II SA/Op 613/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Cisyk po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. L. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 7 listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości postanawia: odrzucić skargę. Działający w imieniu E. L., adw. S. S. wniósł skargę na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 7 listopada 2014 r., nr [...], utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Zarządzeniem z dnia 16 grudnia 2014 r. zobowiązano pełnomocnika skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Wysokość wpisu określono stosownie do treści § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 z późn. zm.). W zarządzeniu zakreślono termin 7 dni na jego wykonanie wskazując, że niewykonanie wezwania w zakreślonym terminie spowoduje odrzucenie skargi (vide: zarządzenie k. 19 akt). Odpis ww. zarządzenia doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 23 grudnia 2014 r., a zatem termin do jego wykonania upłynął w dniu 30 grudnia 2014 r. Skarżący w zakreślonym terminie nie uiścił należnej opłaty, natomiast pismem z dnia 29 grudnia 2014 r., które wpłynęło do Sądu 30 grudnia 2014 r., zwrócił się z wnioskiem o częściowe zwolnienie go od kosztów sądowych przez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Wezwaniem z dnia 14 stycznia 2015 r., zobowiązano pełnomocnika skarżącego do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W dniu 21 stycznia 2015 r. wpłynął do Sądu, nadany przesyłką pocztową w dniu 20 stycznia 2015 r. (data stempla), stosowny wniosek złożony na urzędowym formularzu. Pismem z dnia 27 stycznia 2015 r., skarżący cofnął skargę. Postanowieniem z dnia 10 lutego 2015 r., referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Odpis postanowienia został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 24 lutego 2015 r. i nie został na to rozstrzygnięcie wniesiony sprzeciw. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 3 marca 2015 r., działającego na zasadzie art. 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, doręczono pełnomocnikowi skarżącego pismo z dnia 4 marca 2015r. informujące o wynikającym z zarządzenia z dnia 16 grudnia 2014 r., obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego pisma, pod rygorem odrzucenia skargi. Pismo to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 10 marca 2015 r., o czym świadczy stosowna adnotacja na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru (por.:k-67 akt). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 60 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej: "P.p.s.a.", skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Takie uprawnienie do rozporządzania skargą przyznane stronie postępowania sądowoadministracyjnego stanowi wyraz zasady dyspozycyjności, umożliwiającej stronie rozporządzanie przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego w ramach przysługujących jej na mocy obowiązujących przepisów uprawnień procesowych. Jednakże cofnięcie skargi jest dopuszczalne, o ile ta zostanie wniesiona skutecznie, a więc jeśli spełnia ona wszystkie wymogi formalno-fiskalne. Wniesiona przez skarżącego skarga zawiera brak fiskalny, bowiem nie została opłacona. Z kolei skarżący cofnął skargę już po dniu doręczenia jego pełnomocnikowi pierwszego wezwania do uzupełnienia braku przez uiszczenie wpisu sądowego, bowiem wezwanie to zostało doręczone w dniu 23 grudnia 2014 r., a cofnięcie skargi nastąpiło w piśmie datowanym na dzień 27 stycznia 2015 r. i wpłynęło do Sądu w dniu 30 grudnia 2014 r. Z uwagi na fakt złożenia przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie wymaganym do uzupełnienia braków fiskalnych skargi, Sąd nie był władny odrzucić skargi w sytuacji ubiegania się skarżącego o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. Termin do uiszczenia braków fiskalnych z uwagi na później złożony wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, zostaje bowiem "przerwany". Dopiero prawomocne rozstrzygnięcie odmawiające zwolnienia od kosztów sądowych, które w sprawie doręczone zostało w dniu 24 lutego 2015 r. powoduje, że Sąd działając na zasadzie art. 6 P.p.s.a. przyjął termin do uzupełnienia braków fiskalnych liczony w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia prawomocnego rozstrzygnięcia negatywnego, w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Tym samym odrzucenie skargi z uwagi na brak wpisu, pomimo późniejszego cofnięcia skargi jest uzasadnione, gdy zarządzono wezwanie do uiszczenia wpisu. Wezwanie to skierowane po raz drugi wskutek wskazanych powyżej okoliczności pozostało bezskuteczne, bowiem zostało doręczone w dniu 10 marca 2015 r., a w sprawie nie uiszczono wpisu od skargi, lecz strona skarżąca złożyła oświadczenie, że cofa skargę. Tylko więc przy skutecznie wniesionej skardze można badać możliwości skutecznego cofnięcia skargi przez skarżącego. W myśl bowiem art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe. Powyższe oznacza więc ujawnienie przyczyny, która w chwili wniesienia skargi nie istniała, a wystąpiła dopiero po wszczęciu postępowania. Nieskuteczne wniesienie skargi – a więc dotknięte na przykład brakiem fiskalnym – oznacza, że procesowe postępowanie sądowoadministracyjne jeszcze się nie rozpoczęło, a zatem nie można umorzyć postępowania, które nie istnieje (wyrok NSA z 16 września 2005 r., sygn. akt FSK 2174/04). W związku z tym należy stwierdzić, że sąd administracyjny może rozpatrzyć wniosek o cofnięcie skargi dopiero po uiszczeniu wpisu od skarżącego. Pomimo więc cofnięcia skargi po dacie doręczenia pierwszego wezwania do uzupełnienia jej braków fiskalnych, w sprawie zapadło orzeczenie w przedmiocie odrzucenia skargi, gdyż cofnąć można jedynie skargę skutecznie wniesioną, a więc również prawidłowo opłaconą. Nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi skutkować musi zatem odrzuceniem skargi, a nie umorzeniem postępowania z powodu jej cofnięcia. W związku z powyższym skargę, jako dotkniętą brakiem fiskalnym, należało na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. odrzucić, co Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.