II SA/Op 586/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Protokolant Sekretarz sądowy Mariola Górska po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi A S.A. w [...] na postanowienie Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Opolu z dnia 20 września 2011 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości postanawia: 1) umorzyć postępowanie, 2) zasądzić od Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Opolu na rzecz A S.A. w [...] kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 25 października 2011 r. A S.A. w [...] zaskarżyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu postanowienie Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Opolu z dnia 20 września 2011 r., nr [...], stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Kluczborku z dnia 11 sierpnia 2011 r., znak [...]. Zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 33 § 3 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie oraz naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego rozstrzygnięcia i zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę Opolski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Opolu stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji została doręczona właściwie - z zachowaniem wszelkich wymogów doręczenia określonych w K.p.a., do rąk pełnomocnika działającego na podstawie ogólnego pełnomocnictwa - i wniósł o oddalenie skargi. W dniu 10 lutego 2012 r. Opolski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Opolu przesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu postanowienie własne z dnia 10 lutego 2012 r., nr [...], którym uwzględniono w całości skargę wniesioną przez A S.A. w [...] i uchylono zaskarżone postanowienie z dnia 20 września 2011 r. Postanowienie to wydane zostało w oparciu o art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, powołując się na wyroki tutejszego Sądu, że doręczenie stronie decyzji pierwszoinstancyjnej nie nastąpiło w sposób przewidziany przepisami prawa, wobec czego zobowiązuje się do rozpatrzenia odwołania wniesionego przez stronę skarżącą. Na rozprawie przeprowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu w dniu 28 lutego 2012 r., pełnomocnik strony skarżącej w związku z treścią postanowienia z dnia 10 lutego 2012 r. wniósł o umorzenie postępowania, jako bezprzedmiotowego oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Pełnomocnik Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Opolu przychylił się do powyższego wniosku oraz wniósł o nieobciążanie organu kosztami postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez uprawniony podmiot powoduje wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego, w którym właściwy sąd administracyjny orzeka w przedmiocie sporu wywołanego złożoną skargą. W myśl jednak art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2000 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przewidziana w powołanym przepisie instytucja autokontroli stanowi - na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego - jedyną dopuszczalną przez prawo możliwość podjęcia przez organ władczego rozstrzygnięcia w sprawie, w której wniesiono skargę do sądu. Możliwość weryfikacji przez organ swojego działania w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. uzależniona jednak jest od uwzględnienia żądania wniesionej skargi w całości. Skutkiem uwzględnienia skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. jest z kolei bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego, która stanowi przesłankę umorzenia postępowania określoną w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn, niż wskazane w art. 161 § 1 pkt 1 (cofnięcie skargi) i pkt 2 (śmierć strony, gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania). Bezprzedmiotowość, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., będzie natomiast zachodziła m.in. wówczas, gdy w toku postępowania, przed wydaniem wyroku, przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. To z kolei ma miejsce w przypadku uchylenia w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. aktu pierwotnie zaskarżonego do sądu. Zaznaczyć przy tym należy, że umarzając postępowanie sądowe z uwagi na zastosowanie przez organ autokontroli Sąd bada, czy skarga została uwzględniona przez organ w całości, a zaskarżony akt administracyjny wyeliminowany. Sąd nie kontroluje natomiast aktu autokontrolnego, gdyż naruszyłby zasadę skargowości. Na akt wydany w trybie autokontroli przysługuje bowiem skarga bezpośrednio do sądu administracyjnego, bez uprzedniego wnoszenia środka zaskarżenia lub wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa (por. np. uchwała NSA z dnia 20 marca 1999 r., sygn. akt OPS 16/99, ONSA 2000, nr 3, poz. 94 oraz komentarz do art. 54 P.p.s.a. - A. Kabat (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz.). W świetle powyższego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie organ działając na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a. uwzględnił wniesioną skargę w całości, bowiem zaskarżony akt wyeliminowany został z obrotu prawnego. Uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia, postanowieniem z dnia 10 lutego 2012 r., spowodowało z kolei zaistnienie przesłanki z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Stosownie do tego, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie 1 sentencji. Jednocześnie, na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a., w punkcie 2 orzeczenia, Sąd zasądził od organu na rzecz strony skarżącej kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W myśl art. 201 § 1 P.p.s.a., w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a., skarżącemu przysługuje bowiem od organu zwrot kosztów. Na koszty te składają się: wpis od skargi w kwocie 100 zł należny zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości wpisów oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz koszty zastępstwa procesowego, które w kwocie 240 zł ustalono w oparciu o przepis § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Ponadto do kosztów zaliczona została opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 225, poz. 1635 ze zm.).