II SA/Op 552/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. i J. K. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 15 listopada 2018 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia odrzucić skargę. Skarżący A. K. i J. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 15 listopada 2018 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Na skutek zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 31 grudnia 2018 r., wezwano skarżących do usunięcia - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi - braków formalnych skargi przez nadesłanie dwóch odpisów skargi osobiście podpisanych przez każdego ze skarżących lub potwierdzonych za zgodność z oryginałem. Ponadto wezwano skarżących do wyjaśnienia - w terminie 7 dni - przez kogo została podpisana skarga, w szczególności czy została podpisana przez każdego ze skarżących. Powyższe wezwania zostały przesłane na adres podany w skardze i pod tym adresem doręczone A. K. osobiście w dniu 8 stycznia 2019 r., co wynika z pocztowego potwierdzenia doręczenia przesyłki (k-14 akt sądowych). Z kolei przesyłka pocztowa zawierająca wezwanie skierowane do skarżącego J. K. została doręczona do rak dorosłego domownika – A. K. (k-13 akt sądowych). Do dnia wydania niniejszego postanowienia skarżący nie odpowiedzieli na wezwania i nie nadesłali żądanych dwóch odpisów skargi, ani też nie wyjaśnili kwestii podpisów pod skargą Następnie, na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 28 marca 2019 r. skarżący zostali wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł, w związku z pozostawieniem ich wniosku o przyznanie prawa pomocy - złożonego w skardze - bez rozpoznania. Wezwania te zawierały pouczenie, że uiszczenie wpisu sądowego od skargi przez któregokolwiek ze skarżących zwalnia z tego obowiązku pozostałą osobę. Powyższe wezwania zostały przesłane na adres podany w skardze i pod tym adresem dwukrotnie awizowane w dniach 3 kwietnia 2019 r. i 11 kwietnia 2019 r., a następnie zwrócone w dniu 19 kwietnia 2019 r. z adnotacją: "Zwrot nie podjęto w terminie" (k-18 i 19 akt sądowych). Do dnia wydania niniejszego postanowienia skarżący nie uiścił wpisu sądowego od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. W pierwszej kolejności sąd bada z urzędu dopuszczalność skargi ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a." Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu do wniesienia skargi (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych skargi (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. (pkt 5a) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Obok wskazanych przesłanek dopuszczalności skargi, warunkiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi, jako pisma procesowego, jest również - stosownie do treści art. 230 P.p.s.a. - uiszczenie od niej wpisu. Zgodnie z tą regulacją, od pism wszczynających postępowanie, do jakich należy skarga, pobiera się wpis stały lub stosunkowy, który w niniejszej sprawie wynosi 500 zł - w myśl § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193, z późn. zm.). Skarżący zostali wezwani do uzupełnienia braków formalnych skargi przez nadesłanie dwóch odpisów skargi osobiście podpisanych przez każdego z nich lub poświadczonych za zgodność z oryginałem. Kwestia wymogu nadesłania przez stronę odpisów skargi była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uchwale z dnia 18 grudnia 2013 r. (sygn. akt I OPS 13/13), wydanej w składzie 7 sędziów, orzekł, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Ponadto, zgodnie z zaprezentowanym w ww. uchwale stanowiskiem, nadesłanie przez stronę wymaganych odpisów skargi po wyznaczonym terminie, o którym mowa w art. 49 § 1 P.p.s.a., ale przed odrzuceniem skargi, oznacza, że skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Powołana uchwała NSA posiada - na podstawie art. 269 § 1 P.p.s.a. - moc wiążącą zasady ogólnej, do której sądy administracyjne muszą się stosować przy rozpoznawaniu przed nimi spraw. Niezachowanie wymogów formalnych może skutkować wezwaniem przez sąd do uzupełnienia braków tej skargi w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi. Podstawę odrzucenia skargi stanowi wówczas art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. stanowiący, że sąd odrzuca skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie. Z kolei nieuiszczenie wpisu skutkuje wezwaniem przez sąd do jego dokonania w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi, na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. Pismami z dnia 2 stycznia 2019 r. skarżący zostali wezwani do uzupełnienia wskazanych wyżej braków formalnych. Wezwanie zostało doręczone osobiście skarżącej A. K. w dniu 8 stycznia 2019 r. Wezwanie skierowane do J. K. doręczono w dniu 8 stycznia 2019 r. do rąk A. K., a zatem doręczenie nastąpiło w trybie tzw. doręczenia zastępczego (art. 72 § 1 P.p.s.a.) do rąk dorosłego domownika. Siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi w przypadku obojga skarżących upłynął zatem z dniem 15 stycznia 2019 r. W tym terminie, a także do dnia wydania niniejszego postanowienia skarżący nie zareagowali na powyższe wezwania. Z kolei w odniesieniu do terminu skutecznego doręczenia skarżącym wezwań do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, zawartych w pismach z dnia 28 marca 2019 r., wskazać należy, że zgodnie z art. 65 § 1 P.p.s.a., sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy albo za pomocą środków komunikacji elektronicznej, na warunkach określonych w art. 74a. Jednakże w razie niemożności doręczenia korespondencji w podany sposób, mają zastosowanie postanowienia art. 73 § 1 P.p.s.a.; w takim przypadku pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2 art. 73 P.p.s.a.). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3 art. 73 P.p.s.a). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4 art. 73 P.p.s.a.). Ustawodawca wprowadził zatem tzw. fikcję doręczenia, polegającą na uznaniu, że pismo uważa się za doręczone po upływie czternastu dni od dnia złożenia pisma w placówce pocztowej, po uprzednim dokonaniu dwukrotnego zawiadomienia (pozostawienia tzw. awizo). Wobec powyższego, doręczenie korespondencji sądowej obojgu skarżącym uznać należało za skuteczne, bowiem przesyłka została złożona na okres czternastu dni w placówce pocztowej oraz była dwukrotnie awizowana w dniach: 3 kwietnia 2019 r. i 11 kwietnia 2019 r. Za datę skutecznego doręczenia przesyłki uznać więc należało dzień 17 kwietnia 2019 r. W przedmiotowej sprawie Sąd wezwał skarżących do uiszczenia - solidarnie - wpisu, co oznaczało, że opłacenie skargi przez jednego z małżonków zwalnia z tego obowiązku drugiego, o czym skarżący zostali pouczeni w pismach z dnia 28 marca 2019 r. Siedmiodniowy termin dla skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi upłynął bezskutecznie w dniu 24 kwietnia 2019 r. Wobec powyższych ustaleń należy stwierdzić, że skarżący nie uzupełnili braków formalnych skargi i nie uiścili wpisu sądowego od skargi. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł o odrzuceniu skargi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 P.p.s.a.