II SA/Op 558/21
WyrokWSA w Opolu2022-03-03
Skład orzekający: Krzysztof Bogusz, Elżbieta Kmiecik, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły kryterium dochodowe przy odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego, uwzględniając kwotę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za rok poprzedni, a nie za kwartał poprzedzający złożenie wniosku, oraz czy prawidłowo rozpoznały sprawę w jej całokształcie, uwzględniając wszystkie istotne przepisy prawa materialnego i procesowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie rozpoznały sprawy w sposób wyczerpujący, nie ustaliły wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, a uzasadnienia decyzji zawierały istotne braki. W szczególności organy nie rozważyły zastosowania przepisów art. 6 ust. 8 i art. 7 ust. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wskazując na 3-osobowe gospodarstwo domowe z dwiema osobami niepełnosprawnymi i dochodem na osobę wynoszącym 1.593,10 zł. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania dodatku, uznając, że dochód przekracza kryterium 1.550,24 zł (30% przeciętnego wynagrodzenia za 2020 r.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, również opierając się na przeciętnym wynagrodzeniu za 2020 r. Skarżący kwestionował sposób ustalenia przeciętnego wynagrodzenia oraz podał dodatkowe informacje dotyczące swojego tytułu prawnego do lokalu i ponoszonych kosztów.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w G.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik (spr.) Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 marca 2022 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza G. z dnia [...], nr [...].
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez J. K. (dalej zwanego też "skarżącym") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. (dalej zwanego też "Kolegium" lub "SKO") z dnia [...], nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w G. – działającego z upoważnienia Burmistrza G. z dnia [...], którą odmówiono przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego.
Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Wnioskiem złożonym dnia 27 sierpnia 2021 r. (data wpływu do organu) J. K. wystąpił do Ośrodka Pomocy Społecznej w G. o przyznanie dodatku mieszkaniowego. We wniosku wskazał, że jego gospodarstwo domowe składa się z 3 osób, w tym 2 osoby niepełnosprawne, posiada inny tytuł do lokalu mieszkalnego o łącznej powierzchni pokoi i kuchni 48,6 m2 (w tym łazienka), a łączna kwota wydatków na lokal mieszkalny za ostatni miesiąc wyniosła 928,53 zł. Do wniosku skarżący załączył deklarację o dochodach gospodarstwa domowego za okres od 1 maja 2021 r. do 31 lipca 2021 r., w której wskazał, że średni dochód na jednego członka gospodarstwa domowego wynosi 4.719,30 zł, a miesięcznie 1.573,10 zł. Ponadto przedłożył zaświadczenia o zatrudnieniu i wysokości zarobków oraz decyzję o waloryzacji wojskowej renty rodzinnej.
Działający z upoważnienia Burmistrza G., Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w G., decyzją z dnia [...], nr [...], odmówił przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 2 ust. 1, art. 5 ust. 4, art. 6, art. 7 ust. 1 i 5 oraz art. 8 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U z 2019 r., poz. 2133 z późn. zm.) zwanej dalej "ustawą", art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ) zwanej dalej k.p.a., uchwałę Nr [...] Rady Miejskiej w G. z [...] w sprawie ustalenia wysokości wskaźnika procentowego przyjmowanego do obliczenia dodatku mieszkaniowego (Dz. Urz. Woj. O. Nr [...], poz. [...]), uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w G. w sprawie określenia wzoru wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego oraz wzoru deklaracji o dochodach gospodarstwa domowego (Dz. Urz. Woj. O. z [...] poz. [...]). W uzasadnieniu wyjaśnił, że dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mieszkającym w lokalach, do których mają tytuł prawny, jeżeli w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o jego przyznanie średni miesięczny dochód przypadający na jednego członka gospodarstwa domowego wnioskodawcy nie przekroczył w gospodarstwie wieloosobowym 30 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu złożenia wniosku. Przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej aktualnie wynosi 5.167,47 zł, zatem dochód na jedną osobę w gospodarstwie wieloosobowym wynosi 1.550,24 zł, natomiast dochód przypadający na osobę w gospodarstwie domowym skarżącego wynosił 1.593,10 zł.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, w którym zarzucił, że podana kwota przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej jest kwotą za 2020 r. i nie wiadomo, skąd została wzięta. Według skarżącego należało uwzględnić kwotę przeciętnego wynagrodzenia w II kwartale bieżącego roku, wynoszącą 5505 zł, co daje dochód na jedną osobę w gospodarstwie wielorodzinnym 1.651,50 zł. Stosownie do tego podniósł, że przy wskazanych przez niego dochodach spełnia kryterium dochodowe przyznania dodatku. Ponadto zaznaczył, że we wniosku podał metraż całkowity mieszkania łącznie z łazienką, która "nie wchodzi przy wyliczeniu ewentualnego dodatku mieszkaniowego, a zostało to ujęte w załączniku".
Decyzją z dnia [...], nr [...], Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Powołując regulacje art. 2 ust. 1 i ust. 2, art. 3 ust. 1- ust. 3 i ust. 4 ustawy wyjaśniło, że zgodnie z przepisem art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 291 z późn. zm.), do którego odsyła art. 3 ust. 2 ustawy, Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" w terminie do 7 roboczego dnia lutego każdego roku kwotę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym. Według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2020 r. (M.P. z 2021 r., poz. 730), przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5.167,47 zł. W przypadku skarżącego, gospodarstwo domowe składa się z trzech osób, a łączny miesięczny dochód wszystkich członków gospodarstwa domowego wg dokumentów załączonych do wniosku wynosi 4.779,30 zł. Dochód na jednego mieszkańca wyniósł zatem 1.593,10 zł, podczas gdy kryterium dochodowe, o którym mowa w ww. przepisach, wynosi w gospodarstwie wieloosobowym 1.550,24 zł (5.167,47 zł x 30%). W ocenie Kolegium skarżący nie spełnił zatem kryterium dochodowego, które uprawnia do uzyskania prawa do dodatku mieszkaniowego. Natomiast podniesiona w odwołaniu kwestia, dotycząca podania we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego metrażu całkowitego mieszkania łącznie z łazienką, nie ma wpływu na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, wobec przekroczenia średniego przeciętnego dochodu przypadającego na członka gospodarstwa domowego, uprawniającego do przyznania dodatku mieszkaniowego.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Kolegium skarżący, podobnie jak w odwołaniu, zakwestionował uwzględnienie przy rozpoznaniu sprawy kwoty przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za 2020 r. W tym zakresie wskazał, że organy winny uwzględnić kwotę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za II kwartał 2021 r., gdyż przy uwzględnieniu tej kwoty spełnia kryterium dochodowe i przysługuje mu dodatek mieszkaniowy. Dodatkowo przedstawił informacje w zakresie uzupełnienia złożonego wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, dotyczące posiadania tytułu własności w wysokości ½ udziału w mieszkaniu zlokalizowanym we W., z którego to tytułu ponosi łączne koszty 344,58 zł (energia, czynsz, gaz).
Dodatkowo skarżący wniósł o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie 3 sędziów.
W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Zaznaczyło, że jakkolwiek wydane w sprawie decyzje, w odczuciu skarżącego są dla niego krzywdzące, to jednak zostały wydane zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Przedstawione w skardze informacje dotyczące ponoszonych wydatków nie mają natomiast wpływu na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia.
Wobec stanu epidemii Covid-19 i rygorów z tym związanych, wprowadzonych przepisami ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zm.) oraz ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych ustaw (Dz. U. poz. 1090), na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ww. ustawy, zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2021 r., sygn. akt II SA/Op 558/21, Przewodnicząca Wydziału II WSA w Opolu zarządziła rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Oznacza to, że w granicach badanej sprawy Sąd zobowiązany jest z urzędu, niezależnie od zarzutów skargi, dokonać pełnej oceny co do zgodność z prawem zaskarżonego aktu i w przypadku skargi na decyzję uwzględnia wszystkie zaistniałe w sprawie naruszenia, na które wskazano w art. 145 § 1 p.p.s.a.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Przeprowadzona przez Sąd, w tych graniach, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a - poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji wykazała, że akty te zostały podjęte z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc uzasadniającym ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W ocenie Sądu organy nie dokonały w sprawie wszystkich koniecznych ustaleń i nie rozpoznały sprawy w jej całokształcie czym w istotny sposób naruszyły art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735) zwanej nadal k.p.a.
Materialnoprawną podstawę ocenianych decyzji organów obydwu instancji stanowiły przepisy wskazanej wyżej ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2133 z późn. zm.) nadal zwanej ustawą, która reguluje zasady i tryb przyznawania oraz ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych, jak również właściwość organów w tych sprawach.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy dodatek mieszkaniowy przyznaje się na wniosek osoby uprawnionej. Do wniosku dołącza się deklarację o dochodach gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy poprzedzających dzień złożenia wniosku oraz dokumenty potwierdzające wysokość ponoszonych w miesiącu poprzedzającym dzień złożenia wniosku wydatków związanych z zajmowaniem lokalu mieszkalnego.
W niniejszej sprawie skarżący złożył wymagany wniosek. Samo jego złożenie nie gwarantuje jednak przyznania tego świadczenia w każdym przypadku. Konieczne jest bowiem łączne spełnienie ustawowych warunków przyznania dodatku mieszkaniowego w zakresie: kryterium podmiotowego związanego z posiadaniem tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, określonego w art. 2 ust. 1 ustawy, kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy oraz odpowiedniej wielkość lokalu mieszkalnego określonej w art. 5 ust. 5 ustawy. Kryteria te mają charakter kumulatywny i obligatoryjny, co oznacza, że wszystkie one muszą zostać spełnione łącznie, a niespełnienie chociażby jednego z nich wyklucza przyznanie dodatku mieszkaniowego.
Badając zasadność wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego organy zobowiązane są zatem ustalić, czy wnioskodawca spełnia wymagane przesłanki przyznania tego świadczenia.
Podkreślić przy tym należy, że przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący i jako takie muszą być ściśle stosowane, bez możliwości jakichkolwiek odstępstw. Ustawodawca nie pozostawił w tym zakresie organom administracji możliwości działania w ramach uznania administracyjnego i pominięcia lub uwzględniania innych kryteriów niż te, które wskazane zostały w ustawie.
Odnosząc się w tym miejscu do unormowań dotyczących warunków przyznania dodatku mieszkaniowego wskazać należy, że stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, dodatek mieszkaniowy przysługuje: 1) najemcom albo podnajemcom lokali mieszkalnych, zamieszkującym w tych lokalach; 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego; 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych; 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem; 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo najem socjalny lokalu. Przepisy art. 2 ust. 2 ustawy wskazują przy tym, że dodatek mieszkaniowy przysługuje w związku z zamieszkiwaniem w jednym lokalu mieszkalnym albo zajmowaniem jednego lokalu mieszkalnego (pkt 1) i może przysługiwać na podstawie więcej niż jednego tytułu prawnego spośród określonych w ust. 1 (pkt 2).
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o którym mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o jego przyznanie średni miesięczny dochód przypadający na jednego członka gospodarstwa domowego wnioskodawcy nie przekroczył w gospodarstwie jednoosobowym 40%, a w gospodarstwie wieloosobowym 30% - przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu złożenia wniosku, z uwzględnieniem art. 6 ust. 8 i art. 7 ust. 6.
Przez gospodarstwo domowe na gruncie ustawy rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o przyznanie dodatku mieszkaniowego, samodzielnie zajmującą lokal mieszkalny albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby. Do członków gospodarstwa domowego nie wlicza się jednak osób przebywających w instytucjach, o których mowa w art. 2 ust. 3 (art. 4 ustawy).
W kwestii ustalenia dochodu przepis art. 3 ust. 3 ustawy odsyła do pojęcia dochodu określonego art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111), a dla dokonania ustaleń w zakresie spełnienia kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy, stosownie do art. 3 ust. 2 ustawy uwzględnia się kwotę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu złożenia wniosku, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 53, 252, 568, 1222 i 1578).
Dla ustalenia spełnienia wymogu odpowiedniej wielkość lokalu mieszkalnego przyjąć natomiast należy, że na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni, która ustalana jest stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy, o więcej niż: 30% albo 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%.
W niniejsze sprawie przesłanką odmowy przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia było ustalenie, że nie spełnia on kryterium dochodowego, które uprawnia do uzyskania dodatku mieszkaniowego.
W tym zakresie dokonując ustaleń organy prawidłowo uwzględniły na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2021 r. (M. P. z 2021 r., poz. 730) kwotę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2020 r., w wysokości 5167,47 zł. Wyjaśnić przyjdzie, że skarżący w tym względzie błędnie wskazuje na obowiązującą w dniu złożenia wniosku kwotę przeciętnego wynagrodzenia ogłaszaną za kwartał danego roku. Kwota przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim kwartale jest bowiem ogłaszana na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (na dzień wydania zaskarżonej decyzji Dz. U. z 2021 r., poz. 291 z póżn. zm.; aktualnie Dz. U. z 2022, poz. 504). W ustawie o dodatkach mieszkaniowych mowa jest natomiast o kwocie ogłaszanej na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a wskazanej ustawy, która to dotyczy przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym.
Odnosząc się zatem do stanowiska skarżącego przedstawionego w skardze Sąd uznał, że nie zasługuje ono na uwzględnienie, albowiem brak było podstaw prawnych do uwzględnienia przy ustalaniu przesłanki spełnienia kryterium dochodowego kwoty przeciętnego wynagrodzenia w kwartale poprzedzającym złożenie wniosku. Jak już wcześniej wskazano przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a organy nie są uprawnione do czynienia jakichkolwiek odstępstw od ich stosowania, w tym także z uwagi na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osoby ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy. Z wykładni art. 3 ust. 2 ustawy w zw. z art. 20 pkt 1 lit. a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych bezspornie natomiast wynika, że przy wydawaniu decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego uwzględnia się kwotę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym. W 2020 r. kwota ta wynosiła 5167,47 zł. Nie można tym samym uznać za zasadny zarzutu dotyczącego nieprawidłowego ustalenia przez organy kryterium dochodowego. Prawidłowo w niniejszej sprawie przyjęto, że w przypadku trzyosobowego gospodarstwa domowego skarżącego wynosi ono 1550,24 zł na osobę.
Dokonując w niniejszej sprawie oceny, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd uznał jednak, że skarga zasługuje na uwzględnienie z innych względów niż wskazano w jej zarzutach.
W ocenie Sądu organy nie rozpoznały bowiem sprawy w sposób prawidłowy i wyczerpujący. Dokonana ocena merytoryczna jest niepełna i niewystarczająca do podjęcia rozstrzygnięcia, a stanowisko organów co do zaistnienia podstaw odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego uznać należy za co najmniej przedwczesne z uwagi na brak ustalenia i rozważenia wszystkich okoliczności istotnych dla przyznania dodatku mieszkaniowego. W konsekwencji organy naruszyły przepisy art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w istotnym stopniu, mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Wyjaśnić trzeba, że zgodnie z zawartą art. 6 k.p.a. zasadą praworządności organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to m.in. obowiązek podejmowania działań zgodnie z normami obowiązującego prawa tak materialnego jak i regulującymi procedurę podejmowania decyzji.
W zakresie procedury art. 7 k.p.a. wskazuje na konieczność podejmowania przez organy administracji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakłada z kolei na organy obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, który zgodnie z art. 80 k.p.a. w całości powinien być podstawą dokonywanej przez organ oceny. W myśl zasady ustalonej w art. 8 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej zobowiązane są przy tym prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, co wyraża się m.in. w podejmowaniu czynności zmierzających do dokonania wyczerpującej oceny. Zasada ta wiąże się z zasadą przekonywania sformułowaną w art. 11 k.p.a., zgodnie z którą organy powinny wyjaśniać zasadność przesłanek, jakimi kierują się przy załatwieniu sprawy. W odniesieniu do tej zasady, jak również zasady wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a. doniosłą rolę pełni uzasadnienie decyzji, które nie może być sformułowane ogólnikowo i powinno dokładnie wyjaśniać podstawy faktyczne i prawne dokonanej przez organ oceny. W myśl art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
W niniejszej sprawie Sąd uznał, że uzasadnienia kontrolowanych decyzji w zakresie stwierdzenia braku spełnienia przez skarżącego kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania przedmiotowego świadczenia nie spełniają wymogów wynikających z 107 § 3 k.p.a. Po pierwsze organy nie wskazały na podstawie jakich konkretnie dowodów ustalono wysokość dochodu członków gospodarstwa domowego skarżącego. Nie wyjaśniły dlaczego przyjęły kwotę dochodu w przeliczeniu na jednego członka gospodarstwa domowego skarżącego w wysokości 1593,10 zł w sytuacji, gdy w przedłożonym przez skarżącego oświadczeniu o dochodach wyliczono taki dochód w kwocie 1573,10 zł. Ponadto z uzasadnień nie wynika aby dokonując oceny w tym zakresie organy dokonywały jakichkolwiek innych ustaleń co do okoliczności uprawniających do przyznania dodatku mieszkaniowego.
Organy nie wyjaśniły, czy skarżący spełnia kryterium podmiotowe związane z posiadaniem tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, określone w art. 2 ust. 1 ustawy, tj. jaki posiada tytuł prawny do lokalu, jak również nie wyjaśniły kwestii spełnienia kryterium odpowiedniej wielkość lokalu mieszkalnego określonej w art. 5 ust. 5 ustawy. Wprawdzie już sam brak spełnienia kryterium dochodowego, jako obligatoryjnej i kumulatywnej przesłanki przyznania dodatku mieszkaniowego wyłącza przyznanie tego świadczenia, niemniej jednak w ocenie Sądu dla wydania decyzji o odmowie przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego z tego powodu nie było wystarczające samo dokonanie ustaleń tylko w tym zakresie.
Dostrzec należy, że zgodnie z treścią powołanego wcześniej przepisu art. 3 ust. 1 ustawy przy ustalaniu kryterium dochodowego uprawniającego do dodatku mieszkaniowego, uwzględnia się art. 6 ust. 8 i art. 7 ust. 6 ustawy. Działając na podstawie obowiązujących przepisów prawa organy zobowiązane były tym samym także do rozważenia okoliczności faktycznych sprawy w zakresie wskazanych uregulowań.
Przepis art. 6 ust. 8 ustawy stanowi, że jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego jest wyższy od określonego w art. 3 ust. 1, a kwota nadwyżki nie przekracza wysokości dodatku mieszkaniowego, należny dodatek mieszkaniowy obniża się o tę kwotę.
Na podstawie art. 7 ust. 6 ustawy przyjąć natomiast należy, że dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 0,5% kwoty przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu wydania decyzji, co w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy wynosi 25,84 zł (5167,47 zł x 0,5%).
W niniejszej sprawie organy w ogóle nie odniosły się do kwestii zastosowania powyżej wskazanych przepisów art. 6 ust. 8 i art. 7 ust. 6 ustawy. Nie ustaliły i nie wyjaśniały w decyzji, czy znajdują one zastosowanie, w tym nie dokonały wyliczenia na podstawie art. 6 ustawy wysokości dodatku mieszkaniowego.
Z tego powodu, w ocenie Sądu, uznać należało, że sprawa nie została rozpoznana w całości stosownie do wymogów prawa materialnego. W związku z tym organy nie dokonały też wyczerpujących ustaleń faktycznych i prawnych, a następnie prawidłowej oceny, która uzasadniałaby podjęte rozstrzygnięcie, a uzasadnienia decyzji zawierają istotne braki w zakresie prawidłowego umotywowania podjętego rozstrzygnięcia.
W konsekwencji, zdaniem Sądu organy nie zrealizowały obowiązków wynikających ze wskazanych powyżej reguł proceduralnych. Nie można uznać, że podjęte zostały wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy stosownie do wymogów ustawy oraz, że postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, a wobec zgromadzonych dowodów przeprowadzony został prawidłowy proces ich wartościowania i analizy.
Reasumując Sąd uznał, że organy rozpoznając niniejszą sprawę nie rozważyły sprawy w jej całokształcie, co skutkowało naruszeniem art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na jej wynik.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych rozważań Sądu i sprowadzają się do ponownego rozpatrzenia istoty sprawy, w tym z uwzględnieniem art. 6 ust. 8 i art. 7 ust. 6 ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło