II SA/Op 563/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. P., M. P., P. P., J. W. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 16 października 2015 r., nr [...], w przedmiocie wymeldowania postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącej M. P. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Skarżący E. P., M. P., P. P. oraz J. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 16 października 2015 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Tarnów Opolski z dnia 20 sierpnia 2015 r., znak [...], w sprawie ich wymeldowania z miejsca pobytu stałego w [...] przy ul. [...]. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 21 grudnia 2015 r. wezwano skarżących solidarnie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, a ponadto każdy skarżący został też wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie jednego odpisu skargi. Powyżej opisane wezwania zawierały pouczenie, że niezastosowanie się do nich w terminie 7 dni od dnia otrzymania spowoduje odrzucenie skargi. Wezwania - dla każdego ze skarżących - przesłano na wspólny, wynikający ze skargi adres w [...] przy ul. [...] i pod tym adresem zostały odebrane przez wszystkich skarżących w dniu 29 grudnia 2015 r. Dokumentują to znajdujące się w aktach sądowych sprawy zwrotne pocztowe potwierdzenia odbioru. Przesyłka kierowana do E. P. została odebrana przez skarżącego osobiście (k. 28 akt sądowych). E. P. odebrał także, jako dorosły domownik, wezwania skierowane do pozostałych skarżących (k. 26, 27 i 29 akt sądowych). W wyniku realizacji wezwań sądowych, skarżąca M. P. uiściła wymagany wpis od skargi w dniu 30 grudnia 2015 r., natomiast skarżący nie przesłali brakującego odpisu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę wszystkich skarżących należało odrzucić. Na wstępie odnotować trzeba, że w pierwszej kolejności Sąd bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Jedną z tych przesłanek jest nieuzupełnienie braków formalnych skargi (pkt 3 § 1 art. 58 P.p.s.a.). Odnośnie braków formalnych skargi wyjaśnić należy, że w myśl art. 47 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a. do skargi należy dołączyć jej odpisy dla doręczenia ich pozostałym stronom postępowania. Potwierdza to uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 (dostępna na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w której stwierdzono, że "Niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd." Obok wskazanej przesłanki dopuszczalności skargi, warunkiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi, jako pisma procesowego, jest również - stosownie do treści art. 230 P.p.s.a. - uiszczenie od niej wpisu. Zgodnie z tą regulacją, od pism wszczynających postępowanie, do jakich należy skarga, pobiera się wpis stały, który w myśl § 2 ust. 3 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221 poz. 2193, z późn. zm.), wynosi w niniejszej sprawie 100 zł. Nieuiszczenie wpisu skutkuje wezwaniem przez Sąd do jego dokonania w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi, na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. W przedmiotowej sprawie Sąd wezwał skarżących do nadesłania w terminie 7 dni jednego odpisu skargi oraz do uiszczenia wpisu od skargi, a wszyscy skarżący odebrali przedmiotowe wezwania w dniu 29 grudnia 2015 r. E. P. odebrał wezwania osobiście, natomiast M. P., P. P. i J. W. zostały one doręczone w trybie zastępczym, wynikającym z art. 72 P.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, pismo sądowe można doręczyć dorosłemu domownikowi. Termin zatem dla wszystkich skarżących do uzupełnienia braku formalnego skargi i opłacenia wpisu do skargi rozpoczął bieg w dniu 30 grudnia 2015 r. i zakończył się w dniu 5 stycznia 2016 r. Odnośnie uzupełnienia braków formalnych skargi w sytuacji, gdy skarga została wniesiona wspólnie przez kilku skarżących, wyjaśnić przyjdzie, że kolejne egzemplarze skargi powinny zostać podpisane odpowiednio przez każdego skarżącego, który składał skargę lub powinny zostać poświadczone notarialnie albo przez adwokata lub radcę prawnego za zgodność z oryginałem. Poświadczenia za zgodność z oryginałem może także dokonać strona, która jest autorem danego pisma procesowego (skargi) lub jej pełnomocnik (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 2351/11, LEX nr 1149364). Podano już wcześniej, że zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom przez sąd. Wymóg w tym zakresie realizuje zasadę oficjalności postępowania oraz zasadę prawa do sądu. Ponadto daje gwarancję czynnego udziału w postępowaniu uczestnikom postępowania poprzez możliwość poznania stanowiska strony przeciwnej. Tak więc sąd administracyjny ma obowiązek zapewnienia doręczenia organowi i uczestnikom postępowania odpisu skargi, odpisów dołączonych do niej dowodów, natomiast stronie skarżącej - odpowiedzi na skargę organu oraz ewentualnej odpowiedzi na skargę uczestników postępowania. Przy czym zauważyć należy, iż istotą odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Bez względu na to, czy jest to fotokopia lub wydruk komputerowy, czy też osobno sporządzony dokument, zawsze niezbędne jest poświadczenie jego zgodności z oryginałem. Za takim poglądem przemawia treść art. 47 § 2 P.p.s.a., który wskazując przykładowe odpisy pisma (fotokopie i wydruki poczty elektronicznej) wymaga ich uwierzytelnienia. Jednocześnie podkreślić należy, że uwierzytelnić pismo może strona, która jest jego autorem lub jej przedstawiciel ustawowy albo pełnomocnik. Tym samym, Sąd nie posiada kompetencji do wykonywania uwierzytelnionych odpisów skargi. Brak odpisów pism uznaje się zarazem za brak formalny podlegający usunięciu (tak: B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 4 wydanie, Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o., Warszawa 2011 r., s. 170). Skarżący nie nadesłali odpisu skargi, w związku z tym Sąd uznał, że nie wykonali oni wezwania w zakresie uzupełnienia braków formalnych skargi. Dlatego złożona przez skarżących skarga nie może być rozpoznana i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a. Z kolei, odnośnie wpisu od skargi podać trzeba, że skarżący zostali wezwani solidarnie do uiszczenia wpisu, co oznaczało, że opłacenie skargi przez jednego z nich zwalnia z tego obowiązku pozostałych. Skarżący zastosowali się do doręczonego im wezwania i uiścili wymagany wpis od skargi. W związku z tym, że żaden ze skarżących nie wykonał prawidłowo wszystkich wezwań Sądu, orzeczono, jak w punkcie 1 sentencji. Orzeczenie w punkcie 2 sentencji uzasadnia art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd zwraca z urzędu cały uiszczony wpis od pisma (skargi) odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.