II SA/Op 676/06
WyrokWSA w Opolu2007-03-27
Skład orzekający: Grażyna Jeżewska, Elżbieta Kmiecik, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara wydalenia ze służby, wymierzona funkcjonariuszowi Policji za niedopełnienie obowiązków służbowych i spożywanie alkoholu w czasie służby, jest współmierna do popełnionego przewinienia i stopnia zawinienia, uwzględniając wszystkie okoliczności sprawy?Ratio decidendi
Kara wydalenia ze służby, wymierzona funkcjonariuszowi Policji za niedopełnienie obowiązków służbowych i spożywanie alkoholu w czasie służby, jest współmierna do popełnionego przewinienia i stopnia zawinienia, jeśli organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny, rozważyły wszystkie okoliczności wpływające na wymiar kary (zarówno obciążające, jak i łagodzące) i zastosowały przepisy prawa materialnego oraz proceduralnego zgodnie z ustawą o Policji. W przypadku popełnienia dwóch przewinień dyscyplinarnych, organ może wymierzyć odpowiednio surowszą karę, a działanie pod wpływem alkoholu w służbie stanowi okoliczność obciążającą.Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji, Z. S., został ukarany dyscyplinarnie wydaleniem ze służby za niedopełnienie obowiązków służbowych polegających na dokumentowaniu przebiegu służby oraz spożywanie alkoholu w czasie służby (stwierdzono 2,24 promila). W odwołaniu zarzucił niewspółmierność kary i nieuwzględnienie okoliczności łagodzących. Organ odwoławczy utrzymał karę w mocy, uznając ją za adekwatną. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując zarzuty o niewspółmierności kary i naruszeniu zasad postępowania. WSA oddalił skargę, uznając zaskarżone orzeczenie za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska – spr. Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant st. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2007 r. sprawy ze skargi Z. S. na orzeczenie Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej funkcjonariusza Policji oddala skargę.
Orzeczeniem z dnia [...], nr [...], Komendant Powiatowy Policji w Strzelcach Opolskich, wymierzył asp. Szt. Z. S. – dyżurnemu Zespołu Dyżurnych Sekcji Prewencji Komendy Powiatowej Policji w S., karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Orzeczenie wydane został na podstawie art. 135 j ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58, ze zm.), w związku z zarzutem popełnienia przez Z. S. czynów określonych w art. 132 ust. 3 pkt 3 i 6 ustawy o Policji w zw. z § 9 i 11 zarządzenia nr 1173 Komendanta Głównego Policji z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych Policji. Uzasadniając orzeczenie organ wskazał, iż w toku postępowania dyscyplinarnego ustalono, że w dniu 27/28 kwietnia 2006 r. w godzinach 2000-650 asp. Szt. Z. S. nie dopełnił obowiązku służbowego polegającego na dokumentowaniu przebiegu służby, czego odzwierciedleniem są dokonane kontrole książek; przez podinsp. M. K. – książka przebiegu służby oraz nadkom. K. J. – książka wydania broni, książka interwencji policyjnych, jak również rejestr badań na alkomacie, czy też niewyraźne wpisy w książce dyspozytora. Nie dokonywał również sprawdzeń za pomocą systemu twierdząc, że jest on zawieszony, czym naruszył obowiązujące przepisy wynikające z § 9 i 11 zarządzenia nr 1173 Komendanta Głównego policji z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych policji. Jednocześnie, w tym samym okresie spożywał alkohol co zostało udokumentowane poprzez poddanie Z. S. badaniu na zawartość alkoholu, które wykazało 2,24 promila alkoholu w wydychanym powietrzu. W uzasadnieniu organ podał ponadto, iż w dniu 28 lipca 2006 r. strona, w obecności swojego obrońcy P. K., została zapoznana z postanowieniem Rzecznika Dyscyplinarnego o zakończeniu czynności dowodowych oraz sprawozdaniem z przeprowadzonego postępowania, jak również w związku z zamiarem wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, wyznaczono termin stawienia się do raportu. Z uwagi na to, iż Z. S. przebywał na zwolnieniu lekarskim, w celu umożliwienia mu czynnego udziału w czynnościach służbowych i stawienie się w KPP (po wyrażeniu zgody na udział obwinionego w czynnościach – przez lekarza wystawiającego zwolnienie lekarskie) termin raportu wyznaczono na dzień 11 sierpnia, tj. w ostatnim dniu roboczym zwolnienia lekarskiego. Ponieważ jednak obwiniony nie stawił się do raportu, w dniu 11 sierpnia 2006 r. skierowano pismo do Komendanta Powiatowego Policji w Kędzierzynie- Koźlu z prośbą sprawdzenia czy przebywa on w miejscu zamieszkania i ustalenia powodu niestawiennictwa. Z uwagi na przedłożenie przez stronę kolejnego zwolnienia lekarskiego, orzeczenie wydano zgodnie z art. 135j ust. 6 i ust. 10 pkt 3 ustawy o Policji.
W odwołaniu od orzeczenia, Z. S. podniósł zarzut niewspółmierności wymierzonej kary w stosunku do przewinienia. Ponadto zarzucił organowi uwzględnienie przy wymierzeniu kary jedynie przesłanek wypływających na zaostrzenie jej wymiaru i pominięcie przesłanek działających, w ocenie obwinionego, na jego korzyść. W tym zakresie odwołujący zakwestionował przede wszystkim nieuwzględnienie przy wydaniu orzeczenia dobrej opinii jaką miał w środowisku pracy, braku uchybień we wcześniejszym okresie służby, niezbadanie stopnia szkodliwości przewinienia oraz właściwości, warunków osobistych i pobudek jego działania. Jednocześnie potwierdzając fakt, iż podczas służby znajdował się pod wpływem alkoholu odwołujący wskazał, iż w okresie prowadzenia postępowania wyjaśniającego nie posiadał zdolności rozpoznawania zdarzeń i kojarzenia ich. Stwierdził również, iż ze względu na zły stan zdrowia nie był w stanie zapoznać się z materiałem postępowania. Ponadto oznajmiając, iż nie pamięta co i w jaki sposób w trakcie postępowania podpisywał, odwołujący wyraził wątpliwość w kwestii podpisania protokołów stosownie do art. 135 e ust. 5 ustawy o Policji.
Orzeczeniem z dnia [...], nr [...], Komendant Wojewódzki Policji w Opolu utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Jako podstawę prawną wydania orzeczenia organ wskazał art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy o Policji. W uzasadnieniu, podając stan faktyczny sprawy wskazał, iż na skutek wniesienia odwołania, zgodnie z art. 135m ust. 1 ustawy o Policji, powołał w dniu 25 sierpnia 2006 r. komisję do zbadania zaskarżonego orzeczenia, która po zbadaniu sprawy zawnioskowała o utrzymanie w mocy orzeczenia I instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy uznał, iż przeprowadzone w sprawie postępowanie dyscyplinarne jednoznacznie wykazało, iż Z. S. dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej o którym mowa w art. 132 ust. 3 pkt 3 i 6 ustawy o Policji. Ustosunkowując się do podniesionego przez odwołującego argumentu, iż spożywanie alkoholu w czasie służby jest okolicznością wpływającą jedynie na zaostrzenie wymiaru kary wskazał, iż zachowanie takie jest jednym z przypadków naruszenia dyscypliny służbowej, który rodzi odpowiedzialność dyscyplinarną policjanta. Odnośnie wymierzonej Z. S. kary dyscyplinarnej organ przyjął, iż wymierzona przez przełożonego kara jest adekwatna do popełnionego przewinienia. Stwierdził, iż w sprawie nie znaleziono przesłanek przemawiających za złagodzeniem wymiaru kary. Wykazano natomiast, iż zachodzą okoliczności wpływające na jej zaostrzenie. Powołując treść art. 134h ust. 1 ustawy o Policji, organ odwoławczy wyjaśnił, iż przewinienie polegające na niedopełnieniu obowiązków służbowych, poprzez brak udokumentowania przebiegu, służby nie uzasadnia wymierzenia najsurowszej kary dyscyplinarnej. Pełnienie służby pod wpływem alkoholu, przez policjanta pełniącego obowiązki dyżurnego, a więc na stanowisku kierowniczym, może jednak rodzić dla obywateli najcięższe skutki. Do zadań dyżurnego jednostki Policji należy bowiem zapewnienie natychmiastowej reakcji Policji na zgłoszone wydarzenia, realizowanie poleceń dyżurnego jednostki Policji wyższego stopnia, współdziałanie z dyżurnymi jednostek Policji, kierowanie pracą obsady stanowiska kierowania. W ramach tych zadań dyżurny ma obowiązek podejmowania stosownych działań. W ocenie organu odwoławczego, bez wątpienia nie jest on jednak w stanie prawidłowo wypełniać swoich obowiązków, znajdując się w stanie nietrzeźwym. Jednocześnie, niewłaściwymi lub opóźnionymi decyzjami może stworzyć zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, jak również przez nieodpowiednie polecenia lub niewłaściwą reakcję narazić obywateli na utratę życia, zdrowia i mienia. Organ zaznaczył, iż w niniejszej sprawie nie do końca jasne pozostają pobudki obwinionego. W wyjaśnieniach z dnia 11 lipca 2006 r. obwiniony przyznał bowiem, że spożycie alkoholu miało mu ułatwić samobójstwo. Do protokołu z dnia 28 kwietnia 2006 r. podał zaś, iż nie pił alkoholu w trakcie służby, lecz wypił kilka piw w dniu 24 kwietnia 2006 r. około godziny 12-tej. Pomimo tego, w ocenie organu, jako mające wpływ na zaostrzenie wymiaru kary uznać należało skutki przewinienia w postaci naruszenia dobrego imienia Policji i działanie w obecności podwładnych, mające negatywny wpływ wychowawczy i oddziałujące na obniżenie dyscypliny służbowej w całej jednostce. Ponadto organ stwierdził brak okoliczności wpływających na złagodzenie wymiaru kary, przewidzianych w art. 134h ust. 3 ustawy o Policji. Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazał, iż po przeanalizowaniu akt stwierdzono, że odwołujący podpisał się na wszystkich protokołach. Wprawdzie w dniu 14 lipca 2006 r., odmówił udziału w czynnościach przesłuchania w charakterze obwinionego, jak również podpisania protokołu oraz zapoznania się z aktami sprawy, jednakże w tym samym dniu złożył pisemne wyjaśnienia, a z materiałem dowodowym zapoznał się w dniu 24 lipca 2006 r. Jako chybiony organ uznał również zarzut odwołującego, iż nie posiadał on zdolności do rozpoznania zdarzeń i ich kojarzenia. Powołując art. 135f ust. 10 ustawy o Policji odnotował, iż w aktach znajdują się dokumenty stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do udziału obwinionego w czynnościach postępowania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Z. S. wniósł o uchylenie orzeczenia organu odwoławczego i utrzymanego nim w mocy orzeczenia organu I instancji, jak również o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący podniósł, iż kara jaka została mu wymierzona jest niewspółmierna do popełnionego przewinienia. Zarzucił organom, iż biorąc pod uwagę jedynie przesłankę wpływającą na zaostrzenie kary, tj. nietrzeźwość, nie uwzględniły innych przesłanek które ewentualnie mogłyby działać na korzyść obwinionego, takich jak: nienaganna wyróżniająca się służba, pozytywna opinia służbowa, pobudki działania, właściwości i warunki osobiste, stopień szkodliwości społecznej przewinienia, stan zdrowia w czasie przewinienia oraz działanie co najmniej w ograniczonej, jeśli nie całkowicie zniesionej, możliwości rozpoznania czynu i właściwego pokierowania swoim postępowaniem. Jednocześnie skarżący podniósł, iż organy dopuściły się naruszenia, wyrażonej w art. 7 K.p.a. zasady praworządności, gdyż nie uzasadniły w sposób przekonywujący, że wymierzona kara jest współmierna do stopnia zawinienia. Orzeczeniu I instancji skarżący zarzucił, iż nie uzasadnia ono należycie przyczyn wymierzenia najsurowszej z kar. Odnosząc się z kolei do argumentów powołanych w uzasadnieniu orzeczenia organu odwoławczego wskazał, iż stwierdzenie "rodzić może najcięższe dla obywateli skutki", nie znajduje potwierdzenia w faktach i nie zostało poparte żadnymi dowodami. Zakwestionował również, jako nieudowodnione twierdzenie, iż działał pod wpływem alkoholu w obecności podwładnych. Wskazał przy tym, iż jego wniosek o przesłuchanie na tę okoliczność większej liczny świadków, nie został uwzględniony. Powołując się na swój stan zdrowia, skarżący wyjaśnił, iż nie pił alkoholu świadomie. Stwierdził ponadto, iż wykorzystując jego zły stan zdrowia oraz fakt że przebywał na oddziale psychiatrycznym, w postępowaniu dyscyplinarnym wykonano z jego udziałem czynności proceduralne, których nie rozumiał. Zarzucając postępowaniu braki formalne oraz braki w zakresie materiału dowodowego skarżący stwierdził ponadto, iż nieuwzględnienie w postępowaniu jego wniosków i żądań złożonych na piśmie z dnia 1 października 2006 r. stanowiło naruszenie zasady określonej w art. 10 § 1 K.p.a. Dodatkowo skarżący zaznaczył, iż złożył prośbę o zwolnienie go ze służby, jednakże postępowanie w tym zakresie umorzone zostało, z uwagi na dyscyplinarne zwolnienie.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Opolu, wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia w postępowaniu dyscyplinarnym zasad ogólnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego organ podał, iż postępowanie dyscyplinarne policjantów zostało szczegółowo uregulowane w ustawie o Policji, zaś w zakresie nieuregulowanym tą ustawą do postępowania tego stosuje się, stosownie do art. 135p ustawy o Policji, przepisy Kodeksu postępowania karnego. Z tego też względu przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie znajdują w niniejszej sprawie zastosowania. W kwestii przesłanek uzasadniających wymierzenie kary wydalenia ze służby organ wskazał, iż wszelkie przesłanki przemawiające tak za wymierzeniem kary, jak i jej adekwatnością do popełnionego przewinienia zostały powołane w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Przywołując argumenty wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odnotował, iż brak jest w niniejszej sprawie przewidzianych w ustawie przesłanek wpływających na złagodzenie kary. Stwierdził ponadto, iż w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym protokoły sporządzone zostały zgodnie z art. 135e ust. 5 ustawy o Policji, zaś stosując się do art. 135 f ust.10 ustawy o Policji, prowadzący postępowanie każdorazowo zwracał się do Wojewódzkiego Specjalistycznego Zespołu Neuropsychiatrycznego w celu uzyskania zgody lekarza prowadzącego, na przeprowadzenie czynności z udziałem skarżącego. Zgoda lekarza na udział w całym postępowaniu dyscyplinarnym, znajduje się natomiast w aktach postępowania (karta nr 71).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie odnotować należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest bowiem legalność aktu administracyjnego, czyli jego zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury, która doprowadziła do wydania aktu.
Zaznaczyć również przyjdzie, iż stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż w granicach danej sprawy, Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. Jednocześnie zauważyć wypada, iż dokonywana przez sąd kontrola legalności nie może wykraczać poza przedmiot zaskarżonego aktu. Tym samym ocenie sądowej nie podlegają wszelkie spory wykraczające poza zakres przedmiotu sprawy.
Przedmiotem niniejszego postępowania swądowoadministracyjnego było orzeczenie organu odwoławczego, utrzymujące w mocy orzeczenie organu I instancji o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności wykazała, iż zaskarżone orzeczenie odpowiada przepisom prawa.
W pierwszej kolejności odnotować przyjdzie, iż odpowiedzialność dyscyplinarna funkcjonariuszy Policji została kompleksowo uregulowana w rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7 poz. 58, ze zm.) – zwanej dalej ustawą. W ramach ustawowych unormowań, uregulowany został zarówno zakres i zasady odpowiedzialności dyscyplinarnej, jak i zasady oraz tryb postępowania dyscyplinarnego. Zauważyć przy tym trzeba, iż przepisy regulujące postępowanie dyscyplinarne w sposób wyczerpujący normują wszystkie fazy postępowania. Zgodnie natomiast z art. 135p ustawy, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania tego odpowiednio zastosowanie znajdują przepisy Kodeksu postępowania karnego. Odrębność postępowania dyscyplinarnego, oraz jego kompleksowe uregulowanie w ustawie o Policji oznacza zatem, iż do postępowania tego nie znajdują zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Odpowiedzialność dyscyplinarna funkcjonariuszy policji uzasadniona jest szczególną rolą jaką w społeczeństwie spełnia Policja oraz zaufaniem publicznym do wykonywanych przez funkcjonariuszy działań. Istotą postępowania dyscyplinarnego policjantów jest natomiast odpowiedzialność funkcjonariusza za popełnienie czynu uchybiającego godności i obowiązkom wykonywania zawodu. Zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Czyny stanowiące naruszenie dyscypliny służbowej określone zostały w art. 132 ust. 3 ustawy. Dostrzec przy tym należy, iż użycie przez ustawodawcę zwrotu "w szczególności" oznacza, iż nie stanowią one katalogu zamkniętego. W myśl art. 132 ust. 2 ustawy, naruszenie dyscypliny służbowej stanowi wszak każdy czyn polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydawanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Stosownie do tego policjant podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej w przypadku popełnienia zawinionego czynu określonego w art. 132 ust. 2, w szczególności zaś czynów wskazanych w art. 132 ust. 3 ustawy. Zauważyć przy tym warto, iż zgodnie z art. 132a ustawy, czyn stanowiący przewinienie dyscyplinarne może mieć zarówno charakter umyślny jak i nieumyślny. Tym samym w przypadku odpowiedzialności dyscyplinarnej bez znaczenia jest to czy działanie, bądź też jego brak było zamierzone, czy też nie. Już samo naruszenie obowiązków służbowych może bowiem powodować odpowiedzialność dyscyplinarną funkcjonariusza. Zauważyć również można, iż w świetle art. 132 a ustawy, wina związana jest zarówno z umyślnym jak i nieumyślnym przewinieniem dyscyplinarnym przy czym ustalenie umyślności bądź nieumyślności przewinienia dyscyplinarnego, warunkuje wystąpienie winy przy jego popełnieniu. Stopień winy nie przesądza jednak o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego. Może on natomiast mieć wpływ na wymiar kary.
W tym miejscu odnotować przyjdzie, iż zgodnie z art. 135g ustawy, dokonując ustaleń w zakresie popełnienia przewinienia dyscyplinarnego oraz rozstrzygając o jego popełnieniu, właściwe organy obowiązane są badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść jak i na niekorzyść obwinionego, a jednocześnie niedające się usunąć wątpliwości winny rozstrzygać na jego korzyść. Oznacza to, iż w granicach swobodnej oceny dowodów, dokonane w sprawie ustalenia winny być oparte na wszechstronnej ocenie materiału dowodowego, przy czym stosownie do art. 135e ust. 1 ustawy, organ prowadzący postępowanie obowiązany jest do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego.
Konsekwencją ustalenia w toku postępowania dyscyplinarnego popełnienia przez funkcjonariusza policji przewinienia, o którym mowa w art. 132 ust. 1 ustawy, może być zastosowanie wobec niego środka dyscyplinarnego, w postaci kary dyscyplinarnej. Zauważyć przy tym należy, iż stosownie do art. 135j ust. 5 ustawy, odstąpienie od ukarania może nastąpić jedynie wówczas, gdy stopień winy lub stopień społecznej szkodliwości przewinienia dyscyplinarnego dla służby nie jest znaczny, a właściwości i warunki osobiste policjanta oraz dotychczasowy przebieg służby uzasadniają przypuszczenie, że pomimo odstąpienia od ukarania będzie on przestrzegał dyscypliny służbowej oraz zasad etyki zawodowej. Niewielki stopień zawinienia bądź społecznej szkodliwości czynu nie przesądza jednak o uznania, iż popełniony czyn nie stanowił przewinienia dyscyplinarnego. W świetle art. 135j ust. 5 ustawy może on bowiem stanowić jedynie przesłankę odstąpienia od wymierzenia obwinionemu kary dyscyplinarnej. Ponadto zgodnie z art. 134 h ust. 1 ustawy może mieć wpływ na jej wymiar.
Rodzaje kar przewidzianych za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego określone zostały w art. 134 ustawy. Zgodnie z tym przepisem najsurowszą i najbardziej dolegliwą z nich stanowi kara wydalenia ze służby. Stosownie do art. 134 ustawy dostrzec jednak trzeba, iż ustalając katalog kar, ustawodawca nie określił jakiemu przewinieniu dyscyplinarnemu winna odpowiadać każda z nich. Brak w tym względzie przyporządkowania określonych przewinień lub naruszeń dyscypliny służbowej do poszczególnych kar wskazuje, iż wybór kary pozostawiony został uznaniu organu orzekającego o jej wymierzeniu. Skutkuje to przeto swobodą organu w wyborze i zastosowaniu kar określonych w art. 134 ustawy. Nie oznacza to jednak, że w zakresie wymierzenia kary dyscyplinarnej organ może podejmować rozstrzygnięcie w sposób dowolny. Jest on bowiem związany w tym zakresie przepisami regulującymi postępowanie dyscyplinarne. Z tego też względu winien dokonywać oceny zasadności kary, na podstawie ustaleń w zakresie stanu faktycznego, stosownie do art. 134 h ust. 1 ustawy, który stanowi, iż wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Obowiązany jest przy tym uwzględnić określone w art. 134 ust. 2 ustawy okoliczności przemawiające za zaostrzeniem wymiaru kary, jak i wskazane w art. 134h ust. 3 ustawy okoliczności przemawiające za jej złagodzeniem. Jednocześnie stosownie do art. 134g ustawy za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego organ może wymierzyć tylko jedną karę, przy czym w przypadku kilku przewinień, kara ta może być odpowiednio surowsza.
Wskazać również przyjdzie, iż sądowa kontrola uznaniowości w zakresie wymierzenia kary dyscyplinarnej, sprowadza się do oceny, czy organ rozstrzygający zebrał i rozważył cały materiał dowodowy oraz czy na jego podstawie dokonał ustaleń stosownie do unormowań zawartych w przepisach ustawy.
Mając na uwadze powyższe, w zakresie dokonanej oceny legalności, uznać należało iż w niniejszej sprawie w postępowaniu dyscyplinarnym, dokonano prawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego oraz prawidłowej jego oceny. Z materiału dowodowego wynika, iż stosownie do art. 135e ustawy, w przeprowadzonym postępowaniu zebrano dowody oraz podjęto czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy, zaś ustalenia dokonane zostały z uwzględnieniem istotnych okoliczności. Jednocześnie organy pierwszej i drugiej instancji prawidłowo uznały, iż skarżący popełnił czyny stanowiące przewinienia dyscyplinarne. Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie niewątpliwie wskazuje na popełnienie przez obwinionego czynów polegających na niedopełnieniu obowiązku służbowego oraz spożywaniu alkoholu w czasie służby, tj. czynów wskazanych w art. 132 ust. 3 pkt 3 i 6 ustawy, jako naruszające dyscyplinę służbową i podlegające odpowiedzialności dyscyplinarnej. Protokoły przesłuchań świadków oraz wynik badań na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu jednoznacznie potwierdzają, iż w trakcie pełnienia służby w dniu 27/28 kwietnia 2006 r. w godzinach 2000 – 650, skarżący spożywał alkohol, co sam zresztą przyznał w piśmie wyjaśniającym z dnia 11 lipca 2006 r. Ponadto, na skutek kontroli dokumentacji służbowej w toku postępowania ustalono, iż skarżący, będąc pod wpływem alkoholu w trakcie pełnienia służby nie dopełnił obowiązku służbowego polegającego na dokumentowaniu przebiegu służby.
W świetle zebranego materiału dowodowego z uwagi na potwierdzenie zarzutów naruszenia dyscypliny służbowej organ prawidłowo zatem przyjął, iż doszło do sytuacji która uprawniała do wymierzenia skarżącemu kary dyscyplinarnej. W ocenie Sądu, wymierzając karę wydalenia ze służby nie naruszył przy tym przepisów prawa, w szczególności zaś nie przekroczył granic uznania co do wysokości kary. Tym samym, jako nietrafny uznać należało zarzut skarżącego, iż wymierzona mu kara była zbyt surowa. Dostrzec w tej kwestii należy, iż w toku postępowania ustalono, że skarżący dopuścił się popełnienia dwóch przewinień dyscyplinarnych, określonych w art. 132 ust. 3 pkt 3 i 6 ustawy. Zgodnie zatem z art. 134g, już z tej przyczyny, organ mógł wymierzyć skarżącemu odpowiednio surowszą karę. O ile zatem, jak słusznie dostrzegł organ odwoławczy, przewinienie polegające na niedopełnieniu obowiązków służbowych nie uzasadniało wymierzenia najsurowszej kary, o tyle w świetle art. 134g ustawy uznać należało, iż kolejne przewinienie polegające na pełnieniu służby pod wpływem alkoholu, uzasadniało jej zaostrzenie. Dodatkowo zauważyć należy, iż stosownie do art. 134 h ust. 2 pkt 1 ustawy, organ obowiązany był uznać działanie skarżącego w stanie po spożyciu alkoholu, jako kolejną okoliczność mającą wpływ na zaostrzenie kary. Jako słuszne przy tym przyjąć trzeba, stanowisko organu, iż w stosunku do skarżącego nie wystąpiły okoliczności mające wpływ na złagodzenie kary, określone w art. 134h ust. 3 ustawy.
Z uwagi na czyny jakich dopuścił się skarżący oraz występujące w sprawie okoliczności uzasadniające zaostrzenie kary, w ocenie Sądu, wymierzenie skarżącemu kary wydalenia ze służby nie stanowiło dowolności organu w zastosowaniu tej sankcji, a tym samym jako mieszczące się w granicach przyznanego przez ustawodawcę uznania nie narusza przepisów ustawy o Policji. Uznać należało argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, jako uzasadniające współmierność kary do popełnionych przez skarżącego przewinień. Odnotować przy tym można, iż spożywanie alkoholu w trakcie służby, a tym samym pełnienie jej w stanie nietrzeźwym bezsprzecznie stanowi działanie naruszające dobre imię Policji, negatywnie wpływa na innych funkcjonariuszy oraz zaufanie społeczeństwa do Policji, jak również powoduje narażenie zdrowia i życia obywateli. Uznać je należy zatem jako odznaczające się wysokim stopniem szkodliwości społecznej, jako czyn naganny i godny potępienia.
Odnosząc się do zarzutu skargi nieuwzględnienia przez organ przy wymierzeniu kary przesłanek mogących działać na korzyść obwinionego stwierdzić przyjdzie, iż zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Z treści uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia wynika bowiem, iż podejmując rozstrzygnięcie organ rozważył wszystkie ustalone w toku postępowania okoliczności mające wpływ na wymiar kary. Zauważyć przy tym można, iż wskazane przez skarżącego okoliczności takie jak: nienaganna wyróżniająca się służba, pozytywna opinia, pobudki działania, właściwości i warunki osobiste oraz stan zdrowia, w świetle przepisów ustawy o Policji nie stanowią okoliczności wpływających na złagodzenie kary. Organ wprawdzie winien je rozważyć wymierzając karę dyscyplinarną, jednakże ich ocena winna być dokonana w kontekście wszystkich okoliczności sprawy. W granicach uznania pozostaje zatem ocena, czy w świetle popełnionego czynu okoliczności te przemawiają za zastosowaniem łagodniejszej kary, czy też pomimo ich wystąpienia wobec obwinionego należy zastosować karę surowszą. Jednocześnie pozytywne ustalenia w zakresie wskazanych okoliczności, nie wyłączają w świetle przepisów zastosowania wobec funkcjonariusza najsurowszej kary.
W niniejszej sprawie jako nietrafny uznać również należało zarzut dotyczący podejmowania przez organy działań z naruszeniem przepisów regulujących postępowanie dyscyplinarne. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, wynika bowiem, iż działania organów tak pierwszej jak i drugiej instancji podejmowane były zgodnie z przepisami. W szczególności, jak już wcześniej zaznaczono wskazać należy, iż stosownie do art. 135e ustawy, w postępowaniu zebrano dowody oraz podjęto czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy. Jednocześnie z czynności tych stosownie do przepisów ustawy sporządzono protokóły, bądź też utrwalono je w formie notatki służbowej. Wbrew stanowisku skarżącego wszystkie protokoły zostały przy tym sporządzone i podpisane zgodnie z wymogami art. 135e ustawy.
Dokonując oceny działań organów w postępowaniu dyscyplinarnym dostrzec również można, iż z okoliczności sprawy nie wynika aby w postępowaniu dyscyplinarnym naruszone zostały przysługujące obwinionemu uprawnienia. Zauważyć należy, iż w celu umożliwienia skarżącemu udziału w postępowaniu organ I instancji zawiesił postępowanie do czasu stawienia się przez niego do pracy. Ponadto w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, rozpatrzone zostały wszystkie zgłoszone przez obwinionego wnioski, w zakresie których wydane zostały stosowne postanowienia (o odmowie uwzględnienie wniosku dowodowego, o zmianie zarzutów), bądź też podjęto stosowne działania utrwalone w formie protokołu (zapoznanie obwinionego z aktami). Dodatkowo stosownie do art. 135j ust. 9 przed wydaniem orzeczenia organ pierwszej instancji wezwał skarżącego do raportu w celu wysłuchania go. Nie można także zgodzić się z zarzutem skarżącego, iż w trakcie czynności procesowych jego stan zdrowia nie pozwalał mu na udział w tych czynnościach. Stosownie do art. 135 f ust.10 ustawy, organ prowadzący postępowanie dyscyplinarne uzyskiwał bowiem zgodę lekarza na udział skarżącego w czynnościach dowodowych.
Wobec zarzutu naruszenia w postępowaniu dyscyplinarnym przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego odnotować trzeba, iż jak już wcześniej zaznaczono, przepisy te nie znajdują zastosowania do postępowania dyscyplinarnego. Co do podniesionej przez skarżącego w skardze kwestii złożenia przez niego wniosku o zwolnienie ze służby stwierdzić natomiast przyjdzie, iż podlega ona rozpoznaniu w odrębnym postępowaniu administracyjnym, przez co nie mieści się w przedmiocie niniejszej sprawy i nie podlega ocenie w niniejszym postępowaniu sadowoadministracyjnym.
Zgodnie z powyższym należało, na mocy art. 151 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu (...), oddalić skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło