II SA/Op 70/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia niezgodności z prawem decyzji dotyczącej protokołu granicznego na skutek wniosku skarżącego z dnia 16 marca 2008 r. o przyznanie prawa pomocy postanawia 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2. ustanowić skarżącemu adwokata. W dniu 19 marca 2008 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, wniosek A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Uzasadniając swoje żądanie A. B. wskazał na nieprawidłowości, jakie w ocenie skarżącego, miały dopuścić się organy w postępowaniu administracyjnym. Ponadto podał, że obszerne wyjaśnienia dotyczące jego sytuacji materialnej złożył w ramach toczącego się postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu, w sprawie o sygn. akt II SAB/Op 26/07, wszczętego na skutek jego wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 8 stycznia 2008 r. Dodał, że od czasu wydania rozstrzygnięcia w w/w sprawie, zmieniły się okoliczności dotyczące jego sytuacji materialnej, albowiem skarżący zmuszony był zakupić trzy przyczepy siana na ogólną kwotę 450 zł oraz sprzedał parę kóz za kwotę 150 zł. Ponadto, stado hodowanych przez skarżącego kóz powiększyło się o 17 sztuk młodych koźląt. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach A. B. podał, że prowadzi samotnie gospodarstwo domowe; posiada dom o powierzchni 100 m², którego "zużycie" szacuje na 80% oraz posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1,02 ha, a także uzyskuje dochody z tytułu wynajmu części domu w kwocie 300 zł miesięcznie. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 26 marca 2008 r., do akt niniejszej sprawy dołączono kserokopie dokumentów oraz wyjaśnień złożonych przez skarżącego w jednej ze spraw toczących się przez tut. Sądem (sygn. akt II SAB/Op 26/07) – por. karta nr 34 akt sądowych, w której również toczyło się postępowanie z wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy i zostało zakończone rozstrzygnięciem referendarza sądowego z dnia 7 marca 2008 r. Z załączników tych wynika, że A. B. nie uzyskuje dochodów z prowadzonej hodowli kóz, a jedynie produkty żywnościowe, które wykorzystuje na własne potrzeby, bądź sprzedaje za niewysoką cenę, którą przeznacza na zakup niezbędnych do życia produktów. Skarżący podał także, że nie posiada rachunków bankowych, które zmuszony był zlikwidować w związku z brakiem dochodów, wobec zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie projektowania i prowadzenia nadzoru w budownictwie. Oświadczył, że uzyskuje dochód miesięczny w wysokości 300 zł z tytułu wynajmu swojej rodzinie mieszkania, wchodzącego w skład posiadanego przez niego domu, a wynajem ten jest wynikiem zawartej ugody. Odnosząc się do kwestii kosztów utrzymania stwierdził, że opłaca należność z tytułu podatku rolnego w wysokości 171 zł rocznie, z tytułu ubezpieczenia posiadanego gospodarstwa – 213 zł rocznie, z tytułu rachunków za dostawę wody i odprowadzanie ścieków ok. 34 zł miesięcznie oraz z tytułu zakupu niezbędnych produktów spożywczych – ok. 100 zł miesięcznie. Podniósł także, że nie jest w stanie określić kosztów ponoszonych na leczenie, albowiem lekarze nie wystawiają rachunków za wizyty. Wskazał natomiast, że cierpi na zwapnienie na lewym płucu oraz ma problemy ze wzrokiem. A. B. oświadczył ponadto, że nie korzysta z pomocy społecznej, albowiem z racji prowadzonego gospodarstwa (choć nie zarejestrowanego) nie przysługuje mu prawnie taka pomoc. Do akt sprawy, skarżący dołączył kserokopię zeznania podatkowego za 2006 r., z którego wynika, że we wskazanym roku podatkowym uzyskał dochód w wysokości 2.400 zł. Nie dołączył zeznania za 2007 r., albowiem jak sam wskazał, nie złożył jeszcze takiego zeznania. W aktach sprawy znajdują się także kserokopie: rachunków za usługę dostawy wody i odbiór ścieków; decyzji Burmistrza Nysy z dnia 28 lutego 2007 r., Nr [...], ustalającej zobowiązanie pieniężne za 2007 r. z tytułu podatku rolnego; pokwitowania wpłaty składki z tytułu ubezpieczenia za okres od dnia 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2007 r.; rachunków za energię elektryczną. Działając na zasadzie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: " P.p.s.a.", zważono co następuje: W świetle art. 245 § 2 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego. Ustanowienie pełnomocnika z urzędu stanowi uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu reprezentantowi, bez ponoszenia przez nią wynagrodzenia i wydatków adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 2 P.p.s.a.). Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, a zatem wnioskowanym przez skarżącego, zostały określone w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. W świetle cytowanego przepisu, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w tym zakresie następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dokonując oceny sytuacji materialnej A. B. pod względem wyżej podanych przesłanek ustawowych, referendarz sądowy wziął pod uwagę dane zawarte we wniosku skarżącego wniesionego w niniejszej sprawie, a także okoliczności wynikające z oświadczeń skarżącego i dokumentów, złożonych w innym postępowaniu toczącym się przed tut. Sądem (sygn. akt II SAB/Op 26/07), których to kserokopie zostały dołączone do akt sądowych, jako mające istotne znaczenie dla sprawy. Referendarz zważył, że skarżący został pouczony w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy o treści art. 233 § 1 Kodeksu karnego o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy i uznał za wiarygodne wyjaśnienia udzielone przez niego w piśmie z dnia 9 lutego 2008 r., będącym odpowiedzią na wezwanie Sądu (w sprawie o sygn. akt II SAB/Op 26/07) o złożenie dodatkowych oświadczeń i stosownych dokumentów. Przyjął zatem, że jedynym źródłem miesięcznego dochodu skarżącego jest dochód z tytułu wynajmu mieszkania w wysokości 300 zł. i zważył, że dochód ten jest niższy od aktualnego minimalnego wynagrodzenia za pracę, które na rok 2008 ustalono na poziomie 1.126 zł brutto (podstawa prawna: rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 września 2007 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2007 r. – Dz. U. Nr 171, poz. 1209). Zgodnie natomiast z poglądem przyjętym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, minimalne wynagrodzenie za pracę, stanowi pewien rodzaj kryterium dochodowego dla oceny przesłanek przyznania prawa pomocy, warunkujący jej udzielenie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2002 r., sygn. akt OZ 862/04, niepublikowane). Reasumując zatem powyższe referendarz uznał, iż wysokość uzyskiwanego dochodu, w stosunku do wykazanych wydatków związanych z miesięcznym utrzymaniem, przy jednoczesnym oświadczeniu skarżącego o nie posiadaniu zgromadzonych oszczędności, wskazuje jednoznacznie, iż A. B. nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Zasadne zatem jest udzielenie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy uznał za uzasadnione przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, co też orzekł, działając na zasadzie art. 258 § 1 pkt 7 P.p.s.a.