II SA/Op 6/14

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym z wniosku skarżącego B. O. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi B. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 26 września 2013 r. nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu opłaty za pobyt w rodzinie zastępczej postanawia: ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Opolu. B. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 26 września 2013 r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu opłaty za pobyt w rodzinie zastępczej. W skardze z dnia 3 grudnia 2013 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej), skarżący poprosił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, z uwagi na odległe miejsce zamieszkania od WSA w Opolu, trudną sytuację materialną i nieznajomość prawa. Wskazał, iż prosi o przyznanie pełnomocnika lub przesłuchanie go, w drodze pomocy prawnej, przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Pismem z dnia 14 stycznia 2014 r., referendarz sądowy wezwał skarżącego, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na wymaganym, według przepisu art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., urzędowym formularzu, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżący odebrał wezwanie w dniu 22 stycznia 2014 r. i przesłał wypełniony formularz wniosku w dniu 27 stycznia 2014 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej). Uzasadniając wniosek wskazał, te same argumenty co w skardze, a ponadto, że nie może się stawić w sądzie, z uwagi na chorobę żony i córki. Podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz dwójką małoletnich dzieci. Posiada majątek w postaci domu o powierzchni 80 m2, grunty rolne o powierzchni 9,20 ha. Osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, nie posiadają żadnego majątku. Skarżący określił swój dochód z gospodarstwa rolnego na kwotę 600 -700 zł miesięcznie. Wskazał, że uzyskuje tez dochód z tytułu świadczenia rodzinnego w kwocie 973 zł do sierpnia 2014 r., a żona E. O. z tytułu renty w kwocie 565 zł miesięcznie, do czerwca 2014 r., dzieci pozostają na ich utrzymaniu. Podsumował, że łączny dochód miesięczny rodziny wynosi 2200 zł. Skarżący podał, że ponosi wydatki z tytułu składek na ubezpieczenie w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w kwocie 375 zł, alimentów 236 zł, podatek rolny 1200 zł rocznie, leki 60-100 zł miesięcznie, pozostałą kwotę przeznacza na wyżywienie i inne niezbędne wydatki swoje i rodziny. Wydatki związane z prowadzonym gospodarstwem rolnym (m.in. ropa, środki ochrony roślin itd.), wynoszą około 9000 zł rocznie. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, Wydział II, w związku ze złożonym urzędowym formularzem wniosku o przyznanie prawa pomocy, na podstawie art. 255 P.p.s.a., pismem z dnia 10 lutego 2014 r., wezwał skarżącego do uzupełnienia danych zawartych w urzędowym formularzu wniosku PPF, poprzez: - wskazanie jakie opłaty miesięczne ponosi na utrzymanie swojego miejsca zamieszkania, z tytułu przykładowo: ogrzewania, energii elektrycznej, wody, itd. - przedłożenie wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont, lokat dewizowych z okresu ostatnich 2 miesięcy, ewentualnie należących do osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, - przedłożenie zaświadczeń odnośnie aktualnych miesięcznych dochodów osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym (mogły je potwierdzać wyciągi z ich rachunków bankowych), - wyjaśnienia czy korzysta on lub członkowie jego rodziny z pomocy opieki społecznej, a jeśli tak to w jakiej formie i wysokości, oraz nadesłania decyzji w tym zakresie, - wskazania czy otrzymuje on dopłaty unijne do posiadanej nieruchomości rolnej, wykazując ich wysokość, - wskazanie posiadanych ruchomości (maszyny rolnicze, samochody itd.,) oraz nieruchomości (grunty, budynki, mieszkania), Jednocześnie pouczono skarżącego, że niezastosowanie się do wezwania w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania, może być uznane za niewykazanie spełniania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy i skutkować oddaleniem wniosku oraz, że zakreślony termin może na jego prośbę ulec przedłużeniu. Skarżący odpowiedział na wezwanie pismem z dnia 20 lutego 2014 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej), oświadczył w nim, że corocznie pobiera opłaty z unii europejskiej, wykorzystuje je na ropę, nawozy i opryski. Do pisma dołączył kserokopie następujących dokumentów: - decyzję z dnia 10 lutego 2014 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2014 r. z tytułu podatku rolnego i od nieruchomości na kwotę 1386 zł, płatną w 4 kwartalnych ratach, 3 po 346 zł , jedna po 348 zł, - informację o opłatach za 2014 r. za wywóz odpadów komunalnych, miesięczna opłata z tego tytułu wynosi 40 zł, - orzeczenie lekarza orzecznika z ZUS stwierdzające częściową niezdolność do pracy, żony skarżącego E. O., do dnia 30 czerwca 2014 r., - harmonogram płatności za energię elektryczną z A S.A., za okres od stycznia 2014 r. do czerwca 2014 r., wynika z niego, że za miesiąc skarżący płaci z tego tytułu 45,40 zł, - naliczenie składki i dowód zapłaty składki do KRUS, wynika z nich, że skarżący kwartalnie płaci składkę 375 zł, - dowody wpłaty przez E. O. z tytułu spłaty umowy nr [...] (w domyśle kredytowej),do banku [...], dokonane w dniach 15 stycznia 2014 r. i 15 lutego 2014 r., na kwoty 72,64 zł, i w dniu 27 grudnia 2013 r. na kwotę 96 zł, - dowody wpłaty przez E. O. z tytułu spłaty umowy nr [...] (w domyśle kredytowej), do Banku [...], dokonane w dniach 15 stycznia 2014 r. i 15 lutego 2014 r., na kwoty po 34,44 zł, - dowód zapłaty przez E. O. w dniu 15 lutego rachunku telefonicznego w sieci telefonii komórkowej T-mobile, na kwotę 40,16 zł, - dowód zapłaty rachunku przez skarżącego do B S.A. w dniu 29 listopada 2013 r. na kwotę 122,54 zł, - dowód zapłaty rachunku przez skarżącego do operatora A S.A. w dniu 29 listopada 2013 r. na kwotę 168,38 zł, - dowód zapłaty w dniu 15 lutego kwoty 39,90 zł za telewizję [...], - dowód zapłaty w dniu 31 stycznia 2013 r. alimentów do Komornika Sądowego, na kwotę 236 zł, - dowód zakupu drewna z dnia 12 lutego 2014 r., na kwotę 77,76 zł, - zaświadczenie o spełnianiu obowiązku przedszkolnego przez syna skarżącego G. O., w roku szkolnym 2013/2014 w Szkole Podstawowej w [...], - pismo z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 2 stycznia 2013 r., o przekazaniu w załączeniu wstępnie wypełnionego wniosku o przyznanie płatności na rok 2013, - decyzja z dnia 21 sierpnia 2013 r. o przyznaniu skarżącemu świadczenia w formie zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności dziecka J. O. w kwocie 153 zł miesięcznie, na okres roku, - decyzja z dnia 21 sierpnia 2013 r. o przyznaniu skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, przyznane na J. O., w kwocie 620 zł miesięcznie, na okres 1 roku, - wyciąg z rachunku bankowego skarżącego i jego małżonki z okres od 1 stycznia 2014 r. do 19 lutego 2014 r. Wyciąg z rachunku bankowego wskazuje, że w dniu 14 stycznia 2014 r. skarżący otrzymał kwotę 7223,61 zł z tytułu dopłat unijnych, w dniu 14 stycznia 2014 r. wpłynęła z ZUS renta w kwocie 561,51 zł, w dniu 22 stycznia 2013 r. wpłynęła kwota 200 zł z tytułu świadczenia pielęgnacyjnego, a w dniu 23 stycznia kwota 773 zł z tytułu świadczenia opiekuńczego i zasiłku rodzinnego, w dniu 14 lutego 2014 r. dokonano zakupów w aptece na kwotę 22,50 zł, a w dniu 17 stycznia 2014 r. na kwotę 89,60 zł. Skarżący wniósł o ustanowienie dla niego radcy prawnego lub adwokata z urzędu, nie wnosił o zwolnienie od kosztów sądowych, od których, co warto przypomnieć, jest ustawowo zwolniony na podstawie art. 239 pkt 1 lit. b P.p.s.a. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., należało rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu, czyli w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i swojej rodziny. Dochód miesięczny rodziny skarżącego wynosi łącznie, według danych przedstawionych przez niego w rubryce nr 10 formularza PPF oraz wynikających z przedłożonych dokumentów, zestawionych z wyciągiem z rachunku bankowego, 2987,51 zł. Składają się na niego dochód z gospodarstwa rolnego 700 zł, świadczenia rodzinne 973 zł, renta małżonki 561,51 zł, kwota 750 zł wynikająca z podzielenia kwoty zadeklarowanej rocznej dopłaty unijnej 9000 zł przez ilość miesięcy w roku. Należy w tym miejscu zauważyć, że skarżący wskazał taka kwotę dopłaty, a w dokumentach wykazał kwotę niższą dopłaty wynoszącą 7223,61 zł. Ponieważ jednak nie wskazał, że kwota ta jest obecnie równa wypłaconej, a nie deklarowanej, referendarz sądowy przyjął do obliczania dochodu, kwotę deklarowaną. Dochód zatem na jednego członka 4 osobowej rodziny skarżącego wynosi 746,87 zł miesięcznie. Wydatki, uznane przez referendarza za konieczne, co miesięcznie wynoszą 748,54 zł i kształtują się następująco: podatek od nieruchomości 155,50 zł (kwota 1386 zł podzielona przez 12 miesięcy), 40 zł wywóz odpadów, 45,40 zł energia elektryczna, 125 zł składka na KRUS (kwota 375 zł podzielona przez 3 miesiące), 236 zł alimenty na córkę P., 6,48 zł drewno (77,76 zł podzielone na 12 miesięcy), telefon 40,16 zł, 100 zł lekarstwa. Po odjęciu tych wydatków, kwota łączna dochodu miesięcznego rodziny skarżącego zmniejsza się do kwoty 2238,97 zł, a wówczas dochód na jednego członka rodziny wynosi 559,74 zł. Dochód ten jest zatem dochodem pozostającym skarżącemu na zakup innych, niezbędnych życiowo rzeczy, jak ubranie, środki czystości, żywność. Zakładając nawet, że skarżący poza dochodem z gospodarstwa rolnego, posiłkuje się też z niego płodami zwierzęcymi czy roślinnymi, w ocenie referendarza sądowego, biorąc pod uwagę częściową niepełnosprawność jego żony oraz niepełnosprawność jego córki, dochód na jedną osobę w rodzinie w granicach od 746,87 zł do 559,74 zł nie zezwala mu na poniesienie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego jego i jego rodziny. Żona skarżącego cierpi, według oświadczenia skarżącego zawartego w skardze, na [...], według orzeczenia ZUS nie może pracować tak jak osoba zdrowa, a do opieki ma dwoje małych dzieci, jedno 5 letnie, drugie niepełnosprawne, 2 letnie. Dochód rodziny skarżącego i zła sytuacja zdrowotna dwojga członków rodziny, przemawia zatem za przyznaniem mu prawa pomocy w zakresie przez niego wnioskowanym. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 P.p.s.a., referendarz postanowił przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, orzekając jak w sentencji.