II SA/Op 596/07
PostanowienieWSA w Opolu2008-09-16
Skład orzekający: Ewa Janowska, Teresa Cisyk, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe w sprawie skargi na decyzję administracyjną powinno zostać umorzone, jeśli w toku tego postępowania organ wyższego stopnia stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe w sprawie skargi na decyzję administracyjną staje się bezprzedmiotowe, gdy w toku tego postępowania organ wyższego stopnia wyda decyzję o stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji. W takiej sytuacji sąd administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., powinien umorzyć postępowanie.Stan faktyczny
G. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą przywrócenie do stanu poprzedniego ściany budynku mieszkalnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. oraz wydanie decyzji w sprawie już rozstrzygniętej inną ostateczną decyzją WINB. W toku postępowania przed WSA, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) decyzją z dnia 15 maja 2008 r. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji WINB, uznając ją za dotkniętą wadą z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. (sprawa już poprzednio rozstrzygnięta).Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska (spr.) Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant Sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w dniu 16 września 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego postanawia umorzyć postępowanie.
Skargą z dnia 12 listopada 2007r., skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, G. M. wniosła o uchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...], nr [...], nakazująąj przywrócenie do stanu poprzedniego ściany podłużnej przyległej do granicy z działką nr A, w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, położonym w G. nr [...].
W uzasadnieniu skargi zarzucono naruszenie przepisów art. 7, art. 8, 10 § 1, 80, 156 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podniesiono, że organ nie wyjaśnił całkowicie stanu faktycznego sprawy, poprzez niewyczerpujące i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego, nie przyczynił się do starannego i zgodnego z przepisami prowadzenia postępowania dla zagwarantowania równości wobec prawa, przed wydaniem decyzji nie wezwał strony do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, jak również organ nie wykazał dlaczego jednym dowodom przyznano wiarygodność, innym zaś tej wiarygodności odmówiono. Nadto skarżąca wskazała, że organ odwoławczy wydał decyzję w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną, ostateczną decyzją OWINB, z dnia 22 września 2006r., nr [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując, iż zarzuty naruszenia zasad prowadzenia postępowania są niezasadne, albowiem organ odwoławczy orzekał w oparciu o akta administracyjne zgromadzone przez organ I instancji, nie prowadząc odrębnego postępowania dowodowego, zaś w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał, jakimi przesłankami się kierował, a także dlaczego argumenty skarżącej nie zostały przez organ uwzględnione. Jednocześnie organ odwoławczy podał, że przedmiot zaskarżonego rozstrzygnięcia nie jest tożsamy z przedmiotem określonym w decyzji OWINB z dnia 22 września 2006r., która dotyczyła wszystkich samowolnie wykonanych otworów okiennych oraz poinformował Sąd, że akta administracyjne przedmiotowej sprawy zostały przekazane Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, z uwagi na złożony przez pełnomocnika skarżącej wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji OWINB z dnia [...]
Decyzją z dnia 15 maja 2008r., nr [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], znak: [...], uznając, że wyżej wskazana decyzja [...] WINB dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., tj. dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, OWINB w dniu [...] wydał decyzję, pomimo, iż w chwili orzekania w obrocie prawnym istniała już ostateczna decyzja tegoż organu z dnia 22 września 2006r., rozstrzygająca sprawę. Tożsamość spraw rozstrzygniętych kolejno po sobie decyzjami [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 września 2006r. i [...], zdaniem organu nadzorczego, jest bezsporna, obie sprawy dotyczą bowiem tego samego podmiotu, G. M., oraz tego samego przedmiotu rozstrzygnięcia – otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego, położonego na działce nr B w G. Równocześnie organ nadzorczy wyjaśnił, że wprawdzie, jak wynika z akt sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, wyrokiem z dnia 10 stycznia 2008r. (sygn. akt II S.A./Op 530/07), uchylił decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 września 2006r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...], z uwagi na kwalifikowaną ich wadliwość z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a., nie miało to jednak wpływu na załatwienie sprawy w trybie nadzorczym przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, dokonującego oceny pod kątem przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a. i badającego stan sprawy i faktyczny istniejący w dniu wydania decyzji . Niewątpliwie w dniu wydania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji z dnia [...], istniała jeszcze w obrocie prawnym decyzja tegoż organu z dnia 22 września 2006r., a zatem wniosek strony o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji OWINB z dnia [...] był zasadny.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, pismem z dnia 16 czerwca 2008r. poinformował, że żadna ze stron postępowania nie złożyła wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia 15 maja 2008r., a stwierdzającą nieważność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], w związku z tym przywołana decyzja GINB z dnia 15 maja 2008 r. jest ostateczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sądowo-administracyjnego doszło do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie, wobec wydania przez ten organ w dniu 15 maja 2008r., decyzji nr [...].
Stwierdzenie nieważności eliminuje decyzję administracyjną z obrotu prawnego i znosi skutki tej decyzji od dnia jej wydania. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest nadzwyczajnym trybem postępowania wynikającym z przepisów K.p.a., które poza okolicznościami wymienionymi w art. 156 § 2 K.p.a., nie ograniczają terminu wszczęcia tego postępowania, co oznacza, że może być ono wszczęte w każdym czasie przed upływem dziesięciu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji i jeśli nie wywołała ona nieodwracalnych skutków prawnych.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
Zauważyć w tym miejscu trzeba, że przepis art. 56 P.p.s.a. rozstrzyga o konieczności zawieszenia postępowania sądowego w razie wniesienia skargi po wszczęciu postępowania w celu zamiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności lub wznowienia postępowania, przy czym ten tryb postępowania, nie został w niniejszej sprawie przeprowadzony, z uwagi na nieprzedłożenie akt administracyjnych do odpowiedzi na skargę i tym samym wobec braku przez Sąd wiedzy, przed wyznaczeniem rozprawy, o terminie złożenia przez stronę wniosku o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
Postępowanie o stwierdzenie nieważności jest nowym postępowaniem, w związku z czym wydana w jego wyniku decyzja eliminująca z obrotu prawnego decyzję objętą tym postępowaniem jest decyzją w nowej sprawie, od której stronie przysługują środki zaskarżenia. W przedmiotowej sprawie strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa do dwukrotnego rozpatrzenia sprawy administracyjnej, nie składając wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego, wobec czego decyzja stwierdzająca nieważność zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stała się ostateczna.
W świetle art. 161 § 1 pkt 3 ustawy bezprzedmiotowość postępowania może wynikać ze zdarzeń zaszłych w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Za takie zdarzenie należało uznać wydanie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji z dnia 15 maja 2008, stwierdzającej nieważność zaskarżonej decyzji z dnia [...].
Z powyższych względów postępowanie stało się bezprzedmiotowe, co uzasadniało jego umorzenie, stąd na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło