejszej sprawie organ I instancji, zgodnie z przedstawionymi powyżej wymogami, dokonał prawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego oraz jego prawidłowej oceny. Zauważyć też trzeba, iż skoro skarżący spełnił określone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy wymagania, organ prawidłowo uznał go za osobę bezrobotną. Jednocześnie stwierdzając niespełnienie przez skarżącego jednego z warunków określonych w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy słusznie odmówił mu przyznania zasiłku dla bezrobotnych.
Ponadto, w ocenie sądu organ prawidłowo przyjął, iż skarżący nie spełnił koniecznej przesłanki, uzyskiwania w okresie 18 miesięcy poprzedzających zarejestrowanie, łącznie przez okres co najmniej 365 dni, wymaganej ustawą kwoty wynagrodzenia z tytułu pracy, bądź z tytułu wykonywania innej działalności, o których mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, skarżący świadczył na rzecz [...] A Sp. z o.o., usługi na podstawie umowy zlecenie. Stosownie zatem do art. 71 ust. 1 pkt 2 lit c ustawy, prawo do zasiłku przysługiwałoby skarżącemu wówczas, gdyby między innymi, łącznie przez okres co najmniej 365 dni, podstawę wymiaru, z tytułu świadczonych usług, składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ze znajdującego się w aktach administracyjnych zaświadczenia wystawionego przez spółkę na rzecz której skarżący świadczył usługi na podstawie umowy zlecenia wynika jednak, iż skarżący nie uzyskiwał wymaganego przychodu, stanowiącego podstawę wymiaru składek. W wymaganym okresie, jedynie bowiem w kilku miesiącach podstawę wymiaru składek stanowiła kwota przewyższająca kwotę minimalnego wynagrodzenia. W pozostałym zaś okresie, kwota ta była niższa niż minimalne wynagrodzenie za pracę.
Skoro zatem skarżący nie uzyskiwał przez określony w ustawie okres, wymaganych przychodów, przyjąć należało, iż nie spełnił on jednej z kumulatywnych przesłanek określonych w art. 71 ust. 1 ustawy. Tym samym słusznie w zaskarżonej decyzji odmówiono skarżącemu przyznania prawa do zasiłku. Bez znaczenia przy tym, pozostaje w przedmiotowej sprawie fakt, iż przez cały okres 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, a nawet dłużej, skarżący odprowadzał od swych przychodów składki, o których mowa w art. 71 ust.1 ustawy. Dla spełnienia ustawowej przesłanki, uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, nie jest bowiem istotne samo odprowadzanie określonych składek, lecz wysokość kwoty stanowiącej podstawę ich wymiaru.
Zgodnie z powyższym, ponieważ w niniejszej sprawie, w ramach przeprowadzonego postępowania administracyjnego dokonano prawidłowych ustaleń w zakresie stanu faktycznego, a następnie w oparciu o nie podjęto rozstrzygnięcie zgodne z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy uznać należało, iż zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z przepisami prawa.
Wobec powyższego należało, na mocy art. 151 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu (...), oddalić skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło